مدیرعامل زومیت: اگر هکری حمله کرد فقط خودمانیم و خودمان
بهعنوان خبرنگار عادت داریم روبهروی مدیران بنشینیم و بپرسیم چرا ملاحظات امنیتی رعایت نشده و…
۲۸ بهمن ۱۴۰۴
۱۲ روز جنگ، ۱۴ روز خاموشی؛ توسعهدهندگان برای بهروزرسانیها مجبور به خروج از کشور شدهاند
۲ بهمن ۱۴۰۴
زمان مطالعه : ۷ دقیقه
قطعی اینترنت در روزهای اخیر، تجربهای نه چندان جدید، اما پرهزینهتر از دفعات قبل را برای اکوسیستم دیجیتال ایران رقم زده است. در حالی که تبلیغات آنلاین معمولاً در ماههای پایانی سال به اوج میرسد، قطعی اینترنت بینالملل و اختلالهای گسترده داخلی، کسبوکارها را مجبور به توقف کمپینها، توسعهدهندگان را وادار به مهاجرت و برخی تیمها را ناچار به خروج از کشور برای یک بهروزرسانی ساده کرده است.
به گزارش پیوست، منوچهر صدری، مدیرعامل بازار با اشاره به تجربه قطعی سراسری اینترنت و تبعات آن برای این پلتفرم و توسعهدهندگان میگوید: «این نخستینبار بود که دسترسی کاربران داخل و خارج از کشور به طور همزمان به بازار قطع شد، کار به جایی رسیده بود که خودمان هم به سرویسهایمان دسترسی نداشتیم. از روز پنجشنبه ۱۸ دی تا اواسط روز جمعه ۱۹ دی عملا بازار از دسترس خارج شد و این وضعیت برای بسیاری از بازیگران اکوسیستم به شکل یکسان رخ داد.»
صدری با توضیح اینکه در این مدت حتی در زمینه بازیابی سرویسهای حیاتی خود نیز با چالش مواجه بوده، اضافه میکند: «بعد از گذشت ۲۴ ساعت از قطعی شبکه داخلی و خارجی، کاربران حتی نمیتوانستند وارد بازار شوند، چون سرویس پیامک و ارسال OTP قطع بود و امکان ورود وجود نداشت. توسعهدهندگان و کاربران بازار حتی امکان پرداخت و خرید سرویسهای قابل استفاده را نیز نداشتند. عملا تا شنبه امکان تنفس برای کسب و کار نیز وجود نداشت.»
مدیرعامل بازار با تاکید بر عمق مشکلات ایجادشده برای توسعهدهندگان ادامه میدهد: «بخش قابلتوجهی مشکلات هنوز پابرجاست. بسیاری از توسعهدهندگان، بهویژه کسبوکارهای کوچک و متوسط، هنوز نتوانستهاند به عملیات عادی خود بازگردند. کاربران دسترسی خود را به داراییهای آنلاینشان به طور کامل از دست دادهاند. ارسال و مکاتبات آنلاین از طریق ایمیل قطع شده است. حتی بسیاری از سامانههای دولتی هنوز بعد از گذشت ۱۰ روز از قطعی شبکه، همچنان قابل استفاده نیستند.»
خروج از کشور برای یک بهروزرسانی
او ادامه میدهد: «آن عده از کسب و کارها که زیرساخت فنیشان در خارج از کشور میزبانی شده است، حتی دسترسی انتقال این زیرساخت به داخل را نیز ندارند و در تمام این مدت خاموش هستند، صدایشان هم به جایی نمیرسد. برخی از توسعهدهندگان برای ارائه آپدیتها و بهروزرسانیها مجبور به اعزام تیمهای فنی خود به خارج از کشور شدهاند و یا به ناچار با پذیرش تمام ریسکها به استارلینک پناه بردهاند. امروز اکثر قریب به اتفاق توسعهدهندگان خرد با اختلال جدی یا خاموشی در فعالیت مواجهاند. حتی توسعهدهندگان بزرگ و پلتفرمهایی مانند خود بازار نیز به دلیل تغییرات و اختلالهای مداوم شبکه، مدام با چالشهای جدید روبهرو میشوند، حتی در روزهایی که تصور میشود نیمچه اینترنتی برقرار است. توسعه بدون دسترسی آزاد به اینترنت جهانی، برای کاربران و کسبوکارها غیرممکن است، یکی از راهها، خروج از کشور شده؛ این راه حلی است که بحرانهای جدیدی در آینده را بنیان میگذارد.»
