ساترا تحریم اتحادیه اروپا را «سیاسی و غیرقانونی» خواند
سازمان تنظیم مقررات رسانههای صوت و تصویر فراگیر (ساترا) تحریم اخیر اتحادیه اروپا را اقدامی…
۱۲ بهمن ۱۴۰۴
۱۲ بهمن ۱۴۰۴
زمان مطالعه : ۱۶ دقیقه

پس از بیش از سه هفته خاموشی دیجیتال در ایران و در حالی که محدودیتهای دسترسی به اینترنت تاحدودی کاهش یافته و طبقه دادهها سطح دسترسی دیتاسنترهای ایران به اینترنت جهانی به حدود ۹۵ درصد رسیده (البته با سرعت پایین)، در این گزارش نگاهی به آنچه در روزهای خاموشی ایران به جهان فناوری گذشت انداختیم. در هفتههای خاموشی ایران شرکتهای اوپنایآی، انویدیا و انتروپیک به افزایش سرمایهگذاریهای خود در بخش هوش مصنوعی ادامه دادند. انتروپیک ۳۵۰ میلیارد دلاری شد و عربستان سعودی ۱۲ میلیارد دلار سهام شرکتهای بازیسازی را به شرکتی به نام Savvy Games برای تلاشی متمرکز در صنعت بازی منتقل کرد و رقابت بلوک شرق و غرب در بخش پردازندههای هوش مصنوعی ادامه داشت.
به گزارش پیوست، در بلوک شرق شرکت چینی Zhipu در تاریخ از مدل جدیدی که با پردازندههای هواوی آموزش دیده بود رونمایی کرد و گام دیگری را در مسیر تحقق هدف نهایی پکن برای کاهش وابستگی به فناوری آمریکایی شاهد بودیم. در همین حال انویدیا برای جذب سرمایه به سراغ سرمایهگذاران خاورمیانه رفته و گزارشهای مختلف مدعی احتمال همکاری اپل و اسپیسایکس برای عرضه قابلیت Direct-to-cell یا اتصال گوشی به ماهواره استارلینک در آیفون ۱۸ پرو شدهاند.
در ادامه نگاه کوتاهی به بخشی از مهمترین اخبار حوزه فناوری در حدود ۲۰ روز گذشته میاندازیم.
طبق گزارشهای منتشر شده شرکت انتروپیک، رقیب اوپنایآی از مهمترین فعالان هوش مصنوعی آمریکا، در دور جدید جذب سرمایه خود به دنبال جذب ۱۰ میلیارد دلار سرمایه جدید است و با ارزشگذاری ۳۵۰ میلیارد دلاری به مسیر رقابتی خود ادامه میدهد.
شرکت اوپنایآی برای افزایش تمرکز بر بخش درمان و پزشکی از قابلیت جدیدی در چتبات محبوب خود رونمایی کرده است که به کاربران اجازه تجزیهتحلیل نتایج آزمایش، آمادهسازی برای ویزیت پزشک و دریافت راهنمایی رژیمی و تمرین ورزشی را میدهد. گفتنی است که این ابزار با وجود ارائه ارائه اطلاعات مفید سلامتی و تندرستی، از تشخیص و معاینه خودداری خواهد کرد. این ابزار همچنین میتواند برای ارائه نتایج بهتر از دادههای دستگاههای دیجیتال مرتبط با سلامتی از جمله پوشیدنیها و اپلیکیشنهای مختلف استفاده کند.
شاید یکی از بحثبرانگیزترین اخبار مرتبط با هوش مصنوعی و شبکههای اجتماعی هفتههای گذشته را بتوان اشاره نهاد نظارتی انگلستان به محتوای سو استفاده جنسی در وب تاریک دانست که به گفته این نهاد به نظر با استفاده از ابزار هوش مصنوعی گراک ایلان ماسک تولید شدهاند. اتحادیه اروپا نیز در همین رابطه به ماسک و شرکتش هشدار داده است.
