نسخه فیزیکی

  • شهر کتاب مرکزی تهران – خیابان دکتر شریعتی – بالاتر از خیابان استاد مطهری – نبش کوچه کلاته – فروشگاه مرکزی شهر کتاب
  • شهر کتاب کاشانک نیاوران، کاشانک، نرسیده به سه راه آجودانیه
  • نشر ثالث خیابان کریم‌خان زند، بین خیابان ایرانشهر و ماهشهر، پلاک ۱۵۰
  • شهر کتاب سعادت آباد انتهای خیابان ایران‌زمین، جنب فرهنگسرای ابن‌سینا، شهر کتاب ابن‌سینا
شماره 47 گزارش ماه گزارش ماهمجلس و آی‌تی صفحه 24

وزیر فناوری اطلاعات آینده چه مسائلی را باید در اولویت برنامه خود قرار دهد؟

برنامه کجایی؟ دقیقاً کجایی؟

چهار سال به مانند چشم بر هم زدنی گذشت و در ۲۹ اردیبهشت حسن روحانی به عنوان دوازدهمین رئیس‌جمهور برگزیده شد. از همان روزهای اولیه پس از انتخابات کارشناسان گوناگون نظرات و پیشنهادهایی در مورد کابینه آینده ارائه دادند. حال فارغ از اینکه چه کسی وزیر شود، برنامه آن فرد از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است، موضوعی که معمولاً از نگاه نمایندگان مجلس مغفول می‌ماند و همواره حاشیه بررسی وزرای پیشنهادی از متن آن پررنگ‌تر است. وزارت فناوری اطلاعات و ارتباطات نیز از این امر مستثنی نیست. نه تنها برنامه وزیر پیشنهادی بلکه گاه حضور وزیر هم در مجلس با حاشیه‌هایی همراه است. با این حال می‌توان حدس زد که وزیر آینده چه مسائلی را به عنوان اولویت در برنامه پیشنهادی خود قرار می‌دهد.
اما از منظر نمایندگان مجلس دهم که چند ماه دیگر باید برنامه‌ها را بررسی کنند، چه موضوعاتی از اهمیت برخوردار است و در رسیدگی‌های خود به آن توجه می‌کنند؟ در ادامه به این مسائل می‌پردازیم.
زیرساخت، توسعه‌یافته اما ناکافی
در سال ۹۲ محمود واعظی، وزیر فناوری اطلاعات و ارتباطات کنونی، در برنامه پیشنهادی خود به مجلس نهم بخشی را به توسعه شبکه و زیرساخت اختصاص داده بود. زیرمجموعه این بخش، افزایش پهنای باند اینترنت بین‌الملل، افزایش پهنای باند شبکه IP داخلی، افزایش ظرفیت شبکه انتقال زیرساخت ارتباطات و فناوری اطلاعات، و ایجاد ظرفیت به منظور افزایش تعداد کاربران اینترنت بود.
نتیجه آن هم در این چهار سال بر اساس آمار و ارقام وزارتخانه‌ای‌ها در مجالس گوناگون افزایش ۲۸۴ درصدی زیرساخت اصلی ارتباطات پهن باند داخلی از ۶۲۴ گیگابیت بر ثانیه به ۲۴۰۰ گیگابیت بر ثانیه، افزایش ۱۸۷ درصدی در ظرفیت اینترنت بین المللی از ۷۲ گیگابیت بر ثانیه به ۲۰۷ گیگابیت بر ثانیه، و افزایش حدود پنج هزار کیلومتر شبکه اصلی فیبر نوری کشور بود. با این حال پس از چهار سال نمایندگان مجلس توسعه زیرساخت را یکی از اولویت‌های مهم در برنامه وزیر آینده می‌دانند.
محمد وحدتی، نماینده آذربایجان شرقی، در گفت‌وگو با پیوست گفت:«وزیر آینده باید وضعیت زیرساخت ارتباطی کشور را در اولویت برنامه‌های خود قرار دهد تا مشکلاتی که هم‌اکنون با آنها روبه‌رو هستیم برطرف شود.»
او در ادامه اضافه کرد:«هم‌اکنون باید وضعیت اینترنت و آنتن‌دهی موبایل در شهرها و روستاهای ما به گونه‌ای باشد که از دنیا عقب نباشیم. نبود آنتن‌دهی مناسب در شهر یا روستا یا نداشتن اینترنت فعالیت شهر و روستاها را دچار اختلال می‌کند.»
وحدتی نیاز به اینترنت پرسرعت برای شناسنامه بهداشت در روستاها را بسیار ضروری اعلام کرد و گفت:«ما اخیراً در حوزه بهداشت و درمان خانواده‌ها را سرشماری و برای آنها شناسنامه بهداشت و درمان صادر می‌کنیم. اگر در روستایی زیرساخت مناسب و در نتیجه اینترنت پرسرعت نباشد، این سامانه و آمارگیری کارکردی نخواهد داشت.»
