نسخه فیزیکی

  • شهر کتاب مرکزی تهران – خیابان دکتر شریعتی – بالاتر از خیابان استاد مطهری – نبش کوچه کلاته – فروشگاه مرکزی شهر کتاب
  • شهر کتاب کاشانک نیاوران، کاشانک، نرسیده به سه راه آجودانیه
  • نشر ثالث خیابان کریم‌خان زند، بین خیابان ایرانشهر و ماهشهر، پلاک ۱۵۰
  • شهر کتاب سعادت آباد انتهای خیابان ایران‌زمین، جنب فرهنگسرای ابن‌سینا، شهر کتاب ابن‌سینا

آرشیو نوشته‌‌های مهرک محمودی

شماره 44 ورودی ورودی صفحه 17

ما به قدرت رفاقت‌مان دلخوشیم

این موقع از سال، همیشه یاد اولین شماره ماهنامه پیوست می‌افتم، روزهایی که تعدادمان به اندازه انگشتان دست بود و فقط قدرت رفاقت بود که روی پا نگه‌مان ‌داشت و موجب غلبه بر مشکلات شد. در آن زمان نه دغدغه پول داشتیم و نه نگرانی حقوق. می‌خواستیم کار کنیم. اما دوستان دیگرمان نگران بودند، کسانی که کسب و کار را می‌شناختند و می‌توانستند هوای اقتصادی کشور را پیش‌بینی کنند. در نظر آنان هوا چندان برای شروع یک کسب و کار جدید مساعد نبود، شرایط و نشانه‌های اقتصادی امیدبخش نبود و جبهه‌های هوای رکود به تدریج وارد کشور می‌شدند و شرایط جوی نگران‌کننده بود. می‌گفتند چرا سراغ مجله کاغذی رفتید، چرا الآن شروع به کار کردید؟ دوره رکود است و مشکلات بسیار. اما ما سرمان گرم بود و به قدرت یکدیگر اعتماد داشتیم. از آن زمان چهار سال گذشته است، هر سال منتظر و امیدوار بودیم تا رکود به پایان رسد و زمان رونق اقتصادی فرا رسد و نسیم آن به نشریات نیز برسد. اما هر سال سخت‌تر از سال قبل آغاز شد و به پایان رسید. منتها امسال چیز دیگری بود. از ابتدای امسال رکود اقتصادی فراگیری تمامی بخش‌های اقتصادی کشور را در بر گرفته بود، بسیاری از شرکت‌های نفتی

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 43 خدمت و تجارت دولت الکترونیکی صفحه 78

بررسی لایحه بودجه سال آینده کشور در بخش دولت‌ الکترونیکی

بودجه توسعه دولت ‌الکترونیکی کاهش یافت

بودجه پیش‌بینی‌شده برنامه توسعه دولت الکترونیکی در بخش اعتبار طرح‌های تملک دارایی سرمایه‌ای ملی حدود دو میلیارد تومان کاهش یافته است. البته فقط بودجه بخش برنامه توسعه دولت ‌الکترونیکی نیست که در سال آینده کاهش یافته، بلکه اعتبارات طرح‌های تملک دارایی سرمایه‌ای حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات در لایحه سال آینده نسبت به قانون بودجه امسال ۱۷ درصد کاهش یافته است. تکالیف سنگین چشم‌انداز و برنامه پنجم توسعه، که برای حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات کشور منظور شده است، در لایحه بودجه انجام آنها به سال‌های آتی موکول شده‌ و بخشی از طرح‌هایی که قرار بود تا اتمام برنامه پنجم توسعه به پایان برسند، زمان اتمام آنها سال ۹۹ پیش‌بینی شده ‌است. در مقابل اعتبارات برنامه‌ای در لایحه‌ بودجه سال ۹۶ نسبت به قانون بودجه امسال ۱۳ درصد رشد داشته و از رقم سه هزار و ۱۰۱ میلیارد و ۹۰۰ میلیون تومان، به رقم سه هزار و ۵۱۴ میلیارد و ۳۰۰ میلیون تومان رسیده ‌است. رقم پیش‌بینی‌شده برای بودجه سال آینده برنامه توسعه دولت ‌الکترونیکی ۷۹ میلیارد و ۹۶۶ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان است. طبق ارقام اعلام‌شده در لایحه بودجه رقم مصوب برای برنامه توسعه دولت ‌الکترونیکی طی سال جاری، ۸۱ میلیارد و ۸۱۶ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 43 ورودی ورودی صفحه 16