پس از انتظار این گزارش کییر استارمر، نخست وزیر بریتانیا، وعده اقدام در این رابطه را داد و از ماسک و شبکه اجتماعی ایکس خواست تا در هرچه زودتر در این رابطه اقدام کنند.
در یکی از نقل و انتقالات بزرگ جهان فناوری یکی از مدیران سابق شرکت آلفابت که در ماه ژانویه بخش ابری این شرکت را ترک کرده بود به عنوان مدیر بازاریابی به شرکت انویدیا پیوست. تیم سبز این جایگاه جدید را به تمرکز بر بازاریابی و ارتباطات در جهت مدیریت مرحله بعدی رشد خود اختصاص داده است و الیسون وگونفلد (Alison Wagonfeld) مدیر سابق الفابت و گوگل نقش اساسی در این مرحله جدید رشد خواهد داشت.
براساس گزارشی از بلومبرگ چین پیشنویس مقرراتی را برای نظارت بر جمعآوری دادههای شخصی از اینترنت و بکارگیری آنها معرفی کرده است که براساس آن اپلیکیشنها باید مقررات جمعآوری خود را به روشنی با کاربر در میان بگذارند، رضایت صریح کاربر را دریافت کنند. استفاده از چنین دادههایی نیز براساس مقررات جدید به اهداف اساسی محدود خواهد بود و مالکان اپلیکیشن مسئولیت امنیت، پیروی از قوانین و توسعه نرمافزار را برعهده خواهند داشت. دولت تا تاریخ ۹ ژانویه برای ارائه پیشنهادات عمومی در مورد پیش نویس این مقررات فرصت داده است.
مالک چتبات Claude پس از معرفی قابلیت جدید متمرکز بر بخش درمان اوپنایآی از قابلیت تازهای برای بخش درمان رونمایی کرده است که به گفته شرکت بیمارستانها، ارائه دهندگان خدمات درمانی و کاربران معمولی میتوانند از آن برای پر کردن دادههای حساس درمان استفاده کنند. طبق اعلام شرکت دیتابیسهای علمی نیز در این محصول ادغام شده و قابلیتهای پیشرفتهای برای تحقیقات بیولوژیکی نیز در اختیار جامعه علمی قرار میدهد.
کاربران با استفاده از این قابلیت میتوانند دادههای سلامتی و درمانی خود را از اپلیکیشنهای مختلف استخراج کرده و در اختیار پزشک یا ارائه دهندگان خدمات درمانی بگذارند.
گزارشی از بلومبرگ میگوید شرکت متا در اقدامی برای پیروی از قانون ممنوعیت شبکههای اجتماعی برای زیر ۱۶ سالهها در استرالیا که از تاریخ ۱۰ دسامبر لازمالاجرا شد بیش از ۵۵۰ هزار حساب کاربری شبکههای اجتماعی مختلف متعلق به کاربران زیر ۱۶ را حذف کرده است. از این میان اینستاگرام با ۳۳۰ هزار حساب بیشترین سهم را داشته و پس از آن نیز ۱۷۳ هزار حساب متعلق به فیسبوک و ۴۰ هزار حساب کاربری نیز به شبکه اجتماعی تردز اختصاص داشتند.
با نفوذ هرچه بیشتر شرکتهای فناوری و هوش مصنوعی در بخشهای مختلف صنعتی، بخش داروسازی به نظر یکی از اهداف جذاب ادغام فناوری هوش مصنوعی به شمار میرود و گزارش جدیدی از تعهد سرمایهگذاری یک میلیارد دلاری بزرگترین تولیدکننده پردازندههای هوش مصنوعی در غول دارویی الی لیلی (Eli Lilly) در طول پنج سال آینده خبر میدهد که قرار است شتابدهندهای برای استفاده از هوش مصنوعی در صنعت داروسازی باشد.
دو شرکت براساس این همکاری در تلاشند تا فرایند زمانبر تحقیقات و آزمایشهای مورد نیاز برای توسعه و عرضه دارو را تسریع کنند.
