نسخه فیزیکی

  • شهر کتاب مرکزی تهران – خیابان دکتر شریعتی – بالاتر از خیابان استاد مطهری – نبش کوچه کلاته – فروشگاه مرکزی شهر کتاب
  • شهر کتاب کاشانک نیاوران، کاشانک، نرسیده به سه راه آجودانیه
  • نشر ثالث خیابان کریم‌خان زند، بین خیابان ایرانشهر و ماهشهر، پلاک ۱۵۰
  • شهر کتاب سعادت آباد انتهای خیابان ایران‌زمین، جنب فرهنگسرای ابن‌سینا، شهر کتاب ابن‌سینا

37
وزیری از آن خودشان
16
راه فرار
16
بیمار بدحال مخابرات
17
اینترنت در مسیر بازتعریفی ناقص
17
افشای اطلاعات و ارتباطات
18
مدیر سیستم‌های ملی پرداخت شرکت ملی خدمات انفورماتیک: مشکل ارتباط با ارگان‌های دیگر است
88
دولت‌ها به هویت الکترونیکی چگونه نگاه می‌کنند
86
چرا و چگونه نیازمند مدیریت راهبردی هویت دیجیتال هستیم بودن در جهان حساب‌های اینترنتی
81
هویت مجازی افراد چگونه تعریف می‌شود وقتی چهره‌ای ندارم
79
معاون فناوری اطلاعات وزارت نیرو: ما پول نداریم
76
داستان فیش‌های حقوقی در نظام بانکی حقوق‌های نجومی و نرخ بهره
72
بررسی محصول جدید هواوی و ویژگی‌های خارق‌العاده‌اش اژدهایی که می‌تواند گاوچران باشد
110
نگاهی به ابزارهای مدیریت و تحلیل آمار شبکه‌های اجتماعی رسانه‌ خودت باش
104
داوری دولت در بازی پول و حریم خصوصی
101
چرا هرزه‌نگاری در آمریکا مجاز است
100
سه نکته درباره دامنه‌های جدید
99
بررسی میزان استفاده وکلا از فناوری‌های نوین موبایل آری؛ رایانش ابری شاید
98
اتحادیه اروپا سند جدیدی برای حفاظت از داده‌های شهروندانش تصویب کرد همان آش و همان کاسه؟
97
حقوق و فناوری با چاشنی جنبش چتر و حق فراموشی حق بر فراموشی: حریم خصوصی و رسانه در عصر دیجیتالی
96
نتایج یک پژوهش گسترده در سه قاره جهان نشان داد: کاربران حریم خصوصی و امنیت را یکسان می‌دانند
94
آقای دات کام برمی‌گردد؟
93
بررسی حقوقی ماجرای انتشار فیش‌های حقوقی و اطلاعات کاربران ایرانسل دو پرونده درز اطلاعات، دو حکم متفاوت
92
قسمت سی و هفتم کمتر بیشتر است
148
پنج فایده بازگشت به شغل قبل فرضیه بومرنگ
147
در گیر و دار افسردگی ناشی از بیکاری
آیا هکرها می‌توانند نتایج انتخابات را تغییر دهند تزریق رکوردهای جعلی
144
دستکاری موتور جست‌وجوی گوگل تقلب غول جست‌‌وجو
145
هارپر رید کارآفرین، برنامه‌نویس و مدیر ارشد فناوری اسبق اوباما: رهبری مهم‌تر از فناوری است
138
کلینتون و ترامپ ثابت کرده‌اند: تحلیل اجتماعی همان پیش‌بینی اجتماعی است شبکه‌های اجتماعی راست می‌گویند
142
نقش استارت‌آپ‌ها در انتخابات 2016 کارآفرینی و نوآوری در آغوش ملت آینده
141
آیا فیس‌بوک بر نتایج انتخابات تاثیر می‌گذارد لایک‌های انقلابی
140
آیا کلان‌داده‌ها نقطه ضعف دونالد ترامپ هستند پاشنه آشیل ترامپ
136
روند رسانه‌های اجتماعی جدید، انتخابات سیاسی 2016 را تحت تاثیر قرار خواهد داد پایان کنترل بر گفت‌وگوها
136
بهبود تجربه رای‌دهندگان خداحافظ صف‌های طولانی انتظار
135
چرا رسانه‌های اجتماعی تاثیرگذارتر از تبلیغات هستند قدرت پنهان
132
رای اینترنتی در سال‌های آینده فراگیر خواهد شد انقلاب انتخاباتی
122
آیا دستگاه‌های رای‌گیری الکترونیکی روند رای‌گیری را بهبود می‌بخشند دقت در ثبت نیت
124
چگونه دلارها و اطلاعات سیلیکون‌ولی انتخابات را شکل می‌دهند نفس در سینه حبس کردن‌های بیهوده
130
آیا فناوری بیومتریک به انتخابات مشروعیت نمی‌بخشد جاده پردست‌انداز
128
انتخابات و فناوری: کنترل دست چه کسی است ساده‌لوح‌ها
127
رای‌گیری به نظر ساده می‌آید اما آیا می‌دانید چگونه انجام می‌شود؟ منطق رای‌گیری
123
گوشی‌های هوشمند چگونه انتخابات را تغییر دادند هیچ‌چیز مهم‌تر نبود
121
چرا «انتخابات و فناوری»؟ فناوری پابه‌پای سیاستفناوری پابه‌پای سیاست
120
از میزهای ناهار‌خوری تا رسانه‌های اجتماعی تاثیرات فناوری بر انتخابات
120
مفهوم برگسیت برای استارت‌آپ‌ها چیست امتحان بزرگ
116
پرونده‌ای برای فناوری و انتخابات لایک‌هایی به مثابه رای
119
قسمت دوازدهم: ثبت‌نام کارت هوشمند ملی شایعه پردردسر
46
کسب‌ و ‌کارهای جوان ایرانی باید ملاحظات بومی را درک کنند پنالتی ‌زدن بله؛ قمار کردن نه
44
عضو کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات: تعرفه تلفن ثابت بسیار غیرمنطقی است
42
چرا صنعت سودآور مخابرات در ایران همیشه بی‌پول بوده است پول ندارم، توسعه نمی‌دهم
40
عضو هیات مدیره شرکت مخابرات ایران: تعرفه‌ای که وجود دارد، عادلانه نیست
38
تعرفه‌های خدمات شرکت مخابرات ایران سرانجام اضافه شد یکی داستان است پُر آب چشم
32
مروری بر داستان افزایش تعرفه خدمات شرکت مخابرات ایران از ۱۳ سال پیش تاکنون ریسمانی با ده‌ها گره
30
بررسی وضعیت تعرفه‌های تلفن ثابت در جهان گزارش یک تعرفه
36
دبیرسابق شورای عالی انفورماتیک کشور: اگر تلفن ثابت سودده نبود، مخابرات را نمی‌خریدند
34
چگونه هم مخابرات و دولت و هم مردم در نمایش قیمت خدمات مخابراتی حق دارند تراژدی تعرفه
29
نیم نگاهی به مرداد ۱۳۹۵
22
تجربه ترکیه، آغاز داستان تازه‌ای برای کودتاها در هزاره سوم است شتاب کن اردوغان، شتاب کن
26
طرح ترابردپذیری بیستم تیر ماه با ابهامات فراوان آغاز شد زشتی‌های یک هیبت زیبا
28
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات چگونه از عملکرد خود دفاع کرد یک روز ساده و پرحاشیه
24
مرداد ۱۳۹۵ در یک نگاه
چگونه دختران استارت‌آپ ورزشی به راه انداختند مثل یک دختر*
66
سداد نمی‌خواهد فقط بازوی بانک ملی باشد دگردیسی درون پیله فناوری
59
یک روز با بیژن خیابانی ، مدیر دیروز نوکیا و امروز شیائومی در ایران همنوایی شبانه ارکستر گوشی‌ها
50
شماره 37 ورودی ورودی صفحه 16

وزیری از آن خودشان

«از آنجا که وزیر در شطرنج قدرتمند‌ترین سوار بازی است، وقتی پیاده‌ای با رسیدن به خانه آخر ارتقا می‌یابد معمولاً تبدیل به وزیر می‌شود.»*تنها چند هفته از انتخابات بهار ۹۲ گذشته بود که تقریباً تمامی صنف فناوری اطلاعات ایران در یکی از آن افطاری‌های مشهور دور یکدیگر جمع شده‌ بودند و درباره وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در دولتی که قرار است درمانگر باشد، گمانه‌زنی می‌کردند. بسیاری از نگاه‌ها متوجه آی‌تی‌مرد دولت اصلاحات بود و حتی شنیده‌هایی درباره شانس یکی از بزرگان صنفی شنیده می‌شد. بسیاری با رویای انتخاب وزیری که سرانجام نه از جنس سیاست‌ورزی که از جنس فناوری باشد، سرخوش‌ بودند. در این میان یکی از محتمل‌ترین و ساکت‌ترین گزینه‌ها که خودش اندیشمندی از جرگه سپاهیان و صاحب بینشی عمیق با فاوای ایران بود، گفت:«ما باید آرزو کنیم که وزیر آینده نه از جنس آی‌تی که از جنس دولت باشد. همیشه با مشاوران و معاونان خردمند می‌توان این بازار را نجات داد ولی با وزیری که مقتدر نباشد نه.» حباب‌های خیال ترکید و نور واقع‌گرایی به آن سالن مجلل افطاری در هتل آزادی تهران راه یافت. همان مرداد ۹۲ وقتی محمود واعظی طی نطق‌هایی آتشین در مجلس و سپس در سالن وزیر شهید، محمود قندی برای همه از

شماره 37 ورودی ورودی صفحه 16

راه فرار

یکی از تعارض‌های همیشگی میان دولت و ملت موضوع شناسایی است. دولت‌ها سعی می‌کنند به اشکال مختلف شهروندان‌شان را شناسایی و دسته‌بندی کنند و شهروندان نیز در مقابل تلاش می‌کنند در هیچ دسته و طبقه‌ای جا نگیرند و تا جای ممکن خود را پنهان کنند.دولت‌ها سعی می‌کنند شهروندان را شناسایی کنند تا در سایه خدمات ارائه‌شده به آنها مالیات بگیرند و در نهایت کشور را کنترل کنند. مردم نیز دوست ندارند مالیات بدهند و کنترل شوند. این یک بازی همیشگی میان دولت‌ها و ملت‌هاست. این امر مختص ایران نیست. موضوع مشترک جهانی است. هیچ کدام از شهروندان دنیا دوست ندارند توسط دولت‌هایشان شناسایی شوند و دولت‌ها در مقابل سعی می‌کنند هر روز بیشتر از پیش بر آنها نظارت کنند. این نظارت گاهی با شعار حفظ امنیت است و گاه با شعار سرویس‌دهی بیشتر. دولتی در این زمینه موفق‌تر عمل می‌کند که سرویس بهتر و بیشتری به مردم ارائه دهد و خود را در مقابل حفظ داده‌های افراد مسئول بداند. در اصل زمانی شهروندان حاضرند از فضای خاکستری خارج شوند و در فضای شفاف به سر برند که در مقابل شناسایی شدن خدماتی دریافت کنند که ارزش شناسایی شدن را داشته باشد و از طریق این خدمات باید ساده‌تر زندگی کنند

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 37 ورودی ورودی صفحه 17

بیمار بدحال مخابرات

وضعیت کنونی شرکت مخابرات ایران می‌تواند هر ناظری را نگران کند. مخابرات شرکتی نیست که در صورت ورشکستگی، چند کارمند بیکار شوند و آب از آب تکان نخورد. مشکلات بزرگ‌ترین شرکت صنعت ارتباطات ایران، تا همین‌ جای کار هم تاثرات بسیاری بر کل صنعت گذاشته است.ریشه مشکلات کنونی شرکت مخابرات قطعاً به سال‌های پیش- حداقل از زمان خصوصی‌سازی- بازمی‌گردد. با این حال باید پذیرفت که دیگر نمی‌توان زمان را به عقب بازگرداند. در همین حال به نظر نمی‌رسد دولت، علاقه یا توانی برای بازپس‌گیری مخابرات داشته باشد. پس باید فکری به حال این شرکت کرد. برای حل مشکل مخابرات لازم است به سه نکته توجه داشت. حاکمیت: گرچه بسیار سخت است اما مجموعه حاکمیت باید بپذیرد شرکت مخابرات ایران دیگر دولتی نیست. گرچه این شرکت، خصوصی نیز محسوب نمی‌شود و مالکان آن از نهادهای عمومی به شمار می‌روند اما به هر صورت این شرکت دیگر بر اساس قانون تجارت اداره می‌شود. تصمیماتی مانند افزایش تعداد مستخدمان مخابرات می‌تواند این شرکت را با مشکلات متعددی روبه‌رو سازد.انحصار: مخابرات ایران سال‌ها به انحصار عادت کرده است. این شرکت پس از واگذاری به‌ طور فزاینده‌ای از این ابزار استفاده کرد و کار را به جایی رساند که کمیسیون تنظیم مقررات مجبور شد اصلاحاتی

میثم قاسمیدبیر ویژه‌نامه‌ها
شماره 37 ورودی ورودی صفحه 17

اینترنت در مسیر بازتعریفی ناقص

آخرین مصوبه کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات به نظر می‌رسد در چند نکته نخستین گام از مسیر جدیدی است که اینترنت ایران قرار است طی کند. اول اینکه مرز نامرئی محدودیت ۱۲۸ کیلوبیت بر ثانیه همان‌قدر که نامحسوس اجرا می‌شد نامحسوس هم برداشته شد تا جایی که در مصوبه برای سرویس پایین‌تر از یک مگابیت بر ثانیه قیمتی پیش‌بینی نشده است. دوم آنکه برای اولین بار حجم داخلی از بین‌الملل تفکیک شده و بالاخره حاصل سال‌ها حرف و حدیث بی‌عمل، عملی شد. حالا نه‌تنها کاربر این تمایز را در سرعت حس می‌کند بلکه ترافیک آن نیز جدا محاسبه شده و احتمالاً در آینده هزینه‌های جدایی را نیز در پی دارد. شرکت‌های اینترنتی موظف شده‌اند تا اواسط زمستان سامانه‌های خود را برای این تفکیک ترافیک به‌روزرسانی کنند.سوم آنکه در این مصوبه مفهومی به نام «هزینه نگهداری» اضافه شده است که به نظر می‌رسد سعی دارد شیوه استفاده از اینترنت را به کلی تغییر دهد. در این روش شما ابتدای هر ماه هزینه نگهداری را می‌پردازید و مناسب با حجم مصرفی هر ماه مبلغی را نیز برای گیگابایت اضافه می‌دهید. با این روش دیگر لازم نیست نگران مصرف کردن حجم هر ماه باشید. این قیمت‌گذاری یکسان آشفته‌بازار طرح‌های اینترنتی را هم سامان می‌دهد.

