نسخه فیزیکی

  • شهر کتاب مرکزی تهران – خیابان دکتر شریعتی – بالاتر از خیابان استاد مطهری – نبش کوچه کلاته – فروشگاه مرکزی شهر کتاب
  • شهر کتاب کاشانک نیاوران، کاشانک، نرسیده به سه راه آجودانیه
  • نشر ثالث خیابان کریم‌خان زند، بین خیابان ایرانشهر و ماهشهر، پلاک ۱۵۰
  • شهر کتاب سعادت آباد انتهای خیابان ایران‌زمین، جنب فرهنگسرای ابن‌سینا، شهر کتاب ابن‌سینا

آرشیو نوشته‌‌های مینا پاکدل

خبر صفحه
خبر صفحه
خبر صفحه
خبر صفحه

آیا سیاست‌گذاری‌ها می‌توانند حریم خصوصی را از دست فناوری نجات دهند؟

منابع قانونی‌ای وجود دارد که از حریم خصوصی ما در دنیای واقعی و فیزیکی  محافظت می‌کند. وضعیت حقوق ما در دنیای دیجیتالی چگونه است؟

سیاست‌گذاری‌هایی که در زمینه ارزش‌های حریم خصوصی‌اند، با توجه به فرهنگ منطقه، متفاوتند. اما همه ما فارغ از اینکه در کجا زندگی می‌کنیم،  به حفظ حریم شخصی‌مان علاقه داریم. از لحظه‌ای که انسان‌ها لباس پوشیدند تا بدنشان رابپوشانند، میلی وجود داشت برای محافظت از امر شخصی و خصوصی. این سطح از حریم خصوصی به عنوان حق اولیه ما، پدیرفته‌شده است؛ اما سوال این است که آیا در مواقعی که آنلاین هستیم، حریم شخصی‌مان محافظت می‌شود یا شرایط طوری است که انگار لباسی بر تن نداریم؟

خبر صفحه
خبر صفحه

جنگ تجاری چین و آمریکا؛ اپل یا هوآوی کدام آسیب می‌بینند

اپل با ماجرای تحریم هوآوی از سمت شرکت‌های بزرگ تکنولوژی این کشور و تاثیرات آن، دست‌ به‌گریبان است. در هفته‌های اخیر در حالیکه به مسائل بی‌شماری اشاره شده که تحت تاثیر تشدید جنگ تجاری چین و امریکا قرار گرفته‌اند؛ اما در مورد اپل و تاثیر این جنگ روی این شرکت، صحبت چندانی نشده است.

خبر صفحه

آیا باید نگران ربات‌ها و اپلیکیشن‌های هوش مصنوعی باشیم

فناوری آن‌قدر به‌سرعت تغییر می‌کند که زندگی‌هایمان در مقایسه با یک دهه گذشته، کاملا متفاوت است و گاه حتی متوجه این همه تغییرات که به واسطه تکنولوژی‌های گوناگون ایجاد شده نمی‌شویم. به گزارش پیوست، ما در آینده زندگی می‌کنیم، ولی نمی‌دانیم آینده دقیقا به چه شکلی است. امروز در حوزه هوش مصنوعی و یادگیری، جنجال بسیاری به پا شده و مسائلی مثل حریم شخصی کاربران، استراق سمع ابزارهای دیجیتال و  شناسایی چهره‌ها از دغدغه‌هایی‌اند که در حوزه اخلاق و فناوری و از سوی دیگر در زمینه سیاست به آنها پرداخته می‌شود. در ادامه به چند فناوری‌ای اشاره می‌کنیم که با راه‌اندازی‌شان مرزهای زندگی در دنیای واقعی را جابه‌جا کرده‌اند. 

خبر صفحه

IDC اعلام کرد: افزایش ۴۳۰ میلیون دلاری بهره‌وری برای سازمان‌هایی که دست به تحلیل داده می‌زنند

تحلیل داده‌های تاریک، وضعیت سازمان‌ها را از نظر رشد و بهره‌وری، متحول می‌کند. بر اساس گزارش IDC (شرکت ارائه‌دهنده خدمات مشاوره و رویدادهای فناوری اطلاعات) سازمان‌هایی که همه داده‌های موجود را تحلیل می‌کنند و اطلاعات کاربردی را از آنها به دست می‌آورند، بیش از ۴۳۰ میلیارد دلار افزایش بهره‌وری نسبت به آن دسته از همتایان خود کسب خواهند کرد که داده‌ها را تحلیل نمی‌کنند. 

خبر صفحه

ایده تقسیم شرکت‌های بزرگ فناوری به کجا ختم خواهد شد

دولت ایالات متحده امریکا طی سال‌ها پشتیبان شرکت‌های بزرگ فناوری مثل فیس‌بوک و گوگل بوده است. اما این رویکرد در حال تغییر است براساس توافقی جدید میان وزارت دادگستری و کمیسیون تجارت آمریکا، قانونگذاران این کشور از این پس می توانند نظارت خود بر اپل، آلفابت، آمازون و فیسبوک را افزایش دهند و در صورت نیاز این شرکت ها را تجزیه یا تقسیم کنند.

خبر صفحه

ایران در دسته کشورهای دوست‌دار رمزارز طبقه‌بندی شد

ایران جزء کشورهایی است که رویکرد دوستانه به ارزرمزها دارد.
به گزارش پیوست موسسه کاپژمینی (Capgemini) در بخشی از گزارش جهانی پرداخت‌ها به رویکرد رگولاتورهای پولی و مالی کشورهای مختلف جهان به موضوع رمزارز پرداخته‌است و در آن گزارش اعلام شده که رویکرد رگولاتور ایران به این حوزه دوستانه است.

خبر صفحه

آیا سوئیس به بهشت رمزارزها تبدیل می‌شود

سوئیس کشوری که صنعت بانکداری‌اش زبان‌زد اقتصادهای دنیاست در حال تبدیل شدن به کشوری رویایی با فعالان رمزارز و همچنین فناوری بلاک‌چین است. کشوری که از اقتصادش گرفته تا سیاست و فرهنگ و مسائل مربوط به محیط زیست چندین پله از دیگر کشورهای جهان جلوتر است می‌خواهد همچنان فاصله‌اش در زمینه فناوری‌های جدید مالی را نیز با سایر کشورها حفظ کند.

خبر صفحه

تحریم شرکت‌های فناوری دروغ است

شکایت کردن از فناوری، بامزه و در عین حال به‌روز است. دستگاه‌ها و ابزارهای دیجیتالی‌مان خواس ما را پرت می‌کنند، دستگاه‌های دیگران جاسوسی‌مان را می‌کنند، شرکت‌های رسانه‌های اجتماعی گفتمان عمومی را مسموم می‌سازند، اشیای جدیدمان حریم شخصی ما را نقض می‌کنند و همه این‌ها به ما این احساس را می‌دهد که ماجرا دارد از کنترلمان خارج می‌شود. هیچ تعجبی ندارد که واکنش‌های افراطی و شدید نسبت به تکنولوژی وجود دارد. 

خبر صفحه

تضمین امنیت سایبری سازمان‌ها با کمک هوش مصنوعی

تحقیق جدید موسسه شرکت مشاوره فناوری اطلاعات فرانسوی و چندملیتی «کاپژمینی» نشان می‌دهد که استفاده کسب‌و‌کارها از سیستم‌های هوش مصنوعی برای مقابله با تهدیدهای سایبری در حال افزایش است. بر اساس این تحقیق، دو سوم (۶۹ درصد) از سازمان‌ها تایید کرده‌اند که بدون استفاده از هوش مصنوعی، نمی‌توانند در مقابل تهدیدها واکنش درست نشان دهند. به این ترتیب، با افزایش تعداد ابزارها، شبکه‌ها و رابط‌های کاربری که نتیجه پیشرفت سیستم‌های ابری، اینترنت اشیا، تکنولوژی ۵G و فناوری‌های ارتباطاتی‌اند، سازمان‌ها باید امنیت سایبری خود را ارتقا دهند.

خبر صفحه

چگونه دنیای دیجیتال نیروی جادویی «ارتباط انسانی» را کاهش می‌دهد

این روزها هرجا را که نگاه می‌کنید، تجارت مدرن و دیجتالی برای جداسازی انسان‌ها از همدیگر طراحی شده است. به گزارش پیوست، تلفن‌های هوشمند توجه ما را به دنیای مجازی جلب می‌کنند، خرده‌فروشی آنلاین به ما امکان می‌دهند بدون ترک خانه‌هایمان، بین محصولات مختلف بازار جست‌وجو و خرید کنیم و به نظر می‌آید صندوق‌داران و گوینده‌های خودکار، ارتباط انسانی را به طور کلی حذف کرده‌اند.