شرکت مادر گوگل در تاریخ ۱۲ ژانویه طی بیانیهای تایید کرد که پس از بررسی دقیق، شرکت اپل فناوری گوگل را به عنوان گزینه مناسب بکارگیری برای مدلهای بنیادی خود انتخاب کرده است. گرچه پیش از این هم گزارشهایی مبنی بر همکاری دو شرکت در حوزه هوش مصنوعی منتشر شده بود اما پیش از این تاریخ شاهد تایید رسمی دو شرکت نبودیم.
براساس بیانیه منتشر شده از سوی دو شرکت، اپل همچنان با اجرا خدمات هوش مصنوعی در داخل دستگاه و یا با استفاده از رایانش ابر خصوصی، استانداردهای حریم خصوصی خود را حفظ خواهد کرد.
براساس گزارشی از بلومبرگ صندوق ثروت ملی عربستان حدود ۱۲ میلیارد دلار سهام شرکتهای مختلف حوزه گیمینگ از جمله نینتندو و Bandai Namco را به زیرشاخه خود به نام Savvy Games منتقل میکند و پس از تکمیل این فرایند شرکت Savvy با احتساب سرمایهگذاری پیشین خود، حدود ۱۰ درصد از شرکتهای Koei Tecmo، NCSoft،Nexon و Square Enix را تحت مالکیت خود خواهد داشت.
شرکت چینی Knowledge Atlas Technology JSC که با نام Zhipu شناخته میشود دو هفته پیش از مدل مولد تصویر متنبازی به نام GLM-Image رونمایی کرد که برای اولین بار به طور کامل با استفاده از چیپهای بومی شرکت هواوی یا همان Ascend آموزش دیده است. این شرکت پس از عرضه مدل اعلام کرد «این [مدل] نشان میدهد که آموزش مدلهای چندوجهی قدرتمند با پلتفرم رایانش فولاسکی که به صورت بومی توسعه یافته شدنی است.»
شرکت Zhipu که سال گذشته در لیست سیاه ایالات متحده قرار گرفته است، تلاش برای استفاده از فناوری بومی در مسیر پیشرفت خود را افزایش داده و در راستای سیاست کاهش وابستگی پکن به فناوری خارجی در حال حرکت است.
شرکت گوگل، ارائه دهنده هوش مصنوعی جمینای و مهمترین رقیب اوپنایآی در صنعت AI، اعلام کرده است که جمینای حالا به دادههای مختلف کاربران در پلتفرمهای این شرکت یعنی جیمیل، جستجو، اپلیکیشن تصاویر و یوتیوب برای شخصیسازی تجربه هوش مصنوعی دسترسی دارد.
این قابلیت که هوش شخصی یا Personal Intelligence نام گرفته به گفته جاش وودوارد، نایبرئیس بخش اپلیکیشن جمینای، گوگل لبز و AI Studio، قرار است تجربه مفید خاصی را با استفاده از هوش مصنوعی این شرکت برای کاربران ممکن سازد و در زمان انتشار خبر یعنی ۱۴ ژانویه اعلام شد که نسخه بتای این قابلیت برای کاربران آمریکایی در دسترس است.
همچنین طبق اعلام گوگل استفاده از این قابلیت اختیاری است و کاربران میتوانند اپلیکیشنهای متصل به جمینای را انتخاب کنند و برای مثال ایمیل یا تصاویر را غیرفعال سازند.
براساس گزارشی از بلومبرگ، دولت چین به شرکتهای بومی اعلام کرده تا استفاده از محصولات امنیت سایبری ساخته شرکتهای آمریکایی و اسرائیلی را متوقف کنند و بر این اساس شرکتها موظفاند تا پایان نیمه اول سال ۲۰۲۶، این محصولات را شناسایی و با فناوری بومی جایگزین کنند.
براساس توصیه پکن، استفاده از این محصولات ممکن است دادههای حساسی را به خارج از کشور ارسال کرده و یا به نقطه ضعفهایی برای مشتریان منجر شود و دولت چین مدعی شده که شرکتهای آمریکایی و اسرائیلی روابطی با آژانسهای اطلاعاتی دارند.