شماره 37 ورودی ورودی صفحه 18

افشای اطلاعات و ارتباطات

افشای اطلاعات ۴۰ میلیون از مشترکان ایرانسل خبری بود که کمتر از یک ماه پیش بر سر زبان‌ها افتاد اما مساله مهم در این میان، نوع برخوردی بود که مسئولان ایرانسل در زمان وقوع این اتفاق داشتند. آغاز فروش اطلاعات مشترکان ایرانسل به دو سال پیش برمی‌گردد. در آن زمان فرد یا افرادی توانستند به پایگاه داده‌ شرکت ایرانسل نفوذ کنند و اطلاعات ثبت‌نامی تمام مشترکان این اپراتور را به دست آورند. پس از آن اپلیکیشنی برای اندروید نوشته شد که امکان دسترسی به این اطلاعات را می‌داد. پیامک‌های گروهی‌ای هم ارسال شد که «فایل اطلاعات ۴۰ میلیون مشترک ایرانسل، همراه با نام شخص، نام خانوادگی، کد پستی، نشانی منزل، تلفن همراه، تلفن منزل و کد ملی به قیمت دو میلیون تومان به فروش می‌رسد. آیا خریدار این اطلاعات ارزشمند هستید؟» و به این ترتیب حتی کسانی که با اینترنت سر و کار نداشتند نیز از این موضوع باخبر شدند.با این حال نوشدارو پس از مرگ سهراب رسید و پلیس فتا جلو انتشار گسترده‌تر اپلیکیشن را گرفت و گویا کسانی را که در ارسال پیامک‌ها نقش داشتند، دستگیر کرد. تنها دو سال از این ماجرا گذشته بود که یک روبات تحت عنوان پیام‌رسان تلگرام با نام mtnprobot درست شد که

شماره 37 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 88

مدیر سیستم‌های ملی پرداخت شرکت ملی خدمات انفورماتیک:

مشکل ارتباط با ارگان‌های دیگر است

هویت‌سنجی مشتریان با آمدن سرویس‌های الکترونیکی بانک‌ها و گرفتن بیشتر خدمات از طریق شبکه‌های مجازی رنگ‌ و بویی دیگر پیدا کرده است. دیگر نمی‌توان به همان تصویری که دیده می‌شود اطمینان کرد چرا که به تدریج حضور فرد کمرنگ‌تر می‌شود و افراد تبدیل به کدهایی در دنیای مجازی می‌شوند. از سویی تاکنون برخی از بانک‌ها پایگاه داده مشخص و واحدی برای شناسایی مشتریان‌شان در اختیار نداشته‌اند، شاید اگر فعالیت‌های روزمره افراد در حد فعالیت‌های دوره کشاورزی بود نیاز به اطلاعات مشتریان چندان اهمیت نداشت اما ضمن پیچیده‌تر شدن ارتباطات و تنوع فعالیت افراد شناخت مشتریان و چگونگی رفتارشان از اهمیت برخوردار خواهد بود. از همین روست که بانک‌ مرکزی اجرای پروژه‌ای با عنوان نهاب نظام هویت‌سنجی اطلاعات مشتریان بانکی را در دستور کار قرار داد. در این خصوص با سید محمدسعید طباطبایی مدیر سیستم‌های ملی پرداخت شرکت ملی خدمات انفورماتیک به‌گفت‌وگو نشسته‌ایم که در ادامه می‌خوانید: پروژه نهاب با نماد آغاز شد اما به نظر می‌رسد با توقف نماد این طرح هم متوقف شده چرا که قرار بود آن سامانه بخشی از هویت‌سنجی مشتریان بانکی را بر عهده گیرد ولی با گذشت زمان زیادی هنوز به نتیجه نرسیده ‌است.اگر بخواهم تاریخچه‌ای از نهاب برای شما بگویم، هنوز عده زیادی فکر

شماره 37 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 86

دولت‌ها به هویت الکترونیکی چگونه نگاه می‌کنند

سیستم‌های مدیریت هویت دیجیتال را می‌توان در سطوح سازمانی، دولتی، ملی، منطقه‌ای و بین‌المللی مورد مطالعه قرار داد. در سطح سازمانی مفهوم تحت عنوان مدیریت هویت و دسترسی (Identity and Access Management) مطرح است و از سال‌ها پیش مورد توجه محافل صنعتی، دانشگاهی، پژوهشی و استانداردسازی قرار گرفته. هدف اصلی در این حوزه، ارائه خدمات B2C و B2E بوده و عمدتاً سازمان‌ها و شرکت‌های خصوصی را دربر می‌گیرد. در این حوزه به دلیل ساده بودن اکوسیستم پیشرفت‌های قابل ملاحظه‌ای صورت گرفته و محصولات متنوعی توسعه یافته است. این محصولات عموماً توسط شرکت‌های آمریکایی نظیر اوراکل،IBM, Sailpoint و برخی شرکت‌های اروپایی ارائه می‌شود. حوزه کاربرد این محصولات اغلب سازمان‌ها و شرکت‌های بسیار بزرگ هستند که از جمله آنها می‌توان به بانک‌ها، اپراتورهای تلفن همراه، شرکت‌های خودروسازی و شرکت‌های تامین انرژی اشاره کرد. اخیراً با توجه به ارائه خدمات IAM در بستر رایانش ابری، امکان بهره‌برداری از این خدمات برای شرکت‌های کوچک (SME) نیز فراهم شده است. البته این سیستم‌ها بیشتر بر مدیریت کارکنان و شرکا متمرکز هستند و در درجه دوم مدیریت هویت مشتریان اهمیت دارد. استقرار چنین سامانه‌هایی در افزایش امنیت سازمان‌ها و همچنین افزایش قابلیت حاکمیت ایشان بسیار موثر است. در کشور ما هنوز مفهوم IAM با کارکرد جهانی

شماره 37 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 81

چرا و چگونه نیازمند مدیریت راهبردی هویت دیجیتال هستیم

بودن در جهان حساب‌های اینترنتی

انقلاب ترادیسی دیجیتال (Digital Transformation) آغاز شده و بخش عمده‌ای از اطلاعات، فرایندها، تکنولوژی‌ها، استانداردها و البته قوانین و مقررات به حوزه دیجیتال در حال انتقال است. در کنار این موضوع دو مساله اتصال به شبکه (Hyper connectivity) و جابه‌جایی (Mobility) هم به طرز فراگیری در حال گسترش است به نحوی که اغلب افراد از طرق مختلف به شبکه‌ها متصل و افراد به طور مرتب در حال جابه‌جا شدن هستند و این جابه‌جایی هم در سطح ملی و هم در سطح بین‌المللی دیده می‌شود. این افراد نیاز دارند بتوانند خدمات مبتنی بر فناوری اطلاعات را در همه جا و در هر زمان دریافت کنند. مشکلی فعلی این است که کاربر با حوزه‌های (Domain) مختلف ارائه خدمت مواجه است؛ خدماتی نظیر بانکی، سلامت، آموزشی، دولتی و غیره. هر حوزه به ‌صورت کاملاً جزیره‌ای و مستقل به تعریف هویت خاص آن حوزه (Domain Specific ID) و روش خاصی برای احراز هویت کاربر می‌پردازد. از جمله این روش‌ها می‌توان به پسورد، توکن، بیومتریک و رمز یکبارمصرف اشاره کرد. بنابراین کاربر در هر حوزه خدماتی باید هویت ویژه آن حوزه را داشته باشد و از روش خاص احراز هویت آن حوزه تبعیت کند. از سوی دیگر در اغلب روش‌های متداول کنونی، تمرکز بر شناسایی

شماره 37 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 79

هویت مجازی افراد چگونه تعریف می‌شود

وقتی چهره‌ای ندارم

وقتی جلو بانک کیفم را زدند و شناسنامه‌ام را همراه خودشان بردند وحشتم برای گم کردن آن به حقیقت تبدیل شد، مخصوصاً اینکه کمتر از سه ماه به برگزاری کنکور باقی مانده بود. تازه ۱۸ سالم تمام شده بود و شناسنامه‌ام را عکس‌دار کرده بودم. عاشق این بودم که حساب بانکی باز کنم و برخی از فعالیت‌هایم را با هویت خودم انجام دهم. از همین رو همیشه شناسنامه‌ام همراهم بود. هنوز گواهینامه نگرفته بودم و کارت شناسایی‌ام همان شناسنامه بود. هر چند کارت دانش‌آموزی هم داشتم اما هیچ‌ کس آن را به رسمیت نمی‌شناخت و باید همیشه شناسنامه‌ام همراهم می‌بود. در آن زمان هنوز کارت ملی فراگیر نشده بود. شناسنامه و گواهینامه حرف اول و آخر را در شناسایی افراد و تشخیص هویت می‌زد. برای اینکه وارد مکانی شوید یا باید شناسنامه خود را ارائه می‌دادید یا گواهینامه. البته کارت پایان خدمت آقایان نیز قابل پذیرش بود. صدور شناسنامه المثنی تقریباً سه ماه زمان برد و در این مدت گواهینامه خود را گرفتم و به ‌جای بردن شناسنامه گواهینامه همراهم بود. البته ترس گم کردن آن نیز با توجه به تجربه گذشته بزرگ‌تر شده بود و همین امر موجب شد عکس گواهینامه‌ام به ‌جای اصل آن همراهم باشد که در

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 37 خدمت و تجارت دولت الکترونیکی صفحه 76

معاون فناوری اطلاعات وزارت نیرو:

ما پول نداریم

راه‌اندازی شبکه ملی اطلاعات و توسعه دولت الکترونیکی از موضوعات پرطرفدار این روز‌ها هستند. مسئولان نیز لحظه به لحظه وعده‌هایی در خصوص راه‌اندازی هر چه سریع‌تر شبکه ملی اطلاعات و گسترش دولت الکترونیکی می‌دهند. آخرین اظهار نظر را می‌توان متعلق به وزیر فناوری اطلاعات و ارتباطات دانست. با این وجود طبق دستورالعملی نهادهای دولتی زیرساخت‌هایشان را برای اتصال به شبکه ملی اطلاعات آماده کردند و طبق برنامه پنجم توسعه خدمات خود را به صورت الکترونیکی روی سایت قرار دادند. یکی از این وزارتخانه‌ها، وزارت نیرو است. این وزارتخانه دارای یکی از قدیمی‌ترین شبکه‌های زیرساختی و فیبرنوری است. از همین رو این وزارتخانه و شرکت‌های زیرمجموعه‌اش جزو اولین دستگاه‌های دولتی به‌شمار می‌آیند که خدمات خود را به‌صورت الکترونیکی به مردم ارائه کردند و اخیراً نیز خدمات نوینی به صورت پایلوت در برخی شهرها اجرا کرده‌اند. در خصوص جزییات این خدمات و اقدامات صورت‌گرفته برای اتصال به شبکه ملی اطلاعات گفت‌وگویی با داوود ابهت معاون فناوری و اطلاعات وزارت نیرو انجام داده‌ایم که در زیر می‌خوانید: سوال‌های خود را با حادثه اخیر یعنی انفجار لوله گاز در شهران شروع می‌کنیم. بر اساس اخبار منتشرشده جرقه سیم‌های برق یکی از عوامل دخیل در این حادثه به شمار می‌آید. در شرایطی که به نظر

شماره 37 خدمت و تجارت بانکداری الکترونیکی صفحه 72

داستان فیش‌های حقوقی در نظام بانکی

حقوق‌های نجومی و نرخ بهره

در این مدت بحث‌های زیادی در رابطه با حقوق‌های نجومی در سازمان‌ها، بانک‌ها و شرکت‌های دولتی و خصولتی صورت گرفته است. در صنعت بانکداری وضعیت کمی متفاوت است و مساله حقوق‌های کلان با توجه به فیزیک حاکم بر بانکداری کشور و وضعیت کنونی اقتصاد کشور حساسیت بیشتری دارد. در این متن سعی شده با نگاه منصفانه و سیستمی اثرات این حقوق‌ها و ریشه درآمدهای بالا بر شاخص‌های کلان اقتصادی به خصوص نرخ بهره مشخص شود. مساله حقوق‌ها بخشی از یک معضل بزرگ در صنعت بانکداری کشور است و بدون در نظر گرفتن ریشه و زدن سر و برگ و تعویض چند مدیر کارساز نخواهد بود و آن ریشه دوباره تنه و شاخه و برگ خواهد داد. در این متن نشان داده شده که پرداخت حقوق‌های نجومی به خاطر مکانیسم غلط درآمدی بانک‌هاست و با سود واقعی در بسیاری از کشورها فاصله دارد و در نهایت تبدیل به نرخ بهره خواهد شد. سبد درآمد بانک‌ها از درآمدهای مشاع و درآمدهای غیرمشاع تشکیل شده است. درآمدهای مشاع مبتنی بر درآمدهای حاصل از تسهیلات و فاصله بین نرخ تسهیلات با سود پرداختی به سپرده‌هاست. درآمدهای غیرمشاع شامل درآمدهای بانک‌ها از کارمزد خدمات است. برخلاف دنیا نسبت این درآمدها در کشور ما بسیار پایین

شماره 37 راه‌حل محصول ماه صفحه 110

بررسی محصول جدید هواوی و ویژگی‌های خارق‌العاده‌اش

اژدهایی که می‌تواند گاوچران باشد

اژدهای‌سرخ یک روز از خواب بیدار شد و سر و دم زیبا و باشکوه خود را تکان داد. اژدهای کوچک سر از سرزمین پهناور خود برداشته بود و قصد داشت به افق‌های دور پرواز کند، اژدها دیگر به لانه خود راضی نبود، او سربلند کرده بود تا رقص‌کنان به فتح سرزمین‌های دیگر برود و بال‌های خود را روی سر همه مردم دنیا که به دنبال شیوه جدید بودند، بگستراند.این بار هم با یک هواوی طرفیم اما پیش از اینکه خواندن این مطلب را آغاز کنید تمام پیش‌داوری‌هایتان درباره نام هواوی را از ذهن بیرون کنید، چون هواوی p9 حرف‌های جدیدی برای گفتن دارد. شاید بیشترین توجه را استفاده از تصویر اسکارلت جوهانسون، به این مدل گوشی جدید هواوی جلب کرد؛ بازیگر زیبایی که در یک ویدئو جذاب مشغول رد و بدل کردن عکس با سوپرمن است، سوپرمن یا همان هنری کاویل هم در لباس رسمی یعنی یک کت و شلوار زیبا در شانگهای از نمادهای فرهنگی چین برای کابوی دوست داشتنی عکاسی می‌کند. ظاهراً تلاش شده که مخاطب آمریکایی جذب ویدئو شود و چه کسی بیشتر از اسکارلت جوهانسون در لباس کابوی می‌تواند آمریکایی به حساب بیاید؟! تقابل این دو نفر در چین و با نمادهای فرهنگی این دو کشور

شماره 37 راه‌حل میزکار صفحه 104

نگاهی به ابزارهای مدیریت و تحلیل آمار شبکه‌های اجتماعی

رسانه‌ خودت باش

تبلیغات و بازاریابی دیگر مثل قدیم نیست. دیگر کسی نمی‌تواند با تعریف کردن از محصولش آن را بفروشد؛ به هزار و یک دلیل، که مهم‌ترین آن این است که از تبلیغاتی که توی صورت‌مان پرت می‌شوند، خسته شده‌ایم. ما به دنبال یک داستان جدید هستیم، به دنبال یک سبک زندگی. کسی که یک داستان خوب برای گفتن داشته باشد، برنده است.رسانه‌ها یکی از ابزار روایت داستان هستند. دیگر فقط تلویزیون و مجله‌ها رسانه نیستند بلکه با پیشرفت فناوری هر کسی می‌تواند رسانه خودش را داشته باشد. به دلیل اهمیت محتوا و شبکه‌های اجتماعی، حوزه‌ای به نام بازاریابی دیجیتال شکل گرفته که شامل بخش‌های مختلفی از جمله استراتژی محتوا، کمپین‌های تبلیغاتی، شبکه‌های اجتماعی و سئو (بهینه‌سازی برای موتورهای جست‌و‌جو) است. البته بازاریابی دیجیتال بسیار گسترده است و حوزه‌های بیشتری را نیز فرا می‌گیرد. مثلاً در کسب و کارهای نوپا با مفاهیمی مثل هک رشد یا بازاریابی ویروسی روبه‌رو هستیم که تولید محتوا و شبکه‌های اجتماعی نقش مهمی در آن ایفا می‌کنند.این ماه می‌خواهیم درباره شبکه‌های اجتماعی و ابزارهای مدیریت و تحلیل آمار آن صحبت کنیم. البته همین‌جا بگوییم که شما نباید به شبکه‌های اجتماعی محدود شوید. وبلاگ، خبرنامه ایمیلی، مجله آنلاین و غیره همگی از راه‌های دیگر توسعه مخاطبان به شمار

