معاون علمی رئیس جمهوری: به دنبال ایجاد بازار برای فناوری‌های کاهش مصرف انرژی هستیم

به گزارش پیوست، در مراسم امضای تفاهم‌نامه‌ای مشترک میان معاونت علمی، صندوق نوآوری شکوفایی و سازمان بهینه‌سازی و مدیریت انرژی، حسین افشین، معاون علمی رئیس‌جمهوری، گفت: در این همکاری، تمرکز معاونت علمی بر به‌کارگیری فناوری برای کاهش مصرف انرژی و ایجاد بازار برای شرکت‌های دانش‌بنیان است. صرف افزایش تولید انرژی نمی‌تواند مشکلات این حوزه را برطرف کند و اصلاح الگوی مصرف باید به‌طور جدی در دستور کار قرار گیرد.

افشین با توضیح زمینه‌های فعالیت شرکت‌های فناور، هوشمندسازی تجهیزات، استفاده از هوش مصنوعی، ارتقای بهره‌وری محصولات، بهبود عایق‌بندی ساختمان‌ها و توسعه راهکارهای نوین مدیریت مصرف را از جمله ظرفیت‌های این حوزه دانست.

او تاکید کرد: حمایت‌ها تنها به محصولات جدید محدود نمی‌شود و فناوری‌هایی که بتوانند مصرف انرژی محصولات و تجهیزات موجود را کاهش دهند نیز شامل این برنامه خواهند بود.

معاون علمی رئیس‌جمهوری با بیان اینکه این تفاهم‌نامه آغاز یک مسیر همکاری است، از آمادگی معاونت علمی و صندوق نوآوری و شکوفایی برای حمایت از طرح‌های فناورانه خبر داد و گفت: این تفاهم‌نامه ابتدای کار است و در ادامه، با ارزیابی نتایج و شناسایی ظرفیت‌های جدید، امکان گسترش برنامه وجود خواهد داشت. طراحی سازوکارهای مالی برای ایجاد انگیزه در مصرف‌کنندگان و حمایت از راهکارهای کاهش مصرف گاز، برق و سوخت نیز در این چارچوب دنبال می‌شود.

افشین همچنین با اشاره به کاهش احتمالی حدود ۱۳۰ میلیون مترمکعبی تولید گاز کشور، به دنبال جنگ رمضان، بر ضرورت همراهی مردم در مدیریت مصرف، به‌ویژه در آستانه فصل سرما، تاکید کرد.

تفاهم‌نامه‌ای برای آینده انرژی کشور

او با تاکید بر اینکه ورود فناوری‌های جدید به حوزه انرژی نیازمند برنامه‌ریزی بلندمدت است، گفت: فناوری راهکاری آنی نیست. اگر امروز تصمیم به تغییر موتور خودروها بگیریم، ممکن است نتیجه آن سه سال دیگر در خودروهای تولیدی دیده شود. بنابراین، با این تفاهم‌نامه برای آینده انرژی کشور تصمیم می‌گیریم.

او با اشاره به موانع اقتصادی استفاده از فناوری‌های کم‌مصرف اضافه کرد: باید با ایجاد مشوق‌ها، الزام‌ها و اصلاح سازوکارهای اقتصادی، زمینه استفاده از فناوری‌های جدید را فراهم کنیم.

افشین با بیان اینکه شرکت‌های دانش‌بنیان کشور توانایی تولید فناوری‌های پیشرفته را دارند، گفت: مساله اصلی ما تولید فناوری نیست، بلکه نبود بازار برای این محصولات است.

به گفته او، هدف این تفاهم‌نامه، اصلاح سازوکارهای حکمرانی و ایجاد بازار برای فناوری‌های دانش‌بنیان با هدف بهینه‌سازی مصرف انرژی است.