گفتنی است که دولت ایالات متحده نیز استفاده از محصولات برخی از شرکتهای چینی را با اشاره به نگرانیهای امنیتی در نهادهای دولتی ممنوع کرده است.
شرکت Merge Labs که توسط سم آلتمن، مدیرعامل اوپنایآی، همبنیانگذاری شده است موفق به جذب ۲۵۲ میلیون دلار سرمایه جدید شرکت. این شرکت انتظار دارد که با پیشرفت فناوری هوش مصنوعی، فناوری اتصال مغز و کامپیوتری را در اختیار کاربران بگذارد تا «توانایی، عاملیت و تجربه» انسان از این فناوری را به حداکثر برساند.
آلتمن بزرگترین سرمایهگذار این دور جذب سرمایه بود و حالا با حمایت از Merge به رقابت با شرکت نورالینک ایلان ماسک میرود که از جمله مهمترین فعالان حوزه فناوری اتصال مغزی-کامپیوتری در جهان است.
اوپنایآی، سازنده چتبات محبوب ChatGPT، در اقدامی که نشان از یک تغییر مسیر بزرگ برای شرکت دارد خبر از شروع آزمایشی طرحی داده است که تبلیغات هدفمند را به نسخه رایگان ChatGPT و همچنین اشتراک ارزان ۸ دلاری این چتبات اضافه میکند.
این خبر در حالی منتشر شده که اوپنایآی پیش از این مدل اشتراکی را بهترین راهکار کسب درآمد معرفی کرده بود اما حالا برای افزایش مجاری درآمدی به سراغ سیستم تبلیغاتی رفته است. آلتمن پیش از این اعلام کرده بود که علاقهای به مدل تبلیغاتی به عنوان یکی از گزینههای کسب درآمد شرکت ندارد و این گزینه را آخرین سنگر تلقی میکند.
امین ناصر، مدیر عامل آرامکو، غول نفتی عربستان سعودی که در سالهای اخیر تمرکز بر بخش دیجیتال را به عنوان یکی از اولیتهای خود تبدیل کرده، در مجمع جهانی اقتصاد در داووس از برآورد بازده ۳ تا ۵ میلیارد دلاری فناوری هوش مصنوعی در سال ۲۰۲۵ گفت و اعلام کرد که این فناوری در سالهای ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ نیز مجموعا ۶ میلیون دلار برای این شرکت ارزشآفرینی کرده است.
آرامکو میگوید این ارزشآفرینی در واقع بازتابی از کاهش هزینههای سرمایهای با استفاده از هوش مصنوعی و یا افزایش درآمد و کاهش هزینههای عملیاتی است.
داریو آمودی، مدیرعامل شرکت هوش مصنوعی انتروپیک، در واکنش به تاییدیه دولت آمریکا برای فروش چیپهای H200 انویدیا به چین این اقدام را یک «اشتباه بزرگ» توصیف کرد و در مجمع جهانی اقتصاد گفت: «به نظرم این کار دیوانگی است. کمی شبیه به این است که سلاحهای هستهای به کره شمالی بفروشید.»
این اظهارات در حالی مطرح میشود که رئیس جمهوری آمریکا در حال کاهش محدودیتهای صادرات پردازندههای انویدیا به چین است و تا حدی از رویکرد تحریم کامل این فناوری برای دومین اقتصاد بزرگ جهان فاصله گرفته است.
پنگ ژیائو، مدیرعامل شرکت G42، بزرگترین شرکت هوش مصنوعی امارات، در مصاحبه با تلویزیون بلومبرگ اعلام کرد که برخی از پیشرفتهترین پردازندههای ساخته شرکتهایی چون انویدیا، AMD و Cerebras در ماههای آینده به امارات میرسند.