شماره 37 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 101

داوری دولت در بازی پول و حریم خصوصی

مباحثه‌ای جالب در خصوص یک قاعده‌گذاری برای ارائه‌دهندگان خدمات اینترنتی در آمریکا درگرفته که واشکافی آن می‌تواند به عنوان مثالی برای تضاد منافع جالب توجه باشد. پیش از این بارها در همین صفحات تضاد منافع را توضیح دادیم. به طور ساده باید گفت تضاد منافع در وضعیتی به وجود می‌آید که شخصی در میان نفع شخصی و نفع عمومی خود قرار می‌گیرد (این تعریف از لغت‌نامه حقوقی بلک برداشته شده است).حالا ماجرا چیست؟ کمیسیون فدرال ارتباطات (FCC) اقدام به تنظیم پیشنهادی کرده است تا فعالیت ارائه‌دهندگان خدمات اینترنتی (ISP) و به طور خاص، استفاده آنها از اطلاعات شخصی مشتریان‌شان را تنظیم کند. در اینجا منفعتی به نام حمایت از حریم خصوصی وجود دارد. ممکن است این سوال را مطرح کنید که چرا و چگونه حریم خصوصی به یک منفعت برای بشر تبدیل شده است. به طور اجمالی می‌توان گفت حریم خصوصی به نوعی منفعت بشر را تامین می‌کند که به یکی از حقوق اساسی او تبدیل شده و در اسناد حقوق بشری نمود پیدا کرده است اما اگر بخواهید کمی مفصل‌تر در این رابطه بخوانید شما را ارجاع می‌دهیم به مقاله «چرا لطفاً وارد نشویم؟» که در شماره ۳۰ همین ماهنامه راجع به نگاهی به نظریات پیرامون ارزش حریم خصوصی

شماره 37 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 100

چرا هرزه‌نگاری در آمریکا مجاز است

اصلاحیه نخست قانون اساسی آمریکا مبتنی بر این نکته است که کنگره نمی‌تواند هیچ قانونی را تصویب کند که آزادی بیان یا مطبوعات را مورد تحدید قرار دهد. با این حال این اصلاحیه به قدری که در زبان و بیان آن آمده، مطلق نیست و از این رو در پرونده‌های چاپلیسنکی در مقابل نیوهمپشایر: Chaplinsky v. New Hampshire کلمات هجومی (کلمات تنفرآمیز) را از دایره شمول اصلاحیه خارج کرده و در پرونده Beauharnais v. Illinois اتهام‌زنی (گروهی) را خارج از دایره شمول این اصلاحیه دانسته است. دیگر استثنایی که به این اصل وارد شده، مساله تصاویر خلاف عفت عمومی است. دیوان عالی آمریکا معتقد است این تصاویر، تحت شمول آزادی بیان نیستند و باید محدود شوند. در شرایطی که امروزه حجم غالب هرزه‌نگاری در فضای مجازی صورت می‌گیرد پرسیدن این سوال بجاست که با این وضعیت محدودیت تصاویر خلاف عفت عمومی، چگونه صنعت هرزه‌نگاری توانسته در آمریکا شکل بگیرد و مخصوصاً در عصر دیجیتال به چنین کمیت و کیفیتی در این کشور فعالیت کند؟ گام اول مساله خروج تصاویر خلاف عفت عمومی از اصلاحیه اول، به صورت مستقیم نخست در پرونده راث در برابر دولت ایالات متحده Roth v. US در سال ۱۹۵۷ بیان شده اگرچه در پرونده‌های قبلی نیز

شماره 37 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 99

سه نکته درباره دامنه‌های جدید

آیکان نهاد ناظر بر ثبت و مدیریت دامنه‌ها در جهان اخیراً اعلام کرده که یک گام هیجان‌انگیز در تحول نظام آدرس‌های اینترنتی برداشته است. این مرحله اختصاص هزارمین دامنه تاپ لول ژنریک یا gTLD بوده است. داف ایزنبرگ که یکی از وکلای برجسته در زمینه دامین‌های اینترنتی است معتقد است این توسعه ادامه‌دار نباید باعث شود که شرکت‌ها و برندها از این دامنه‌ها غفلت کنند. به عبارت دیگر در دسترس بودن تعداد زیادی دامنه نباید باعث شود این بازار برای صاحبان علائم تجاری یک بازار سطح پایین به حساب آید. آمارها نشان می‌دهد در حال حاضر ۲۶ میلیون دامنه در این گروه از دامنه‌ها ثبت شده است. تعداد بالای این دامنه‌ها موجب شده هر یک برای گرفتن سهم بیشتر از بازار بجنگند. آن‌طور که آمارها نشان می‌دهد هیچ دامنه‌ای سهم بالاتر از دو درصدی در این بازار ندارد اما پنج دامنه(xyz., top., wang., win., club.) هستند که بیشترین سهم را دارند و با هم برای اینکه سهم بیشتری از بازار پیدا کنند مراقبت می‌کنند، با این حال بسیاری از افرادی که خارج از صنعت دامین هستند از این موضوع بی‌خبرند و در بسیاری از موارد صاحبان تجارت‌های مختلف از اینکه وارد این عرصه شوند و بخواهند این دامین‌ها را بخرند

شماره 37 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 98

بررسی میزان استفاده وکلا از فناوری‌های نوین

موبایل آری؛ رایانش ابری شاید

تقریباً یک دهه است که در مورد وکلایی که از فناوری‎های رایانش ابری و موبایل استفاده می‌کنند می‌نویسم (نویسنده این مطلب در سایت لیگال آتی پروفشنال، نیکول بلک مسئول امور تبلیغی و بازاریابی شرکت مای‌کیس است. این شرکت یک سیستم مدیریت پروژه مبتنی بر رایانش ابری برای حقوقدانان عرضه می‌کند. او البته خود یک وکیل هم هست و کتاب کانون وکلای آمریکا در خصوص استفاده از رایانش ابری برای حقوقدانان را نیز نوشته. او همچنین دستیار نگارش کتاب این نهاد برای استفاده حقوقدانان از شبکه‌های اجتماعی بوده است). در حالی که حقوقدانان به فناوری موبایلی مانند یک ماهی به آب خو گرفته‌اند، فناوری‌ رایانش ابری همچنان با مشکل روبه‌روست و در این میان، نگرانی‌های حرفه‌ای و اخلاقی بیش از مسائل دیگر در معرض اتهام قرار دارند. با این حال در طول زمان کمیته‌های اخلاقی در سراسر کشور بیشتر و بیشتر به این فناوری‌ها چراغ سبز نشان دادند و هر چه بیشتر به سمت رایانش ابری رفتند، آن‌طور که ناگهان همه یا بیشتر اطلاعات موسسه حقوقی را به سرورهای مبتنی بر فناوری کلاود منتقل کردند. گزارش سال گذشته فناوری حقوقی کانون وکلای دادگستری آمریکا حتی شواهد بیشتری از استفاده رو به رشد فناوری‌های موبایلی و پلتفرم‌های مبتنی بر فضای ابری برای

شماره 37 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 97

اتحادیه اروپا سند جدیدی برای حفاظت از داده‌های شهروندانش تصویب کرد

همان آش و همان کاسه؟

اتحادیه اروپا مقررات جدیدی را در خصوص نحوه حفظ حریم خصوصی کاربران اینترنتی توسط شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات اینترنتی مصوب کرده که جایگزین مقررات قبلی در این زمینه شده است. عنوان این مقررات سپر حریم خصوصی (Privacy Shield) است. اجرای مقررات قبلی که بندرگاه امین (Safe Harbour) نام داشت به دلیل افشای جاسوسی سازمان اطلاعاتی آمریکا از شهروندان و حتی دولتمردان اروپایی از پاییز سال گذشته میلادی (پاییز سال ۱۳۹۴) لغو شده بود. بررسی و تحلیل این مقررات، نکات جالبی را در پی دارد که به سه مورد از مهم‌ترین‌ این نکات اشاره می‌کنیم. از نظر شکلی این مقررات مبتنی بر نوعی توافق بین‌‌المللی است. عرصه امروز فضای مجازی شاهد حضور شرکت‌هایی است که اگرچه مقر اصلی آنها در حدود سرزمین یک دولت است اما فعالیت و اثرات فعالیت آنها بدون مرز است. مثال واضح این ماجرا را می‌توان شرکت گوگل دانست، شرکتی که در آمریکا قرار دارد اما تقریباً در تمامی کشورهای جهان، محبوب‌ترین موتور جست‌وجوی اینترنتی است. در این وضعیت مسلم است یکی از وظایف دولت این است که تلاش کند محیط قانونگذاری و البته نظارت آن به گونه‌ای باشد که حقوق شهروندان و منافع آنها حفظ شود. این محیط قانونگذاری مناسب هم هست که زمینه‌ساز کسب و کاری

شماره 37 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 96

حقوق و فناوری با چاشنی جنبش چتر و حق فراموشی

حق بر فراموشی: حریم خصوصی و رسانه در عصر دیجیتالی

این کتاب که در پایان زمستان سال جاری میلادی به بازار عرضه خواهد شد در ادامه تحول بزرگی که با رای مه ۲۰۱۴ دادگاه اروپایی عدالت در خصوص حق انسان‌ها بر فراموش شدن، به دست آمد و در نهایت باعث شد مهم‌ترین موتور جست‌وجوگر جهان یعنی گوگل تعدادی از صفحات را از نتایج جست‌وجوی خود حذف کند، تلاش کرده ابعاد این حق را تحلیل کند و می‌خواهد بررسی کند که اجرای این حق چه تاثیری بر آزادی بیان، روزنامه‌نگاری و اطلاعات در محیط عمومی دیجیتالی داشته باشد. در این زمینه به تقاطعی که میان آزادی بیان و حریم خصوصی به وجود می‌آید اشاره دارد و این سوال را می‌پرسد که آیا رای دادگاه اروپایی تهدیدی علیه آزادی اطلاعات و دقیق اسناد تاریخی است یا قدم نخست در راه تاسیس حقوق جدیدی در دوره دیجیتال. این کتاب که نوشته جرج بروک استاد روزنامه‌نگاری دانشگاه سیتی لندن است، ۱۶۰ صفحه دارد و توسط انتشارات معتبر آی‌بی‌توریس منتشر شده. اگر بخواهید در پایان سال جاری میلادی این کتاب را در اختیار داشته باشید باید ۲۵ دلار معادل حدود ۸۰ هزار تومان خرج کنید. حقوق، سیاستگذاری و اینترنت این کتاب تلاش می‌کند از زاویه‌های بریتانیایی و اروپایی اصلی‌ترین مطالب در حوزه سیاستگذاری و قانونگذاری

شماره 37 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 94

نتایج یک پژوهش گسترده در سه قاره جهان نشان داد:

کاربران حریم خصوصی و امنیت را یکسان می‌دانند

پژوهشی که موسسه برونسویک اینسایت (Brunswick Insights) انجام داده نشان می‌دهد مشتریان دیدگاه جامعی در مورد امنیت و حریم خصوصی و نیز پاسخگو کردن نهادها برای حفاظت از اطلاعات دارند. اگرچه خیلی به یکدیگر شبیه هستند اما امنیت اطلاعات و محافظت آنها از دسترسی با به دست آوردن حریم خصوصی دیتا نگرانی‌های حقوقی و رویه‌های کاملاً متفاوتی دارند ولی در چشم مشتریان آن دو با هم یکی هستند و شرکت‌ها، برای اجرای آنها پاسخگو هستند (یا باید باشند). این را پژوهشی نشان می‌دهد که با استفاده از پیمایش بیش از هفت هزار مشتری در آسیا، اروپا و آمریکا انجام شده است. بسیاری از پاسخگویان حریم خصوصی اطلاعات را به محدودیت دسترسی به اطلاعات از پردازش یا استفاده در راه‌های محرمانه ترجمه کرده‌اند. کمی بیش از ۵۰ درصد آنها گفته‌اند حریم خصوصی اطلاعات به معنای این است که اطلاعات مورد استفاده قرار نخواهد گرفت یا مورد دسترسی افراد یا طرفینی که اجازه این کار را ندارند نخواهد بود، در برابر ۲۵ درصدی که گفته‌اند حریم خصوصی بدان معناست که اطلاعات فقط برای مقاصد مورد توافق استفاده خواهد شد. سیوبهان گورمن (Siobhan Gorman) مدیر گروه برونسویک می‌گوید:«وقتی مشتریان می‌شنوند که کسی، خواه شرکت باشد یا دولت، در خصوص امنیت سایبری صحبت می‌کند،

شماره 37 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 93

آقای دات کام برمی‌گردد؟

این خبری بد است برای همه کسانی که جیب‌شان از صنعت فیلم و موسیقی و سرگرمی پر می‌شود و البته خبری خوب است برای علاقه‌مندان این سه حوزه پرطرفدار: اینکه کیم دات‌کات (Kim DotCom) دارد برمی‌گردد. پادشاه نقض کپی‌رایت که با سایت مگاآپلودش خیلی‌ها را اذیت کرد تا آنجا که نیروهای ویژه پلیس نیوزیلند برای دستگیری‌اش، عملیاتی شبیه دستگیری یک تروریست خطرناک را اجرا کنند و خیلی‌ها معتقد باشند که اگرچه دستگیری در نیوزیلند اتفاق افتاده اما اتاق فکر عملیات در ایالات متحده آمریکا قرار دارد (کمااینکه اصل تقاضای قانونی برای بازداشت هم از جانب دستگاه قضایی این کشور صورت گرفته بود)، جایی که شرکت‌های متضرر از اقدامات کیم دات‌کام و سایت او قرار داشتند. حالا او در مجموعه‌ای از توئیت‌هایی که در صفحه شخصی خود منتشر کرده می‌گوید سال ۲۰۱۷ سایت خود را به عرصه مجازی بازخواهد گرداند. آقای دات‌کام گفته که بسیاری از کاربران این سایت می‌توانند حساب کاربری خود را مجدداً بازآوری کنند، حتی با مزایای ویژه‌ای که او برای این کاربران در نظر گرفته است. موسس سایت مگاآپلود گفته در ورژن جدید سایت از بیت‌کوین هم استفاده خواهد شد. مگاآپلود سایت یا بهتر است بگوییم مجموعه سایت‌هایی است که در آن، فایل‌هایی توسط کاربران به اشترک

شماره 37 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 92

بررسی حقوقی ماجرای انتشار فیش‌های حقوقی و اطلاعات کاربران ایرانسل

دو پرونده درز اطلاعات، دو حکم متفاوت

فضای عمومی کشور ما در ماهی که گذشت با دو ماجرایی درگیر بود که هر دو آنها به دلیل درز یا کشف یا دست‌کم انتشار اطلاعات از طریق مجازی می‌توانست از بعد حقوقی مورد بررسی قرار گیرد. موضوع اول مساله فیش‌های حقوقی بود که ابتدا در چند کانال تلگرامی منتشر شد و موضوع دوم موضوع درز اطلاعات حدود ۲۰ میلیون از مشترکین اپراتور دوم تلفن همراه یا ایرانسل از طریق یک روبات در ایرانسل بود. در اینجا می‌خواهیم این موضوعات را از بستر قوانین کشور به خصوص قانون جرائم رایانه‌ای و قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مورد بررسی قرار دهیم. در ماجرای فیش‌های حقوقی مساله اصلی این است که آیا انتشار این فیش‌ها در فضای مجازی می‌تواند جزو مصادیق مجرمانه باشد. ممکن است کسانی معتقد باشند که این فیش‌ها در دایره مصادیق ماده ۱ قانون مجازات انتشار و افشای اسناد محرمانه و سری دولتی مصوب ۱۳۵۳ می‌گنجد که می‌گوید:«اسناد دولتی عبارتند از هر نوع نوشته یا اطلاعات ثبت یا ضبط‌شده مربوط به وظایف و فعالیت‌های وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی و وابسته به دولت و شرکت‌های دولتی از قبیل مراسلات، دفاتر، پرونده‌ها، عکس‌ها، نقشه‌ها، کلیشه‌ها، نمودارها، فیلم‌ها، میکروفیلم‌ها و نوارهای ضبط صوت که در مراجع مذکور تهیه شده یا