گره‌ای باز نشد

همه منتظر بودند تا یک دستورالعمل آنها را از سرگردانی درآورد، دستورالعملی که قرار بود مشخص کند برای فعالیت در حوزه تجمیع‌کنندگان قرار است حرف آخر را مرکز توسعه تجارت ‌الکترونیکی بزند یا بانک مرکزی. انتظارها تقریباً پس از یک سال به نتیجه رسید و درست در اوج صحبت کردن در مورد حمایت از استارت‌آپ‌ها و شرکت‌های فین‌تک، دستورالعملی منتشر شد که همه فعالان این بخش را متعجب کرد. درست است که دیگر زمان انتظار به سر آمده بود، اما نتیجه آن ‌چیزی نبود که مدیران در این دوره زمانی اینجا و آنجا نوید آن را می‌دادند. در واقع صورت‌مساله حل‌نشده باقی مانده بود و هیچ کس به این سوال پاسخی نداده بود. زمانی که بحث صدور مجوز برای تجمیع‌کنندگان خدمات پرداخت مطرح شد، بسیاری با این بهانه که آنها مجوزهای لازم را ندارند، تصمیم به مسدود یا محدود کردن فعالیت آنها گرفتند، اما برخی از آنان که شفاف‌تر عمل می‌کردند تصمیم گرفتند مجوزهای لازم برای فعالیت‌شان را دریافت کنند. وقتی به سراغ مرکز توسعه تجارت الکترونیکی رفتند، آنان اعلام کردند چون فعالیت‌شان مربوط به حوزه مالی کشور است، باید مجوز خود را از بانک مرکزی بگیرند، وقتی هم که سراغ بانک مرکزی رفتند مدیران آنجا گفتند فعالیت شما مجازی

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 42 ورودی ورودی صفحه 17

من گنگ نیستم

خواندن گزارش‌های بین‌المللی سالانه یکی از عادت‌های من شده است. به عنوان یک خبرنگار، هر ساله منتظر زمان انتشار این گزارش‌ها هستم تا ببینم رتبه ایران چه میزان ارتقا یافته است و جالب اینجاست که تقریباً در هر دوره، قبل از خواندن گزارش‌ها، نسبت به صعود رتبه ایران اطمینان دارم، اما دیدن جداول گزارش‌ها درست مثل ریختن آب سرد روی سرم می‌ماند.تقریباً در دهه گذشته هیچ‌گاه نشده است که از دیدن یا خواندن گزارش‌ها خوشحال شوم. در هر گزارش شاید نمره ایران نسبت به نمره دوره گذشته افزایش داشته باشد، اما رتبه‌اش یا ثابت مانده یا حتی تنزل کرده است. همیشه این سوال برایم پیش می‌آید که پروژه‌هایی که در این دوره زمانی در کشور اجرا شده، چرا هیچ تاثیری روی جدول رده‌بندی نگذاشته است، مگر غیر از این است که تعداد زیادی از سرویس‌های الکترونیکی دولتی و غیردولتی الکترونیکی شده‌اند و وزارت‌خانه‌های مختلف در جهت الکترونیکی کردن سرویس‌های خود گام برداشته‌اند؟مگر غیر از این است که شبکه ملی اطلاعات در حال تکمیل است و تقریباً تمام ارتباطات دولت به صورت الکترونیکی انجام می‌گیرد یا حتی مگر غیر از این است که پهنای باند کشور در یک دوره زمانی کوتاه چند برابر شده، یا تعداد مشترکان استفاده از اینترنت به

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 42 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 78

مجمع جهانی اقتصاد نقش فناوری اطلاعات در اقتصاد را بررسی می‌کند

ایران چندمین کشور است؟

گزارش مجمع جهانی اقتصاد در سال ۲۰۱۶ نشان می‌دهد جهان وارد دوره جدیدی از انقلاب صنعتی شده است. طبق این گزارش ظرفیت نگهداری و پردازش داده‌ها طی سال‌ جاری رشد نمایی داشته و دانش در طول یک سال بسیار بیشتر از دوره‌های گذشته توسعه یافته و در اختیار افراد قرار گرفته ‌است. توسعه فناوری‌های پیش رو مانند اینترنت اشیا، هوش مصنوعی، پرینتر سه‌بعدی، چگونگی ذخیره انرژی و محاسبات کوانتومی پتانسیل رشدی را در اختیار افراد قرار می‌دهند که از ابتدای تاریخ تجربه نشده است. رشد نمایی توسعه و تاثیر آن در بخش‌های مختلف اقتصادی و اجتماعی و سیاسی کشورها به‌گونه‌ای بوده است که در انقلاب صنعتی گذشته تجربه نشده بود.فناوری اطلاعات و ارتباطات زیرساخت این انقلاب فناورانه است. آینده کشورها، تجارت و هویت افراد در آینده بیش از آنچه حدس بزنید به فناوری‌های دیجیتالی وابسته است.گزارش فناوری اطلاعات مجمع جهانی اقتصاد نشان می‌دهد اینترنت و پهنای باند یکی از پیشران‌های توسعه اقتصادی و اجتماعی کشورها به شمار می‌آید و کشوری در آینده قدرتمندتر است که بتواند از این زیرساخت بهتر از سایر کشورها بهره ببرد.گزارش رسمی مجمع جهانی اقتصاد نشان می‌دهد هنوز فناوری اطلاعات و ارتباطات نتوانسته ‌است در ایران نقش اصلی خود را در زیرساخت‌های اقتصادی و اجتماعی بازی

