۱۸ سال پس از عرضه عمومی سهام شرکت مخابرات ایران در بورس؛ چه کسی اخابر را میخرد
۱۸ سال پس از روزی که سهام شرکت مخابرات ایران در بازار سرمایه با نماد…
۱۹ مرداد ۱۴۰۵
۱۹ مرداد ۱۴۰۵
زمان مطالعه : ۱۲ دقیقه

سهم طلا در سبدهای سرمایهگذاری جهانی از یک درصد در سال ۲۰۰۰ به ۶ درصد در سال ۲۰۲۶ رسیده و بانکهای مرکزی نیز از زمان جنگ اوکراین سالانه حدود هزار تن خالص طلا خریداری کردهاند. همزمان، بیتکوین بیش از گذشته به قلمرو طلا نزدیک شده و احتمال شکلگیری بازارهای مشترک این دو دارایی افزایش یافته است. مدیرعامل زرپین پیشبینی کرد سهم بیتکوین در آینده بیشتر میشود و رقابت این دو دارایی میتواند به شکلگیری بازارهایی مانند توکنهای مبتنی بر طلا منجر شود. بازاری که به گفته او در آینده، سرمایهگذاران را با این پرسش روبهرو خواهد کرد: «بازار کدام طلا؟»
بهگزارش پیوست، ترکیب طلا با کریپتو در یک بازار همانقدر که میتواند جدید و جذاب باشد، سوالبرانگیز هم هست. طبق گفته امیرحسین مردانی، مدیرعامل زرپین، معامله آنلاین طلا یک بازار است و توکن طلا یک بازار دیگر که صدور توکن مبتنی بر طلا نیازمند صدور مجوز از سمت سازمان بورس است. از نظر مردانی بیتکوین در آیندهای نزدیک دیگر صرفا یک دارایی متنوع محسوب نمیشود و میتواند در کنار طلا در سطوح بالاتر معامله شود.
امیرحسین مردانی، مدیرعامل زرپین و همبنیانگذار بیتپین در نشست رونمایی از سرویس «زرپین» این پیشبینی را که «بیتکوین میتواند تا سال ۲۰۳۰ در کنار داراییهای امن دیگر وارد خزانههای دنیا، یعنی مهمترین محلها شود» نشانهای از رقابت همپای بیتکوین با طلا دانست. مردانی معتقدست طلا، بهعنوان یک دارایی باقدمت و با حفظ ارزش چشمگیر سرمایه شناخته میشود و بیتکوین، یک کلاس جدید دارایی با عمری حدود ۱۴ ساله است که در کوتاهمدت بسیار رشد کرده. از نظر او با اهتمام به این تفاوتها نمیتوان انتظار مقایسه دقیقی از این دو دارایی داشت.
از نگاه مدیرعامل زرپین فناوری ارتباطات در سالهای اخیر نقش بهسزایی در شناخته شدن انواع روشهای سرمایهگذاری، تسهیل مسیرهای سرمایهگذاری و شکلگیری گفتوگوها پیرامون انواع کلاسهای دارایی داشته است. او معتقدست در عصر فناوریهای نوین و هوش مصنوعی، این ابرروندها (Megatrends) هستند که بازار خردهفروشی (Retail) را شکل میدهند. به گفته مردانی همین ابرروندها، شاخصههای اصلی تصمیمگیری برای انتقال و جابهجایی دارایی هستند.
از نگاه مردانی، مدیرعامل زرپین فناوری در تقویت سرمایهگذاری طلا نقش موثری داشته اما در لایهای عمیقتر همین فناوری با پیوند دارایی طلایی میتواند بازار و کلاس جدید دارایی را ایجاد کند.

از نظر او مدل توکنسازی طلا یا ورود طلا به کریپتوکارنسی باعث خواهد شد تا دنیای این بازار هم تغییر کند. او با در نظر گرفتن چسبندگی تاریخی طلا پیشبینی میکند که تا ۱۰ سال آینده با نقشآفرینی فناوری، بازار طلا شکل متفاوتی خواهد داشت. مردانی همچنین اشاره کرد که بازار طلا طی ۲۰ سال آینده برای حفظ ارزش خود باید به سمت روندهای هوشمند مانند بیتکوین برود.
مدیرعامل زرپین پیرو این روند گفت: بهنظر من تا ۱۰ سال آینده شاهد تغییراتی خواهیم بود و در آن زمان صحبتها حول این سوال خواهد بود که بازار کدام طلا؟ یعنی نوع، شیوه و بازار طلا متنوع و متفاوت میشود.
از نگاه مردانی طلا و بیتکوین بهعنوام داراییهای مهم در سالهای آینده رقابت خواهند کرد. رقابت این داراییها بر سر این خواهد بود که کدام یک با فناوری بهتری پیش میرود، شیوه نگهداری کدام دارایی بهتر است و عملکرد کدام برتر بوده و در نهایت اینکه کدام یک توانسته بیشترین حفظ ارزش دارایی را ثبت کند.