طبق گفته صدری، ورود توسعهدهندگان جدید به کافهبازار تقریباً ناممکن شده و آنها هر سال با هر بحران، با موجی از مهاجرت در شرکتها و توسعهدهندگان مواجه میشوند. او در این باره تشریح میکند: «هر بار موج مهاجرت شدیدتر شده و تاثیر این بار هم شدیدتر از قبل خود را نشان خواهد داد. مضاف بر اینکه معمولا کسبوکارهای خرد آسیب بیشتری میبینند و اینبار هم توسعهدهندگان ضعیفتر، بیشترین فشار را تحمل میکنند، ما پیشتر در گزارش سال بازار، نسبت به روند کاهش تعداد توسعهدهندگان ایرانی هشدار داده بودیم. البته میدانم این موضوع اولویت بالایی سیاستگذاری کشور ندارد.»
او با انتقاد از سیاستهای اعمالشده در حوزه اینترنت ادامه میدهد: «برای بازگردانی دسترسی آزاد به اینترنت جهانی همین حالا هم دیر است. باید با آرامش و رفتار منطقی، امنیت را به زمین اینترنت برگرداند. اما متاسفانه هر بار برخوردها قهریتر شده است. هرچه جلوتر رفتهایم، سختگیریها بیشتر شده است. نکتهای که باید روی آن تاکید کنم این است که در شرایط فعلی، عدهای حرف از رشد پلتفرمهای داخلی میزنند. اما نام اینها رشد نیست و آدرس غلط دادن است. رشدهای خارج از منطق و پیکهای نموداری به شکل فعلی، قابل دفاع نیست و مسلما بعد از بازگشت به شرایط عادی، بخش زیادی از آن از دست میرود.»
صدری روی توجه بیشتر مسئولان به عواقب تصمیمگیریهای خود تاکید کرده و میگوید: «اینترنت باید بدون تبعیض برای همه وجود داشته باشد و لیست سیاه و سفید معنا ندارد، در اقتصاد دیجیتال یک سوی مهم جریان، کاربران هستند، کاربرانی که باید از بدیهیترین خدمتهای اینترنت بتوانند بهرهمند شوند، اینترنت ابزاری نیست که تنها دست کسبوکارها باشد یا سفیدشدن آن برای کسبوکارها گرهای از کار آنان باز کند. این کاربران هستند که باید بتوانند از این خدمات استفاده کنند. درخواست ما کمترین چیز یعنی برقراری شرایط عادی است. راهکارهای غلط مسئله را پیچیدهتر میکند. سیاستهایی امروز آینده اینترنت و اقتصاد دیجیتال کشور را میسازد؛ اگر مسیرهای درست استفاده از اینترنت پیش گرفته نشود بدیهی است که اتفاقی که برای تلویزیون رخ داد، برای اینترنت هم رخ میدهد.»
۱۲ روز جنگ و ۱۴ روز سکوت
هادی شریفی مدیرعامل تپسل هم در این باره میگوید: «در این بازه زمانی بخش تبلیغات آنلاین؛ همزمان با کاهش شدید تبلیغات با کاهش کانالهای تبلیغاتی و جایگاههای نمایش مواجه شد. صرفنظر از قطعی کامل دسترسی به اینترنت بین الملل که منجر به قطع کامل تبلیغات در حوزه های گوگل ادز و شبکههای اجتماعی شد، امکان ارسال پیامک های تبلیغاتی به عنوان یکی از روش های تبلیغاتی کسب و کارها نیز با اختلال مواجه است و هنوز این مشکلات ادامه دارد.»
او ادامه میدهد: «سرویسهای مارکتینگ اتومیشن که نیاز به اتصال به خارج از کشور داشتند و همچنین ابزارهایی مانند گوگل آنالتیکس، قابلیت سرویسدهی خود را از دست دادهاند و بهخاطر نبود دسترسی گوگل به سایتهای داخل ایران، دچار قطعی ترافیک صددرصدی شدهایم.»