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 41 ورودی ورودی صفحه 16

وزش نسیم تغییرات

داغ شدن موضوع دریافت جواز کسب از سوی فروشگاه‌های مجازی طی ماه‌های اخیر، نشان‌دهنده وزیدن باد تغییر بر سر این فروشگاه‌هاست؛ تغییری که کسب و کارهای این حوزه مدتی است انتظار آن را می‌کشیدند.شکل‌ گرفتن کسب و کارهای جدید و افزایش حجم مبادلات تجاری انجام‌شده در فضای مجازی نشان‌دهنده رشد این فروشگاه‌ها و در نهایت تاثیرگذاری آنان در بازار آتی تجارت است. از همین رو بخش‌هایی که تاکنون به دلیل شکل سنتی خود به این‌گونه فعالیت‌ها بی‌توجه بودند و آنها را فعالیت‌هایی نه‌چندان جدی می‌دانستند، این فعالیت‌‌ها برایشان جدی شد و قانون‌گذاری یا ساماندهی این بازار برایشان اهمیت یافت.در اصل متوجه شدند فناوری را نمی‌توانند نادیده بگیرند و در مقابل تغییرات ناشی از آن نیز نمی‌توانند مقاومت کنند و اگر می‌خواهند آسیب نبینند باید با آن همسو شوند و آن را به‌ کار گیرند.با وجود اینکه این تفکر در میان راهبران این بخش از بازار شکل گرفته است هنوز بدنه بازار با این تفکر مخالف هستند و فکر می‌کنند به روش‌های گذشته می‌توانند فعالیت خود را ادامه دهند و اگر «به قول آنها چند جوان» دست به ابتکاری زدند که کسب و کار آنها را از سکه انداخته، به‌ جای اینکه سعی کنند آنان را تشویق به ادامه مسیر کنند

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 41 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 82

دبیر کل اتاق اصناف:

باید منتظر تحول بود

اگر فعالیت ۱۰ساله اصناف و اتحادیه‌ها را مرور کنیم و یک نگاه از بالا به آنها داشته باشیم، مشخص است که فعالیت آنها طی این سال‌ها کاملاً از حالت سنتی به حالت مدرن تغییر کرده؛ واحدهای صنفی که تا بیش از یک دهه گذشته کمترین آشنایی‌ای با فناوری‌های نوین نداشتند و کسب و کارهای خود را نیازمند آن نمی‌دانستند، امروز به دنبال یافتن راهی برای توسعه استفاده از فناوری‌های نوین و به‌کارگیری آن در زیرساخت‌ فعالیت‌شان هستند. طی سال‌های گذشته کسبه و صاحبان کسب و کارهای کوچک به این نتیجه رسیده‌اند که برای بقا در این بازارهای جدید باید با آن همسو شوند و آن را به کار گیرند و دیگر نشستن در حجره‌های گذشته نمی‌تواند آنان را به سمت موفقیت در کسب و کار پیش برد. در خصوص برنامه‌های اتاق اصناف برای توسعه واحدهای صنفی و همچنین نوسازی اصناف گفت‌وگویی با حضور مدیرسامانه املاک و خودرو با دبیرکل اتاق اصناف علی عوض‌پور گفت‌وگویی انجام داده‌ایم که در زیر می‌خوانید: اگر بخواهید جایگاه اصناف را در بازارهای نوآور فعلی ترسیم کنید، برای آن چه جایگاهی را رقم می‌زنید؟ابتدا خلاصه‌ای از وضعیت اصناف را برای شما مشخص کنم. اصناف نقش و جایگاه خاص و اساسی در اقتصاد کشور دارند و با

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 40 ورودی ورودی صفحه 16

چتری برای هیچ‌ کس

نماد اعتماد و صدور آن، نیمه اول امسال جزو خبرسازهای حوزه فناوری اطلاعات بود. در ابتدای سال هنوز مهر تحویل سال خشک نشده بود که تجمیع‌کنندگان خدمات پرداخت برای اینکه بتوانند رفع توقیف شوند به دنبال دریافت نماد اعتماد بودند و فعالان این حوزه نیز به آنان قول همکاری دادند، پس از آن زمانی که هنوز مقررات‌گذاری برای تجمیع‌کنندگان خدمات پرداخت به پایان نرسیده بود ایجاد محدودیت برای چند فین‌تک مجدداً توجه‌ها را به سمت نماد اعتماد جلب کرد چرا که رگولاتور حوزه بانکی معتقد بود آنان باید ابتدا نماد اعتماد دریافت کنند. تمامی آن سر و صداها و هیاهوهای خبری در نهایت با توافق بانک مرکزی و مرکز توسعه تجارت الکترونیکی بابت صدور نماد اعتماد برای این کسب و کارها آرام گرفته بود که مدیرعامل شرکت پست اعلام کرد از این پس صدور نماد اعتماد طبق اساسنامه بر عهده این شرکت خواهد بود. پس از تصویب قانون تجارت الکترونیکی و شکل‌گیری و تاسیس مرکز توسعه تجارت الکترونیکی یکی از بخش‌های موفق بخش صدور نماد اعتماد برای فروشگاه‌های الکترونیکی بود به ‌گونه‌ای که با گذشت تقریباً شش سال به بیش از ۲۰ هزار فروشگاه اینترنتی نماد اعتماد داده ‌است. اما نقطه موفقیت این مرکز فقط در صدور نماد اعتماد به

