تغییرات بورس جهان در سایه جنگ و عدم‌قطعیت

به گزارش پیوست، در اروپا، وضعیت حتی وخیم‌تر بود. شاخص فراگیر استوکس اروپا برای سومین روز متوالی کاهش یافت و در هفته دوم حملات با افت ۲.۳۴ درصدی به ۵۸۵.۰۸ واحد رسید . این شاخص هفته اول جنگ نیز ۵.۵ درصد سقوط کرده بود که بدترین عملکرد آن در نزدیک به یک سال گذشته محسوب می‌شود. در میان بخش‌های مختلف بازار، بانک‌ها با کاهش ۳.۲ درصدی و شرکت‌های فناوری با افت ۳.۱ درصدی بیشترین زیان را ثبت کردند .

برندگان و بازندگان سهام فناوری

در میان شرکت‌های فناوری، الگوی جالبی شکل گرفته است: تقریباً همه سقوط کردند، اما برخی بیشتر از دیگران.

سهام نیمه‌هادی در خط مقدم این طوفان قرار داشتند. سهام انویدیا (Nvidia) و ای‌ام‌دی (AMD) به ترتیب ۶.۵ و ۵.۲ درصد کاهش یافتند، عمدتاً به دلیل وابستگی به زنجیره نیمه‌هادی‌ها و افزایش هزینه‌های انرژی . این افت در حالی رخ داد که هر دو شرکت در ماه‌های اخیر عملکرد درخشانی داشته‌اند. انویدیا در سه‌ماهه چهارم سال مالی ۲۰۲۶ رشد درآمد ۷۳ درصدی (نسبت به سال قبل) تا ۶۸.۱ میلیارد دلار ثبت کرده بود .

شرکت‌های بزرگ فناوری (Big Tech) نیز از این موج در امان نماندند. مایکروسافت و آلفابت (گوگل) هر کدام حدود ۳.۵ درصد کاهش ثبت کردند . آمازون و متا نیز با افت مشابهی مواجه شدند. این کاهش‌ها عمدتاً ناشی از نگرانی سرمایه‌گذاران از دو عامل بود: اول، افزایش هزینه‌های انرژی که مستقیماً بر حاشیه سود عملیات ابری تأثیر می‌گذارد؛ دوم، احتمال بازگشت تورم و در نتیجه تداوم سیاست‌های انقباضی بانک‌ها.

برودکام (Broadcom) اما استثنای جالبی بود. این شرکت با پیش‌بینی درآمد بیش از ۱۰۰ میلیارد دلاری از تراشه‌های هوش مصنوعی، ۳.۲ درصد رشد کرد . این افزایش نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاران هنوز بین دسته‌های مختلف سهام فناوری تمایز قائل می‌شوند و چشم‌انداز بلندمدت هوش مصنوعی را با وجود بحران کنونی، همچنان مثبت ارزیابی می‌کنند.

سهام دفاعی-فناوری کشورهای مهاجم  نه تنها سقوط نکردند، بلکه رشد قابل توجهی ثبت کردند. السیت سیستمز (Elbit Systems) ۲۱.۷ درصد و اسمارت شوتر (Smart Shooter) ۱۱.۵ درصد افزایش یافتند. بازار تل‌آویو این شرکت‌ها را به دلیل تقاضای فزاینده برای پهپادها و سیستم‌های ضدپهپاد، «ستاره جنگ» نامید.

برندگان سهام انرژی و دفاعی

در سوی دیگر بازار، دو گروه سهام عملکرد درخشانی داشتند و سودهای چشمگیری ثبت کردند.

سهام بخش انرژی همان ابتدا با جهش قیمت نفت به ۸۵ دلار (۴ درصد جهش) و پیش‌بینی رسیدن به ۱۰۰ دلار، به وضوح عملکرد بهتری داشتند . سهام اکسونموبیل با بیش از ۴ درصد رشد، در اوج تاریخی تازه‌ای قرار گرفت . شورون (Chevron) ۳.۹ درصد، اوکسیدنتال پترولیوم و کونوکوفیلیپس (ConocoPhillips)‌ نیز افزایش‌هایی مشابه را ثبت کردند . در اروپا، سهام شل و توتال‌انرژیز همسو با جهش جهانی قیمت‌ها پیش رفتند .