خبر صفحه

گزارش GSMA از نابرابری جنیسیتی در دنیای دیجیتال

رشد اخیر در صنعت تلفن‌ همراه باعث شده است که کشورهای کم‌ درآمد و کشورهایی با درآمد متوسط روندی افزایشی را در حوزه دیجیتالی تجربه کنند. تلفن‌های همراه به ابزاری قدرتمند تبدیل شده‌اند که اطلاعات، خدمات و فرصت‌هایی را به میلیون‌ها نفر ارائه می‌دهند که پیش‌تر به آنها دسترسی نداشته‌اند. با این حال گزارش سال ۲۰۱۹ انجمن جهانی موبایل(GSMA) نشان می‌دهد که با وجود این رشد، مالکیت تلفن همراه هنوز در سطح جهانی دچار مشکل است.

خبر صفحه

دولت آمریکا:‌ تغییر قانون تنها راه مبارزه با شرکت‌های فناوری بزرگ

 خبر مواجهه بزرگ‌ترین شرکت‌های فناوری سیلیکون‌ولی با تحقیقات ضدانحصاری کنگره امریکا و دولت ترامپ در هفته‌های اخیر بارها در رسانه‌های مختلف مطرح شده است. کمیسیون تجارت فدرال (FTC) بررسی‌های مرتبط با فعالیت‌های آمازون و فیس‌بوک را انجام می‌دهد و وزارت دادگستری ایالات متحده امریکا هم تحقیقات روی شرکت آلفابت همکار گوگل و اپل را بر عهده دارد. 

خبر صفحه

 غول‌های فناوری چین چه برنامه‌ای برای آسیای جنوبی دارند؟

غول‌های فناوری چین صرفاً به بازار داخلی چین اتکا نکرده‌اند و وضعیت رشدشان پا را فراتر از مرزهای داخلی این کشور گذاشته است. آسیای جنوبی، سرزمینی مناسب برای رشد این شرکت‌های چینی است که با حضور شرکت‌هایشان در این منطقه یا  گرفتن مالکیت بخشی از شرکت‌های آسیای جنوبی یا سرمایه‌گذاری روی آنها، رشد آینده خود را رقم می‌زنند.

خبر صفحه

پیش‌بینی گارتنر در مورد روندهای فناوری ۲۰۲۰ منتشر شد

گارتنر ۱۰ روند راهبردی فناوری در سال ۲۰۲۰ را معرفی کرد.به گزارش پیوست به نقل از فوربس،فناوری هنوز به نقطه اوج خود نرسیده است و طبق پیش‌بینی‌های گارتنر طی ۵ سال آینده آنچنان متحول خواهد شد که نه تنها زندگی‌ها را تغییر خواهد داد و استفاده از فناوری‌های مختلف هر روز گسترش بیشتری می‌یابد بلکه می‌تواند متحول کننده صنایع مختلف باشد.

خبر صفحه

یادگیری ماشین و مساله الگوریتم‌های اخلاقی

استفاده و اجرای الگوریتم‌های یادگیری ماشین (machine learning) اغلب منجر به پیامدهایی غیر قابل انکار و غیراخلاقی می‌شود. هنگامی که داستان‌های مربوط به شرکت‌هایی را می‌شنویم که با استفاده از این فناوری، الگوریتم‌های نژادپرستانه، تبعیض‌های جنسیتی و دیگر گزاره‌های غیراخلاقی را تقویت می‌کنند، متوجه می‌شویم یادگیری ماشین با مشکلی جدی مواجه است.

خبر صفحه
خبر صفحه

هزینه تدارکات صنعت مخابرات به ۱ میلیارد دلار رسید

هزینه‌های تدارکات صنعت مخابرات به ۱ میلیارد دلار در سال رسیده و همین امر موجب کاهش نوآوری در این این صنعت شده‌است.
به گزارش پیوست فرایندهای تدارکات صنعت مخابرات طی ۳۰ سال اخیر موجب افزایش هزینه‌ها شده است. تدارکات در حوزه مخابرات عموما مربوط به بخش مدیریت هزینه است و فرایندی طولانی با مراحل متعدد از جمله محصولات و خدمات را شامل می‌شوند. فرایند تدارکات با RFP آغاز می‌شود و شامل لیستی از خریدها و محصولاتی است که باید فراهم شوند.

خبر صفحه

آیا پرونده‌های پنج غول فناوری مشابه پرونده دهه ۱۹۹۰ مایکروسافت است

وزارت دادگستری آمریکا پرونده ضدانحصار علیه ۵ غول فناوری را در شرایطی به جریان انداخته است که مشابه آن را در دهه نود، علیه مایکروسافت به جریان انداخته بود. امروز با گذشت بیش از دو دهه از پرونده پیشین، پرونده‌های مشابهی با اتکا به قوانین ضدانحصار علیه مایکروسافت و چهار شرکت بزرگ فناوری آمریکایی دوباره به جریان افتاده است.

شماره 73 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 105

پرونده‌ای در زمینه انقلاب صنعتی چهارم

انقلاب‌ها فرزندان خود را می‌بلعند؟

انقلاب صنعتی تاکنون به چهار نسخه تقسیم شده و دگرگونی‌های بزرگی را در بر می‌گیرد که در حوزه صنعت و تولید رخ داده است. صنعتی شدن به معنای استفاده از نیروی ماشین به جای نیروی انسانی است. در واقع ماشین‌ها در آغاز انقلاب صنعتی اول کم‌کم جای نیروی کار را گرفتند؛ مثلاً دستگاه ریسندگی جایگزین هزاران فردی شد که در کارگاه‌های ریسندگی مشغول کار بودند. تولید روندی فنی و انبوه به خود گرفت و به این ترتیب، صنعت ۱٫۰ با سرعت زیادی مراحل ترقی را طی کرد و صنعت ۲٫۰ مجال بروز یافت که مهم‌ترین عامل ظهورش انرژی الکتریسیته بود. صنعت ۲٫۰ جای خود را به صنعت ۳.۰ داد که با اختراع و تولید دستگاه‌های متنوع الکترونیکی مانند ترانزیستور و مدارهای اتوماتیک یکپارچه، به میزان قابل ملاحظه‌ای کار فیزیکی انسان را کمتر کرد. در نهایت این تحول‌ها انقلاب صنعتی ۴٫۰ یا انقلاب صنعتی چهارم را رقم زدند. انقلاب صنعتی چهارم یا Industry 4.0 که به آن تولید ۴.۰ (manufacturing 4.0) هم گفته می‌شود ترکیب فناوری اطلاعات و عملیات تولید و استفاده از فناوری دیجیتالی در تولید است و با بهره‌گیری از اینترنت اشیای صنعتی و فناوری‌هایی مثل دوقلوی دیجیتالی، بزرگ‌داده، ابر، تحلیل داده، هوش مصنوعی و یادگیری ماشین تولید را

شماره 70 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 103

نگاهی به مساله جنسیت در حوزه فناوری

اتاقی از آن همه

اگر شکسپیر خواهری داشت که همان‌قدر مستعد و خوش‌ذوق بود، چه؟ ویرجینیا وولف توضیح می‌دهد که هیچ. آب از آب تکان نمی‌خورد. چون او نه اتاقی از آن خود داشت و نه فضایی برای رشد. هر موجود دوپایی نیاز به فضایی دارد که دیده شود، حرف بزند، هیاهو راه بیندازد، امتحان کند، زمین بخورد و احتمالاً بایستد. گاه این روایت‌ها لای صفحه‌های تاریخ گم شده‌اند. این ماجرا همان اتفاقی بود که برای نخستین برنامه‌نویس‌های زن رخ داد. مشاغل حوزه محاسبات الکترونیکی در ابتدا با زنان پیوند خورده بود. این نوع حرفه‌ها از این بابت زنانه شده بودند که مهم قلمداد نمی‌شدند. با ظهور کامپیوتر در عرصه‌های مختلف دولتی و صنعتی، شرایط تغییر کرد و زنان برنامه‌نویس کم‌کم موقعیت‌ خود را به رغم مهارت‌هایشان از دست دادند. آنها همچنان به برنامه‌نویسی ادامه دادند اما از حمایت موسسه‌های بزرگ بی‌نصیب ماندند. استفان شرلی نمونه‌ای از این زنان است که برای عبور از سد تبعیض جنسیتی، از اسم «استیو» به عنوان نام مستعار مردانه استفاده کرد. او وقتی فهمید نمی‌تواند در عرصه‌ دولتی و صنعتی کاری از پیش ببرد، همچنان «استیو» ماند و شرکت برنامه‌نویسی فریلنس‌ی راه‌اندازی کرد که بر اساس تلاش و تخصص زنان شکل گرفت و به شرکتی میلیون‌ دلاری تبدیل