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 40 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 78

مشاور رئیس‌کل بانک مرکزی:

ریسک‌ها را باید بشناسیم

هر جا موضوع پول به میان می‌آید، امنیت آن نیز برای مردم از اهمیت ویژه‌ای برخوردار می‌شود. هیچ کس دوست ندارد پولش را جایی نگه دارد که احتمال ریسکی برای آن وجود دارد. به همین دلیل خبرهای مربوط به امنیت بانک‌ها برای مردم عادی از اهمیت بیشتری برخوردار است تا خبر مربوط به امنیت پتروشیمی. به صورت عادی مردم می‌گویند ما باید مراقب پول خودمان باشیم و دولت باید نگران مسائل بزرگ‌تر یا حتی حساس‌تر باشد. با توسعه بانکداری الکترونیکی نیز اخبار مربوط به امنیت اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. هر چند بانک‌ها به طور مرتب اعلام می‌کنند از وضعیت مناسب امنیتی برخوردارند و امکان نفوذ به بانک وجود ندارد اما آیا این گفته مورد تایید است؟ در این خصوص با مجید نوری مشاور رئیس کل بانک مرکزی در امور امنیتی به گفت‌وگو نشسته‌ایم که در زیر می‌خوانید: یکی از موضوعاتی که به صورت مرتب مطرح می‌شود این است که وضعیت امنیتی بانک‌ها در چه سطحی قرار دارد؟بحث تهدید زمانی معنا پیدا می‌کند که ریسک‌های موجود برایتان شناخته شده باشد، مانند شهر تهران؛ شما می‌گویید این شهر زلزله‌خیز است، روی گسل قرار گرفته و احتمال اینکه صدمه ببیند زیاد است. پس باید کاری انجام دهیم تا اگر زلزله آمد کمترین صدمه

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 38 ورودی ورودی صفحه 17

چه کسی مسئول است

وقتی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات خبر صدور مسترکارت را داد، متعجب شدم. مگر می‌شود وزیر وزارتخانه‌ای که باید سوار بر فناوری اطلاعات باشد خبر یک سرویس بانکی بدهد و از تفاهم‌نامه یا قرارداد بین‌المللی در حوزه مبادلات پولی و بانکی صحبت کند. وقتی اعلام کرد مجوزهای لازم از سوی بانک مرکزی نیز اخذ شده شگفتی من به عنوان یک مخاطب حرفه‌ای این حوزه بیشتر شد. چرا چنین خبری را نباید شبکه بانکی اعلام کند. زمانی ‌که خبرنگاران این حوزه به دنبال کسب خبری از اتصال شبکه بانکی ایران به شبکه‌های بین‌الملل بودند چرا مدیران بانکی در رده‌های مختلف تصمیم‌گیری اجرایی کردن این تصمیم را بسیار سخت می‌دانستند؟ حال چطور ممکن است به صورت ناگهانی وزیر وزارتخانه‌ای دیگر در برنامه‌ای که به شبکه پستی کشور مربوط است خبر از ارائه یک سرویس بانکی دهد؟ جالب اینجاست که هیچ کدام از مدیران شبکه بانکی تا زمان نوشتن این مطلب و تقریباً پنج روز بعد از انتشار اولیه خبر به هیچ وجه به صورت رسمی این خبر را نه تایید کردند و نه تکذیب. در شرایطی که مدیران بانک مرکزی به صورت غیررسمی صدور چنین مجوزی را تکذیب می‌کردند مدیرعامل ویژن اعلام می‌کرد مجوزهای لازم را از بخش ارزی بانک مرکزی دریافت

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 39 ورودی ورودی صفحه 16

کدام یک برنده می‌شوند

صدور کارت اعتباری این روزها یکی از مشغله‌های شبکه بانکی کشور شده است. رئیس کل و مدیران بانک مرکزی بر صدور و توزیع این کارت میان مشتریان بانکی و متقاضیان آن پافشاری می‌کنند اما به نظر می‌رسد مدیران عامل بانک‌ها هنوز چندان علاقه‌ای به صدور این کارت ندارند؛ کارتی که بانک‌ها باید نقدینگی اولیه آن را تامین کنند. مشکل درست از همین‌جا آغاز می‌شود. بسیاری معتقدند در شرایط فعلی مشکل اصلی بانک‌ها نقدینگی است. بانک‌ها طی سال‌های گذشته در بخش‌های مختلف کشور سرمایه‌گذاری کرده‌اند اما مشکل اینجاست که این سرمایه‌گذاری به دلیل مشکلات اقتصادی و شرایط رکود حاکم بر بازار نتیجه نداده است. همین امر موجب شده است بانک‌ها با کمبود منابع مواجه شوند و علاقه‌ای به هزینه کردن منابع باقیمانده خود در بخش‌هایی که چندان به بازگشت آن مطمئن نیستند، نداشته باشند.از سویی برخی دیگر نیز معتقدند برخلاف تصور مدیران بانک‌ها، تنها بخش مطمئن برای بازگشت سرمایه، وام‌های خرد است، زیرا طی سال‌های گذشته تنها بخشی که در شرایط رکود بازار نیز به طرق مختلف سعی کرده بدهی‌اش را به بانک‌ها پرداخت کند، مشتریان خرد بانک‌ها بوده‌اند. مشکلی که بسیاری از بانک‌ها در شرایط فعلی با آن مواجه شده‌اند و منابع بانک‌ها را در خطر قرار داده مطالبات معوقی