اعلام توقف تولید گاز مایع قطر انرژی در روز دوشنبه، پس از حملات پهپادی ایران به تأسیسات راس‌لفان و مسیعید، باعث شد قیمت گاز شاخص اروپا بیش از ۵۰ درصد جهش کند و تا روز سه‌شنبه به ۶۲ یورو به ازای هر مگاوات‌ساعت برسد . این جهش به نفع شرکت‌های فعال در حوزه گاز مایع تمام شد. چنی‌یر انرژی (Cheniere Energy)، بزرگترین صادرکننده الانجی در آمریکا، و همچنین ونچر گلوبال و وودساید انرژی استرالیا، همگی در ابتدای هفته با تقویت قابل توجه قیمتها روبهرو شدند .

سهام بخش دفاعی همزمان با شروع درگیری جهش کرد . سهام لاکهید مارتین، بزرگترین پیمانکار دفاعی جهان از نظر درآمد، روز دوشنبه یازدهم اسفند با بیش از ۴ درصد رشد در سطح بی‌سابقه جدیدی بسته شد و به ۶۷۶.۷۰ دلار رسید . سهام نورثروپ گرومن با اتکا به فناوری‌های بمب‌افکن‌های پنهانکار و سامانه‌های پدافند موشکی این شرکت ۶ درصد جهش کرد. سهام آرتیاکس (RTX) نزدیک به ۵ درصد بالا رفت و ال۳ هریس تکنولوجیز و جنرال داینامیکس نیز رشد قابل توجهی را ثبت کردند .

اثر بر سیاست پولی و چشم‌انداز نرخ بهره

شاید مهم‌ترین پیامد بلندمدت بحران کنونی برای سهام فناوری، تأثیر آن بر سیاست پولی فدرال رزرو و سایر بانک‌های مرکزی باشد. شرکت‌های فناوری، به ویژه آنهایی که در مراحل اولیه رشد هستند، به شدت به نرخ بهره حساسیت دارند، زیرا ارزش نقدینگی آنها با افزایش نرخ بهره کاهش می‌یابد.

در اروپا نیز وضعیت مشابهی حاکم است. بازده اوراق قرضه ۱۰ ساله آلمان به‌عنوان شاخص اصلی منطقه یورو با ۵.۹ واحد پایه افزایش به ۲.۹۲۲ درصد رسید که بالاترین سطح در یک سال اخیر است . بازده اوراق دو ساله حساس به نرخ بهره نیز ۱۵.۱ واحد پایه افزایش یافت و به ۲.۴۵۹ درصد رسید؛ سطحی که آخرین بار در اوت ۲۰۲۴ مشاهده شده بود .

در بریتانیا، معامله‌گران اکنون بیش از ۵۰ درصد احتمال می‌دهند که بانک مرکزی انگلستان در سال جاری نرخ بهره را افزایش دهد؛ در حالی که در ماه فوریه انتظار دو مرحله کاهش نرخ بهره وجود داشت .

چشم‌انداز بازار در هفته‌های آتی

تحلیلگران بر این باورند که نوسانات بازار در هفته‌های آتی ادامه خواهد یافت و هرگونه خبر جدید از میدان نبرد می‌تواند موج تازه‌ای از خرید یا فروش ایجاد کند.

گزارش تماس غیرمستقیم ایران با آمریکا برای مذاکره در مورد پایان جنگ، نمونه‌ای از حساسیت بازار به تحولات سیاسی بود. پس از انتشار این خبر، آینده‌نگری شاخص S&P 500 حدود ۰.۳ درصد افزایش یافت و سهام اروپایی ۱.۲ درصد رشد کردند . قیمت نفت برنت از بالاترین سطح روزانه خود کاهش یافت و به حدود ۸۳ دلار در هر بشکه رسید .

پیش‌بینی‌ها حاکی از آن است که در صورت ادامه درگیری تا پایان مارس ۲۰۲۶، شاخص‌های سهام فناوری ممکن است ۵ تا ۸ درصد دیگر کاهش یابند. البته هوش مصنوعی همچنان پیشتاز اصلی بازار است، اما ریسک ژئوپلیتیک نسبت قیمت به سود (P/E) را ۱۰ تا ۱۲ درصد فشرده می‌کند.

در نهایت، آنچه بحران کنونی به وضوح نشان داد، پیوند عمیق و ناگسستنی میان ژئوپلیتیک، انرژی و ارزش‌گذاری سهام فناوری است. سرمایه‌گذارانی که سال‌ها صرفاً بر رشد درآمد و نوآوری فناورانه تمرکز کرده بودند، اکنون ناگزیرند فاکتور جدیدی را به معادلات خود اضافه کنند: «پریمیوم ریسک ژئوپلیتیک» که می‌تواند در عرض چند روز، میلیاردها دلار از ارزش سهام را محو کند.