شماره 37 جهان ضد خاطرات صفحه 148

قسمت سی و هفتم

کمتر بیشتر است

به تازگی با یکی دو نفر از دوستان و همکاران که بسیار اهل مطالعه و تحقیق در حوزه رسانه هستند راجع به این صحبت می‌کردیم که چرا ما ایرانی‌ها در میکروبلاگینگ مهارت نداریم و در آن رسانه‌های اجتماعی که محدودیت تعداد کلمات برای هر پست داشته باشند، خیلی فعال نیستیم. این یعنی در جایی که فرصت حرف زدن زیاد باشد بیداد می‌کنیم اما خیلی هامان عاجزیم از اینکه همان حرف را در تعداد کلماتی محدود بیان کنیم. آیا این در یک میل و علاقه شدید به حرافی ریشه دارد؟ آیا این یک ویژگی تاریخی ما ایرانی‌ها در عشق وافر به سخنوری است که این‌طور خود را نشان می دهد؟ آیا اینکه حتی زیر پست‌هایمان در اینستاگرام که یک شبکه اجتماعی به‌اشتراک‌گذاری عکس است چندین پاراگراف متن می‌نویسیم این ادعا را تایید نمی‌کند؟ واقعیت این است که پاسخ قطعی و فنی به این سوال‌ها خیلی آسان نیست و یک تحقیق و مطالعه جامع را می‌طلبد، چرا که تجربه نشان می‌دهد نظر و درک چند کارشناس در مورد عادات و رفتارهای اجتماعی و رسانه‌ای مردم همواره درست از آب درنمی‌آید. اما بحث زیاده‌گویی مرا یاد ورک‌شاپی انداخت که سال‌ها قبل در آن شرکت کرده بودم. موضوع آن آداب سخنوری موثر بود. ارائه‌دهنده

حمیدرضا نیکدلدبیر پیوست جهان
شماره 37 جهان راهبرد صفحه 147

پنج فایده بازگشت به شغل قبل

فرضیه بومرنگ

آیا تا به حال به این فکر کرده‌اید که به شغل یا شرکتی قدیمی که در آن احساس خوبی داشتید بازگردید؟ بر اساس آماری که از گوشه و کنار خیابان‌ها به گوش می‌رسد، ظاهراً این اتفاقی است که اخیراً برای خیلی‌ها می‌افتد: ماه سپتامبر امسال موسسه نیروی کار در KRONOS و WorkplaceTrends.com مطالعه‌ای منتشر کرد که نشان می‌دهد ذهنیت کارکنان و کارفرمایان نسبت به پدیده بازگشت به شغل قبلی بازتر شده است. بر اساس گزارش این «کارمندان بومرنگی» رقابتی جدی برای کسانی هستند که به دنبال یافتن شغل‌ می‌روند.۴۰ درصد از شرکت‌های تحت این مطالعه گفته‌اند بیش از نیمی از کارکنان سابق دوباره درخواست بازگشت به شرکت داده‌اند. در این مطالعه اشاره شده که دانش شرکت و آشنایی این افراد با کارفرمایان عامل‌های گزینش مجدد آنها بوده است اما این بازگشت شغلی برای کارمندان بومرنگی چه مزیت‌هایی دارد؟ در گفت‌وگو با مگی میستال یکی از مشاوران اجرایی شرکت مشاوره MMM درباره اهمیت این نوع اقدامات شغلی پرسیدیم که نکات کلیدی این گفت‌وگو را در ادامه می‌خوانید: بازگشت شغلی از منظر مالی فوایدی دارد فرض کنید شرکت قبلی‌تان را برای یافتن فرصت‌های مالی و حرفه‌ای تازه‌تر ترک کرده‌اید اما همین فرصت‌ها دوباره در شرکت قبلی پررنگ‌تر شده‌اند. بازگشت به شرکت قبلی از نظر

شماره 37 جهان راهبرد صفحه

در گیر و دار افسردگی ناشی از بیکاری

کار و فعالیت برای بسیاری از ما آمریکایی‌ها آن‌قدر اهمیت دارد که بدون آن صبح‌ها انگیزه‌ای برای بیدار شدن پیدا نمی‌کنیم. این موضوع احتمالاً یکی از دلایلی است که بزرگسالانی که زیاد فعال نیستند در مقایسه با کارکنان تمام‌وقت آمریکایی بیشتر دچار افسردگی می‌شوند.بر اساس نتیجه‌گیری یک نظرسنجی در ماه‌های ژانویه و جولای که بیش از ۱۰۰ هزار آمریکایی به آن پاسخ دادند، ۶/۱۶ درصد آمریکایی‌های بیکار دچار افسردگی ‌هستند در حالی که میزان افسردگی در افرادی که شغل تمام‌وقت دارند تنها ۶/۵ درصد گزارش شده است.چالرز آلن روان‌درمانگر می‌گوید: «اعتمادبه‌نفس و ارزشمند شمردن خود پیوندی نزدیک با امور شغلی و حرفه‌ای دارد.» او می‌افزاید زمانی که کسی مشغول فعالیتی حرفه‌ای می‌شود، منابع بازخورد متفاوتی دارد و احساس می‌کند به عنوان عضوی از جامعه سهمی موثر ایفا کرده است. البته این بدان معنا نیست که برای نمونه هر کس فعالیت حرفه‌ای دارد همیشه این جمله را با خودش تکرار می‌کند که «من فرد با ارزشی برای جامعه هستم»؛ بلکه این ایده به شکلی کاملاً ناآگاهانه در ذهن افراد شاغل وجود دارد. آلن می‌گوید:«این حس باارزش بودن در اعماق مغزتان شکل گرفته است.» الیزابت لومبرادو روان‌درمانگر دیگر معتقد است:«شاغل بودن به شما کمک می‌کند حس کنید دیگران خواهان‌تان هستند و سهمی

شماره 37 جهان صفحه 144

آیا هکرها می‌توانند نتایج انتخابات را تغییر دهند

تزریق رکوردهای جعلی

با آغاز انتخابات ریاست جمهوری ۲۰۱۶، زمان آن رسیده که نگاهی جدی‌تر به تهدیدات سایبری در روند انتخابات بیندازیم. در طول سال‌های اخیر تعدادی از پژوهشگران امنیتی، هکرهای بااخلاق و آژانس‌های دولتی درباره خطرات هک هشدارهایی داده‌اند اما اقدامات کمی برای جلوگیری از این حملات صورت گرفته‌ است.هک‌ کردن تنها چند حوزه انتخاباتی به مهاجم امکان می‌دهد در مبارزه‌ای نزدیک، نتایج انتخابات را تحت ‌تاثیر قرار دهد. ایالات متحده پیش از این نیز رقابت‌های نزدیک زیادی داشته است. جان اف ‌کندی در دهه ۶۰ تنها با ۱/۰ درصد رای توانست از رقیبش ریچارد نیکسون پیشی بگیرد. انتخابات سال ۲۰۰۰ نیز تنها به چند رای در فلوریدا بستگی داشت و سرانجام شرایط به آنجا کشید که دادگاه عالی برای تعیین برنده نهایی وارد ماجرا شد. سیستم انتخابات سیستمی آسیب‌پذیر است؛ زیرا شامل ترکیبی از حوزه‌های ایالتی، محلی و سازمان‌های دولت فدرالی است که خود سیستم‌ها، نرم‌افزارها، سخت‌افزارها و پروتکل‌های امنیتی مجزا دارند. دپارتمان‌های دولتی عمدتاً سیستم‌های کامپیوتری قدیمی دارند که به شدت در مقابل بدافزارها و هک آسیب‌پذیر هستند و حتی اگر مجهز به سیستم‌های جدید باشند ممیزی‌های امنیتی و بررسی‌های فراگیر روی آنها اعمال نمی‌شود.اینکه چه کسی مسئولیت تامین امنیت در این شبکه‌ها را بر عهده دارد موضوعی نامشخص است.

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 145

دستکاری موتور جست‌وجوی گوگل

تقلب غول جست‌‌وجو

پژوهش‌ها نشان می‌دهند گوگل از طریق تغییرات کوچک در الگوریتم‌هایش، ظرفیت زیادی برای دستکاری رتبه‌بندی‌های جست‌وجو دارد. این توانایی به این شرکت امکان می‌دهد بتواند تاثیری عمده بر انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۱۶ بگذارد.گوگل می‌تواند با اعمال تغییر در رتبه‌های جست‌وجو، نسبت به رشد یا سقوط یک برند تجاری، وب‌سایت و حتی نامزدی انتخاباتی اقدام کند. این یافته اخیر پژوهشگران موسسه آمریکایی تحقیقات و فناوری رفتاری (AIBRT) است که معتقدند این غول جست‌وجو ظرفیت کنترل انتخابات در سال ۲۰۱۶ را دارد. بر اساس این مطالعه با عنوان «اثر دستکاری موتور جست‌وجو»، الگوریتم پرنفوذ شرکت گوگل می‌تواند دیدگاه‌های رای‌دهندگان مردد را تا اندازه ۲۰ درصد و بالاتر دگرگون کند. به گفته رابرت اپستاین یکی از روانشناسان ارشد موسسه AIBRT، گوگل قدرتی منحصر به فرد در تغییر نتایج انتخابات دارد به طوری که این توانایی در هیچ ‌یک از شرکت‌های فناوری امروزی دیده نمی‌شود.اپستاین می‌گوید:«بر طبق مطالعاتی که در سال‌های اخیر انجام داده‌ایم، گوگل توانایی بسیار بیشتری نسبت به هر شرکت دیگر در طول تاریخ برای کنترل انتخابات دارد؛ یعنی می‌تواند با تغییراتی کوچک باورها و دیدگاه‌ها را دستکاری کند.»به دیگر سخن، گوگل با تغییر در الگوریتم جست‌وجو می‌تواند در صورت جست‌وجوی رای‌دهندگان نتایجی با بار مثبت یا منفی به نمایش بگذارد.

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 138

هارپر رید کارآفرین، برنامه‌نویس و مدیر ارشد فناوری اسبق اوباما:

رهبری مهم‌تر از فناوری است

این را هارپر رید – کارآفرین، برنامه‌نویس و مدیر ارشد فناوری اسبق اوباما – می‌گوید که خود به عنوان «شهروند درجه یک»، به خاطر حمایت از مردم و گروه‌های کوچک برای تصمیم‌گیری‌های هوشمندانه برنده فناوری سازمان شد. افسانه، قدرتمند است. فناوری و کلان‌داده‌ها در تبلیغات انتخاب دوباره اوباما در سال ۲۰۱۲ به پیروزی او کمک کردند. اوباما در سال ۲۰۰۸ بر رسانه‌های اجتماعی تسلط داشت و تا ۲۰۱۲ چنان آگاهی‌ای از قدرت فناوری داشت که در طول تبلیغاتش چند هفته قبل از انتخابات، نتیجه مشخص بود. هارپر رید مدیر ارشد فناوری ۲۰۱۲ می‌گوید «اما فناوری به تنهایی عامل موفقیت تبلیغات نبود» و توضیح می‌دهد:«رهبری عامل موفقیت بود.» جیم مسینا {مدیر تبلیغات}از آن نوع افرادی نیست که از فناوری هراس داشته باشد یا ناراحت شود؛ او قرار است از فناوری استفاده کند و با آن پیش رود. به آن قدرت دهد. فناوری را در طول تبلیغات شهروند درجه یک کند، مانند زمین عملیاتی، تحلیل و هر روش دیگر.»هارپر رید برنامه‌نویس و کارآفرین است، وی همچنین مدیر ارشد فناوری در تبلیغات انتخاب دوباره اوباما در سال ۲۰۱۲ بود که نوآوری‌های فناوری را اتخاذ کرد، آنها را توسعه داده و اجرایی کرد و در نهایت موجب تقویت پیروزی قاطع تبلیغات شد. رید که

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 142

کلینتون و ترامپ ثابت کرده‌اند: تحلیل اجتماعی همان پیش‌بینی اجتماعی است

شبکه‌های اجتماعی راست می‌گویند

در هفته‌ای که گذشت هیلاری کلینتون به اولین زن نامزد در یک حزب بزرگ سیاسی تبدیل شد. کلینتون همانند رقیب جمهوریخواهش دونالد ترامپ رقابتی دشوار و بی‌سابقه از منظر تاریخی و فناوری داشت. همانند کمپین‌های مختلف در این دوره نیز روندهای مختلفی آمدند و خودی نشان دادند؛ مثل ماشین اجتماعی برنی ساندرز برای جمع‌آوری کمک مالی و عملیات جمع‌آوری داده تد کروز. لیکن استیلای نامزدها در نظرسنجی‌ها و فضای آنلاین از ژانویه تا ژوئن روندی تازه به خود گرفت. تک‌ریپابلیک از اواسط ژانویه ۲۰۱۶ از داده‌های اجتماعی برای رصد عملکرد نامزدها استفاده کرده است. کلینتون نیز مانند ترامپ ‌زمانی در مبارزات انتخاباتی پیشرو نظرسنجی‌ها بود و احتمالاً برای اولین بار در تاریخ است که دو نامزد به رهبران رسانه‌های اجتماعی تبدیل شده‌اند. هرچند در نگاه اول این موضوع برای کارشناسان سیاسی و فناری به نظر ابتدایی می‌رسد لیکن عملکرد قوی این دو نامزد در فضای آنلاین شاهدی بر این نکته است که تحلیل اجتماعی به معنای پیش‌بینی اجتماعی خواهد بود. داده‌های توئیتر نوارهای آبی‌رنگ در نمودار پایین، نمونه داده‌های ششم تا نهم ژوئن هستند و درصد افزایش دنبال‌کنندگان را نشان می‌دهند؛ این داده‌ها بیانگر دنبال‌کنندگان جدیدی هستند که در مقایسه با نمونه پنجم ماه مه اضافه شده‌اند. بر اساس این

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 141

نقش استارت‌آپ‌ها در انتخابات 2016

کارآفرینی و نوآوری در آغوش ملت آینده

اتوبوس به سرعت به سمت منچستر، همپشایر در حال خروج از واشینگتن دی‌سی بود و من با فردی همسفر بودم که سخنگویی و شخصیت کاریزمایی‌اش در حد و اندازه‌های رئیس‌جمهوری آمریکا بود. اما استیو کیس از بنیانگذاران AOL نمی‌خواست به دفترش برود. در عوض، تیمی از افراد را مدیریت می‌کرد تا نشان دهد کارآفرینی و نوآوری مسائلی کلیدی در انتخابات ریاست جمهوری ۲۰۱۶ هستند. در اینجا گفت‌وگوی مرا با استیو کیس می‌خوانید که در توری چندروزه با او همراه بودم؛ در حالی که نامزدها برای رای‌گیری اولیه در نیوهمپشایر آماده می‌شوند، استیو کیس کمپینی مخصوص خودش به راه انداخته که شامل کارآفرینانی در سرتاسر آمریکاست. کیس گفت:«ما می‌خواهیم مادامی که مردم دارند درباره آینده کشورشان بحث می‌کنند، به این نکته پی ببرند که کارآفرینی و استارت‌آپ‌ها نقشی مهم در آینده کشور ایفا می‌کنند.» در حالی که طی دهه گذشته شرکت‌های فناوری از استارت‌آپ‌ها به IPOهای قدرتمند گسترش یافته‌اند، تمرکز رسانه‌ها و فرهنگ پاپ بر کارآفرینان ریسک‌پذیر بیشتر شده است؛ و این موضوع محدود به گزارشگرها یا بلاگرهایی نیست که در مورد استارت‌آپ‌ها بحث می‌‌کنند.کاخ سفید به تازگی شاهد اولین دوره از اوج رقابت در عرصه کارآفرینی بود؛ دوره‌ای که کارآفرینان نشان دادند می‌توانند در اوج گرفتن ریاست جمهوری نقش داشته