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 38 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 84

مدیر اداره نظام‌های پرداخت بانک مرکزی:

USSD بسته نمی‌شود

موضوع USSD تقریباً یک سال است که ذهن بخشی از مدیران شبکه بانکی را مشغول کرده است. از زمانی که موضوع محدود شدن امکان خرید روی این بستر مطرح شد تا زمانی که اعلام شد ظرف شش ماه امکان استفاده از این بستر به صورت کامل قطع خواهد شد مدیران بخش‌های مختلف شبکه بانکی در حال چانه‌زنی و رایزنی بودند که با این پدیده‌ای که فکر نمی‌کردند تا این اندازه گسترده شود و مورد استقبال عموم مردم قرار گیرد، چه کنند. اما به نظر می‌رسد اقبال عمومی بخشی از مردم به این سرویس موجب شد با وجود مخالفت اکثر کارشناسان بانکی با این فناوری راهکاری امن هرچند موقتی برای دوره گذار به سمت استفاده از کیف ‌پول الکترونیکی و در نهایت اینترنت گوشی‌های هوشمند پیشنهاد دهند. داوود محمد بیگی مدیر اداره نظام‌های پرداخت بانک مرکزی برای اینکه به سوال‌های ما در این خصوص پاسخ‌ گوید از میان جلسه‌ای بلند شد و با آرامش کامل جواب پرسش‌های ما را داد. در زیر متن کامل گفت‌وگو با مدیر اداره نظام‌های پرداخت بانک ‌مرکزی را می‌خوانید: از ابتدای ارائه خدمات از طریق USSD بانک مرکزی سیاست‌های متفاوتی را در قبال این پدیده پیش گرفته است، دلیل اتخاذ تصمیم‌های متفاوت بانک مرکزی در این

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 37 ورودی ورودی صفحه 16

راه فرار

یکی از تعارض‌های همیشگی میان دولت و ملت موضوع شناسایی است. دولت‌ها سعی می‌کنند به اشکال مختلف شهروندان‌شان را شناسایی و دسته‌بندی کنند و شهروندان نیز در مقابل تلاش می‌کنند در هیچ دسته و طبقه‌ای جا نگیرند و تا جای ممکن خود را پنهان کنند.دولت‌ها سعی می‌کنند شهروندان را شناسایی کنند تا در سایه خدمات ارائه‌شده به آنها مالیات بگیرند و در نهایت کشور را کنترل کنند. مردم نیز دوست ندارند مالیات بدهند و کنترل شوند. این یک بازی همیشگی میان دولت‌ها و ملت‌هاست. این امر مختص ایران نیست. موضوع مشترک جهانی است. هیچ کدام از شهروندان دنیا دوست ندارند توسط دولت‌هایشان شناسایی شوند و دولت‌ها در مقابل سعی می‌کنند هر روز بیشتر از پیش بر آنها نظارت کنند. این نظارت گاهی با شعار حفظ امنیت است و گاه با شعار سرویس‌دهی بیشتر. دولتی در این زمینه موفق‌تر عمل می‌کند که سرویس بهتر و بیشتری به مردم ارائه دهد و خود را در مقابل حفظ داده‌های افراد مسئول بداند. در اصل زمانی شهروندان حاضرند از فضای خاکستری خارج شوند و در فضای شفاف به سر برند که در مقابل شناسایی شدن خدماتی دریافت کنند که ارزش شناسایی شدن را داشته باشد و از طریق این خدمات باید ساده‌تر زندگی کنند

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 39 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 81

آخرین دستورالعمل

آخرین دستورالعمل اجرایی کارت مرابحه اواسط ماه‌ گذشته در شرایطی ابلاغ شد که مدیران بخش‌های مختلف بانک مرکزی برنامه‌ریزی جدید برای صدور کارت اعتباری را از الزامات این بانک و یکی از موجبات رونق بخش اقتصادی کشور می‌دانستند. این دستورالعمل که در ۳۸ ماده و ۵ تبصره آخرین روز مردادماه در کمیسیون مقررات و نظارت موسسات اعتباری بانک مرکزی به تصویب رسید، قرار است امکان خرید اعتباری را برای متقاضیان این نوع خرید فراهم کند؛ امکانی که تاکنون شهروندان ایرانی از آن بهره کاملی نبرده‌اند.طبق این مصوبه موسسه اعتباری مکلف است در چارچوب مفاد این دستورالعمل، اموال یا خدمات مورد تقضای مشتری را از پذیرنده کارت خریداری و در قالب مرابحه به مشتری واگذار کند. سقف اعتبار تخصیص‌یافته به این کارت اعتباری ۵۰ میلیون تومان است که بانک‌ها می‌توانند این کارت‌ها را در قالب ۱۰ ، ۳۰ و ۵۰ میلیون تومانی در اختیار مشتریان بانک‌ها قرار دهند. طبق پیش‌بینی‌های صورت‌گرفته امکان واریز وجه به این کارت‌ها وجود دارد و در این صورت اولویت مصرف موجودی کارت اعتباری جهت خرید اموال و خدمات، با وجوه واریزی است. در صورتی که مشتری بابت استفاده از کارت اعتباری دارای بدهی باشد، موسسه اعتباری می‌تواند وجوه واریزی را جهت تسویه بدهی او برداشت کند.مجموعه