امارات در تلاش برای تبدیل شدن به یکی از قطبهای هوش مصنوعی جهان و منطقه خاورمیانه است و شرکت G42 را میتوان رهبر تلاشهای هوش مصنوعی این کشور دانست. این شرکت البته در منطقه با رقبایی چون Humain از عربستان سعودی روبهرو است و برای دسترسی به پیشرفتهترین پردازندههای هوش مصنوعی در سالهای اخیر نه تنها به همکاری گسترده با شرکتهای آمریکایی روی آورده است، بلکه برای کاهش نگرانیهای واشنگتن به روابط خود با چین پایان داد.
مدیران شرکت شرکتهای هوش مصنوعی از جمله داریو آمودی، مدیرعامل انتروپیک و همچنین مدیر ارشد بخش هوش مصنوعی گوگل در مجمع جهانی اقتصاد در داووس اعلام کردند که هوش مصنوعی حالا به یکی از نیروهای مهم ژئوپلیتیک تبدیل شده و سیاستمداران و رهبران تجاری باید این مساله را در معادلات خود در نظر بگیرند.
گزارشی از بلومبرگ میگوید سم آلتمن، مدیرعامل اوپنایآی، با سرمایهگذاران بزرگی در خاورمیانه دیدار کرده و برای جذب سرمایه جدید با ارزشگذاری ۷۵۰ تا ۸۳۰ میلیارد دلاری تلاش میکند. براساس این گزارش آلتمن خواستار حداقل ۵۰ میلیارد سرمایه جدید است.
شرکت تحت رهبری آلتمن که پیش از این نیز ۱۰ میلیارد دلار سرمایه جدید را از شرکت آمازون جذب خود کرد و از پشتوانه مایکروسافت نیز برخوردار است برای تامین مالی هزینههای دیتاسنتری و توسعه به مجازی تازه درآمدی از جمله تبلیغات روی آورده و همچنین برای جذب سرمایه بیشتر به ویژه در خاورمیانه و کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس تلاش می کند. اوپنایآی پیش از این نیز از صندوق MGX ابوظبی جذب سرمایه کرده و از همکاری با شرکت G42 امارات خبر داده است.
شرکت پیپل در اقدامی برای گسترش فعالیتهای خود در حوزه تجارت عامل محور (بخش نوپایی که بر عاملهای هوش مصنوعی متمرکز است)، شرکت Cymbio را خریداری کرد. این شرکت از جمله فعالانی است که به فروشندگان کمک میکند تا محصولات خود را در چتباتهای هوش مصنوعی به فروش برسانند.
پیپل در ماه اکتبر نیز خدمات تازهای را با هدف کمک به تغییر رفتار کاربران و افزایش سهم هوش مصنوعی در اختیار مشتریان خود گذاشت و همچنین ابزارهایی همچون پلتفرم مدیریت سفارش را در اختیار فروشندگان قرار داده تا به دیده شدن محصولات در چتباتها کمک کند.
حدود یک سال پس از مسدودی چند ساعته شبکه اجتماعی تیکتاک در ایالات متحده براساس قانونی که ادامه فعالیت این پلتفرم در آمریکا را منوط به فروش شاخه آمریکایی آن میدانست، بالاخره در تاریخ ۲۳ ژانویه بازوی آمریکایی این پلفترم که به شرکت بایتدنس چین تعلق دارد به کنسرسیومی به رهبری شرکت اوراکل به فروش رفت.
این قرارداد پیرو قانون ممنوعیت یا فروش دوران ریاست جمهوری جو بایدن، مالکیت شرکت بایتدنس را به کمتر از ۲۰ درصد کاهش میدهد و سرمایهگذاران آمریکایی مالکیت عمده را در اختیار خواهند داشت. شرکت اوراکل از جمله مهمترین ارائه دهندگان زیرساخت ابری در ایالات متحده است که پیش از این نیز میزبانی عمده فعالیتهای تیکتاک در آمریکا را برعهده داشت.
براساس این سازوکار جدید، اوارکل شرکت Silver Lake و صندوق سرمایهگذاری MGX ابوظبی هرکدام سهامی ۱۵ درصدی از واحد آمریکایی تیکتاک را تحت مالکیت خواهند داشت و دیگر سرمایهگذاران از جمله مایکل دل، مدیرعامل و بنیانگذار شرکت دل، در مجموع ۵ درصد از شرکت را در اختیار میگیرند.