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 140

آیا فیس‌بوک بر نتایج انتخابات تاثیر می‌گذارد

لایک‌های انقلابی

در «House of Cards» که یکی از سریال‌های نت‌فلیکس درباره سیاستمداران جاه‌طلب و غیراخلاقی در واشینگتن دی‌سی است، ویل کان‌وی دولتمردی که با فرانک آندروود – با بازی کوین اسپیسی- برای انتخابات ریاست جمهوری رقابت می‌کند، سعی دارد با استفاده مخفیانه از داده‌های پولی‌هاپ (Pollyhop) – که یک موتور جست‌وجوی خیالی است- رای‌دهندگان را هدف قرار دهد. بیم اینکه یک شرکت فناوری بتواند بر انتخابات تاثیر بگذارد با کمی شرایط متفاوت، در دنیای واقعی نیز نفوذ کرده است. اخیراً از فیس‌بوک به دلیل سرکوب اخبار محافظه‌کاران در بخش «موضوعات پرطرفدار» Trending Topics که آخرین اخبار روز را نشان می‌دهد، انتقاد کرده‌اند. نگرانی‌ها درباره سوگیری‌های لیبرالی فیس‌بوک در این مورد خاص کمی غلو‌شده است، چرا که این بخش جزء کوچکی از بخش اخبار شبکه اجتماعی را تشکیل می‌دهد. همچنین هنوز به غیر از یک وبلاگ با منبعی ناشناس، هیچ مدرک مشخصی وجود ندارد که فیس‌بوک چنین اقدامی انجام داده باشد. با این وجود هنوز بسیاری نگران این موضوع هستند که الگوریتم‌های شبکه‌های اجتماعی با دستکاری محتوا و تبلیغات می‌توانند سوگیرانه مورد استفاده دیدگاه‌های سیاسی قرار بگیرند. آیا فیس‌بوک می‌تواند نتیجه انتخابات جاری را تحت‌ تاثیر قرار دهد؟ بدون شک فیس‌بوک قدرتی فوق‌العاده در زندگی کاربران‌ خود دارد. حدود ۶/۱ میلیارد نفر

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 136

آیا کلان‌داده‌ها نقطه ضعف دونالد ترامپ هستند

پاشنه آشیل ترامپ

از دیدگاه بین‌المللی ظهور دونالد ترامپ صحنه انتخابات ریاست جمهوری ایالات متحده در ۲۰۱۵ را تحت الشعاع قرار داده است. موفقیت پایدار وی در کسب حمایت عمومی را به علل زیادی «نابهنجاری» می‌دانند. یکی از علت‌ها می‌تواند این واقعیت باشد که تبلیغات او برای ریاست جمهوری اگر نه کامل، تا حد زیاد و نامعمولی با بودجه خودش تامین می‌شود. علت دیگر، اینکه سایر نامزدها راهبردهای تحلیلی برای هدف قرار دادن رای‌های سرگردان طراحی کرده‌اند ولی ترامپ چنین کاری انجام نداده است.در واقع ترامپ آشکارا به انتقاد از تحلیل و کلان‌داده‌ها در تبلیغات انتخاباتی می‌پردازد. بسیاری از تحلیلگران معتقدند راهبرد داده‌محور اوباما یکی از عوامل اصلی پیروزی او در انتخابات ۲۰۱۲ بود و راهنمای بسیاری از تبلیغات‌های سیاسی امروز شده است اما ترامپ چنین روشی را رد می‌کند. او به آسوشیتدپرس می‌گوید:«من همیشه فکر کرده‌ام که اغراق شده است. اوباما بیشتر از ماشین پردازش داده‌هایش رای کسب کرد و فکر می‌کنم همین مساله در مورد من نیز صادق باشد.»در عوض راهبرد ترامپ عبارت است از به‌کارگیری رسانه‌های اجتماعی و پوشش رسانه‌ای معمول که پس از آن رخ می‌دهد. در این حالت وی از طریق طرح نظرات جنجالی، نظر عمومی را به خود جلب می‌کند. ترامپ در ملاء عام گفته است که

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 136

روند رسانه‌های اجتماعی جدید، انتخابات سیاسی 2016 را تحت تاثیر قرار خواهد داد

پایان کنترل بر گفت‌وگوها

سخنان زیادی در رابطه با تاثیر رسانه‌های اجتماعی بر فرآایند سیاسی در طول بحث‌ها و کسب بودجه مطرح می‌شود اما آیا رسانه‌های اجتماعی می‌توانند به پیش‌بینی نتایج این رویدادها کمک کنند؟ در واقع آیا می‌توانند بر شکل‌گیری رویدادها تاثیر بگذارند؟رسانه‌های اجتماعی به عنوان سامانه‌های ارتباطی دوطرفه محبوب شده‌اند زیرا فاقد مرکز کنترل اطلاعاتی هستند که در سامانه ارتباط یک‌طرفه رسانه‌های سنتی وجود دارد. سیاستمدارها و رسانه‌ها دیگر کنترلی بر گفت‌وگو ندارند و برعکس، اغلب اوقات از رسانه‌های اجتماعی الهام می‌گیرند.به دلیل اینکه اطلاعات سیاسی هیچ محدودیتی ندارد، رسانه اجتماعی اجتماعات مردمی‌ای تشکیل می‌دهد که اعضایش حتی با همدیگر ملاقات نکرده‌اند ولی در یک جامعه قرار می‌گیرند، فقط به این خاطر که با هم در ارتباط هستند. این جوامع به غلط یا درست، قدرت متحد کردن مردم برای پشتیبانی از یک نامزد یا تحریم وی را دارند. با در نظر داشتن چنین مسائلی، به موضوع مورد نظر خود برگردیم. آیا رسانه‌های اجتماعی می‌توانند نتیجه انتخابات را پیش‌بینی و علل پیروزی یا شکست نامزدها را مشخص کنند؟ برای پاسخ به این‌ سوالات با میوچوال‌مایند تهیه‌کننده تحلیل‌های اجتماعی و فناوری گوش دادن قابل تطبیق آنها کار کردم تا در مورد مباحث اجتماعی بشنوم و آنها را با منابع رسانه‌ای سنتی مقایسه کنم. نتایج

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 135

بهبود تجربه رای‌دهندگان

خداحافظ صف‌های طولانی انتظار

هرچند روز انتخابات هیجان‌انگیز است اما انداختن برگه رای در صندوق می‌تواند تجربه‌ای خسته‌کننده نیز باشد. در بسیاری از مکان‌های سراسر جهان، رفتن به محل رای‌گیری به معنی انتظار در صف‌های طولانی در حالی است که عده‌ای داوطلب در حال بررسی دستی مجاز بودن افراد به رای دادن هستند. در عین حال حتی اگر رای‌دهنده مجاز هم باشید باز ممکن است وقتی به ابتدای صف برسید بدون هیچ توضیحی ـ مثلاً اینکه به حوزه اشتباهی مراجعه کرده‌اید ـ شما را رد کنند. خبر خوب آنکه چنین نقص‌هایی به زودی به خاطره تبدیل خواهند شد. فناوری اطلاعات امن، شفاف و قابل دسترس به تدریج روندهای انتخاباتی را متحول می‌کند و رای‌دهندگانی آگاه‌تر و تجربه‌ای روان‌تر از روز انتخابات را برای همگان به دنبال خواهد داشت.به عنوان مثال برنامه Scytl ePollBook را در نظر بگیرید که یک برنامه شگفت‌انگیز متعلق به شرکت اسکایتل ـ از شرکای مایکروسافت ـ است و یکی از پیشگامان ایمن‌سازی رای‌گیری‌های الکترونیکی به شمار می‌رود. این برنامه که بر اساس CRM دینامیک مایکروسافت و SQL سرور این شرکت و با استفاده از تبلت‌های استاندارد ویندوز ایجاد شده است، بسیاری از مشکلات روز انتخابات را با بررسی هویت و تایید رای‌دهندگان حل می‌کند. این برنامه داده‌های پایگاه داده‌های سازمان

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 132

چرا رسانه‌های اجتماعی تاثیرگذارتر از تبلیغات هستند

قدرت پنهان

انتخابات مقدماتی ریاست جمهوری ۲۰۱۶ نشان داد فناوری به ویژه رسانه‌های اجتماعی نیرویی مسلط در سیاست هستند. با اینکه از مدت‌ها پیش شبکه‌های اجتماعی‌ای همچون فیس‌بوک، اینستاگرام و اسنپ‌چت تعداد کاربران توئیتر را تحت‌الشعاع قرار داده، خدمات رسانه‌های اجتماعی ذهن نامزدها، رسانه‌ها و رای‌دهندگان را درگیر کرده است. نامزدهای جریان اصلی به تکنیک‌های از پیش امتحان‌شده سازمان‌های جذب کمک‌های مالی متکی هستند. سایر کمپین‌ها (کمپین‌های شورشی) – به ویژه سندرز و ترامپ- به موثرترین شیوه از توئیتر برای افزایش آگاهی و جمع‌آوری کمک‌های مالی استفاده کردند. گرچن لیتفیلد رئیس Infogroup Media Solutions می‌گوید ترامپ از توئیتر و رسانه‌های اجتماعی برای جلوگیری از مخارج تبلیغات عظیم تلویزیونی استفاده کرد و هزینه‌های کمپین خود را به طور قابل ملاحظه‌ای کاهش داد. او معتقد است:«نامزدها نه‌فقط برای پخش پیام‌هایشان بلکه برای ایجاد هیجان در حاشیه کمپین انتخاباتی خود از نفوذ شبکه‌های اجتماعی به ویژه توئیتر استفاده زیادی برده‌اند.» لیتفیلد توضیح می‌دهد:«نامزدها همچنین از شبکه‌های اجتماعی برای انتشار پیام‌ها و مطلع کردن رای‌دهندگان از سیاست‌هایشان استفاده می‌کنند و آن رای‌دهندگان نیز به سیگنال‌هایی که از شبکه‌های اجتماعی دریافت می‌کنند گوش می‌دهند.» رای‌دهندگان، حامیان و به طور کلی شهروندان آمریکایی برای تصمیم‌گیری درباره انتخابات به شبکه‌های اجتماعی روی آورده‌اند و اگر نامزدها حضور اجتماعی قوی

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 122

رای اینترنتی در سال‌های آینده فراگیر خواهد شد

انقلاب انتخاباتی

هرساله دولت‌های بیشتری ابزارهایی را برای رای‌دهی الکترونیکی شهروندان از طریق اینترنت در انتخابات استفاده می‌کنند. به گفته آنتونیو موگیکا کارآفرین دموکراسی اینترنتی، خلق ابزارهایی برای مداخله افراد در قانونگذاری هرروزه ادامه دارد و مورد توجه است. آنتونیو موگیکا مدیرعامل شرکت اسمارت‌ماتیک که در زمینه رای‌گیری الکترونیکی و اینترنتی در لندن فعالیت می‌کند، اخیراً گفت‌وگویی با لارنس سرولوس خبرنگار نشریه EurActive انجام داده است که در ادامه می‌خوانید: کدام کشورهای اروپا در زمینه رای‌گیری الکترونیکی پیشرفت داشته‌اند؟در اروپا، بلژیک یکی از بزرگ‌ترین و مهم‌ترین مشتریان ماست. در واقع جدیدترین انتخاباتی که اجرا و پشتیبانی آن را بر عهده داشتیم، انتخابات پارلمان اروپا برای بلژیک بود. در عین حال پروژه‌های پایلوت بسیاری را هم در بلژیک انجام دادیم که به دنبال وارد کردن فناوری و نوآوری در انتخابات است و ما هم می‌خواهیم فناوری و انسجام را وارد روند انتخابات کنیم. کلیدواژه‌های ما وارد کردن کارآمدی و شفافیت در دولت است. در بازار انتخابات، چرا کشورها پیشرفت فنی را در انتخابی وارد می‌کنند که هنوز به صورت کاغذی انجام می‌شود؟ زیرا این کار انسجام را بالا می‌برد و امنیت را افزایش می‌دهد. اما علاوه بر آن امکان دسترسی بیشتر به آرا را فراهم می‌کند و افراد بیشتری می‌توانند به صورت ساده‌تر

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 124

آیا دستگاه‌های رای‌گیری الکترونیکی روند رای‌گیری را بهبود می‌بخشند

دقت در ثبت نیت

سخنان موافقان و مخالفان درباره اصلی‌ترین مباحث مربوط به دستگاه‌های رای‌گیری الکترونیکی را در ادامه می‌خوانیم. آسیب‌پذیری در برابر هک رای‌دهندگان معلول و دستگاه‌های رای‌گیری الکترونیکی بررسی برگه‌های رای با تایید رای‌دهنده دقت در درک نیت رای‌دهنده پیوندهای سیاسی تولیدکننده ذخیره امن آرا برنامه‌های نرم‌افزاری آلوده امنیت فیزیکی دستگاه‌ها امکان کلاهبرداری قوانین فدرال آسیب‌پذیری در برابر هک موافقان: «اگر هیچ مسیر ارتباط بیرونی‌ای وجود نداشته باشد، احتمال خطر یا دسترسی غیرمجاز به سیستم نیز وجود نخواهد داشت. تگزاس استفاده از سیستم‌های بسته را اجباری کرده است. اغلب کشورها از انتقال با مودم استفاده نکرده‌اند یا این انتقال را نه به صورت مستقیم از مرکز رای‌گیری، که از زیرمجموعه‌های آن انجام می‌دهند… امکان شناسایی تلاش برای ورود به خط مودم وجود دارد، همچنین ایستگاه‌های شمارش هنوز ملزم به تسلیم و تحویل دستگاه فیزیکی هستند که با استفاده از آن می‌توان تعداد آرای واقعی ریخته‌شده را با آمار انتقال داده‌شده مقایسه کرد.» دانا دوبوویرمدیر الکترونیک و حسابرس ایالتی در حوزه تراویس تگزاس مخالفان: «فروشندگان و حوزه‌های انتخاباتی معمولاً می‌گویند نتایج انتخابات را از مرکز رای‌گیری و با استفاده از اینترنت منتقل نمی‌کنند اما ممکن است آن را از یک ارتباط مستقیم میانجی منتقل کنند. البته حتی این روش نیز می‌تواند در معرض

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 130

چگونه دلارها و اطلاعات سیلیکون‌ولی انتخابات را شکل می‌دهند

نفس در سینه حبس کردن‌های بیهوده

رابطه سیلیکون‌ولی و واشینگتن تیره و تار است. اپل در مقابل درخواست اف‌بی‌آی برای کمک به باز کردن قفل آی‌فون در بخشی از یک تحقیقات ترور، مقاومت کرد. گوگل در حال لابی با کنگره برای اولویت دادن به پروژه ماشین‌های خودکار است و طبق معمول کارشناسان حوزه فناوری به شکایت از مالیات‌های سنگین و مقررات دست و پاگیر ادامه می‌دهند. با وجود تنش‌ها، نرم‌افزار و سیاست هیچ گاه بیشتر از این درهم تنیده نبوده‌اند – واقعیتی که به طور فزاینده در انتخابات اولیه و انتخابات اصلی پیش رو آشکار می‌شود. پایگاه‌های قدرتمند اطلاعات و ابزارهای تحلیل توانایی دارند به کمپین‌ها درباره اینکه چگونه پیام‌های نامزدها طی یک مناظره یا سخنرانی در یکی از سالن‌های شهر یا یک تجمع طنین‌انداز می‌شود، بازخوردهای به‌موقع بدهند. الکس برد مدیرعامل email marketing provider Campaign Monitor می‌گوید: تفکر هر دو حزب درباره تعامل با رای‌دهندگان بسیار پیچیده است. کمپین‌ها روزبه‌روز بیشتر شبیه کسب و کارهای کوچک و متوسط و پیشرفته می‌شوند.او همچنین می‌گوید: در حال حاضر کمپین‌های سیاسی از فناوری شرکت او برای فرستادن روزانه ۹ تا ۱۰ ای‌میل هدفمند استفاده می‌کنند؛ رقمی که از یک یا دو ای‌میل در فوریه به این میزان رسیده است. در حالی که پیام‌های بخش صنعت به طور میانگین