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 39 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 82

کارت اعتباری از آغاز تا امروز

اعتبار یا وام

ولی‌الله سیف رئیس کل بانک مرکزی، پس از پایان بیست و هفتمین همایش بانکداری اسلامی، مدیران عامل بانک‌ها را برای به نتیجه رساندن یک طرح ۱۰ساله دور هم جمع کرد؛ طرحی که سه رئیس کل برای اجرایی کردن آن تلاش کردند و تاکنون موفق نبوده‌اند. سیف به عنوان سومین رئیس کل بانک مرکزی که برای اجرایی کردن کارت اعتباری تلاش می‌کند، این بار کلید اجرا را در همراهی تمامی مدیران عامل بانک‌ها جست‌وجو می‌کند. تقریباً یک ماه پیش اواسط مردادماه، مدیر نظارت بانک مرکزی اعلام کرد از نیمه مهرماه مدل ارائه کارت‌های اعتباری تغییر خواهد کرد و از این پس کاربردی‌تر خواهد شد. او طی دستورالعملی که در همان زمان به بانک‌ها ابلاغ کرد این کارت‌ها را در سه دسته برنز، نقره‌ای و طلایی دسته‌بندی و سقف آن را ۵۰ میلیون تومان عنوان کرد.البته فرشاد حیدری وعده داد دستورالعمل اجرایی این نوع کارت‌ها نیز به زودی به شبکه بانکی کشور ابلاغ می‌شود. با همین رویکرد رئیس کل بانک مرکزی نیز از تمامی مدیران بانک‌ها خواست در جهت اجرایی شدن این قانون و دستورالعمل آنان را همراهی کنند.رئیس کل بانک مرکزی در جلسه خود با مدیران عامل بانک‌ها اعلام کرد:«لازم است بخش نظارت، اعتباری و نیز بخش فناوری اطلاعات بانک‌ها با

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 36 ورودی ورودی صفحه 17

وقتی می‌ترسیم

وقتی می‌ترسید چه واکنشی از خود نشان می‌دهید؟ مردم در مقابل ترس واکنش‌های مختلفی از خود نشان می‌دهند؛ برخی سعی در حذف موضوعی دارند که برایشان رعب‌آور است. برخی اصلاً سراغش نمی‌روند و برخی سعی می‌کنند دلایل ترس‌شان از موضوع خاص را بشناسند و با آن مقابله کنند. اما بی‌شک اولین برخورد اکثر مردم در مقابل ترس یکسان است. همه سعی می‌کنند در ابتدا نادیده‌اش بگیرند و تفاوت برخوردها زمانی نمود می‌یابد که با موضوع وحشت‌آور مواجه می‌شوند.تقریباً تمامی موضوعات ناشناخته می‌توانند چنین وضعیتی به‌ وجود آورند. در مرحله اول تلاش می‌کنیم آن را نادیده بگیریم و پس از مدتی که به اجبار با آن مواجه می‌شویم سعی در حذف آن داریم.برخورد با تجمیع‌کنندگان خدمات پرداخت یا واسط‌های پرداخت نیز تقریباً چنین شرایطی داشت. در ابتدا همه آنها را نادیده گرفتند و پس از مواجهه با آنان سعی کردند حذف‌شان کنند. به نظر می‌رسد این‌گونه برخوردها به دلیل ناشناخته بودن ابعاد مختلف موضوع برای سیاستگذاران این بخش است.بسیاری از سیاستگذاران این حوزه این موضوع را نمی‌شناسند و مزایا یا معایب آن را نمی‌دانند، از همین رو با آن مخالفت می‌کنند. در اصل مخالفت‌شان به دلیل خدماتی که ارائه می‌دهند نیست؛ به علت هراس از ناشناخته‌ها و ترس از مشکلاتی است

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 37 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 79