رمضانعلی سبحانی‌فر، عضو کارگروه ارتباطات و نماینده سبزه‌وار، نیز اعتقاد دارد تقویت زیرساخت باید در اولویت برنامه وزیر آینده قرار گیرد. البته در نظر نماینده سبزه‌وار، نگاه وزارتخانه آینده باید به تکنولوژی‌های نوین باشد و همگام با دنیا پیش رود. اگر برنامه اصلی دستیابی به فناوری‌های نو است، بقیه برنامه‌ها بدون مشکل خاصی اجرا می‌شوند.
علاوه بر زیرساخت، سرعت اینترنت نیز از نظر نمایندگان باید مورد بازبینی قرار گیرد و افزایش یابد. به نظر محمدرضا منصوری، نماینده ساوه، وزیر دولت دوازدهم باید به اینترنت روستایی توجه کند. او یکی از دلایل مهاجرت جوانان از روستا به شهر را سرعت پایین اینترنت می‌داند و در این مورد گفت:«باید اینترنت را در روستاها تقویت کرد. سرعت کنونی اینترنت باعث هدر رفتن وقت جوانان و تحصیل‌کرده‌ها و نخبه‌ها می‌شود. افزایش سرعت لازمه برنامه وزیر آینده است.»
علاوه بر موضوعات فوق در بخش زیرساخت برنامه چهار سال گذشته محمود واعظی، به بحث افزایش ظرفیت ترانزیت ارتباطات بین‌الملل به منظور کسب سهم مناسب از بازار منطقه نیز پرداخته شد. علاوه بر برنامه در عمل، در اوایل سال جاری محمدجواد آذری جهرمی، مدیرعامل شرکت ارتباطات زیرساخت، از افزایش پنج برابری ظرفیت ترانزیت بین‌الملل خبر داد. جهرمی این رشد پنج برابری را رکوردی در حوزه ترانزیت بین‌الملل به شمار آورد.
با اینکه آمار و ارقام در مجموعه وزارتخانه نشان از رشد این شاخص‌ در این سال‌ها داشته، اما نماینده ساری آن‌ را کافی ندانسته و از نظر او این بخش مغفول مانده است. علیرضا یوسف‌نژاد در این‌باره گفت:«با اینکه ایران در مسیر بسیاری از کشورها قرار دارد و باید در حوزه ترانزیت بین کشورها نقش‌آفرینی کند، اما این نقش هم‌اکنون کمرنگ است. این مسیر برای ایران محل درآمدزایی خوبی بوده و برای کشورهای دیگر امن است.»
به اعتقاد او «ما هنوز به این باور نرسیده‌ایم که در خاورمیانه می‌توانیم به عنوان مرکز ترانزیت نقش‌آفرینی کنیم و از پتانسیل خود به خوبی بهره ببریم. باید طوری عمل کنیم تا کشورهای دیگر ایران را به عنوان قطب اصلی ترانزیت بدانند».
سازماندهی شبکه‌های اجتماعی عملی یا غیرممکن
در جلسه علنی روز ۱۶ خرداد محمود واعظی برای پاسخ به سوالات حسینعلی حاجی دلیگانی، نماینده شاهین‌شهر، در مورد نابسامانی و کنترل نشدن فضای مجازی در مجلس حضور پیدا کرد.
واعظی در پاسخ به سوالات این نماینده توضیحاتی در مورد وضعیت پالایش هوشمند، مسدود کردن سایت‌های دارای مشکل محتوا و همکاری با مسئولان تلگرام در مورد بستن کانال‌های تلگرام ارائه داد. او تاکید بسیاری بر پالایش هوشمند داشت، زیرا این طرح یکی از راه‌حل‌های فیلتر نکردن شبکه‌های اجتماعی بود و از ابتدا هم بودجه‌ای به آن اختصاص داده شد. با اینکه آن روز نمایندگان با رای خود نشان دادند از پاسخ‌های واعظی قانع شده‌اند، اما هنوز برخی از آنان معتقدند وزیر آینده باید نظارت بر شبکه اجتماعی را در اولویت برنامه خود قرار دهد.
علی‌اصغر یوسف‌نژاد، نماینده ساری و عضو هیات رئیسه مجلس، در مورد اولویت برنامه وزیر پیشنهادی گفت:«وزیر باید هم از منظر سخت‌افزاری و هم نرم‌افزاری قوانین و مقررات مخصوص فضای مجازی را پایه‌گذاری کند. قانون‌گذاری تکلیف وزارت فناوری اطلاعات و ارتباطات است. در کشور ما به تناسب رشد فضای مجازی، قوانین رشد نکرده‌اند. این یک نقیصه است و در فضای مجازی از این کمبود قانون سوءاستفاده می‌شود.»
زهرا سعیدی، نماینده اصفهان، نیز باور دارد حوادث تروریستی در مجلس شورای اسلامی و حرم امام خمینی با سازماندهی نکردن فضای مجازی مرتبط است و این موضوع حتماً باید مورد توجه وزیر آینده قرار گیرد. از نظر این نماینده ما برای تکنولوژی‌هایی که وارد کشور می‌شوند برنامه و قانون خاصی نداریم. باید به این مساله توجه ویژه‌ای کرد.
شرکت مخابرات زیر نظر وزارت کار یا فناوری اطلاعات