مساله اصلی، تحریک تقاضا برای فناوری است

اسماعیل سقاب اصفهانی، رئیس سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی، با تاکید بر اینکه کشور در حوزه تولید انرژی عملکرد بهتری نسبت به بخش مصرف داشته است، شاخص شدت انرژی را نشانه‌ای از ناکارآمدی الگوی مصرف دانست. او گفت: این مساله به بخش‌های مختلف، از صنایع و واحدهای تولیدی تا ساختمان‌ها و حمل‌ونقل، مربوط است و اصلاح آن نیازمند مشارکت همه بخش‌هاست.

به گفته سقاب اصفهانی، اصلاح مصرف انرژی تنها با تکیه بر یک راهکار محقق نمی‌شود و باید توسعه فناوری، ارتقای راندمان تولید، فرهنگ‌سازی، الگوسازی مصرف و اصلاح نظام قیمت‌گذاری به‌صورت هماهنگ دنبال شوند.

او با اشاره به ظرفیت‌های فنی و تخصصی کشور، تاکید کرد که مشکل اصلی کمبود فناوری یا نیروی متخصص نیست، بلکه نبود سازوکارهای کافی برای ایجاد تقاضای موثر برای این فناوری‌هاست.

رئیس سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی، هدف اصلی تفاهم‌نامه سه‌جانبه با معاونت علمی و صندوق نوآوری و شکوفایی را رفع همین مانع دانست و گفت: ما می‌خواهیم تحریک تقاضای خدمات دانش‌بنیان و فناوری‌های جدید برای کاهش مصرف انرژی و افزایش بهره‌وری انرژی را انجام دهیم. بر این اساس، قرار است ظرفیت‌های سیاست‌گذاری، تامین مالی، صدور گواهی‌های صرفه‌جویی و مشوق‌های اقتصادی در کنار یکدیگر قرار گیرند تا استفاده از فناوری‌های کم‌مصرف برای صنایع و مصرف‌کنندگان، علاوه بر امکان‌پذیری فنی، توجیه اقتصادی نیز داشته باشد.

او تاکید کرد که این همکاری با استفاده از ظرفیت‌های موجود و بدون ایجاد ساختارهای سازمانی جدید دنبال می‌شود و می‌تواند ضمن تسهیل دسترسی به فناوری‌های نوین، انگیزه لازم برای استفاده از محصولات و خدمات دانش‌بنیان را در بخش‌های مختلف اقتصاد ایجاد کند.

استفاده از ابزارهای نوین در مدیریت مصرف انرژی

اصغر نوراله‌زاده، رئیس هیات عامل صندوق نوآوری و شکوفایی، نیز با تاکید بر اهمیت همکاری سه‌جانبه، گفت: این صندوق در چارچوب تفاهم‌نامه تلاش می‌کند مدل‌های نوین تامین مالی موردنیاز برای به‌کارگیری فناوری در بهینه‌سازی مصرف انرژی را طراحی و اجرا کند. همچنین بهینه‌سازی مصرف انرژی از اولویت‌های راهبردی صندوق در دوره جدید است و توسعه سازوکارهای مالی متناسب با نیازهای این حوزه در دستور کار قرار دارد.

نوراله‌زاده با اشاره به هم‌افزایی میان ظرفیت‌های سیاست‌گذاری، توسعه فناوری و تامین مالی، ابراز امیدواری کرد این همکاری به کاهش اتلاف انرژی، افزایش بهره‌وری و کاهش هزینه‌های مصرف‌کنندگان منجر شود.

او همچنین تاکید کرد که تحریک تقاضای موثر برای محصولات دانش‌بنیان، در کنار بهبود مصرف انرژی، می‌تواند بازار تازه‌ای برای شرکت‌های فناور ایجاد کند.

رئیس هیات عامل صندوق نوآوری و شکوفایی با اشاره به ضرورت سنجش نتایج حمایت‌ها، بر طراحی نظام تامین مالی هدفمند و مبتنی بر شاخص‌های عملکرد تاکید کرد. او اضافه کرد: در صورت نیاز، صندوق برای اجرای برنامه‌ها ابزارهای مالی جدیدی طراحی خواهد کرد تا منابع لازم برای طرح‌های بهینه‌سازی انرژی، به‌ویژه در سمت تقاضا، فراهم شود.