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 128

آیا فناوری بیومتریک به انتخابات مشروعیت نمی‌بخشد

جاده پردست‌انداز

ابزارهایی با فناوری بالا مانند اسکنر اثرانگشت در زمان اخذ رای مفید هستند اما اعتبار رای به کسانی بستگی دارد که کشور را اداره می‌کنند. آفریقای جنوبی از معدود کشورهای قاره آفریقاست که ثبت‌نام بیومتریک رای‌دهندگان را در دستور کار ندارد.با رواج گسترده مدارک شناسایی معتبر دیگر نیازی به فناوری‌های پیچیده نیست. به بیان ساده‌تر دستگاه‌های بارکدخوان دوطرفه ( barcode-based “zip-zip” machines /اطلاعات را از بارکد مدارک شناسایی دریافت و تصدیق آن را در قالب بارکد چاپ می‌کند) تمام چیزی هستند که برای کارامدی ثبت‌نام و تایید هویت رای‌دهندگان نیاز است.استفاده از بیومتریک می‌تواند اعتبار روند انتخابات را افزایش دهد اما در آفریقا بیومتریک جاده پردست‌اندازی بوده است.با این حال در طول انتخابات امسال اوگاندا (۲۰۱۶) برای اولین بار در پایگاه‌های رای‌گیری از اسکنرهای اثرانگشت برای تایید اینکه آیا رای‌دهندگان ثبت شده‌اند یا نه استفاده شد.۱۰ سال بعد از اینکه ثبت‌نام بیومتریک رای‌دهندگان برای اولین بار در آفریقا و در جمهوری دموکراتیک کنگو راه افتاد، فناوری بیومتریک در فرآیندهای انتخاباتی در خط مقدم سیاست‌های انتخابانی سرتاسر قاره قرار گرفت. از آن زمان بیشتر از نیمی از آفریقا بیومتریک را به شیوه‌های مختلف به کار برده‌اند، کنگو به همراه دیگر بزرگان قاره همچون کنیا و نیجریه نماینده کشورهایی هستند که از

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 127

انتخابات و فناوری: کنترل دست چه کسی است

ساده‌لوح‌ها

در جریان رقابت‌های ریاست جمهوری سال ۲۰۱۲ آمریکا داستانی درباره نقش فناوری در سیاست‌های انتخاباتی نوشتم که تا حدی مفهومش این بود که کامپیوترها به تعداد بیشتری از انسان‌ها اجازه رای‌دهی سریع‌تر و ارزان‌تر را می‌دهند.باید گفت من در آن زمان اشتباه کردم. همان بحثی که در سال ۲۰۱۲ مطرح شد نیز نگاهی بود به عناصر سنتی تبلیغات انتخاباتی مانند ثبت رای، محرک‌های «برخیزید و رای دهید»، تبلیغات، بررسی حقایق، پوشش‌های خبری و غیره و نشان داد که کامپیوترهای متصل به اینترنت تا چه حد در تامین روشی رایگان برای حضور در چنین فعالیت‌هایی (برای همگان نه صرفاً قدرتمندان و ثروتمندان) ارزان و قدرتمند عمل می‌کنند. هرچند این فرضیه مسلماً صحیح بود اما نهادهایی را به شمار نیاورده بود که زمانی روی تعداد محدودی از بازیگران بزرگ حساب می‌کردند و اکنون نقش آنها در مقام بازیگران عالی در برنامه‌های رسانه‌ای و سیاسی تغییر کرده بود. مثلاً در دوره‌ای که افراد هنوز از «پول‌های هنگفت» برای تعیین انتخابات بعدی سخن می‌گویند، این کمک‌های خرد هستند که تنها رقیب واقعی هیلاری کلینتون را تا لحظه آخر سر پا نگه می‌دارند – دقیقاً همان‌طور که کمک‌های خرد توانست رقیب او را در انتخابات درون‌حزبی سال ۲۰۰۸ پیروز کند. در سمت جمهوریخواهان نیز آن

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 123
شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 121

گوشی‌های هوشمند چگونه انتخابات را تغییر دادند

هیچ‌چیز مهم‌تر نبود

انتخابات عمومی بریتانیا در سال ۲۰۱۵ شاهد یک اتفاق خاص بود – اولین مرتبه‌ای که گوشی‌های هوشمند نقشی تعیین‌کننده در کمک به میلیون‌ها نفر برای رسیدن به چشم‌اندازی دقیق و واقعی از رخدادهای روز داشت. اما آیا این صرفاً تلاش تبلیغ‌کنندگان برای حفظ موقعیت خودشان در کنار محتواهای تولیدشده کاربران در فضای اینترنت است؛ اینکه می‌خواهند در کنار اهالی رسانه‌های اجتماعی دیده شوند؟ یا واقعاً موبایل نقشی تعیین‌کننده در اتاق‌های خبر آینده بازی می‌کند؟نشریه Techradar با تبلیغ‌کنندگان و اهالی رسانه صحبت کرده است تا متوجه شویم گوشی‌های هوشمند و تبلت‌ها چگونه به انقلاب در پوشش انتخابات عمومی بریتانیا در سال ۲۰۱۵ کمک کردند. Mo-Jos نیک گارنت چهره اصلی شبکه بی‌بی‌سی در پوشش انتخابات است. گوشی همراه این خبرنگار اهل شمال انگلستان در پوشش خبری انتخابات و موفقیتش نقش اصلی را ایفا می‌کند.او شرح می‌دهد که چطور کارش حول آی‌فونش می‌چرخد:«در یک روز عادی برای مصاحبه با افراد به گوشی موبایلم مراجعه می‌کنم، صدا و فیلم را به صورت همزمان ضبط می‌کنم، سپس صدای آن را زمانی که در خودرو خودم هستم با همان گوشی ویرایش می‌کنم و مستقیماً برای سیستم پخش بی‌بی‌سی می‌فرستم. پس از آن ویدئو را روی گوشی ویرایش می‌کنم و آن را به تیم تعاملی خودمان می‌فرستم.

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 120

چرا «انتخابات و فناوری»؟

فناوری پابه‌پای سیاستفناوری پابه‌پای سیاست

در بسیاری از کشورها، فناوری در فعالیت‌های مرتبط با روند انتخابات حضور داشته و در برخی موارد برای برگزاری آن ضروری است. مثلاً از فناوری برای پردازش لیست رای‌دهندگان، تعیین مرز حوزه‌های انتخابیه، مدیریت و آموزش پرسنل، چاپ برگه‌های رای، انجام برنامه آموزش رای‌دهندگان، ثبت رای انداخته‌شده به صندوق، شمارش و تایید نتایج و انتشار نتایج انتخابات استفاده می‌شود. کاربرد مناسب فناوری در انتخابات می‌تواند کارایی بلندمدت مدیریتی را افزایش دهد و هزینه‌های کوتاه‌مدت را پایین بیاورد و شفافیت سیاسی را توسعه دهد. فناوری‌های مورد استفاده برای انتخابات شامل موارد آشنایی مثل نشریات، خودکار، دستگاه چاپ دستی، ماشین‌حساب‌های الکترونیکی و رادیو یا فناوری‌های جدیدتر مانند کامپیوتر، اسکنر، نقشه‌برداری دیجیتال و اینترنت می‌شود. پشتیبانی انتخابات‌های بزرگ امروزی می‌تواند چالشی تعیین‌کننده برای کشورهای فاقد دسترسی به فناوری باشد. سطح پیچیدگی فناوری مورد استفاده برای مدیریت انتخابات در سراسر جهان بسیار متفاوت است. نرخ تغییرات فناوری آن‌قدر زیاد است که سازمان‌های مدیریت انتخابات باید به صورت منظم استفاده از فناوری را ارزیابی کنند تا مشخص شود آیا از فناوری‌های نوین و به‌روز برای بهبود عملکرد خود بهره جسته‌اند یا خیر.این موضوع انتخابات و فناوری به دنبال کمک به سازمان‌های مدیریت انتخابات درباره موارد زیر است: شرح فناوری‌هایی که اکنون برای روندهای انتخاباتی استفاده

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 120

از میزهای ناهار‌خوری تا رسانه‌های اجتماعی

تاثیرات فناوری بر انتخابات

در طول یک دهه گذشته، بحث‌های سیاسی از سر میزهای ناهار‌خوری و آبسردکن‌ها به گوشی‌های هوشمند و رسانه‌های اجتماعی منتقل شده‌اند. در اینجا تنها به برخی از تاثیرات چشمگیر فناوری در یک دوره کوتاه زمانی بر انتخابات ریاست جمهوری اشاره می‌کنیم: ۱- نفوذ اجتماعی توئیتر و فیس‌بوک چندوچون تعامل نامزدها را با حوزه‌های تبلیغاتی خود دگرگون کرده‌اند. ۱۰ سال پیش مبارزات و کمپین‌های انتخاباتی به شدت با شرایط کنونی تفاوت داشتند. انتخابات سال ۲۰۰۴ و مبارزه بین کری و بوش را یادتان بیاید. در آن زمان تقریباً هیچ نوع رسانه اجتماعی‌ای وجود نداشت. نامزدها در طول آن انتخابات، مستقیماً توسط کانال‌های اجتماعی با مردم گفت‌وگو نمی‌کردند و همه مردم نیز بسترهایی برای بیان دیدگاه‌های شخصی خودشان نداشتند. ۲- تهدیدات شبه‌ویروسی نامزدها در طول دوره انتخابات همواره زیر میکروسکوپ بوده‌اند و فناوری جدید به رسانه امکان داده از نزدیک کلیه رفتار آنها را رصد کند. شبکه‌های اجتماعی به شکلی بلادرنگ عمل می‌کنند و تک‌تک کلمه‌های نامزدها از انواع و اقسام کانال‌ها، از توئیتر گرفته تا یوتیوب، بازپخش می‌شوند. وقتی چیزی وارد دنیای وب شود، برای همیشه آنجا خواهد ماند. نامزدها اکنون باید با این پیش‌فرض رفتار کنند که همواره کسی با یک گوشی، دوربین، میکروفن یا دیگر ابزارهای ارتباطی در کمین

شماره 37 جهان جهان‌نما صفحه 116

مفهوم برگسیت برای استارت‌آپ‌ها چیست

امتحان بزرگ

اقتصاد جهانی در آستانه یک آزمایش بزرگ قرار دارد: شوک ناشی از رای بریتانیا به خروج از اتحادیه اروپا؛ ارزش پوند کاهش ‌یافته و بازارهای سهام سراسر جهان دچار افت شده‌اند. این اتفاقات چه مفهومی برای استارت‌آپ‌های حوزه فناوری و سرمایه‌های ماجراجویانه دارد؟ حوزه‌هایی که گاه از تاثیرات اقتصاد کلان مصون به نظر می‌آیند. از یک نظر ساده است: این یعنی شرکت‌های بزرگ و کوچک برای دوره‌ای دچار بی‌ثباتی خواهند بود و این دوران برای سرمایه‌گذاری بر اساس پیشگویی، یعنی خون رگ‌های استارت‌آپ‌ها، بسیار ناخوشایند خواهد بود. از برخی جهات صنعت فناوری خود را برای رخدادهایی از این دست آماده می‌کند. بسیاری از چهره‌های فعال در این صنعت به خاطر ترسی که از رکود بزرگ سال ۲۰۰۰ به ارث بردند اکنون برای اتفاقات پیش رو خود را آماده کرده‌اند. سرمایه‌گذاران ماجراجویی مانند بیل گورلی از شرکت Benchmark مدت‌هاست که زنگ خطر را درباره ارزش‌گذاری‌های خارجی به صدا درآورده‌اند و مسلماً تلاش می‌کنند ترمز فضای پررونق سرمایه‌گذاری‌ها را بکشند.اگر سرمایه‌گذاران بزرگ بیش از این به سمت اجتناب از خطر و سرمایه‌گذاری‌های کم‌بازده اما مطمئن بروند، دیگر جایی برای شرکت‌های نیازمند سرمایه‌های ماجراجویانه باقی نمی‌ماند. این یعنی سرمایه برای استارت‌آپ‌ها نایاب می‌شود.اغلب شرکت‌هایی که در معرض این خطر قرار دارند شرکت‌هایی مانند

شماره 37 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 119

پرونده‌ای برای فناوری و انتخابات

لایک‌هایی به مثابه رای

در دنیای امروز هر جایی که با حجم بالایی از اطلاعات سر و کار داشته باشیم به ناچار فناوری حاضر است. هر پدیده‌ای که حضور توده‌ای مردم در آن وجود داشته باشد نیز به دنبال خود حجم بالایی از داده‌ها و اطلاعات را به همراه دارد. انتخابات یکی از این پدیده‌هاست؛ پدیده‌ای که قبل، حین اجرا و حتی بعد از آن به شدت از فناوری استفاده می‌شود. قبل از هر انتخابات، کارزارهای تبلیغاتی و نظرسنجی‌ها دو حوزه برای جولان دادن فناوری هستند. شبکه‌های اجتماعی و فضای مجازی از مهم‌ترین بسترهایی به شمار می‌روند که مورد هدف نامزدهای انتخاباتی قرار می‌گیرند و با استفاده از تبلیغات دهان به دهان (Word of Mouth) در حقیقت این خود مردم هستند که با مکالمه با هم و گذاشتن پست و نوشتن کامنت، خودآگاه یا ناخودآگاه تبدیل به رسانه تبلیغاتی آن نامزد یا حزب می‌شوند. این همان چیزی است که به آن رسانه کسب‌شده (Earned Media) گفته می‌شود. در عین حال تیم‌های تبلیغاتی نامزدها و حزب‌های درگیر انتخابات با مجهز شدن به ابزارهای بزرگ‌داده (Big Data) از حجم انبوه داده‌های نظرسنجی‌ها، فکت استخراج می‌کنند و برای هدایت کمپین‌های خود تصمیم‌های جدیدی می‌گیرند. از سوی دیگر در بسیاری از کشورها پروسه رای‌گیری (مانند روش‌های بیومتریک) و

حمیدرضا نیکدلدبیر پیوست جهان
شماره 37 گزارش ماه رنج‌نامه صفحه 46

قسمت دوازدهم: ثبت‌نام کارت هوشمند ملی

شایعه پردردسر

دماسنج ماشین دمای ۳۵ درجه را نشان می‌داد. کولر تاکسی خراب بود و ما مجبور بودیم گرما را تحمل کنیم. شوهرخاله‌ام زیر لب آرام غر می‌زد و مدام می‌گفت کارت هوشمند به چه دردمان می‌خورد؟! هشت صبح بود و دو خانواده در یک روز داغ تابستانی به سمت اداره پست می‌رفتیم. در صحبت‌های مادر و خاله‌ام امیدواری موج می‌زد، آنها اطمینان داشتند کارهایمان در عرض نیم ساعت تا یک ساعت به پایان می‌رسد اما وقتی به در اصلی پست رسیدیم و جمعیت را دیدیم حالت صورت‌شان تغییر کرد و حدس زدیم در این اداره ساعات جالبی را نخواهیم گذراند. اما یک سوال ذهن مرا به خود مشغول کرده بود: چرا بی‌هوا تصمیم به انجام چنین کاری گرفتیم؟ ماجرا از یک شایعه آغاز شد. در یک روز خنک بهاری مادر و خاله‌ام تلفنی مشغول صحبت بودند. بعد از چند دقیقه مادرم با عجله به سمت من آمد و گفت: زود برو تو سایت ببین برای گرفتن کارت ملی هوشمند باید چیکار کنیم؟ و وقتی دلیل را پرسیدم مادرم توضیح داد همکار دخترخاله‌ام شنیده بعد از عید هیچ سازمانی کارت‌های ملی معمولی را قبول نمی‌کند. در سایت‌ها گشتم تا با دلیل و مدرک به آنها ثابت کنم چنین چیزی حقیقت ندارد اما