هویت مجازی افراد چگونه تعریف می‌شود

وقتی چهره‌ای ندارم

وقتی جلو بانک کیفم را زدند و شناسنامه‌ام را همراه خودشان بردند وحشتم برای گم کردن آن به حقیقت تبدیل شد، مخصوصاً اینکه کمتر از سه ماه به برگزاری کنکور باقی مانده بود. تازه ۱۸ سالم تمام شده بود و شناسنامه‌ام را عکس‌دار کرده بودم. عاشق این بودم که حساب بانکی باز کنم و برخی از فعالیت‌هایم را با هویت خودم انجام دهم. از همین رو همیشه شناسنامه‌ام همراهم بود. هنوز گواهینامه نگرفته بودم و کارت شناسایی‌ام همان شناسنامه بود. هر چند کارت دانش‌آموزی هم داشتم اما هیچ‌ کس آن را به رسمیت نمی‌شناخت و باید همیشه شناسنامه‌ام همراهم می‌بود. در آن زمان هنوز کارت ملی فراگیر نشده بود. شناسنامه و گواهینامه حرف اول و آخر را در شناسایی افراد و تشخیص هویت می‌زد. برای اینکه وارد مکانی شوید یا باید شناسنامه خود را ارائه می‌دادید یا گواهینامه. البته کارت پایان خدمت آقایان نیز قابل پذیرش بود. صدور شناسنامه المثنی تقریباً سه ماه زمان برد و در این مدت گواهینامه خود را گرفتم و به ‌جای بردن شناسنامه گواهینامه همراهم بود. البته ترس گم کردن آن نیز با توجه به تجربه گذشته بزرگ‌تر شده بود و همین امر موجب شد عکس گواهینامه‌ام به ‌جای اصل آن همراهم باشد که در

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 35 ورودی صندوق پستی صفحه 17

دولت ‌الکترونیکی ایرانی

فکر نکنم کسی این روزها به کنسرت یا تئاتر و سینما برود و اینترنتی بلیت نخرد. دیگر کسی در صف‌های طولانی خرید بلیت منتظر نمی‌ماند، همه پشت دستگاه‌های خود می‌نشینند و سینما یا سالن تئاتر یا کنسرت مورد علاقه خود را انتخاب می‌کنند و پرداخت بهای بلیت را الکترونیکی انجام می‌دهند و بلیت خود را دریافت می‌کنند. بلیت الکترونیکی برای افراد ارسال می‌شود. هر کدام از درگاه‌های خرید بلیت راهکار متفاوتی دارد؛ یکی نسخه الکترونیکی بلیت را ایمیل می‌کند، یک درگاه به صورت مستقیم بلیت را نمایش می‌دهد و کدی برای بازیابی آن در اختیارتان می‌گذارد یا در خلاصه‌ترین روش یک کد برایتان ارسال می‌کند. تمامی این مسیرها الکترونیکی طی می‌شود اما هنگامی که می‌خواهید پای خود را به سالن سینما و تئاتر بگذارید، مشکلی پیش می‌آید؛ همه از شما نسخه کاغذی بلیت را طلب می‌کنند، ترجیح می‌دهند نسخه پرینت گرفته‌شده بلیت دست‌تان باشد و بدون دردسر آن را پاره یا سوراخ کنند. این حکایت الکترونیکی کردن سرویس‌ها در بخش خصوصی است. حالا در مراسم روز ارتباطات، وزیر و معاون وزیر از درگاه ملی خدمات دولت پرده‌برداری کردند؛ پروژه‌ای که عمر آن به بیش از هشت سال می‌رسد.حال شناسنامه خدمات روی این درگاه قرار گرفته و طبق گفته مسئولان از

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 36 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 79

شاید در پس فیلتر شدن تجمیع‌کننده‌‌های پرداخت بشود روزنه امیدی هم یافت

دوش یخ برای استارت‌آپ‌های داغ

بیایید اعتراف کنیم. بسیاری از ما آنها را نمی‌شناختیم. نه‌تنها هرگز بنیانگذاران‌شان را ندیده بودیم، اسم‌شان را نشنیده بودیم و حتی نمی‌دانستیم دقیقاً چه می‌کنند بلکه خود عبارت صقیل «تجمیع‌کننده پرداخت» هم برایمان غریبه بود. انگار بیماری عجیب و ناشناخته‌ای باشد که تازه نامگذاری شده یا گونه خاصی از دوزیست‌ها باشد که تازه دانشمندان در اعماق جنگل‌های مالی کشور به آن برخورده‌اند. این روزها که آنها شکار و تعطیل شده‌اند و شاید در حال انقراض هستند می‌توان دلایل بسیاری را برای این روزگار تلخ‌شان برشمرد اما در این گزارش به اتفاق خواهیم دید می‌توان دلایلی همچون دوری از قانونگذار، رشد سریع و حرکت در بازار سایه را دلیل این دردها بر شمرد و امیدوار بود آنچه در پس این الک‌شدن باقی می‌ماند خالص‌ترین بازیگران این بازار باشد. قبل از فیلتر یا مسدود شدن تجمیع‌کنندگان خدمات پرداخت، کسی چندان توجهی به آنان نداشت. این تصور حاکم بود که این نوع کسب و کارها فقط برای سرگرم کردن جوانانی است که سعی می‌کنند در فضاهای جدید مشغولیتی برای خود ایجاد کنند و فضایی به ‌وجود آورند که به افرادی مانند خودشان خدماتی نه‌چندان جدی ارائه دهند. نتیجه اینکه بیشتر بازیگران جدی این بازار کسب و کارهای جدید را به رسمیت نشناختند و