شماره 69 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 105

پرونده‌ای در مورد نقش فناوری در تغییرات اقلیمی

هوایی که نفس نمی‌کشیم

در سال‌های اخیر تمرکز بر تغییرات اقلیمی و بحران‌های ناشی از آن اندکی بیشتر شده است. تغییر اقلیمی به هر تغییر قابل توجهی گفته می‌شود که در طولانی‌مدت در منطقه‌ای خاص یا در کل اقلیم زمین رخ بدهد و عوامل مختلفی مانند تغییر در تابش خورشید و گازهای گلخانه‌ای بر تغییر اقلیم تاثیرگذار هستند. تغییر اقلیم اثرات منفی‌ای بر کره زمین و زندگی جانداران می‌گذارد. افزایش دمای کره زمین، آب شدن یخ قطب‌ها، افزایش توفان‌ها و سیل‌هایی نظیر سونامی نمونه‌هایی از اثرات مخرب تغییر اقلیم هستند.  این بار انگشت اتهام به سوی چه کسی است؟ انسان: موجود عجیبی که به خاطر زیست آسوده‌تر، بی‌محابا، دست به تخریب محیط زندگی خود می‌زند. در میان این هیاهو، نقش فناوری به نوبه خود، جالب توجه است. فناوری از سویی با استفاده از هوش مصنوعی و بزرگ‌داده سعی دارد راه‌حل‌هایی ارائه دهد که مبتنی بر داده‌هاست. استارت‌آپ‌ها با ارائه ایده‌های نو درصددند از میزان گازهای گلخانه‌ای بکاهند یا روش‌هایی را ارائه دهند که جایگزین روش‌های صنعتی و مصرفی‌ پیشین شود. از سوی دیگر شبکه‌های اجتماعی در سال‌های اخیر به عنوان تریبون‌هایی نسبتاً آزاد در فرهنگ‌سازی در زمینه تغییرات اقلیمی تاثیرات مثبت و گاه منفی داشته‌اند. سوال‌ اصلی‌ای که مطرح می‌شود این است که آیا فناوری-

شماره 68 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 101

پرونده‌ای در زمینه داده تاریک

جلوی پایت را نگاه کن!

عموماً «تاریکی» ما را می‌ترساند؛ از همان بچگی این‌طور بوده است. احساس می‌کنیم همه شرارت‌ها، بدی‌ها و سیاهی‌های مطلق در تاریکی پنهان شده‌اند و معطل‌اند که به سمت ما حمله‌ور شوند. برق که می‌رود، دنبال شمع یا چراغ‌قوه می‌دویم. چشم‌هایمان دیر به تاریکی عادت می‌کند. عبارت «داده تاریک» هم ممکن است احساس مشابهی را در ما برانگیزد: در وهله اول مکث می‌کنیم، ابروهایمان توی هم می‌رود، فکر می‌کنیم و همان‌طور که کلمه تاریک یا Dark می‌نشیند توی ذهن‌مان، سعی می‌کنیم بفهمیم اوضاع از چه قرار است و چه چیزی در دنیای بشری‌مان مورد تهدید واقع شده است. دارک‌دیتا یا داده تاریک، داده‌هایی‌‌اند که معمولاً در روند تصمیم‌گیری سازمان‌ها از آنها استفاده نمی‌شود. این داده‌ها اطلاعات حسگرها، گزارش‌ها یا هر داده‌ تراکنشی دیگری را شامل می‌شوند و بزرگ‌ترین حجم داده‌های جمع‌آوری‌شده توسط سازمان‌ها را تشکیل می‌دهند. سازمان‌ها برای انجام کارهای عادی خود در طول یک سال، با ده‌ها و بلکه صدها هزار انسان سروکار دارند و به نوعی اطلاعات آنها را در جایی ذخیره می‌کنند؛ اما در بسیاری از موارد، به غیر از همان استفاده اولیه از این اطلاعات، هیچ‌گونه استفاده دیگری از این داده‌ها صورت نمی‌گیرد. یکی از دلایل عدم استفاده این است که این داده‌ها مثل عکس، ویدئو و

شماره 52 خدمت و تجارت تجارت الکترونیکی صفحه 70

گزارش جهانی آنکتاد در زمینه اقتصاد اطلاعاتی سال 2017 بر چه مسائلی تاکید دارد

نوبت انقلاب اقتصادی فناوری‌های دیجیتالی رسیده است

جهان در عصر دیجیتالی جدیدی قرار گرفته است. هزینه‌های جمع‌آوری، ذخیره‌سازی و پردازش داده‌ها به طور چشمگیری کاهش یافته و محاسبات پیشرفته قدرت یافته‌اند. دیجیتالی‌سازی فعالیت‌های اقتصادی جهان را متحول کرده‌ است و انتظار می‌رود بر زنجیره ارزش، مهارت‌های مورد نیاز، تولید و تجارت تاثیر بگذارد. گزارش جهانی آنکتاد در سال ۲۰۱۷ با عنوان The Information Economy Report 2017 نشان می‌دهد اقتصاد دیجیتالی فرصت‌های جدیدی برای کسب و کار و توسعه فراهم می‌آورد. اقتصاد دیجیتالی به کسب و کارهای کوچک‌تر و شرکت‌های واقع در کشورهای در حال توسعه کمک می‌کند تا به‌ آسانی به بازارهای جهانی متصل شوند و راه‌های جدید درآمد ایجاد کنند. فناوری‌های اطلاعاتی و ارتباطاتی، تجارت الکترونیکی و دیگر برنامه‌های دیجیتالی وضعیت شغلی را ارتقا می‌بخشند و از فعالیت‌های تولیدی و نوآورانه پشتیبانی می‌کنند. علاوه بر این، راه‌حل‌های تلفن همراه و راه‌حل‌های دیجیتالی باعث تسهیل انجام کارها می‌شود. موسسه‌ها و شرکت‌های کوچک در کشورهای در حال توسعه که اتصال کافی و پایدار در آنها وجود دارد می‌توانند به خدمات مختلف ابر دسترسی داشته باشند. با این حال این کشورها از اتوماسیون فاصله دارند و از سویی دیگر چالش‌هایی در زمینه تکامل دیجیتالی‌سازی وجود دارد. بسیاری از کشورهای در حال توسعه، به ‌ویژه کشورهایی که توسعه‌نیافته هستند، آمادگی

شماره 64 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 105

وضعیت فناوری جهان در گذر از مرز سال میلادی

سال هراس‌ها، سال امیدها

با نزدیک شدن به پایان سال ۲۰۱۸ بسیاری با خوش‌بینی و کمی ابهام به سال آینده نگاه می‌کنند و به دنبال پاسخ سوالات خود مبنی بر این هستند که تکنولوژی‌های نوظهور و نوآوری‌ها چه تاثیری روی شرکت‌ها و اقتصاد دیجیتالی جهان خواهد گذاشت. هر روزه در جهان دو و نیم(۱۰۱۸) کوینتیلیون بایت داده تولید می‌شود. ما در دریایی از مگابایت‌ها و بایت‌ها غوطه‌ور هستیم، گاه بعضی‌هایمان غرق و گاه روی آب این اقیانوس شناور می‌شویم. داده‌های فروش، داده‌های تحلیلی آنلاین، داده‌های رفتار مشتریان، داده‌های تبلیغاتی و داده‌های تعاملی چند مثال از این موارد به شمار می‌روند. این فهرست به همین‌جا ختم نمی‌شود و داستان ادامه خواهد داشت. بر اساس گفته‌های تحلیلگران، در سال ۲۰۱۹ اتوماسیون و هوش مصنوعی از طریق یادگیری ماشین آن‌قدر پیشرفت می‌کنند که به گزینه‌ای معقول برای کسب‌وکارها تبدیل می‌شوند. همچنین شبکه‌ نرم‌افزارمحور یا SD-WAN به سرعت و به دلیل انعطاف‌پذیری و سازگاری آن با راه‌حل‌های اتوماسیون و حل مشکلات امنیتی مورد توجه قرار می‌گیرد و محبوبیتش بیشتر می‌شود. تاثیر درز‌ها و رخنه‌ها در دستگاه‌های متصل به اینترنت اشیا، که به نظر غیرقابل اجتناب می‌رسد، شرکت‌ها را مجبور به توجه و انجام اقدامی عملی می‌کند. برخی می‌گویند بلاک‌چین راه‌حل اصلی در حوزه امنیت است. باید منتظر ماند