شماره 37 گزارش ماه خارج از محدوده صفحه 44

کسب‌ و ‌کارهای جوان ایرانی باید ملاحظات بومی را درک کنند

پنالتی ‌زدن بله؛ قمار کردن نه

زودفود یکی از سایت‌های جوان سفارش آنلاین غذا، با شروع یورو ۲۰۱۶ مسابقه جدیدی با نام پنالتی برگزار کرد. کاربران در پنالتی باید مسابقات را پیش‌بینی می‌کردند و امتیاز می‌گرفتند. چند روز بیشتر از عمر مسابقه پیش‌بینی نمی‌گذشت که سایت زودفود اعلام کرد این مسابقه به‌ دلیل برخی مشکلات غیرفعال می‌شود. به‌ نظر می‌رسد زودفود علاقه زیادی به دست گذاشتن روی نقاط حساس دارد: استفاده از راهکارهایی که سبب شود نام زودفود بیشتر در جامعه شنیده شود. نمونه این رفتار را در بسیاری از استارت‌آپ‌هایی که به شعارها یا کمپین‌‌های غیرمتعارف روی می‌آورند می‌توان دید ولی هنوز هم این دیدگاه مطرح است که شاید در زمینه بازاریابی کسب‌ و کارهای اینترنتی باید به شرع و احکام آن توجه بیشتری کنند و در این راستا رابطه بهتری با مراجع قانونی و دینی کشور داشته باشند و آنها را از نحوه کار خود مطلع سازند. پنالتی دور اول ماه رمضان پیش از افطار، شهر چهره‌ای متفاوت دارد. اکثر غذاخوری‌های سطح شهر تعطیل‌ هستند و آن دسته هم که به مشتریان سرویس می‌دهند، فقط غذای سرد و بیرون‌بر ارائه می‌دهند. در این برهه با توجه به شرایط جامعه، کسب و کار زودفود نیز از رونق می‌افتد. البته بخت با آنها یار است و

شماره 37 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 42

عضو کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات:

تعرفه تلفن ثابت بسیار غیرمنطقی است

سال‌هاست شرکت مخابرات، شبکه تلفن ثابت را به دلیل زیان‌ده بودن توسعه نداده و راهکار برون‌رفت از این زیان‌دهی را در افزایش تعرفه‌ها عنوان می‌کند. واکنش‌ها به این خواسته مخابرات تا به حال مخالفت با آن بوده است، چه از جانب دولت که همواره معتقد بوده مخابرات از منابع و امکانات خود به خوبی استفاده نکرده و دچار سوءمدیریت است، چه مردم که حاضر نیستند تاوان کشمکش سیاسی میان دولت و مخابرات را بپردازند. در این میان هستند کسانی که به دور از جانب‌داری غیرمنطقی سعی دارند نگاهی همه‌جانبه به موضوع داشته باشند. از جمله احمد معتمدی وزیر سابق ارتباطات و فناوری اطلاعات و رئیس فعلی دانشگاه صنعتی امیرکبیر که اعتقاد دارد وظیفه سازمان تنظیم مقررات است که بین منافع مخابرات، دولت و مردم هماهنگی ایجاد کند تا مشکل حل شود. در ادامه گفت‌وگوی پیوست را با این عضو کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات می‌خوانید. تعرفه‌های مخابرات آخرین بار سال ۸۲ و زمانی که شما وزیر بودید افزایش یافت. در آن زمان تعرفه بر اساس پالس محاسبه می‌شد. منطق افزایش تعرفه‌ها به چه صورت بود؟در آن سال‌ها مخابرات دولتی بود و تعرفه‌اش مانند تعرفه آب، برق و گاز بر اساس تورم مقداری افزایش می‌یافت. البته الان هم به همین صورت است.

شماره 37 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 40

چرا صنعت سودآور مخابرات در ایران همیشه بی‌پول بوده است

پول ندارم، توسعه نمی‌دهم

با شک و تردید از اینکه مبادا وارد منطقه‌ ممنوعه‌ای شده باشم از کنار سردر باغ ملی و ساختمان آجری موزه پست می‌گذرم. به دنبال در ورودی موزه یک دور کامل ساختمان را دید می‌زنم. سر‌در باغ ملی جنوب منطقه تاریخی میدان مشق مجموعه‌ای باشکوه از سبک معماری ملی رضاخانی را در دل خود جای داده، مجموعه‌ای که وزارت خارجه به‌ دلایل امنیتی و با نرده‌کشی، آن را تبدیل به حیاط شخصی خود کرده است.حین گشت‌ و ‌گذار در راهروها و اتاق‌های خلوت و خنک ساختمان فعلی موزه ارتباطات به‌ عکس‌ها و اسناد تاریخی جالب توجهی برخوردم. از جمله نامه‌هایی که گواه روشنی بر مشکلات همیشگی بر سر بودجه مخابرات بود. مثلاً نامه‌ای که خطاب به ملکه فوزیه در سال ۱۳۲۲ نوشته شده و در آن شرح حال کارمندان معترض پست، تلگراف و تلفن برای دریافت حقوق معوقه‌شان آمده بود. نامه دیگری مربوط به سال ۱۳۵۰ بود که باز هم کارمندان پست، تلگراف و تلفن از حقوق معوقه خود شاکی بودند. بودجه؛ مشکل دیرینه مخابرات پایین بودن دستمزد کارکنان مخابرات سابقه طولانی دارد. هرچند بودجه تفصیلی سال ۱۳۱۴ وزارتخانه رقم قابل توجهی یعنی در حدود ۲۴ میلیون ریال بود با این حال آن سال‌ها دستمزد ناچیزی برای کارکنان در نظر

شماره 37 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 38

عضو هیات مدیره شرکت مخابرات ایران:

تعرفه‌ای که وجود دارد، عادلانه نیست

اعضای هیات مدیره و مدیران ارشد شرکت مخابرات ایران سال‌ها بی‌محابا درباره افزایش تعرفه‌ها سخن گفتند و وزارت ارتباطات را نقد کردند اما اکنون که تعرفه‌های جدید در حال تصویب است، کمتر مدیری از مخابرات پیدا می‌شود که حاضر به سخن گفتن در این رابطه باشد. شاید آنها از تعرفه‌های جدید راضی نیستند ولی ترجیح می‌دهند چینی بندزده‌شده رابطه با وزارتخانه را دوباره نشکنند. در میان مدیران مخابراتی، بابک تراکمه چهره‌ای متفاوت است. جوان‌ترین عضو هیات مدیره شرکت مخابرات ایران به ‌طور همزمان معاون تنظیم مقررات ایران شرکت نیز هست و از مدت‌ها پیش در حال سبک و سنگین کردن اعداد و ارقام تعرفه‌ای بوده است. با این همه او نیز به اندازه دیگران محافظه‌کار است و ترجیح می‌دهد آنچه به نقل از وی به چاپ می‌رسد، نه سیخ را بسوزاند و نه کباب را. گفت‌وگوی ما با تراکمه پیش از ابلاغ رسمی تعرفه‌های جدید انجام شده است. شرکت مخابرات از قدیم برای افزایش قیمت پیشنهاد اولیه‌ای مطرح می‌کرد که آن رقم در نهادهای تصمیم‌گیر بررسی و با اصلاحاتی تصویب می‌شد. اکنون مخابرات برای افزایش تعرفه پیشنهاد مشخصی داشته است؟ما در مخابرات ایران یک برنامه توسعه‌ای داریم که بر مبنای آن باید در مدت‌زمان مشخصی منابعی را به منظور رسیدن

شماره 37 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 32

تعرفه‌های خدمات شرکت مخابرات ایران سرانجام اضافه شد

یکی داستان است پُر آب چشم

گفته‌اند: «تراژدی وقتی شکل می‌گیرد که همه حق دارند.» بدین ترتیب می‌توان داستان تعرفه‌های شرکت مخابرات ایران را یک تراژدی دانست. داستانی که همه طرف‌های درگیر در آن (مخابرات، دولت و مردم) همزمان حق دارند. چرا چنین تراژدی‌ای شکل گرفت؟ نقطه آغاز وضعیتی که هم‌اکنون در آن هستیم، کجای زمان بود؟ برای یافتن آن زمان که قمر در عقرب شده بود، لازم است اندکی به عقب بازگردیم. پول به جای برنامه در اساطیر یونانی «پلوتوس» خدای ثروت و فراوانی است. او پسر یاسیون و دِمِتِر بود. «دمتر» الهه حاصلخیزی زمین، حبوبات و نان است. او به بشر هنر کاشت و برداشت را آموخت تا بالاخره بتوانند به زندگی عشایری خود پایان دهند. به این ترتیب دمتر، ایزدبانوی برنامه‌ریزی‌های جامعه به شمار می‌رفت. قاعدتاً طبیعی است که ثروت، فرزند برنامه‌ریزی باشد اما متاسفانه در مقطعی از تاریخ ایران، ثروت، رقیب و جانشین برنامه‌ریزی شد.واگذاری شرکت مخابرات ایران با ایرادات فراوانی روبه‌رو بود و بسیاری از کارشناسان پیش‌بینی می‌کردند به زودی، کار مخابرات و دولت به اختلاف برسد. در غیاب یک سازمان برنامه‌ریز و زمانی که درآمدهای سرشار نفتی چشم همه را خیره کرده بود، شرکت مخابرات ایران واگذار شد. آن هم در شرایطی که نه رقیبی در بخش خصوصی داشت و

شماره 37 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 30

مروری بر داستان افزایش تعرفه خدمات شرکت مخابرات ایران از ۱۳ سال پیش تاکنون

ریسمانی با ده‌ها گره

سال گذشته همین روزها اگر درباره تعرفه‌ها از وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات سوال می‌کردید، با مردی شبیه کارلوس کی‌روش (سرمربی همیشه عصبانی تیم ملی فوتبال) روبه‌رو می‌شدید. محمود واعظی اندکی به جلو خم می‌شد و در حالی که ابروهایش حالت اخم می‌گرفتند، می‌گفت:«نمی‌شود هزینه مدیریت غلط مخابرات را مردم بپردازند.» (نقل به مضمون) اما این روزها موضوع تعرفه‌ها به یکی از علاقه‌مندی‌های وزیر تبدیل شده است. او حالا با اعتماد به نفس از ناعادلانه بودن تعرفه‌ها می‌گوید و لزوم تغییر را یادآور می‌شود.آنچه در این مدت رخ داد، بارها نوشته و گفته شده است. تفاهم صاحبان اصلی شرکت مخابرات ایران بر سر تقسیم پست‌ها مدیریتی این شرکت، در نهایت منجر به پایان یک دوره رکود شد، رکودی که به کمک رکود اقتصادی کشور کم‌کم به کل صنعت مخابرات گسترش یافته بود و می‌رفت که تبدیل به یک نقطه منفی در کارنامه وزیر ارتباطات ثبت شود و کدام وزیر است که بخواهد در آستانه انتخابات ریاست جمهوری برای خود و دولت، ناراضی بتراشد؟با این حال اگر اندکی به عقب بازگردیم، اختلاف نظر وزیر با مخابرات را تنها علت ثابت ماندن تعرفه‌ها نمی‌بینیم. عصر یخبندان اسفند ۸۳ بود که طرح تثبیت قیمت‌ها به تصویب مجلس رسید. طرحی که پس از تصویب،

شماره 37 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 36

بررسی وضعیت تعرفه‌های تلفن ثابت در جهان

گزارش یک تعرفه

«آقای واتسن بیایید با شما کار دارم.» این جملات اولین مکالمه تلفنی تاریخ است؛ یک جمله ساده که الکساندر گراهام بل برای راستی‌‌آزمایی اختراع خود به همکارش گفت.تاریخ جهان از این جنس گفته‌ها کم ندارد. معروف‌ترین‌شان را چند قرن قبل ارشمیدس یونانی در یک حمام و پس از کشف چگالی بیان کرد:«یافتم یافتم.» با این تفاوت که اولی برای ثبت یک اختراع و دومی برای یک اکتشاف گفته شده است. وسیله‌ای که ۱۴۰ سال پیش گراهام بل اسکاتلندی ساخت، همچنان مهم‌ترین و آسان‌ترین راه ارتباطی بشر است اما این اختراع قرن نوزدهمی در قرن ۲۱ میوه‌هایی پرثمر همچون تلفن‌های همراه و شبکه‌های جهانی اینترنت به بار آورده است. داستان تلفن از جایی به بعد در شاخص‌ها و آمارهای اقتصادی گره خورد و تا سال‌ها میزان دسترسی خانوارها به تلفن ثابت متر و معیاری مناسب برای کشورهای صاحب فناوری جهان بود. تا همین چهار دهه پیش هنگامی که می‌خواستند کشورها را بر اساس توسعه‌یافتگی و پیشرفت اقتصادی رتبه‌بندی کنند، تعداد خطوط تلفن و میزان دسترسی افراد جامعه به این وسیله یکی از شاخص‌های مهم پیشرفته بودن کشورهای جهان به شمار می‌رفت؛شاخصی که با ظهور موبایل‌ها و کامپیوتر به تدریج فراموش شد. حالا دیگر کمتر محققی پیدا می‌شود که برای شناخت کشورهای

شماره 37 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 34

دبیرسابق شورای عالی انفورماتیک کشور:

اگر تلفن ثابت سودده نبود، مخابرات را نمی‌خریدند

تابستان امسال با خبر افزایش تعرفه‌های تلفن ثابت شروع شد. مشترکان در صورت تایید تعرفه‌های جدید از سوی دولت، برای تماس‌های درون‌شهری باید بیشتر از قبل پول بپردازند. به بهانه خبر افزایش تعرفه‌ها گفت‌وگویی انجام دادیم با مهشید علوی دبیر سابق شورای عالی انفورماتیک که هرچند این روزها خود را از حوزه فاوا بازنشسته می‌داند اما سابقه طولانی‌اش در سازمان برنامه به عنوان معاون امور مخابرات و نیز به عنوان مدیر راهبری و تشخیص صلاحیت عوامل نظام فناوری اطلاعات، حضور در جلسات کمیسیون تنظیم مقررات و آشنایی نزدیکش با بحث تعرفه‌های مخابرات، او را یک مشترک آگاه ساخته که هنوز دید کارشناسانه دارد و بیش از هر چیز به فکر توسعه کشور و همچنین جیب مردم است. تا پیش از تصویب قانون تثبیت قیمت‌ها در سال ۸۳ هرساله با آمدن فصل بهار قیمت همه چیز از جمله تعرفه‌های مخابرات هرچند ناچیز افزایش پیدا می‌کرد. این افزایش قیمت بر چه اساسی بود؟ قیمت تمام‌شده؟ تورم عمومی یا بخشی؟موضوع توسعه شبکه مخابرات همیشه یکی از چالش‌های مهم کشور بوده‌ است. وزارت ارتباطات بحق خود را یکی از متولیان توسعه کشور و نه‌فقط توسعه خدمات مخابراتی می‌دانست. در دورانی که شما به آن اشاره کردید هنوز بسیاری از روستاهای کشور از خدمات تلفنی

شماره 37 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 29

چگونه هم مخابرات و دولت و هم مردم در نمایش قیمت خدمات مخابراتی حق دارند

تراژدی تعرفه

پرده‌ها که کنار رفتند، نمایش از نیمه گذشته بود و اتفاقاً آن نیمه‌ای که گره داستان در آن قرار داشت. حالا مخاطب حق دارد داستان را به خوبی متوجه نشود. با این حال از میانه داستان هم می‌توان دریافت با یک تراژدی روبه‌رو هستیم، داستانی که در آن همه طرف‌ها هم حق دارند و هم ندارند.موضوع تعرفه‌های مخابراتی، اکنون دیگر به کوچه و بازار کشیده شده است. در این سال‌ها طرف‌های درگیر آن‌قدر علیه هم موضع گرفته‌اند و استدلال کرده‌اند که همه کارشناس شده‌اند. اما تمام این کارشناسان هم نمی‌توانند با قاطعیت بگویند حق با کدام طرف است، مخابرات که از ثابت ماندن ۱۳ساله تعرفه‌هایش گلایه دارد یا دولت که به توسعه شبکه‌ای انحصاری فکر می‌کند یا مردم که می‌خواهند بدانند همان سرویس همیشگی را چرا باید گران‌تر از دیروز دریافت کنند.همچون تمامی تراژدی‌ها، قهرمان داستان ما هم کمی خودرایی و غرور داشت. نمی‌خواست بپذیرد ممکن است اشتباه کرده باشد، با چنین خصلت‌هایی هشت سال کشور را اداره کرد و سرانجام زمانی فهمید که دیر شده بود. این نیمه ابتدایی داستان است. آنجا که شرکت مخابرات ایران با سرعتی عجیب و شرایطی غریب، به خودی‌ها واگذار شد. آن‌قدر عجله شد که نه فروشنده متوجه شد چه فروخته و نه خریدار