بیتکوین در آیندهای نزدیک دیگر صرفا بهعنوان یک دارایی متنوع محسوب نمیشود بلکه میتواند در کنار طلا در سطوح بالاتر معامله شود
مردانی در ادامه این موضوع گفت: بهنظرم سهم بیتکوین در آینده بیشتر و به طلا نزدیک میشود. البته که از نظر من سوددهی هر دوی این داراییها افزایشی خواهد بود.
به باور مردانی، بیتکوین در آیندهای نزدیک دیگر صرفا یک دارایی متنوع محسوب نمیشود و میتواند در کنار طلا در سطوح بالاتر معامله شود.
مدیرعامل زرپین درباره مسیر توکنسازی طلا گفت: معامله آنلاین طلا یک بازار است و توکن طلا یک بازار دیگر. صدور توکن مبتنی بر طلا نیازمند صدور مجوز از بورس است که مقدمات آن پیگیری شده. این همان نقطه اتصال بیتپین به طلا خواهد بود. ما آینده بازار را آنجا میبینیم. با سرویس «زرپین» و براساس ساختاری که وجود دارد وارد بازار طلا شدیم اما چشماندازمان بازاری بزرگتر، کاراتر و نقدپذیرتر از شکل فعلی است.
علی جهانی مدیرعامل بیتپین در نشست رونمایی از سرویس «زرپین» گفت که بیشترین شباهت بیتکوین به طلا به ویژگی ارزشگذاری این دو دارایی مربوط میشود. از نظر جهانی، روندهای موثر بر اقتصاد دنیا عموما مواردی بودند که در پیشبینیها دیده و شنیده نمیشد. او معتقدست بیتکوین و طلا نمیتوانند جایگزین هم شوند اما میتوان برای این دو دارایی در آیندهای نزدیک، نقاط اتصال و بازارهای مشترکی را متصور شد.
او همچنین توضیح داد که بازار سنتی اقتصاد جهانی و دنیای بلاکچین نیازمند پلهایی برای مبادلات است. این پلها ابزارهای جدید و فناورانهای است که روز به روز بر تعدادشان افزوده میشود. توکن مبتنی بر طلا را میتوان یکی از این پلها دانست. جهانی، مدیرعامل بیتپین پیرو این موضوع گفت: پلهای اتصال بازار سنتی و بلاکچین برایمان جذابیت دارد و تلاش ما رسیدن به توکن مبتنی بر طلاست.

جهانی، مدیرعامل بیتپین همچنین اشاره کرد که این مجموعه قبل از راهاندازی سرویس طلا «زرپین» قصد توکنایز کردن ملک را مدنظر داشتند؛ سوژهای که طبق گفته او در مقایسه با طلا روندی پیچیده و دشوارتری دارد.
بهزاد بهمننژاد، قائم مقام سردبیر فردای اقتصاد در این نشست با استناد به پیشبینی و بررسیهای جهانی مبنی بر احتمال ورود بیتکوین تا سال ۲۰۳۰ به خزانهداری دولتها گفت: نظرات جهانی همچنان روی نقش متنوعسازی بیتکوین متمرکزست و اینکه این دارایی بتواند جایگزین طلا شود یا کارایی آن را داشته باشد هنوز مورد آزمایش قرار نگرفته است.
باور امیرحسین خالقی، پژوهشگر اقتصاد سیاسی این است که بهطور کلی طلا بیش از بیتکوین میتواند اعتماد ایجاد کند. البته که میزان اعتماد در نقشه جغرافیایی متفاوت است و اعتماد به طلای فیزیکی در چین و آسیا بهنسبت غرب و اروپا بیشتر مشاهده میشود. او همچنین گفت: حدس من این است که طلا تنها گزینه برای چاره کردن بحران اعتماد است.
از نظر محمدرضا دمثنا، متخصص مالی شرکتی بسیاری از داراییها هنگاماوج نرخ بهره، نزولی میشود اما این مسئله در رابطه با طلا اینچنین نیست. در واقع این بهره است که با طلا رقابت میکند. به گفته دمثنا کریپتو به خاطر ساختاری که دارد در مواقع بالا بودن نرخ بهره شاید نتواند شانس زیادی برای صعودی بودن داشته باشد.
بهزاد بهمننژاد، قائم مقام سردبیر فردای اقتصاد، ۴ ابرروند بازار طلا را مورد بررسی قرار داد. طبق گفته بهمننژاد مسئله بیاعتمادی به نظام مالی جهان اولین ابرروند موثر روی بازار طلاست. قائم مقام سردبیر فردای اقتصاد تاکید کرد که جنگ اوکراین نگاه سرمایهگذاری به اوراق بدهی و توجه به طلا را تغییر داده است. همین تغییر نگاه منجر شده از زمان جنگ اوکراین به بعد بانکهای مرکزی سالانه هزار تن خالص طلا خریداری کنند.
