چه کسانی از صدور صورتحساب الکترونیکی معاف شدند؟

به گزارش پیوست، بخشنامه جدید سازمان امور مالیاتی درباره اجرای ماده ۱۴ مکرر قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان، مشخص کرده است کدام صاحبان مشاغل در سال ۱۴۰۵ همچنان می‌توانند از معافیت صدور صورتحساب الکترونیکی استفاده کنند و از چه زمانی این معافیت را از دست می‌دهند.

بر اساس این بخشنامه، صاحبان مشاغلی که تا پایان سال ۱۴۰۴ از معافیت برخوردار بوده‌اند یا فعالیت خود را در سال ۱۴۰۵ آغاز کرده‌اند، تا زمانی که مجموع فروش کالا و خدمات آنها در سال جاری کمتر از ۱۲۰ میلیارد ریال، معادل ۱۲ میلیارد تومان، باشد از صدور صورتحساب الکترونیکی در سامانه مودیان معاف‌اند.

در نتیجه، میزان فروش یکی از معیارهای تعیین‌کننده برای ورود صاحبان مشاغل به نظام صدور صورتحساب الکترونیکی است؛ با این حال این معیار برای همه فعالان اقتصادی اعمال نمی‌شود. بخشنامه گروه‌هایی را مشخص کرده که حتی با فروش کمتر از ۱۲ میلیارد تومان نیز باید صورتحساب الکترونیکی صادر کنند.

عبور از سقف، الزام فوری ایجاد نمی‌کند

الزام صدور صورتحساب الکترونیکی به قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان مصوب سال ۱۳۹۸ برمی‌گردد، اما اجرای آن از ابتدا برای همه مودیان یکسان نبود. گروه‌های مختلف به‌تدریج وارد سامانه مودیان شدند و در سال ۱۴۰۲ نیز اشخاص حقوقی از ابتدای مهر و سایر مودیان از ابتدای دی ملزم به صدور صورتحساب الکترونیکی شدند.

با این حال، این الزام برای همه مودیان به یک شکل اجرا نشد و قانون و مقررات بعدی برای بخشی از صاحبان مشاغل بر اساس میزان فروش معافیت‌هایی در نظر گرفتند. بخشنامه جدید سازمان امور مالیاتی نیز سقف این معافیت را برای سال ۱۴۰۵ مشخص کرده است.

در این بخشنامه، سابقه فروش مودیان در سال‌های قبل نیز مورد توجه قرار گرفته است. اگر مجموع فروش کالا و خدمات یک صاحب شغل در سال ۱۴۰۲ از ۱۸ میلیارد تومان و در هر یک از سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ از ۱۴ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان عبور نکرده باشد و در سال ۱۴۰۵ فروش او از سقف ۱۲ میلیارد تومان بگذرد، معافیت او بلافاصله با عبور از این سقف پایان پیدا نمی‌کند.

برای این گروه، زمان شروع الزام به صدور صورتحساب الکترونیکی به دوره‌ای بستگی دارد که فروش آنها از ۱۲ میلیارد تومان عبور می‌کند. اگر این اتفاق تا پایان بهار رخ دهد، مودی از ابتدای مهر ملزم به صدور صورتحساب می‌شود؛ عبور از سقف تا پایان تابستان، الزام را به ابتدای دی موکول می‌کند. اگر فروش تا پایان پاییز از سقف عبور کند، الزام از ابتدای فروردین ۱۴۰۶ آغاز می‌شود و برای مؤدیانی که تا پایان زمستان از سقف عبور کنند، زمان شروع الزام ابتدای تیر ۱۴۰۶ خواهد بود.

به این ترتیب، میان عبور از سقف فروش و شروع الزام به صدور صورتحساب الکترونیکی یک فاصله زمانی وجود دارد و کسب‌وکار، بسته به زمان عبور از حد نصاب، برای اجرای تکلیف جدید فرصت خواهد داشت.

برای اشخاص حقیقی نیز سقف‌های تعیین‌شده به ازای هر پرونده مالیاتی محاسبه می‌شود؛ فرقی نمی‌کند پرونده مربوط به فعالیت انفرادی باشد یا مشارکتی.