طبق گفته شریفی در روزهای ابتدایی اتفاقات، اندک کسب و کارهایی که تمایل به فعال نگهداشتن کمپینهای تبلیغاتی آنلاین خود داشتند هم به دلیل قطع سرویس OTPچند روزی مجبور به توقف تبلیغات شدند. او درباره تغییراتی که کانالهای بازاریابی پس از این بحران تجربه کرده است میگوید: «با توجه به تحت تاثیر قرارگرفتن عمده کسب و کارها از مشکلات زیرساختی و کندشدن راه های ارتباطی، هنوز الگوی تغییر رفتار مشخصی به شکل مستند وجود ندارد اما آنچه که تا کنون مشهود بوده اقبال بیشتر به تبلیغات در رسانههای شناخته شده تر بوده که در این مدت با رشد بازدید مواجه بودهاند.»
شریفی همچنین درباره پیشبینی بازار صنعت مارکتینگ پس از این تحولات میگوید: «معمولا ماه های پایانی سال بصورت عرف بهترین ماههای سال در حوزه تبلیغات است که متاسفانه اتفاقات اخیر در همین بازه زمانی به وقوع پیوست. دو عامل تاثیر بیشتری در پیش بینی آینده این حوزه دارد. مهم ترین آن اتصال یا نبود اتصال اینترنت بین الملل است.»
او ادامه میدهد: «در واقع اگر شرایط به شرایطی دقیقا مشابه پیش از این روزها برگردد به احتمال زیاد بخاطر تقاضای فصلی پایان سال، سهمی از تبلیغات به وضعیت نرمال برگردد اما در صورتیکه اینترنت بین الملل قطرهچکانی و بهصورت محدود وصل شود بعید است که تا پایان سال مارکت تبلیغات آنلاین رونق خاصی داشته باشد. موضوع مهم دیگر زمان اتصال اینترنت بین الملل است، هر روز که به پایان سال نزدیک می شویم در صورت عدم اتصال اینترنت؛ کسب و کارها بودجهها و برنامههای تبلیغاتی را متوقف و یا بهصورت محدود اجرا خواهند کرد و در این صورت تا اردیبهشت ماه سال آینده این مارکت از رونق خواهد افتاد.»
شریفی همچنین درباره تفاوت این دوره با ۱۲ روز جنگ تحمیلی اضافه میکند: « در این دو دوره با دو شرایط متفاوت روبهرو بودیم. گرچه در هر دو بازه، تبلیغات تحت تاثیر شرایط قرار گرفت اما در این روزها تمایل به تبلیغات آنلاین بیشتر از دوره جنگ بود. با این تفاوت که علیرغم تمایل به فعالیت های تبلیغاتی، امکانات؛ زیرساختها؛ دسترسیها و کانال های ارتباطی بیش از دوره جنگ محدود و مسدود بود.»
یک دیدگاه
ارسال دیدگاه
من داشتم بخش پرداخت درون برنامه ای با ارزهای دیجیتال برنامه ام را درست می کردم که اینترنت برای همیشه قطع شد! البته قبلاً درست کرده بودم و مشکلی نداشت ولی بعداً فهمیدم که سایت blockchair جلوی روش قبلی را گرفته! برای همین در حال ساخت روشی بودم که به راحتی بتوان کدهای بخش پرداخت را تغییر داد، بدون اینکه نسخه جدیدی از برنامه ام را بسازم؛ چون قرار است در آینده برنامه های دیگری هم درست کنم که معقول نیست که برای تک تک آنها یک نسخه جدید درست کرد به خاطر تغییرات بخش پرداخت!
برای این روش از سایت github.com برای نگهداری کدهای قابل اجرا استفاده می کردم؛ چون مجانی است و ایران را هم تحریم نکرده؛ ولی خب، خوشبختانه به دنبال کمک به عملی شدن دسترسی به اینترنت برای موبایل ها با استفاده از ماهواره های استارلینک هستند تا نیازی به آن تجهیزات اضافه نباشد؛ به مرور هم وضعیتش بهتر می شود و در نهایت به اینترنت کامل و جایگزینی بهتر برای اینترنت فعلی در ایران می شود.