بررسی تطبیقی مسیر مقررات‌زدایی با کشورهای حوزه ASEAN و OECD؛‌ نقش رگولاتوری در بلوغ بازار

مقررات‌زدایی (Deregulation) در ظاهر مفهومی ساده به نظر می‌رسد اما مفاهیمی چونReregulation, ,Regulation of Competition, Regulation for competition, Meta Regulation Self-Regulation و حتی Zero Regulation را دربر می‌گیرد و در عمل دست‌به‌گریبان اقداماتی سخت و پرتنش مثل حذف مقررات و قوانین محدودکننده، آزادسازی بازارهای ارتباط، کاهش قدرت انحصار، کاهش یا حذف محدودیت‌های رقابتی، اجازه ورود اپراتورهای جدید و... است که با مخالفت‌های سخت و جدی روبه‌رو می‌شود. توصیه‌نامه‌های ITU که هرساله در GSR (اجلاس جهانی تنظیم‌کنندگان) منتشر می‌شود در واقع یک Best Practice محسوب می‌شود و بهترین شیوه‌ها در حمایت از نوآوری، همکاری‌های بین‌بخشی (انرژی، سلامت، آموزش و مالی) و تمرکز بر حقوق مصرف‌کننده را معرفی می‌کند. برای مثال در گزارش سال ۲۰۲۴ به کشورهای آلمان، هند، کره جنوبی و... اشاره شده که به‌منظور پوشش اینترنت و مهارت‌های دیجیتال تلاش زیادی کرده‌اند به‌گونه‌ای که در مناطق روستایی موفق به کاهش نابرابری در دسترسی دیجیتال شده‌اند. نشست‌های مجمع جهانی استانداردسازی مخابراتی این نشست هر چهار سال یک بار تشکیل می‌شود و وظیفه‌اش جهت‌گیری جهانی استانداردهای ICT در زمینه‌های اینترنت اشیا، هوش مصنوعی، شبکه‌های نسل‌های پنجم و ششم، امنیت سایبری و همچنین همکاری‌های بین‌المللی و یکپارچگی استانداردهاست. وقتی از ITU می‌‌پرسیم Why Regulate چندین پاسخ به ما می‌دهد که دلالت بر ایجاد رقابت سالم، جلوگیری از شکست بازار، حمایت از مصرف‌کننده، تضمین دسترسی همگانی، هدایت کشورها به‌سمت تحول دیجیتال، تدوین چارچوب سیاستی و حقوقی پایدار دارد. ازآنجاکه مقررات بیش از حد سخت‌گیرانه موجب محدودیت نوآوری شده و از طرفی، آزادی بیش از حد موجب تضعیف حقوق مصرف‌کننده می‌شود، ضرورت بین آزادی بازار و کنترل دولتی از مفاهیم مهم در این زمینه است. اما برآیند آنچه در مطالب و مقالات احصا می‌شود، رقابت، کیفیت، درآمد و استقلال از جمله پارامترهای مهم یک رگولاتوری محسوب می‌شود. در واقع رگولاتوری باید باثبات، دارای دانش کافی، مقتدر، بی‌طرف، سریع، مستقل و شفاف باشد. نتیجه چنین رگولاتوری...