 سازمان امور مالیاتی اعلام کرده است هر گاه مودی از حد نصاب برای صدور صورتحساب الکترونیکی رد شود، حتی با اگر در دوره‌های بعدی به حد نصاب برگردد یا حتی کمتر شود نمی‌تواند دوباره از این معافیت استفاده کند. همین قاعده برای واحدهایی که به دلیل قرار گرفتن در فهرست واحدهای آلاینده از معافیت خارج شده‌اند نیز برقرار است؛ رفع آلایندگی در دوره‌های بعد، امکان استفاده دوباره از معافیت را ایجاد نمی‌کند.

۱۲ میلیارد تومان برای همه نیست

سقف فروش ۱۲ میلیارد تومان برای کالا و خدمات شامل همه فعالان اقتصادی نمی‌شود. اشخاص حقوقی با هر میزان فروش سالانه همچنان ملزم به صدور صورتحساب الکترونیکی‌اند و نمی‌توانند از معافیت مبتنی بر میزان فروش استفاده کنند.

گروهی از اشخاص حقیقی نیز چنین وضعیتی دارند. صاحبان حرف و مشاغل پزشکی، پیراپزشکی، داروسازی و داروخانه‌ها، دامپزشکان و فروشندگان تجهیزات پزشکی در کنار فعالان کسب‌وکارهای حقوقی از جمله وکلا و مشاوران حقوقی و خانواده، بدون توجه به میزان فروش باید صورتحساب الکترونیکی صادر کنند.

فعالان بازار طلا، جواهر و پلاتین نیز با هر میزان فروش از این معافیت خارج‌اند. فروشندگان مواد معدنی به واحدهای فرآوری مواد معدنی و همچنین واحدهای تولیدی، صنعتی، معدنی و خدماتی آلاینده که استانداردهای زیست‌محیطی را رعایت نمی‌کنند نیز در شرایط تعیین‌شده در بخشنامه مشمول معافیت نخواهند بود.

در عمل، بنابراین سقف ۱۲ میلیارد تومان برای همه کسب‌وکارها ملاک نیست. برای بخشی از مودیان، میزان فروش مشخص می‌کند چه زمانی باید صورتحساب الکترونیکی صادر کنند؛ اما برای گروهی دیگر، صرف‌نظر از میزان فروش، نوع فعالیت یا حقوقی بودن کسب‌وکار آنها را مشمول این الزام می‌کند.

این قواعد محدود به کسب‌وکارهای مستقر در سرزمین اصلی نیز نیست و سازمان امور مالیاتی تصریح کرده است مفاد بخشنامه برای فعالان اقتصادی مستقر در مناطق آزاد تجاری-صنعتی نیز اجرا می‌شود.

کارتخوان همچنان می‌تواند جای صورتحساب را بگیرد

امکان استفاده از رسید کارتخوان یا درگاه پرداخت به‌جای صورتحساب الکترونیکی، حکم تازه این بخشنامه نیست. این امکان پیش‌تر در تبصره ۲ ماده ۱۴ مکرر قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان پیش‌بینی شده بود و در سال ۱۴۰۵ نیز ادامه پیدا کرده است.

براین اساس اگر مودی عرضه‌کننده کالا و خدمات واحد باشد یا کالاها و خدماتی که عرضه می‌کند مشمول نرخ یکسان مالیات بر ارزش افزوده باشند، تا پایان سال ۱۴۰۵ رسید دستگاه کارتخوان بانکی یا درگاه پرداخت الکترونیکی او در حکم صورتحساب الکترونیکی است و نیازی به صدور صورتحساب جداگانه نیست.

در نهایت، سقف فروش کالا و خدمات ۱۲ میلیارد تومان برای بخشی از صاحبان مشاغل مرزی است که عبور از آن وضعیت آنها را در سامانه مؤدیان تغییر می‌دهد. تا پیش از رسیدن به این سقف امکان استفاده از معافیت وجود دارد، اما پس از عبور از آن و شروع الزام، کاهش فروش در دوره‌های بعد راه بازگشت به معافیت را باز نمی‌کند.

متن کامل بخشنامه معافیت از صدور صورتحساب الکترونیکی کسب و کارها