شماره 48 خدمت و تجارت تجارت الکترونیکی صفحه 90

گزارش جهانی سرمایه‌گذاری آنکتاد

وضعیت نامعلوم

گزارش جهانی سرمایه‌گذاری آنکتاد (کنفرانس توسعه و تجارت سازمان ملل) که به طور سالانه منتشر می‌شود روند سرمایه‌گذاری را در بیش از ۱۵۰ کشور بررسی کرده است. در این گزارش، ایران به عنوان یکی از کشورهایی که سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی داشته مطرح شده است. سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی گرینفیلد طی سال‌های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۶ روی اقتصادهای در حال توسعه که به آب‌های آزاد راه ندارند از جانب کشورهای مختلفی صورت گرفته و ایران یکی از کشورهایی است که بر این مساله تمرکز کرده ‌است. بر اساس گزارش آنکتاد ایران ۷۵۰ میلیون دلار در سال ۲۰۱۵ و ۴۱۰ میلیون دلار در سال ۲۰۱۶ بر کشورهای در حال توسعه‌ای که به آب‌های آزاد راه ندارند سرمایه‌گذاری کرده است. در کل، میزان سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی ایران در سال ۲۰۱۶، ۱۰۴ میلیارد عنوان شده است، اما در گزارش آنکتاد به سرمایه‌گذاری ایران در بخش دیجیتالی اشاره نشده و مشخص نیست چه مقدار از رقم سرمایه‌گذاری ایران در زمینه نفت و چه مقدار در حوزه ارتباطات و صنعت دیجیتالی بوده است. سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی ایران طی سال‌های ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۶ در سال ۲۰۱۶ کشورهایی که عضو پیمان‌نامه توافق سرمایه‌گذاری جهانی هستند ۳۷ آیین‌نامه جدید، ۳۰ قرارداد دوجانبه و هفت پیمان‌نامه در زمینه مقررات سرمایه‌ سرمایه‌گذاری امضا

شماره 62 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 103

ماجرای لینوس توروالدز و لینوکس

لینوکس دیگر صرفاً سرگرمی نیست

لینوس توروالدز، دانشجوی ۲۱ساله فنلاندی، پستی در گروه کاربران به اشتراک می‌گذارد و از بقیه در مورد پروژه کوچکی که روی آن کار کرده درخواست بازخورد می‌کند. او هسته‌ای ساده برای سیستم‌عامل شبه-یونیکس ساخته که روی پردازشگر اینتل ۳۸۶ اجرا می‌شود. او می‌خواهد این پروژه را بیشتر توسعه دهد. کرنل سرانجام بدل به لینوکس می‌شود و به صورت رایگان در سال ۱۹۹۴ در اینترنت انتشار می‌یابد. در حال حاضر هزاران برنامه‌نویس از سراسر جهان کرنل لینوکس را به‌روز می‌کنند. اکثر آنها داوطلبانه این کار را انجام می‌دهند و برخی از سوی شرکت‌هایی مثل اچ‌پی، اینتل و آی‌بی‌ام حمایت می‌شوند. توروالدز نیز هنوز، پس از گذشت ۲۸ سال، به صورت تمام‌وقت روی کرنل لینوکس کار می‌کند و تحت پشتیبانی بنیاد لینوکس است. به عبارت دیگر «لینوکس دیگر صرفاً سرگرمی نیست». در این پرونده سراغ لینوس توروالدز می‌رویم که سرگرمی جوانی و ایده‌هایش در زمینه دسترسی آزاد و رایگان امروزه بدل به سیستم‌عامل مهمی در جهان شده، و در کنار مروری بر زندگی و فعالیت‌های او، نگاهی می‌اندازیم به تاریخچه لینوکس، روند حرکت این سیستم‌عامل به سمت محبوبیت، مزایا و معایب، تاثیرات و آینده آن.

شماره 42 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 84

وضعیت تجارت الکترونیکی کشورهای مختلف در بخش B2C

سقوط در اوج شهرت

ایران در رتبه‌بندی آنکتاد در زمینه وضعیت تجارت الکترونیکی بخش B2C از بین ۱۳۷ کشور، در رتبه ۷۷ قرار گرفته است. ایران در این رتبه‌بندی که مربوط به امسال (۲۰۱۶) است، در کنار کشورهایی مثل مونته‌نگرو، مراکش، پاراگوئه و مصر قرار دارد. قابل ذکر است که رتبه ایران در سال ۲۰۱۴، ۶۹ بود. گزارش آنکتاد و رتبه‌بندی آن با توجه به آمادگی کشورها برای تجارت آنلاین صورت گرفته است. اروپا با شش کشور، سه کشور آسیایی و یکی از کشورهای آمریکای شمالی جزو ده رتبه برتر این تحقیق هستند. در بین اقتصادهای در حال ‌توسعه کره، چین و سنگاپور بالاترین رتبه را دارند. همچنین اروگوئه بهترین کشور در آمریکای لاتین و کارائیب است. آفریقای جنوبی نیز در قاره آفریقا جزو پیشگامان تجارت الکترونیکی در بخش B2C است که رتبه ۶۱ را به خود اختصاص داده و بالاتر از ایران ایستاده است. بارزترین پیشرفت نسبت به سال ۲۰۱۴ را کشورهای قطر و امارات عربی با بیش از ۴۷ و ۴۱ رتبه بهبود عملکرد داشته‌اند. امسال لوکزامبورگ برای دفعه دوم، بالاترین رتبه را در تجارت الکترونیکی B2C به خود اختصاص داده است.گزارش آنکتاد تجارت الکترونیکی B2C از چهار شاخص تشکیل شده است: نفوذ استفاده از اینترنت، سرورهای امن به ازای هر یک

شماره 61 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 103

پرونده‌ای در مورد زندگی و فعالیت‌های دارا خسروشاهی

همه‌ ما رویاپردازیم

 دارا خسروشاهی ایرانی‌الاصلی از نسل طلایی مهاجران آمریکایی است که پس ازدوازده سال مدیریت قوی اکسپدیا – یکی از بزرگ‌ترین شرکت‎های مسافرتی آنلاین دنیا – این شرکت را به مقصد مدیریت اوبر ترک کرد. او که مدیرعاملی محبوب در اکسپدیا بوده‌ با جهان‌بینی و رویکرد انسانی‌ای که به مدیریت دارد‌ قول شفافیت و تغییر فرهنگ در اوبر را داده است. محبوبیت دارا رویکرد متفاوت او را به کسب و کار نشان می‌دهد، او تصویر کلی را می‌بیند و به‌ آسانی اعتراف می‌کند: «گوش کنید،‌ من فکر می‌کنم که همتای پیشین من اشتباهاتی کرده،‌ همان‌طور که من اشتباهاتی مرتکب خواهم شد… و هیچ‌کس کامل نیست.» خسروشاهی گه‌گاه با تن کردن تی‌شرتی با عنوان «همه‌ ما رویاپردازیم» نشان می‌دهد رویاها می‌توانند رنگ واقعیت بگیرند، حتی با وجود اینکه «هیچ‌کس کامل نیست». رویاپردازی البته در خانواده‎ قدیمی و کارآفرین خسروشاهی امری تاریخی است،‌ برندهای آشنای تولی‌پرس و مینو بخشی از کارخانه‌ها و شرکت‌هایی هستند که حسن خسروشاهی، پدر او، در ایران تاسیس کرد. در این پرونده نگاهی می‌اندازیم به فعالیت‌های حرفه‌ای، تاثیر او بر شرکت‌های مختلف، سبک رهبری او و تلاش‌هایی که برای ایجاد تغییرات و نزدیک‌تر شدن به رویاها انجام داده است.