پس از آغاز به کار مجلس دهم کمیته ارتباطات این دوره از مجلس اولین جلسه تخصصی خود را به وضعیت معیشتی کارمندان شرکت مخابرات اختصاص داد. شرکت مخابرات ایران در سال ۸۸ طبق اصل ۴۴ مشمول واگذاری به بخش خصوصی از طریق عرضه سهام آن در بورس اوراق بهادار تهران شد. پس از گذشت هشت سال از خصوصی‌سازی، بسیاری از کارمندان این شرکت در اعتراض به وضع نابسامان خود از لحاظ معیشتی و رفاهی مقابل مجلس تجمع کردند و نمایندگان نیز بعد از برگزاری چند جلسه خصوصی در کمیسیون، سوال از وزیر را در دستور کار خود قرار دادند. واعظی در جلسه روز ۱۶ خرداد در پاسخ به سوال نادر قاضی‌پور، نماینده اردبیل، گفت:«فقط ۲۰ درصد سهام شرکت مخابرات در اختیار دولت است.»
او همچنین توضیح داد که این شرکت عملاً بر اساس قانون تجارت اداره می‌شود و تمامی مسائل این شرکت با قانون کار مرتبط است.
در همان جلسه نمایندگان از پاسخ وزیر قانع شدند، اما هنوز بسیاری از نمایندگان مانند علیرضا محجوب، نماینده تهران، حل مشکل کارکنان مخابرات را اولویت فعالیت وزیر آینده می‌دانند. به اعتقاد نماینده تهران از زمانی که این شرکت خصوصی شده وضعیت کارکنان آن نه تنها بهتر نشده است، بلکه بحرانی‌تر هم می‌شود.
با وجود توضیحات واعظی، مبنی بر اینکه وزارت کار در قبال این کارکنان مسئولیت دارد، اما محجوب و قاضی‌پور همچنان اصرار بر نظارت وزارت فناوری اطلاعات بر این شرکت داشتند و دارند.
برنامه ششم در راه
فناوری اطلاعات و ارتباطات به‌ طور مشخص از برنامه چهارم توسعه وارد نظام برنامه‌ریزی کشور شد. از برنامه چهارم بود که فناوری اطلاعات در برنامه‌های توسعه مورد توجه قرار گرفت و آغازی برای پرداختن مسئولان و قانون‌گذاران به فناوری اطلاعات و ارتباطات و توجه به نقش آن در توسعه کشور شد. با اینکه در دولت پیشین آن‌طور که باید به این مقوله پرداخته نشد، اما محمود واعظی وزیر پیشنهادی دولت اول روحانی در برنامه خود موضوع شبکه ملی اطلاعات را که در برنامه پنجم توسعه مقرر شده بود گنجاند و پس از کسب رای مثبت از سوی نمایندگان مجلس نهم این برنامه را عملی کرد. در این سال‌ها فازهای اول و دوم آن برنامه رونمایی شد. با این حال توسعه این شبکه هنوز مورد ایراد برخی از نماینده‌هاست و نمایندگانی مانند رمضانعلی سبحانی‌فر انتظار دارند در برنامه آینده وزیر پیشنهادی دولت دوازدهم توسعه این شبکه در دستور کار قرار داشته باشد.
عمل به برنامه ششم توسعه پس از پایان مهلت برنامه پنجم توسعه از دیگر موضوعاتی است که نمایندگان از وزیر آینده توقع دارند.
علی‌اصغر یوسف‌نژاد، عضو هیات رئیسه مجلس، در این‌باره گفت:«وزیر آینده سعی کند علاوه بر اینکه به تکالیف برنامه ششم و بودجه توجه می‌کند، در این پنج سال برنامه عملیاتی با جزئیات نیز ارائه دهد؛ علاوه بر این برای عملی شدن برنامه‌هایش از کمیسیون‌های تخصصی مختلف مجلس مانند صنایع و بودجه بیشتر بهره ببرد و ما نیز در این راه او را یاری می‌کنیم.»
بالاخره وزرا برنامه‌های خود را به نمایندگان پیشنهاد می‌دهند و مواردی که بیان شد احتمال دارد در برنامه‌های آنها لحاظ شود. یک برنامه جامع همچنین می‌تواند بسیاری از نواقص یا برنامه‌های نیمه‌تمام دولت پیشین را برطرف کند. البته اگر و فقط اگر نمایندگان مجلس برای نخستین بار برنامه‌های وزرای پیشنهادی را بررسی کنند و در کسب رای اعتماد وجود یک برنامه جامع و کامل را مد نظر قرار دهند.

در چهار سال گذشته زیرساخت اصلی ارتباطات پهن باند داخلی رشد قابل توجهی داشت اما  همچنان نمایندگان مجلس توسعه زیرساخت را  از اولویت‌های مهم در برنامه وزیر آینده می‌دانند

نظر بگذارید

اولین نفری باشید که نظر میگذارد

اعلان برای
avatar
wpDiscuz