طبق توضیحات بهمننژاد دومین ابروند، نااطمینانی و جنگ تعرفهای است. شاخص کل نااطمینانی و شاخص نااطمینانی تجاری پس از انتصاب ترامپ به ریاست جمهوری آمریکا به اوج خودش رسید. این موضوع بهصورت جدی روی نوسانهای بازار طلا موثر بوده است. سومین ابرروند ترس از بحران بدهی و بیاعتباری پول فیات عنوان شد. بهگفته قائم مقام سردبیر فردای اقتصاد ارزش پولهای کاغذی در مقایسه با طلا طی سالهای اخیر کاهش یافته است.
رخداد و تحولات اخیر ایران هم بهشدت روند و نگاه به طلا را تغییر داده است. رشد قیمت طلا در ۳۸ ماه منتهی به جنگ ۱۸۹ درصد برآورد شد. این روند نشاندهنده جذابیت طلا برای سرمایهگذاری است تا یک کالای مصرفی.

طبق نمودار، عمده تقاضای طلا همچنان روی جواهرات است و شیوه تکنولوژیمحور آن از کل این تقاضا سهم هفت درصدی را به خود اختصاص داده است.
بهگفته بهمننژاد جنگ و تحولات اخیر خاورمیانه، پیامد متفاوتی روی رفتار سرمایهگذاران بازار طلا گذاشته است؛ بهگونهای که این اتفاقات موجب کاهش ۲۶ درصدی جواهرات و ۵۳ درصدی سکه و شمش در ایران در نیمه دوم سال ۲۰۲۶ شد.
از نظر قائم مقام سردبیر فردای اقتصاد صندوقهای بورسی طلا بسیار حالت اهرمی داردد و بازوی بورسی طلا بهنسبت ضعیف شده است. او معتقدست تا زمانی که مسیری فراهم نشود فعلا بورس نمیتواند به بازار طلا کمکی کند.
بهگفته او در جدیدترین آمار، ۵۱ تن خالص خرید طلا از سمت بانکهای مرکزی در نیمه دوم ۲۰۲۶ اتفاق افتاده است. بازدهی بالا، نقدشوندگی سریع و تنوع سه ویژگی دارایی طلا نامبرده شد که باعث شده هزاران سال ارزش خود را حفظ کند.
بهمننژاد درباره تاثیرپذیری طلا از تورم و بورس های جهانی گفت: طلا با تورم رابطه معناداری دارد. در تورمها بالای ۵ درصد بازدهی طلا (بازدهی واقعی ایجاد میکند) بیشتر میشود. طلا با اوراق خزانهداری و سهام آمریکا هم همبستگی دارد. همچنین این دارایی تقریبا همپای نقدینگی هماهنگ بوده است.
بهمننژاد اعلام کرد که طلا از منظر کل داراییها رتبه چهارم را کسب کرده است. رتبه اول سهام، رتبه دوم اوراق دولتی و مرتبه بعدی اوراق بدهی را شامل میشود.
او همچنین گفت که مقایسهها نشان میدهد سبدهایی که دارایی طلا هم دارند بهنسبت سبدهای بدون دارایی طلایی در بازه ۳ تا ۲۰ ساله بازدهی بهتری خواهند داشت.
قائم مقام سردبیر فردای اقتصاد با اشاره به اینکه طی سالهای ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۶ سهم طلا در سبدهای جهانی از یک درصد به ۶ درصد رسیده است گفت: بهطور کلی دو دیدگاه مثبت و منفی درباره بازار طلا وجود دارد. دیدگاه اول طرفدار به اتمام رسیدن دوره شیدایی طلا و حتی بد شدن این بازارست. دیدگاه دوم میگوید نه اینطور نیست؛ شاید با اشباع خرید روبهرو شده باشیم اما هنوز اشباع مالکیت نداریم.
امیرحسین خالقی، پژوهشگر اقتصاد سیاسی درباره تب و تاب بازار طلا و سناریوهای متفاوت آن گفت: طلا آمده است که بماند و وضعیت فعلی مطلقا موقت نیست.
از نظر خالقی، طلا دیگر فقط یک کالای اقتصادی نیست بلکه در نقش اسحله ژئوپلیتیک هم ظاهر شده و بههمین خاطر است که این بازار پرنوسان دنبال میشود. او اشاره کرد که طلا در بده بستان قدرت و در ژئوپارادایم بسیار مورد توجه قرار گرفته و پیرو همین تاثیرگذاری، بسیاری از شرکتها بهدنبال استخدام متخصص ژئوپارادایم هستند. از نگاه خالقی، طلا از سال ۲۰۲۲ علاوهبر کارایی اقتصادی، کارایی امنیت هم پیدا کرد.