از سهام باقی مانده ۱۹.۹ درصد (سرحد مجاز براساس قانون) در اختیار بایتدنس چین باقی میماند و ۳۰.۱ درصد نیز در کنترل سرمایهگذاران سابق بایتدنس باقی خواهد ماند.
این شرکت همچنین آدام پرسر (Adam Presser)، دست راست رئیس واحد بینالمللی تیکتاک را به عنوان مدیرعامل خود انتخاب کرده است که البته بسیاری در داخل آمریکا نسبت به روابط نزدیک او با رهبران چینی اظهار نگرانی کردهاند.
شرکت Gulf Air بحرین، از قراردادی با اسپیسایکس، مالک اینترنت ماهوارهای استرالینک، خبر داده که به این شرکت هواپیمایی اجازه استفاده از اینترنت ماهوارهای را خواهد داد. طبق گزارش منتشر شده استارلینک از اواسط سال ۲۰۲۶ با ایرباس SE A320s این شرکت فعالیت خود را آغاز می کند و سپس به تمامی هواپیماهای این شرکت اضافه خواهد شد.
گفتنی است که با وجود نقش محوری استرالینک در ارائه اینترنت، خدمات از طریق واسطه اوپراتور دولتی بحرین در اختیار مسافران قرار میگیرد. پیش از این قطر ایرویز نیز قرارداد مشابهی را در سال ۲۰۲۴ برای ارائه اینترنت با اسپیسایکس به امضا رسانده است.
وبسایتهای فناوری در گزارشهای جدیدی مدعی شدهاند که شرکت اپل در حال گفتگو با اسپیسایکس است تا فناوری direct-to-cell (اتصال مستقیم گوشی به ماهواره) استارلینک را به سری جدید آیفون در سال آینده اضافه کند.
گزارش مذاکرات اپل و اسپیسایکس را اولین با در اواخر سال ۲۰۲۵ خبرگزاری اینفورمیشین منتشر کرد و حالا گزارشهای جدید مدعی شدهاند که این قابلیت به پرچمداران اپل در سال آینده اضافه خواهد شد. اپل با عرضه سری ۱۴ آیفون قابلیت ارسال پیام ماهوارهای را برای گوشیهای خود فعال کرد و همکاری با اسپیسایکس میتواند امکانات بیشتری را برای کاربران ممکن سازد. گفتنی است که شرکتها هنوز به صورت رسمی این مساله را تایید نکردهاند.
گوگل در حال اضافه کردن دستیار هوش مصنوعی جدیدی به مرورگر کروم است که میتواند به نمایندگی از کاربران به وبسایتها مراجعه کرده و روی لینکها کلیک کند.
این قابلیت که Auto Browse یا مرور خودکار نام دارد به کاربران اجازه میدهد تا از دستیار مبتنی بر جمینای بخواهند وظایفی چون خرید را به نمایندگی از آنها برعهده گیرد و حتی بلیط هواپیما خریداری کرده و هتل رزرو کند.
چارمین دی سیلوا، مدیر محصول گوگل، میگوید :«گروه آزمایشی ما از این ابزار برای کارهای مختلفی چون برنامهریزی قرار ملاقات، پر کردن فرمهای طولانی آنلاین، جمعآوری مستندات مالیاتی، ارتباط با لولهکش و برقکار و بررسی قبضها، پر کردن گزارش هزینهها، مدیریت اشتراکها» استفاده کردهاند.
قابلیت مرور خودکار در اولین مرحله در اختیار مشترکان AI Pro و AI Ultra گوگل در ایالات متحده قرار میگیرد و گوگل همچنین ابزار مولد تصویر Nano Bnana را نیز همزمان با عرضه این قابلیت در کروم ادغام کرده است. با این حال به گفته شرکت تدابیری در دستور کار قرار گرفته تا اقدام نهایی از سوی هوش مصنوعی انجام نگیرد و اجازه کاربر در این بخش ضروری باشد.