شماره 59 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 111

پرونده‌ای درباره یکی از پویاترین شهرهای جهان

خاک حاصلخیز

بنگلور مرکز ایالت کارناتاکا در هند است که این روزها همه آن را با نام «سیلیکون‌ولی» آسیا می‌شناسند. این شهر با مراکز فناوری خود یکی از قطب‌های اصلی صنعت نرم‌افزار جهان محسوب می‌شود و توانسته با میزبانی جمعیت جوان انگیزه کسب و کار و نوآوری را افزایش دهد. بنگلور اکوسیستمی متشکل از استارت‌آپ‌ها، شرکت‌های بزرگ و کوچک فناوری و سرمایه‌گذاران کارآفرین است که معمولاً به عنوان یکی از بزرگ‌ترین ایجادکنندگان شغل در کشور هند شناخته می‌شود. بنگلور خاک حاصلخیزی برای فناوری دارد، اما این شهر که زمانی به عنوان «شهر دریاچه‌ها» شناخته می‌شد، اخیراً دچار مشکلات زیست‌محیطی جدی شده است. این شهر با چالش‌های بزرگی مثل گسترش نامنظم فضای شهری، نبود نظارت برنامه‌ریزی‌شده، تخریب محیط زیست و فقدان زیرساخت‌های مناسب مواجه است. در این پرونده با توجه به نقش بنگلور در دنیای امروز فناوری، وضعیت فناوری، استارت‌آپ‌ها و برون‌سپاری را در این شهر بررسی می‌کنیم، نگاهی به چالش‌های فناوری و زیست‌محیطی بنگلور می‌اندازیم و تاریخی را که فناوری در این شهر تجربه کرده مرور می‌کنیم.

شماره 32 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 77

بحران کارت‌های اعتباری چه زمانی آغاز شد

دومینو اقتصادی

بدهی، مهمان دعوت‌نشده‌ای بود که از دهه قبل سر میز غذای خانوارهای آمریکایی جا خوش کرده و انگار حالا حالاها قصد رفتن ندارد. متوسط بدهی خانواده‌های آمریکایی در زمینه کارت‌های اعتباری حدود ۳۵۵/۱۵ دلار و میزان کل آن ۵۷۰/۱۲۹ دلار است. گفتن اینکه باید بدهی‌ها را پرداخت کرد و خود را از شر بدهی ـ و گیر و دارهای مالی و احساسی آن ـ رهاند، خیلی راحت‌تر از چیزی است که در عمل پیش می‌آید. طبعاً افزایش بی‌امان بدهی‌های خانوارها صرفاً معلول خرج‌های بی‌رویه و بی‌حساب‌ و کتاب و بی‌مسئولیتی نیست. عوامل بسیاری در این بازی مداخله کرده‌اند و وضعیت بدهی را به وجود آورده‌اند. در این میان نسبت به کارت‌های اعتباری نگرش‌های ضد و نقیضی وجود دارد، یکی اینکه نمی‌توان این کارت‌ها را از اقتصاد مدرن حذف کرد؛ این کارت‌ها کمک‌خرجی خانواده‌ها به شمار می‌آیند. از سوی دیگر نگرشی وجود دارد که بر فقیرتر شدن خانوارهایی تاکید دارد که از این کارت‌ها استفاده می‌کنند: بدهی روی بدهی و مواجهه ترسناک با تلی از بدهی‌ها. از پس دهه ازدست‌رفته آنچه اوایل سال ۲۰۰۸ در آمریکا اتفاق افتاد، بحرانی اقتصادی بود که تحلیلگران مهم‌ترین دلیل آن را دست ‌به ‌دست هم دادن ناکارآمدی‌های دولت جرج بوش (پسر) می‌دانند که از طریق

شماره 49 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 40

دیتاسنترها در کدام نقطه فناوری ایستاده‌اند

جادوی دیتاسنتری

با هر جست‌وجو در گوگل، با هر کلیک در اینترنت و با هر اشتراک‌گذاری فایل، عکس یا موسیقی، حجم عظیمی از داده به جریان می‌افتد که فضایی را در دیتاسنتر اشغال می‌کند و به واسطه آن انرژی مصرف می‌شود. طی هر ۶۰ ثانیه در اینترنت گوگل بیش از چهار میلیون سوال یا کلمه را جست‌وجو می‌کند، کاربران یوتیوب بیش از ۷۲ ساعت فیلم بارگذاری می‌کنند، ۲۰۴ میلیون ایمیل فرستاده می‌شود، کاربران فیس‌بوک حدود ۴۶/۲ میلیون قطعه محتوا به اشتراک می‌گذارند و کاربران اپل حدود ۴۸ هزار اپلیکیشن دانلود می‌کنند (بر اساس آمار سال ۲۰۱۴). مری وتمن، بنیانگذار Parhelion، می‌گوید: «تعداد تعاملات اجتماعی ما در توییتر، فلیکر و همه این برنامه‌ها به سرعت در حال افزایش است، اما این تنها بخش کوچکی از ماجراست.» با وجود این واقعیت که دیتاسنترها نقش مهمی در پشتیبانی زندگی دیجیتالی ما دارند و کسب و کارهای بسیار از جمله غول‌های فناوری مثل گوگل، مایکروسافت و فیس‌بوک از این مراکز محاسباتی استفاده می‌کنند، ویژگی حیاتی دیتاسنترها از دید کاربران نهایی پنهان مانده است. دموکرات شدن فناوری در سال‌های ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ سیستمی اصلی وجود داشت که نوعی سیستم اشتراکی بود. این سیستم‌ها گران و بزرگ بودند و شرکت‌های معدودی می‌توانستند از عهده هزینه آنها برآیند. علاوه

شماره 30 خدمت و تجارت دولت الکترونیکی صفحه 70

پیش بینی کمیسیون اروپا درباره روندهای دولت الکترونیکی تا سال 2020

دولت با ‌۱۳ کلید الکترونیکی می‌شود

پیاده‌سازی دولت الکترونیکی یکی از طرح‌های اصلی دولتمردان ایرانی است که سال‌ها در دستور کاری کشور و دولت‌های مختلف بوده و دولت‌ها هر کدام به نوعی گوشه‌ای از آن را اجرا کرده‌اند یا سعی کرده‌اند با تدوین نقشه راهی برای آن قدمی در جهت اجرایی کردن آن بردارند. البته این فقط مختص دولت ایران نیست، کشورهای دیگر نیز که موفق به پیاده‌سازی دولت‌ الکترونیکی در زیرمجموعه خود شده‌اند همواره سعی می‌کنند با پیاده‌سازی برنامه‌ها و طرح‌هایی خود را به‌روز نگه دارند و خدمات‌رسانی را به مردم سریع‌تر پیش برند. تحقیق حاضر نگاهی به چگونگی نقشه راه ۲۰۲۰ اتحادیه اروپا برای پیاده‌سازی دولت‌ الکترونیکی است. در پایان این تحقیق به دولتمردان ۱۳ راهکار پیشنهاد شده ‌است که برای پیاده‌سازی موفق دولت ‌الکترونیکی همواره باید مد نظر داشته باشند. امروزه شرط کلیدی برای رشد و رقابت، دولتی است که مجهز به ICT مدرن باشد. اگر دولت به عنوان موجودیتی واحد در نظر گرفته شود، یکی از بزرگ‌ترین بخش‌های اقتصادی در سراسر اتحادیه اروپاست؛ کل مخارج دولت در ۱۵ عضو اتحادیه اروپا در سال ۲۰۰۳، حدود ۴۹ درصد از تولید ناخالص داخلی بوده که بر دیگر بخش‌های اقتصادی تاثیر گذاشته است. این میزان، گواهی محکم بر این است که بهره‌وری دولتی منجر به

شماره 58 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 113

کودکان در دنیای دیجیتالی

قربانیان کوچک، اندوه‌های بزرگ

تمام آنچه کودکی‌های ما را تهدید می‌کرد در دنیای بیرون قرار داشت و واقعی بود، از زورگویی گرفته تا خشونت. بخش خوب داستان این بود که همیشه برای هر بچه‌ای جایی وجود داشت برای گریز از ماجراهای آزاردهنده. ما در دنیای واقعی بازی ‌کردیم، ‌خندیدیم، درس خواندیم، آزار ‌دیدیم، جنگیدیم و بزرگ ‌شدیم. کودکان امروز هم همین تجربه‌ها را دارند، اما آنها در دو میدان می‌جنگند، اولی‌ همان میدان همیشگی دنیای واقعی است و دومی میدان جدید فضای دیجیتالی و اینترنت. تفریح‌ها و سرگرمی‌های اینترنتی، امکان یادگیری مسائل درسی با چند کلیک و دسترسی آسان‌تر به هم‌کلاسی‌ها یک طرف داستان است و طرف دیگر داستان فضایی است که تهدیدهای سایبری علیه کودک قد علم می‌کنند؛ تهدیدهایی مثل زورگویی، خشونت، آزار و سوءاستفاده جنسی، هرزه‌نگاری کودکان و غیره که در دنیای دیجیتالی نیز وجود دارند و خطرناک‌تر هستند. زیرا پیشرفت‌های تکنولوژی این امکان را به مجرمان می‌دهد که ناشناس باقی بمانند، مسیرهای دیجیتالی خود را پنهان کنند، هویت‌های جعلی بسازند و قربانیان را دنبال کنند. با توجه به اهمیت روزافزون مساله، در این پرونده سراغ وضعیت زندگی کودکان در عصر دیجیتالی می‌رویم، تهدیدها و مزایای اینترنت و ابزارهای پوشیدنی‌ برای کودکان را بررسی می‌کنیم، نگاهی به آمار جهانی و راهکارهای جهانی