طبق گفتههای خالقی، اتفاقات و رخدادهایی چون همهگیری کرونا، جنگ اوکراین، نزاع و درگیری روی کاهش ارزش دلار و بهرسمیت شناختن یوآن، فریز شدن دارایی بانک مرکزی روسیه، جنگهای اخیر و بهویژه جنگ تکتولوژیک منجر شده تا بیشتر از آنکه بازار آزاد اقتصاد جریان بیابد، سیاستهای صنعتی مطرح شوند. بهنظر او با در نظر گرفتن این مجموعه اتفاقات، اگر طلا را در این قالب ببینیم دیگر یک کالا برای کسب سود نیست،بلکه وسیلهای است که برای گذار از سیستم دلاری نقشآفرینی میکند. او همچنین اشاره کرد که نوسان در جهان همچنان ادامه خواهد یافت و در آینده بارها و بارها با پدیده تورم فشار هزینه روبه رو خواهیم به دلایل مختلف ما با یک تورم ساختاری روبهرو هستیم که در این شرایط، سیاست بیشتر از اقتصاد عرضه و تقاضا طلا را تغییر میدهد. خالقی با اشاره به فریز شدن بخشی از دارایی بانک مرکزی روسیه در پی جنگ با اوکراین گفت که این اتفاق موجب شکلگیری نظریهای شد تا بانکهای جهانی بهدنبال تامین دارایی امنی باشند.
باور خالقی این است که بهطور کلی طلا بیش از بیتکوین میهواند اعتماد ایجاد کند. البته که میزان اعتماد در نقشه جغرافیایی متفاوت است و اعتماد به طلای فیزیکی در چین و آسیا بهنسبت غرب و اروپا بیشتر مشاهده میشود. او همچنین گفت: حدس من این اتس که طلا تنها گزینه برای چاره کردن بحران اعتماد است.
محمدرضا دمثنا، متخصص مالی شرکتی گفت که از طرفداران پایان دوره شیدایی طلا نیست. زیرا که با لحاظ متغیرهای متعدد، نرخ طلا بسیار کمتر از حد واقعی کنونی برآورد شده بود و حالا میبینیم که این روند همچنان صعودی است. بهگفته او طبق مشخصترین عامل، یعنی نرخ بهره انتظاری دلار، انس طلا باید بیشتر از این میبود. از نظر او هر اتفاقی هم بیفتد باز هم به سیکل صعودی طلا دامن خواهد زد.

دمثنا اشاره کرد که سرمایهگذاری یک فرد حقیقی با یک شرکت و نهاد حقوقی دو فرآیند کاملا متفاوت است. از نظر او یک شرکت یا نهاد حقوقی برای سرمایهگذاری و تابآوری در برابر بحرانهای متعدد ابتدا باید ظرفیت مالی واقعی شرکت را برآورد کند. مرحله دوم ارزیابی پیشنیازهای مالی و در ادامه بررسی رفتار بازدهی کلاسهای دارایی و تخصیص آن است. او در این باره توضیح داد: من بهعنوان یک مدیر باید همیشه آماده چندین سناریو و ریسکهای مختلف باشم تا بتوانم در هر گام بهسرعت تصمیمی بگیرم که آن تصمیم من را با شرایط جدید منطبق کند.
دمثنا تاکید کرد که ذخیره مالی یک شرکت میتواند در برابر شوک و نیازهای غیرمنتظره و نوسان سرمایه در گردش کمککننده باشد؛ حالا اگر این دارایی طلا باشد بهنظر میرسد تابآوری را تقویت هم میکند. او اشاره کرد که طلا در حکم ضربهگیر برای دوران کاهش قیمتهای جهانی عمل کرده و بهعنوان یک دارایی امن، تدافعی ولی پرنوسان شناخته شده است. بهگفته او مواردی مانند اینکه پشت مبادلات طلا مدیر و عملیاتی نیست منجر به ارجحیت این دارایی در انتخاب شرکتها میشود. البته دمثنا تاکید کرد که طلا یک ابزار مدیریت ریسک است نه جایگزین آن.دمثتای شفافیت، پیشبینی، نقدینگی، مدیریت ریسک، تخصیص منابع و حاکمیت را چارچوب مالی شرکتها به ویژه با نگاه تابآورانه ترسیم کرد.
او با اشاره به این نکته که همواره تجربه بازدهی طلا در ایران بهنسبت جهانی بهتر بوده گفت که انتظارات تورمی، افزایش حجم نقدینگی، ریسکهای سیاسی، کسری تراز پرداخت از جمله مولفههای موثر برای سرمایهگذاری طلا در کشور است.