میثم قاسمیدبیر ویژه‌نامه‌ها
شماره 37 گزارش ماه نیم‌نگاه صفحه 22

نیم نگاهی به مرداد ۱۳۹۵

۵ تیر- مرکز میانی راه‌اندازی می‌کنیم معاون فناوری اطلاعات قوه قضاییه خبر از تغییر نگرش این سازمان در ایجاد مرکز ریشه برای صدور گواهی الکترونیکی داد. قوه قضاییه با استناد به قانون مجازات اسلامی، ایجاد مرکز ریشه را برای صدور امضای الکترونیکی در دستور کار خود قرار داده بود؛ این در حالی است که پیش از تصویب قانون مجازات اسلامی جدید و ابلاغ آن در قانون تجارت الکترونیکی برای کل کشور یک مرکز ریشه در نظر گرفته و فقط بانک مرکزی از این قانون مستثنی شده بود. هر چند بانک مرکزی نیز پس از مدتی به دلایل مختلف ایجاد مرکز ریشه را از دستور کار خود خارج کرد.حمید شهریاری در پاسخ به سوال خبرنگار پیوست که از وضعیت اجرایی شدن امضای الکترونیکی پرسید، گفت:«هم‌اکنون صدور امضای الکترونیکی برای وکلای کانون وکلا آغاز شده است. ابتدا در نظر داشتیم مرکز ریشه مجزایی برای قوه قضاییه تشکیل دهیم اما برآورد هزینه‌ای و نوع کاربرد ما از امضای الکترونیکی مشخص کرد که یک مرکز میانی برای فعالیت‌هایمان کافی است.»او اعلام کرد:«در صورت بازنگری در اعضای شواری نظارت بر مرکز ریشه شاید دیگر اصلاً نیازی به ایجاد مرکز ریشه دیگر نباشد.»معاون فناوری اطلاعات قوه قضاییه همچنین خبر از اجرایی شدن طرح ابلاغ الکترونیکی در

شماره 37 گزارش ماه گزارش ماه صفحه 26

تجربه ترکیه، آغاز داستان تازه‌ای برای کودتاها در هزاره سوم است

شتاب کن اردوغان، شتاب کن

نیمه‌شب ۲۵ تیر ۱۳۹۵، این بار نوبت ترکیه بود که خواب از سر همه بپراند. در حالی که شبکه‌های اجتماعی و خبرگزاری‌ها از صبح سرگرم اخبار حمله به مردم در نیس فرانسه بودند، انتشار ۲۸ صفحه از گزارش CIA درباره حادثه ۱۱ سپتامبر و نقش احتمالی عربستان در این حادثه، می‌توانست منشاء تحلیل‌های دنباله‌داری شود. به خصوص علاقه رسانه‌های اروپایی به پیوند احتمالی این دو رویداد، خوراک خوبی بود برای هفته‌ها تحلیل. اما ناگهان اخبار ترکیه همه دنیا را میخکوب کرد. یک اتفاق تکراری لرزش زمین، نشان از حمله «اورک»ها داشت در فیلم ارباب حلقه‌ها. اخبار کودتا در ترکیه نیز همین‌طور منتشر شد. بسته شدن چند پل در کشوری که همین اواخر با حملات تروریستی روبه‌رو بوده، چندان دور از انتظار و عجیب نیست؛ اما به فاصله کوتاهی معلوم شد این بار ارتش است که به خیابان‌ها آمده، رسمی قدیمی در ترکیه که مردم دیگر به آن عادت کرده‌اند. کودتا در ترکیه موضوع عجیب و نادری نیست. در ۵۶ سال گذشته ترکیه شاهد پنج کودتای موفق و هشت کودتای ناموفق بوده است اما آنچه کودتای تابستانی امسال را متفاوت از قبلی‌ها می‌کرد، زمان شسکت آن بود. کودتایی که در دو ساعت به پیروزی رسید، در دو ساعت نیز شکست خورد.چه

شماره 37 گزارش ماه گزارش ماه صفحه 28

طرح ترابردپذیری بیستم تیر ماه با ابهامات فراوان آغاز شد

زشتی‌های یک هیبت زیبا

بعد از ماه‌ها انتظار بالاخره اولین قدم‌های طرح ترابردپذیری در حال برداشته شدن است تا هیبت ناقصش بیشتر به چشم بیاید. حال که چند هفته از آغاز پیش‌ثبت‌نام ترابرد‌پذیری می‌گذرد مشکلات مختلفی چه فنی و چه قراردادی، پیش پای کاربرانی قرار گرفته است که از سرویس اپراتورهای خود خسته شده‌اند و می‌خواهند به عنوان اولین نفرات به سمت این طرح بروند. زمانی که این نوشته را می‌خوانید به احتمال زیاد تبلیغات اپراتورها برای جذب مشترکان یکدیگر آغاز شده است و بهتر بگوییم، جنگ فقط یک برنده دارد.طرح ترابردپذیری (تعویض اپراتور بدون تغییر شماره موبایل) که طی ۱۵ سال گذشته در ۸۰ کشور اجرایی شده است قرار بود از ۲۷ اردیبهشت در ایران نیز راه بیفتد که البته به خاطر آنچه «مشکلات فنی و عدم هماهنگی» خوانده شد تقریباً نزدیک دو ماه به تعویق افتاد تا اینکه ۲۰ تیرماه بالاخره اولین قدم این طرح به شکل پیش‌ثبت‌نام و تنها برای مشترکان حقیقی توسط اپراتورهای موبایل انجام پذیرفت.بر اساس اعلام عمیدیان رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات در دوره آزمایشی یک‌ماهه هر اپراتور فقط می‌تواند ۵۰۰ شماره را ترابرد کند. طی این یک ماه به گفته رئیس سازمان تنظیم مقررات وضعیت اپراتورها در مرکز ترابرد سازمان تنظیم مقررات به صورت روزانه مورد

شماره 37 گزارش ماه مجلس و آی‌تی صفحه 24

وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات چگونه از عملکرد خود دفاع کرد

یک روز ساده و پرحاشیه

خوب یا بد، درست یا غلط، فناوری اطلاعات در ایران یعنی حاشیه. حتی وقتی وزیر بخواهد به مجلس گزارش بدهد هم این حواشی دست از سر آی‌تی برنمی‌دارند و شوربختانه، آن روز که وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات برای پاسخگویی به سوالات نمایندگان در صحن علنی حاضر شد، حاشیه‌ای به وجود آمد که همه چیز را تحت‌الشعاع قرار داد.همان روزها که وزیر ارتباطات به مجلس رفت، سه موضوع در جامعه بسیار بحث‌برانگیز شده بود. انتشار فیش‌های حقوقی برخی مدیران، ارسال پیامک تهدیدآمیز به خبرنگاران و انتشار اطلاعات کاربران ایرانسل. این موضوعات تا چه اندازه به عملکرد واعظی و وزارتخانه‌اش مربوط می‌شود؟ شاید تنها موضوع ایرانسل تا حدودی به وزیر مربوط باشد که آن هم مشخص شد به دو سال پیش برمی‌گردد و اتفاق جدیدی رخ نداده است.محمود واعظی در شلوغی نمایندگان حلقه‌زده به دور معصومه ابتکار، با یک پوشه زیر بغل وارد مجلس شد. حسین مهری رئیس شرکت پست و مجید صدری مدیرعامل رایتل نیز همراه او بودند. زمانی که علی مطهری حضور او را اعلام و ابتکار مجلس را ترک کرد، توجه همه به واعظی جلب شد. حال نوبت او بود تا در حلقه نمایندگان محبوس شود. در سیل احوالپرسی‌ها، دیدارها با نمایندگان دوره‌های پیشین تازه شد، افرادی که

شماره 37 گزارش ماه در یک نگاه صفحه

مرداد ۱۳۹۵ در یک نگاه

بدون درخواست مشترک اینترنت تمدیدنمی‌شود حسین فلاح جوشقانی، سرپرست معاونت نظارت و اعمال مقررات رگولاتوری تسنیم: سرپرست معاونت نظارت و اعمال مقررات سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی گفت:«شرکت‌های مخابرات استانی باید درباره تعرفه و نحوه ارائه خدمات خود به مشتریان به طور شفاف اطلاع‌‌رسانی کنند و بدون درخواست و اطلاع مشترکان حق تمدید حجم سرویس اینترنت پرسرعت را برای آنان ندارند. باید درخواست مشترک به صورت کتبی با مراجعه به مرکز مخابراتی یا به صورت الکترونیکی و از طریق پنل کاربری مشترک انجام شود.» تعرفه‌های انتقال و دسترسی ثابت و سیار کاهش یافت صادق عباسی شاهکوه، معاون بررسی‌های فنی و صدور پروانه رگولاتوری تسنیم: معاون بررسی‌های فنی و صدور پروانه رگولاتوری گفت:«مصوبه‌های جلسه ۲۳۷ کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات درباره تغییر تعرفه‌های پهنای باند اینترنت بین‌الملل زیرساخت، انتقال لایه‌های دو و سه در شبکه زیرساخت و غیر زیرساخت و دسترسی ثابت و سیار ابلاغ شدند. هدف اصلی از تغییر تعرفه‌ها در این بخش، بهره‌مندی کاربران نهایی از سرعت و کیفیت بهتر به ویژه در دسترسی به ترافیک داخلی بوده است.» حقوق نجومی در وزارت ارتباطات وجود ندارد محمود واعظی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات ایسنا: وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات گفت:«جلسات متعددی درباره مساله حقوق‌های نجومی در وزارتخانه برگزار شده

شماره 37 باشگاه مدیران استارت‌آپ صفحه 66

چگونه دختران استارت‌آپ ورزشی به راه انداختند

مثل یک دختر*

ورزشان زمینه کاری: استارت‌آپ ورزشینیروی انسانی: ۱۵ نفر سال تاسیس: ۱۳۹۴ زندگی پراسترس و کم‌تحرک بیشتر ما در سال‌های اخیر باعث شده باشگاه‌های ورزشی در دهه گذشته رونق بیشتری بگیرند و در هر محله و کوچه‌ای یک باشگاه ورزشی تاسیس شود. نیاز مردم به پیدا کردن باشگاه‌های مناسب که رشته‌های مورد علاقه‌شان را در ساعت‌های مناسب ارائه کند، سبب شده پلتفرم اینترنتی جدید روی کار بیاید تا کار را برای مردم راحت‌تر کند. ورزشان یک استارت‌آپ ورزشی است که تلاش می‌کند باشگاه‌ها و مراکز ورزشی را با مشتریان بالقوه‌شان آشنا و مشتریان را نیز از طریق ارائه دوره‌های باتخفیف به عضویت در باشگاه‌ها ترغیب کند. اما ورزشان یک ویژگی دیگر هم دارد و آن اینکه توسط دو دختر جوان تاسیس شده که انگیزه زیادی برای رشد و گرفتن سهم خود از بازار نوآورانه استارت‌آپی دارند.در یک ظهر گرم تابستانی به ساختمانی در یوسف‌آباد رفتیم تا از استارت‌آپ این شماره گزارش بگیریم. ورزشان در یکی از واحدهای ساختمانی ساکن است که قبلاً مکان یکی از استارت‌آپ‌های رونق‌گرفته این روزها بود. ماندانا مرتضوی و شبنم محمدی که در استارت‌آپ گرایند پیوست خودشان را به تیم پیوست معرفی کرده بودند، به عنوان دو بنیانگذار این استارت‌آپ به استقبال ما آمدند و از نزدیک

شماره 37 باشگاه مدیران شرکت‌گردی صفحه 59

سداد نمی‌خواهد فقط بازوی بانک ملی باشد

دگردیسی درون پیله فناوری

هرچند شاید از دید بسیاری بخش «شرکت‌گردی» ماهنامه پیوست درباره شرکت‌های بزرگ یا باسابقه است ولی در حقیقت در صفحات این بخش ما بیشتر سراغ شرکت‌هایی رفته‌ایم که تلاش کرده‌اند سر و شکل یا تفکر مدرن‌تر و به‌روزتری داشته و نحوه فعالیت آنها بیشتر شبیه پیشروان بزرگ این صنعت در دنیا باشد. شرکت داده‌ورزی سداد یکی از همین شرکت‌هایی است که از تلاش بانک بزرگ و گسترده‌ ملی برای پیوستن به قافله نوآوران و ارائه خدمات نوین بانکی همگام با فناوری روز دنیا خبر می‌دهد و ظاهراً در ادامه روند پیشرفت‌های شرکت باید منتظر خدمات جدید و سدشکن بانکی این شاخه از صنعت بانکداری هم باشیم، خدمات جدیدی که مدیران سداد هر یک به نوبه خود ما را با ویژگی‌های آن آشنا کردند.روزمان را با یک شرکت‌گردی تابستانی و در عین ‌حال رمضانی آغاز می‌کنیم. جایی در خیابان بخارست، ساختمان هفتم طبقه سداد پذیرای تیم پیوست برای گردش یک‌روزه این شماره است. این ساختمان قدیمی که ظاهر یک اداره دولتی را دارد بخش‌های مختلف داده‌ورزی سداد را در خود جای داده و پشت بام آن هم پر از گیرنده یا فرستنده‌های ماهواره‌ای است که شبکه‌ها و سرورهای این شرکت را به هم مرتبط می‌کند. داده‌ورزی سداد زمینه کاری: راهکارهای نوین

شماره 37 باشگاه مدیران یک روز، یک مدیر صفحه 50

یک روز با بیژن خیابانی ، مدیر دیروز نوکیا و امروز شیائومی در ایران

همنوایی شبانه ارکستر گوشی‌ها

تردیدی نیست که بیژن خیابانی مشهورترین و پرحاشیه‌ترین مدیر دفاتر خارجی در تاریخ معاصر فناوری ایران است. طی هشت سالی که او دفتر نوکیای ایران را از خشت اول بنا کرد این شرکت به تنهایی ۶۰ درصد از بازار ایران را در اختیار گرفت و ده‌‌ها استاندارد، الگو و البته نیروی انسانی متخصص برای سایر دفاتر بر جای گذاشت. کاراکتر مستقل و رسانه‌ای، برخورد بی‌پرده و صریحش با توزیع‌کنندگان و البته صدای عمیق و گیرایش او را به کاراکتری رویایی برای هر گزارش رسانه‌ای تبدیل می‌کرد. اختیارات و خلاقیت بیژن در ایرانی کردن نوکیا، واحد کردن توزیع و یکپارچه کردن زنجیره فروش برایش منتقدان و متحدان بسیاری تراشید که بسیاری او را حتی تا همین امروز نیز فراموش نکرده‌اند. طی سال اخیر او دوباره با برند نوگرای شیائومی به بازار برگشته و این روزها هم اخبار همکاری این شرکت برای فروش اقساطی با همراه اول در صدر است. خود خیابانی را پس از مسابقه اسکوآش عرق‌آلود، پرانرژی و خستگی‌ناپذیر در مجموعه ورزشی انقلاب پیدا می‌کنیم. نمی‌گذارد با لباس ورزشی و راکتش از او عکس بگیریم ولی همان‌طور که گپ می‌زنیم جایی میان نوجوانان آفتاب‌سوخته بالای شهر و پیرمردان متمول آسوده مانند تکه‌ای از بازار فناوری می‌درخشد. تمام مدت مصاحبه یکسره

شماره 36
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73
شماره 38