شماره 56 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 113

پرونده‌ای در زمینه بلاک‌چین

ایمان به افسانه شفافیت و امنیت

شاید ساتوشی ناکاموتو که اسم واقعی‌اش را نمی‌دانیم هنگامی که بیت‌کوین را در سال ۲۰۰۹ پیاده‌سازی کرد خودش هم نمی‌دانست سنگ ‌بنای چه فناوری همه‌گیری را پایه‌گذاری می‌کند. در شماره دوازدهم پیوست جهان در مورد بیت‌کوین به تفصیل گفتیم، اما در این سه چهار سالی که از آن شماره تاکنون گذشته است سیر روند روبه‌رشد بلاک‌چین (blockchain) به عنوان یک فناوری آن‌قدر پرشتاب بوده است که پرداختن به آن پرونده اختصاصی دیگری را طلب می‌کند. بلاک‌چین یا زنجیره بلوکی یک پایگاه داده‌ غیرمتمرکز است که سوابق تراکنش‌های دیجیتالی را در خود نگه می‌دارد و کلیه فعالیت‌های درون بلاک خود را به صورت کاملاً امن و شفاف حفاظت می‌کند. این فناوری در حوزه‌های مختلف و گسترده‌ای مثل حمل و نقل، رای‌گیری، قراردادها، خدمات مالی و بیمه، اینترنت اشیا و غیره کاربرد دارد و روزبه‌روز به موارد استفاده آن اضافه می‌شود. آیا همان‌طور که برخی طرفداران و تحلیلگران می‌گویند بلاک‌چین جهان آینده را تسخیر خواهد کرد و باعث ایجاد شفافیت، صرف هزینه کمتر و امنیت بیشتر خواهد شد یا، برعکس، مثل مهمانی است که کارت دعوت ندارد و دیر یا زود از مهمانی بیرون رانده خواهد شد؟ مینا پاکدل

شماره 55 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 111

پرونده آینده شهرهای هوشمند در پیوست جهان

شهری که دوست داشتم، شهری که دوست دارم

امروزه شهرها به عنوان مکان‌هایی برای اسکان بیش از نیمی از جمعیت جهان، موتور حرکت، تحول و تغییرات ملی در نظر گرفته می‌شوند و اهمیت بسیاری دارند. ایده «شهر هوشمند» دیدگاهی برای پیشرفت شهرها در سراسر جهان است، ایده‌ای که اطلاعات و ارتباطات و فناوری را با بافت شهری یکپارچه‌سازی می‌کند و سعی دارد با استفاده از فناوری‌هایی مثل اینترنت اشیا شهری امن‌تر، سالم‌تر و کارآمدتر ایجاد کند، شهری برای ساکنان، شهری که از لوله‌کشی‌ها و چراغ‌های راهنمایی آن گرفته تا مدیریت انرژی و حسگرهایی برای تحلیل تقریباً همه امور، هوشمند شده‌اند. از سوی دیگر، مخالفان ایده شهر هوشمند با استدلال‌هایی در زمینه‌های مختلف از جمله دموکراسی، مساله کنترل و حریم خصوصی، امنیت و غیره این ایده را مطرح می‌کنند که این شهرها روبات‌هایی هستند که وجهه انسانی ندارند. در دو سوی این نگاه، مساله اصلی شهرها و ارتباط انسانی ما با شهرها هستند، شهرهایی که دوست‌شان داشتیم، شهرهایی که شاید همچنان دوست‌شان داشته باشیم. در این پرونده به تعریف و وضعیت بازار شهرهای هوشمند، نمونه‌های فعلی آن در جهان، فناوری‌های مرتبط در حوزه شهرهای هوشمند، و غیره می‌پردازیم مینا پاکدل

شماره 27 خدمت و تجارت بانکداری الکترونیکی صفحه 66

مدل‌های مختلف کیف ‌پول در رقابت با یکدیگر

جدال با فناوری

مدیران بانک مرکزی می‌گویند سرمایه‌گذاری روی فرآیند سرویس‌دهی از طریق کارت، شرط بستن روی اسب مرده است. برنامه‌ریزی بانک مرکزی برای تنظیم مقررات کیف پول الکترونیکی پس از نمایشگاه MWC ناگهان تغییر کرد. پیش از این نمایشگاه و رونمایی از سرویس‌های مختلف پرداخت روی موبایل رگولاتور پولی و بانکی کشور با گام‌های محتاط به سمت راه‌اندازی کیف‌ پول الکترونیکی قدم برمی‌داشتند و طبق گفته مدیران این بخش بسیاری از فرآیندها در حال تکمیل شدن و به بهره‌برداری رسیدن بود. اما ناگهان ورق برگشت. مدیران این بخش به این نتیجه رسیدند که زمان چرخش فناوری فرا رسیده ‌است. پروژه‌هایی که تا پیش از این برای راه‌اندازی کیف‌ پول الکترونیکی در دست اقدام بود برای یک بازنگری متوقف شد تا با فناوری روز همگام شوند. اما سوال این است که چگونه باید عمل کرد؟ کارشناسان اعتقاد دارند برای رسیدن به کیف ‌پول الکترونیکی چاره‌ای جز پیاده‌سازی SECURE ELEMENT نیست. اما تفاوت ساختارهای ایران با سایر کشورها موجب می‌شود امکان پیاده‌سازی کامل مدل آنها نباشد. از سویی به دلیل جدید بودن این فناوری، در سایر کشورها نیز هنوز به استاندارد قطعی‌ای دست پیدا نکرده‌اند و در حال آزمودن روش‌های مختلف برای استفاده از کیف‌ پول روی گوشی تلفن همراه هستند. از همین رو

شماره 26 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 68

پول الکترونیکی راهی برای تجربه اقتصاد توسعه‌ای

ایران از گردونه توسعه جامانده است

ایران در یک رتبه‌بندی سال ۲۰۱۵ که از سوی citigroup صورت گرفته است از نظر خدمات دیجیتالی از میان ۹۰ کشور دنیا در رتبه ۸۴ قرار دارد.طبق این رده بندی نام ایران در کنار کشورهایی مثل تانزانیا، ونزوئلا، موزامبیک و اتیوپی قرار گرفته است. مقایسه رتبه‌بندی امسال و سال گذشته سیتی گروپ نشان می‌دهد ایران طی سال گذشته نه‌تنها پیشرفت نکرده بلکه چهار رتبه‌ نیز تنزل داشته اشت. این رتبه‌بندی با توجه به چهار اصل پشتیبانی دولت و بازار، زیرساخت مالی و فناوری، راه‌حل‌های پول الکترونیکی و تمایل به اتخاذ روش الکترونیکی در کشورهای مربوطه، صورت گرفته است. ۹۰ کشور بررسی‌شده در این گزارش از نظر چگونگی پیشرفت و مرحله‌ای که پول الکترونیکی سپری کرده است به چهار دسته تقسیم شده‌اند؛ کشورهایی که در مرحله آغازین (یا حداقل آمادگی) قرار گرفته‌اند، کمترین میزان آمادگی را از خود نشان داده‌اند. بیشترین آمادگی در کشورهایی که در این مجموعه قرار گرفته‌اند، در حد خیلی متوسط گزارش شده است. پیشرفت‌های جزئی ایجادشده در این کشورها ناشی از سرمایه‌گذاری‌ها در زیرساخت فناوری‌های ارتباطاتی و اطلاعاتی (ICT) است که متاسفانه عموماً در مقابل سد رگولاسیون قرار می‌گیرند و نتیجه این وضعیت، سرمایه‌گذاری بر بخش خصوصی در چنین کشورهایی است. در هر حال همان‌طور که انتظار

