تریگ‌آپ به سمت امنیت غذایی، انرژی و امنیت سایبری رفت

محمدصادق سبحانی، مدیرعامل شتاب‌دهنده تریگ‌آپ، با اشاره به اینکه درحال حاضر بیش از ۳۰ استارت‌آپ در سبد دارایی تریگ‌آپ حضور دارد، گفت: حدود یک سوم استارت‌آپ‌های این شرکت در دوره جنگ آسیب جدی دیده‌اند، اما این اتفاق لزوما ناشی از جنگ نبود. ذات فعالیت شتاب‌دهی با ریسک شکست همراه است. جنگ تنها به عاملی تبدیل شد که روند شکست آنها را قطعی کرد.

او توضیح داد: این آسیب صرفا به اختلال اینترنت محدود نبود، چراکه همه استارت‌آپ‌های ما در حوزه اقتصاد دیجیتال فعالیت نمی‌کنند. آنچه بیش از هر چیز بر آنها اثر گذاشت، رکود بازار و تغییر رفتار مشتریان بود. بخشی از کسب و کارها آسیب شدید دیدند، برخی آسیب متوسط و گروهی نیز آسیب کمتری را تجربه کردند. در مقابل، استارت آپ‌هایی که روی نیازهای اولویت دار و اساسی بازار متمرکز بودند، طبیعتا وضعیت باثبات‌تری داشتند.

سبحانی گفت که به دنبال شرایط جدید؛ امنیت غذایی، انرژی و امنیت سایبری در صدر اولویت‌های سرمایه گذاری این شرکت قرار دارند. او توضیح داد: به باور ما این حوزه‌ها هم مسائل کلیدی کشور را هدف قرار می‌دهند و هم سرمایه ‌گذاری در آنها می‌تواند به افزایش تاب‌آوری و پایداری استارت‌آپ‌ها و در نهایت اکوسیستم نوآوری کمک کند.

به باور او در شرایط بحرانی یا جنگی، کسب‌وکارهایی که محصول یا خدمت آنها جزو نیازهای اولویت‌دار مشتریان نیست، با کاهش درآمد و کمبود نقدینگی روبه‌رو می‌شوند. سبحانی اضافه می‌کند: در اکوسیستم نوآوری این مساله پررنگ‌تر است، چراکه بسیاری از محصولات نوآورانه ارزش آفرین هستند، اما در شرایط بحران لزوما مساله اصلی مشتری را حل نمی‌کنند. در نتیجه هم خانوارها در سبد هزینه‌های خود این محصولات را به اولویت‌های پایین‌تر منتقل می‌کنند، هم شرکت‌ها بودجه خریدشان را کاهش می‌دهند و هم دولت منابع خود را بیشتر صرف تامین نیازهای اساسی، امنیتی و نظامی کشور می‌کند.

اهمیت تغییر مدل سرمایه‌گذاری در بحران

به باور سبحانی شرایط امروز کشور نیازمند بازتعریف مدل‌های سرمایه‌گذاری است. او توضیح داد: امروز بیش از هر زمان دیگری لازم است مدل‌های تامین مالی را به سمت پایداری و تاب آوری سوق دهیم. در کنار حفظ مدل‌های سنتی، باید به سمت طراحی مدل‌های جدید تامین مالی برای استارت‌آپ‌ها و شرکت‌های دانش بنیان، به ویژه در مراحل اولیه رشد، حرکت کنیم. یکی از این مدل‌ها که از سال گذشته اجرای آن را آغاز کردیم، مدل RBF یا مشارکت در درآمد است.

به گفته سبحانی بسیاری از این شرکت‌ها به دلیل قرار داشتن در مراحل اولیه رشد و نداشتن سابقه طولانی، برای تامین نقدینگی با مشکلات جدی روبه رو هستند و دسترسی آسانی به منابع مالی ندارند. از همین رو این مدل می‌تواند نیاز شرکت‌های فناور به سرمایه در گردش را تامین کند.

او در مورد شرایط شتاب‌دهنده تریگ‌آپ هم توضیح داد: برای پایداری شرکت در این مدت تلاش کرده‌ایم هم مدل‌های تامین مالی خود را بازطراحی کنیم و هم ساختار، فرایندها و تیم را چابک‌تر کنیم تا بتوانیم در شرایط بحرانی هم پایدار بمانیم و همچنان به اکوسیستم استارت‌آپی و شرکت‌های فناور خدمات ارائه کنیم. در این مدت هر دو مسیر را به صورت همزمان دنبال کرده‌ایم. حفظ پرتفوی و افزایش ارزش سبد سرمایه گذاری برای ما اهمیت بالایی دارد، زیرا مدل درآمدی اصلی تریگ آپ بر پایه اگزیت شکل گرفته و باید ارزش این سبد حفظ و تقویت شود.

از سوی دیگر او گفت که مسیر سرمایه گذاری‌های جدید نیز متوقف نشده و در کنار حفظ مدل‌های قبلی، مانند سرمایه‌گذاری سهامی در قالب برنامه‌های شتاب‌دهی و مدل میکرو وی سی، مدل مشارکت در درآمد را نیز به سبد ابزارهای تامین مالی اضافه کرده‌اند.

سبحانی در بخشی دیگر از صحبت‌های خود سال گذشته را سالی موفق از منظر خروج سرمایه‌گذاری برای تریگ‌آپ دانست و گفت: ما پنج خروج موفق را ثبت کردیم. در یک مورد کل سهام خود را واگذار کردیم و در چهار مورد دیگر بخشی از سهام به فروش رسید. این سرمایه‌گذاری‌ها برای مجموعه هم سودآور بودند.

به گفته او در روزهای جنگ حفظ جان و امنیت اعضای تیم‌ها در اولویت قرار گرفت و به همین دلیل اغلب استارت‌آپ‌ها به صورت دورکار فعالیت کردند. هرچند به گفته سبحانی در شعبه مشهد، به دلیل اینکه آثار جنگ کمتر بود، امکان حضور تیم‌ها تا حدی فراهم بود، اما در تهران و تا حدودی در اصفهان، شرایط متفاوت بود و فعالیت‌ها به صورت دورکاری ادامه پیدا کرد.