شماره 53 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 109

درباره اخاذی‌گری دیجیتالی چه می‌دانیم

قتل‌های پسامدرن

باج‌افزارها به زبان خیلی ساده نرم‌افزارهای اخاذی در دنیای دیجیتالی هستند، دنیایی که در آن ممکن است باتری دیجیتالی قلب شما هک شود و هکر با اجرای نوعی باج‌افزار از شما باج بخواهد. باجی که اگر نپردازید، هکر به‌ راحتی می‌تواند باتری قلب را از کار بیندازد، از آن قتل‌های پسامدرنی که از راه دور و با چند تا کلیک صورت می‌گیرد. شاید هم گاه حوصله هکر سر برود و بخواهد پشت فرمان وسیله نقلیه بدون راننده بنشیند و کمی ویراژ دهد. امروزه باج‌افزارها بیش از هر زمان دیگری توجه را به خود جلب کرده‌اند. در عین حال که روش‌های مقابله با باج‌افزارها پیشرفت می‌کند باج‌افزارها نیز توسعه می‌یابند و پیچیده‌تر می‌شوند. آنها می‌توانند در روند کار بهداشت و درمان، کسب و کارها و… اختلال ایجاد کنند. همزمان با اوج گرفتن این برنامه‌های ترسناک نقش دولت‌ها و سازمان‌ها در فراهم آوردن امنیت و نقش افراد در حفاظت از اطلاعات خود بیش از پیش اهمیت می‌یابد. مینا پاکدل

شماره 25 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 70

جایگاه چک در اقتصاد امروز جهان

چک‌ها محکوم به مرگند

پیشرفت و توسعه در اقتصاد امروز وابسته به برآورده کردن نیازهای روز کاربر است. در این میان، روش‌ها و استراتژی‌ها به‌ سرعت تغییر می‌کنند و چک، یکی از گزینه‌هایی است که تحت‌ تاثیر این تغییرات قرار گرفته است. امروزه با توجه به دگرگونی‌های پویایی که در تجارت رخ می‌دهد، بانک‌ها وظیفه‌ای سنگین بر عهده دارند. آنها باید با به‌کارگیری نیرویی در حد نیروی هرکول افسانه‌ای و استفاده از نوآوری‌ها، پلی میان سیستم خود و نیازها و خواسته‌های روز کاربر ایجاد کنند تا از هرگونه گسست بین نظام بانکی و کاربران جلوگیری شود.چک از سال‌های دور رواج داشته و تا دوران مدرن نیز حیات خود را ادامه داده و سر پا بوده است. اوج استفاده از چک در بسیاری از کشورهای جهان به اواخر سال ۱۹۸۰ و اوایل دهه ۱۹۹۰ بازمی‌گردد؛ اما جایگاه چک‌ها با توسعه‌ بانکداری الکترونیکی به ‌تدریج متزلزل شد. بالطبع در دنیایی که فناوری‌های بسیار پیشرفته به کمک بانکداری آمده‌اند، حرف زدن از چک و روند کلاسیک آن، توجیه‌ ناپذیر به نظر می‌آید. امروزه استفاده از چک در بسیاری از کشورهای اروپایی منسوخ شده است و دیگر نقل ‌و انتقالات از طریق دسته‌چک انجام نمی‌پذیرد. در واقع باید گفت چک در اقتصاد پسامدرن جایگاه پیشین را ندارد؛ زیرا

شماره 39 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 41

کشورهای مختلف دنیا تحت عنوان برنامه «اینترنت ملی» چه پروژه‌ای را اجرا می‌کنند

حلقه‌هایی در میان زنجیر

حدود یک دهه پس از اینکه برای اولین بار مفهوم شبکه ملی اطلاعات در ایران برسر زبان‌ها افتاد، فاز اول این پروژه در هفته دوم شهریورماه رونمایی شد. این پروژه طی سال‌ها نام‌های مختلفی داشته است؛ اینترنت ملی، شبکه ملی اینترنت و سرانجام شبکه ملی اطلاعات. اما به نظر می‌رسد مفهوم کلی آن در این سال‌ها تغییر نکرده است. در کنار مفهوم این شبکه، آنچه در این سال‌ها ثابت مانده، نگرانی مردم از ماهیت چنین شبکه‌ای است. سوال‌های متعددی بارها مطرح شده‌اند که بن‌مایه همگی این است که آیا اینترنت به زودی قطع می‌شود؟شبکه ملی با عناوین مختلف در برخی کشورهای دیگر دنیا نیز وجود دارد. البته از نظر ساختاری، نحوه عملکرد و هدفگذاری با یکدیگر متفاوت هستند. گاه در کره جنوبی به مسیری برای پیشرفت تبدیل شده‌اند و گاه در کره شمالی به راهی برای قطع ارتباط با دنیای بیرون؛ یا در چین، چیزی در میانه این دو راه. دیوار بزرگ چین بر اساس گزارش China Daily (2016)، کشور چین از سال ۱۹۹۴ به اینترنت دسترسی دارد و امروزه حدود ۷۰۰ میلیون چینی، کاربر اینترنت هستند. ۱/۹۰ درصد این کاربران با تلفن همراه به اینترنت وصل می‌شوند. سرعت اینترنت چین از نظر معیارهای جهانی در رتبه ۹۱ قرار دارد.

شماره 48 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 117

پرونده‌ای برای لینکدین و تاثیرش بر بازار کار

خداحافظی با انبوه رزومه‌ها و آگهی‌ها

حجمی از رزومه‌های نصفه ‌نیمه در ادوار مختلف زمانی، ایمیل‌های درخواست کار، صفحه‌های آگهی‌های استخدام روزنامه‌ها، همه و همه دست به دست هم می‌دهند و اوضاع استخدام شدن و استخدام کردن را هر روز دشوارتر از پیش می‌کنند. مدیران و کارفرمایان در انبوهی از رزومه‌ها گم می‌شوند، تصمیم‌گیری‌ها شفافیت لازم را ندارد و در نهایت هم، احتمالاً با توصیه‌ها و سفارش‌های دوست و آشنا، فردی استخدام می‌شود که رزومه‌اش در همان انبوه رزومه‌ها فراموش شده است! لینکدین طی ‌زمان ۱۵ساله تاسیس خود، بر همین مساله تمرکز داشته و سعی کرده است شبکه‌ای اجتماعی برای «کار» راه‌اندازی کند. شاید رید هافمن، موسس لینکدین، خودش هم فکر نمی‌کرد این شبکه اجتماعی روزی بیش از ۵۰۰ میلیون کاربر داشته باشد و در بیش از ۲۰۰ کشور جهان استفاده شود. لینکدین به نوبه خود به عنوان پلتفرم اجتماعی جهانی توانسته روند شغل‌یابی و استخدام را تسهیل کند. شاید تا سال‌های دیگر نه خبری از آگهی‌‌ها باشد و نه حجم عظیم ایمیل‌ها. اما باید دید این شبکه می‌تواند ماهیت خود را که تمرکز بر «کار» است حفظ کند یا کاربران به این سمت خواهند رفت که از لینکدین و سیستم‌های پیام‌رسانی آن همانند فیس‌بوک استفاده کنند یا پست‌هایی منتشر کنند که آن‌قدرها هم حرفه‌ای نباشند.

شماره 43 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 123

نبض فناوری جهان در گذر از مرز سال میلادی چگونه می‌زند

از درز اطلاعات تا انفجار

سرانجام سالی که در آن شاهد جنگ‌های سایبری، هک گسترده، درز اطلاعات حساب‌های کاربری یاهو و غیره، انفجار باتری تلفن همراه بودیم، به پایان رسید. سالی که هکینگ حتی در کار سیاست‌مداران بزرگ هم وارد عمل شد و آنها را دستپاچه کرد. سالی که نشان داد جنگ سایبری شوخی نیست و می‌تواند همه چیز را در دنیای سیاست تغییر دهد. از روسیه گرفته تا آمریکا و اروپا همه و همه درگیر جنگی بودند و هستند که در حوزه مجازی صورت می‌گیرد. راب گایدری معتقد است زمانی که به پایان سال ۲۰۱۷ رسیدیم، برمی‌گردیم و با نگاهی به پشت سرمان متوجه می‌شویم که بزرگ‌ترین حملات سایبری سال ۲۰۱۶ آن‌قدرها هم بد نبوده‌اند. وی می‌گوید: «اگر اقدامی مناسب در این زمینه صورت نگیرد، بدون شک اوضاع بدتر از قبل خواهد شد. بدین ‌ترتیب مردم عادی، که از طریق اینترنت تجارت یا کسب‌ و‌ کاری برای خود به راه انداخته‌اند، باید هزینه این حملات سایبری و عملیات‌ هکری را بپردازند. درست همانند آن دورانی که کسانی که خواهان تجارت و حمل‌ و‌ نقل کالاها از طریق دریا بودند، باید هزینه آن، یعنی مواجه‌ شدن با دزدان دریایی، را می‌پرداختند.» به این ترتیب، امنیت یکی از روندهای مهم فناوری در سال ۲۰۱۷ خواهد بود.

شماره 41 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 119

مروری بر تاثیری که توییتر بر جهان گذاشت

نوبت مرثیه‌سرایی پرنده آبی

بخواهیم یا نه، دوست داشته باشیم یا نه، دل‌مان برای چاپار، پست و علامت دادن با دود تنگ شود یا نه، عصر، عصر شبکه‌های اجتماعی است. «اگر او نمی‌توانست به سمت دنیا برود، دنیا می‌توانست به سمت او برود.» این جمله‌ای است که دوریس کرنز در یکی از کتاب‌هایش می‌گوید. می‌شود همین جمله را به شبکه‌های اجتماعی هم تعمیم داد. شاید این ما نیستیم که به سمت شبکه‌های اجتماعی می‌رویم؛ شبکه‌های اجتماعی هستند که از هر سو سر برآورده‌اند، ما را احاطه کرده‌اند و به سمت ما می‌آیند. در این میان، توییتر نیز به عنوان شبکه‌ای که بر پایه میکروبلاگینگ است، اهمیت بسیاری دارد. در این پرونده، به تاریخچه شکل‌گیری توییتر، اوج و فرود این شبکه اجتماعی در حوزه اخلاق، سیاست و اقتصاد می‌پردازیم و نگاهی به عملکرد مدیرعامل امروز توییتر، جک دورسی می‌اندازیم. همچنین نقدها و تحلیل‌ها را در زمینه عملکرد این شرکت در حوزه‌های فوق، مرور می‌کنیم. از سویی دیگر با توجه به اخبار ضد و نقیض در مورد فروش توییتر، این سوال پیش می‌آید که آیا همین روزها نوبت مرثیه‌سرایی برای پرنده‌ آبی توییتر می‌رسد یا نه؟

شماره 41 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 134

مروری بر کتاب «توییتر:جامعه و رسانه‌های دیجیتال»

دیالوگ‌های روزمره

توییتر یکی از ابزار‌هایی است که ارتباطات اجتماعی امروز را شکل می‌دهد. دیراج مورتی در کتابش با عنوان «توییتر:جامعه و رسانه‌های دیجیتال»، تاثیر توییتر را به عنوان ابزاری ارتباطی بررسی می‌کند. مساله این کتاب، بررسی تاثیر توییتر بر زندگی‌ آدم‌ها نیست؛ بلکه او بر «دیالوگ» تاکید دارد.مورتی در ابتدا بر میکروبلاگینگ بودن توییتر تاکید می‌کند: چیزی که باعث تفاوت بین توییتر و شبکه‌هایی مثل فیس‌بوک می‌شود. در واقع به نظر او «توییتر، فرهنگ جست‌وجوی شغل، یادداشت روزانه نوشتن و نوع بیان اخبار را تغییر داده است». مورتی با استفاده از مثال تلگراف و تاثیر آن بر جامعه آن روز، توییتر را در بافت تاریخی آن مطرح می‌‌کند. مثال‌های او در زمینه آنچه جدید است و آنچه دیگر در ارتباطات جذاب نیست، فرهنگ و تغییرات آن را به تصویر می‌کشد. وقایع امروز در توییتر به اشتراک گذاشته می‌شوند و توییت‌های روزنامه‌نگاران و مردم را در پی دارند. همین باعث می‌شود نقش توییتر در بهداشت، روزنامه‌نگاری- که باعث شفافیت بیشتر شده -، وقوع فجایع و بلایا و همچنین فعالیت‌های اجتماعی و سیاسی آشکار شود. در واقع توییتر توانسته است فضای رسانه‌های سنتی را تغییر دهد؛ همچنین از سویی دیگر تبدیل به فضایی برای «پچ‌پچ»‌های روزمره شده است. در واقع مورتی همان‌قدر که

شماره 38 جهان پرونده - پیوست جهان صفحه 119

نگاهی به همزیستی موسیقی و فناوری

تنها صداست که می‌ماند…

قدیم‌ترها حدوداً ‌دو دهه پیش، وقتی آنهایی که موسیقی بخشی جدایی‌ناپذیر از زندگی شان بود، با واک‌من‌ها مواجه شدند انگار همه آنچه می‌خواستند داخل آن دستگاه‌های مستطیل‌شکل جا می‌گرفت: قابل حمل و کوچک؛ کوچک‌تر از ضبط‌ها و پخش‌کننده های صوتی غول‌پیکر. هرچند عموماً کیفیت صدای خوبی نداشتند. نوارهای کاست را جا می‌دادی توی کیفت و راه که می‌رفتی، تق‌تق می‌خوردند به هم و آن صدای تق‌تق نوارکاست‌ها توی کیفت بهترین صدای دنیا بود؛ تق‌تق‌ها ادامه می‌یافت تا آنجایی که توی صف اتوبوس یا تاکسی، نوبت عوض کردن کاست می‌رسید: نوار قبلی را درمی آوردی و نوار جدید را داخل واک‌من قرار می‌دادی؛ تق‌تق، تق‌تق‌های ابدی با وعده دنیایی از صوت، ریتم و هارمونی. همین گروه از مخاطبان موسیقی احتمالاً در مواجهه با سی‌دی‌من‌ها کیف‌شان پر شده بود از سی‌دی که سبک‌تر از کاست بود و جای کمتری را هم اشغال می‌کرد؛ حالا بگذریم از اینکه گه‌گاه سی‌دی‌ها صدای خش می‌دادند و کار نمی‌کردند اما انقلاب واقعی در حوزه موسیقی وقتی اتفاق افتاد که Mp3پلیرها وارد بازار شدند؛ زمان وداع با سی‌دی‌ها و نوارکاست‌ها رسیده بود. داشتن تعداد زیادی موسیقی با کیفیت صدای خوب روی تبلت، آی‌پاد، Mp4 و غیره و غیره و غیره لذتی بود که فناوری به مخاطبان موسیقی

شماره 23 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 34

اینترنت، آتش پرومته یا جعبه پاندورا

۱ بر اساس اساطیر یونانی، پرومته آتش را از خدایان المپیوس می‌دزدد. زئوس وقتی شعله آتش را در زمین می‌بیند، خشمگین می‌شود و علاوه بر مجازات پرومته، پاندورا را با جعبه‌ای در دستش به زمین می‌فرستد. پاندورا به زمین می‌آید و از آنجا که نمی‌تواند جلو کنجکاوی خود را بگیرد، در جعبه را باز می‌کند و ناگهان همه بلایا و رنج‌ها و دردها که در جعبه بودند، روی زمین پخش می‌شود.عمل پرومتئوس دزدی بود اما نتیجه این دزدی، در سیر پیشرفت انسان غیر‌قابل‌انکار است؛ هزینه‌اش هم وجود رنج است و ملالت. خلاصه کلام اینکه «چیزی می‌دهی و چیزی می‌گیری»؛ یک‌جور نظام بده‌بستانی. ظاهراً برای هر پیشرفتی باید هزینه‌ای پرداخت. نوآوری‌ها و پیشرفت‌هایی هم که با استفاده از تکنولوژی داشته‌ایم، هزینه‌هایی دارند. تکنولوژی زنجیری از دردسرها و زیان‌ها را به همراه سود، کارایی و فایده به دنیای ما آورده است.امروزه تعاملات در فضای مجازی افزایش می‌یابند و با افزایش این‌گونه ارتباطات، دغدغه‌ها و نگرانی‌های اخلاقی نیز افزایش می‌یابند و گاه این دغدغه‌ها تبدیل به هراس می‌شوند. زنجیره‌ای به‌هم‌پیوسته از این دغدغه‌ها که با گذشت هر لحظه، طویل‌تر می‌شود؛ از محتوای هرزه‌نگاری که ممکن است در دسترس بچه‌ها قرار گیرد گرفته تا هک شدن سیستم شخصی، از دست رفتن اطلاعات فردی، کلاهبرداری