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 34 ورودی ورودی صفحه 16

یک شکواییه تاریخی از طلای سیاه

یکی از خبرهایی که این روزها به صورت مرتب بین فعالان حوزه فناوری اطلاعات، نفت و مردم عادی می‌چرخد، جمع‌ شدن کارت هوشمند سوخت است؛ پروژه‌ای که مدیران بارها برای اجرایی شدن آن به خود بالیدند و بخش فناوری اطلاعات کشور اجرایی شدن آن توسط کارشناسان و مدیران فناوری را یکی از موفقیت‌های خود عنوان می‌کردند. موفقیتی که این روزها چندان از آن استقبال نمی‌شود. در شرایط فعلی با رویکرد تک‌نرخی شدن قیمت سوخت به کارت هوشمند نگاه می‌شود و بی‌استفاده ماندن آن. فارغ از اینکه بسیاری از کارشناسان اعتقاد دارند قابلیت‌های این کارت به حدی است که می‌توان از آن بهره‌های دیگری گرفت و نباید تک‌بعدی به موضوع نگاه کرد، باید توجه داشت که این تنها پروژه‌ای فناورانه است که توسط کارشناسان داخلی به صورت کامل از صفر تا صد اجرا شده است.یکی از انتقاداتی که بازار فاوای کشور و فعالان این حوزه از دیرباز از بخش نفت به عنوان پردآمدترین بخش کشور داشته‌اند، وابستگی فناورانه این بخش به بازارهای بین‌المللی است که همین امر موجب می‌شود بازار فاوای کشور نتواند چندان از بستر درآمدی نفت بهره‌مند شود. بی‌شک صنعت نفت یکی از پیشروترین بخش‌ها در استفاده و بهره‌گیری از فناوری اطلاعات است. این بخش بسیار پیش از سایر

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 33 ورودی ورودی صفحه 16

ما همه پیوستیم

هنوز هیچ کس وارد تحریریه نشده ‌است. پنجره را باز می‌کنم تا کمی هوای تازه وارد فضای تحریریه شود. به جاهای خالی بچه‌ها نگاه می‌کنم. به جای خالی بهناز که همیشه شادمانه و با اضطراب وارد تحریریه می‌شود. به جای خالی ملیحه که با تاخیر می‌رسد و برای اینکه کسی چیزی نگوید فقط سلام کوتاهی می‌کند و سریع سر جایش می‌نشیند و سعی می‌کند برای چند لحظه سکوت کند تا تاخیرش فراموش شود؛ طولانی و دور بودن مسیرش همیشه تاخیرهایش را توجیه می‌کند. به جای خالی امیرحسین که معمولاً هر روز زودتر از همه می‌رسد و با نگاه پرسشگرش منتظر است از او چیزی بخواهی و دلیلش را در کسری از ثانیه از تو بپرسد و به صندلی مینا. معمولاً تاخیر ندارد. با لبخند وارد می‌شود و سعی می‌کند خوب گوش کند و در عین حال که در موضوعات مختلف خودش را درگیر می‌کند، دوست ندارد زیاد در معرض دید قرار گیرد و سعی می‌کند خیلی آرام کارهایش را پیش ببرد.صدای میثم از طبقه پایین می‌آید. دلگرمی بسیاری از روزهای من است. بسیار صبورانه پروژه‌های مختلف را پیش می‌برد. عصبانی نمی‌شود و سریع و مرتب کارش را به بهترین نحوی که می‌تواند انجام می‌دهد. صبح‌ها وقتی وارد دفتر می‌شوم، دیدن

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 35 خدمت و تجارت گفت‌وگو صفحه 75

دبیر کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات:

حساسیت‌ها دراین قانون بالاست

«قصه شاه پریان» یکی از تعابیری است که افراد در خصوص قانون دسترسی آزاد به اطلاعات به کار می‌برند. به اعتقاد برخی دیگر شاید دیر اما اجرای آن غیرممکن نیست، فقط به زمان نیاز دارد. در مطالعه کشورهایی که این قانون را مصوب و اجرایی کرده‌اند متوجه می‌شویم زمان زیادی گذشت تا شهروندان فهمیدند می‌توانند با مراجعه به نهادی اطلاعات خود را دریافت کنند و نهادها هم موظف به ارائه اطلاعات خود هستند. در کشور ما نیز لایحه آن سال ۸۸ تصویب شد اما اجرایی نشد. حال به نظر می‌رسد دولت یازدهم قصد دارد آن را اجرایی کند. درباره چرایی تاخیر در اجرایی شدن این قانون و چگونگی اجرای آن و وضعیت دستگاه‌ها در خصوص انتشار اطلاعات‌شان با حسین انتظامی دبیر کمیسیون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات به‌ گفت‌وگو نشسته‌ایم که در زیر می‌خوانید: قبل از تصویب آیین‌نامه اجرایی قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات هر وقت می‌پرسیدیم چرا این قانون اجرایی نشده، اعلام می‌شد هنوز آیین‌نامه اجرایی آن به تصویب نرسیده است. زمانی‌ که دولت یازدهم کارش را شروع کرد آیین‌نامه اجرایی را تدوین کرد و به این قانون معطل‌مانده شکل اجرایی داد. اکنون نزدیک دو سال است که این آیین‌نامه اجرایی به تصویب رسیده اما متاسفانه

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 34 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 79

چرا برخی می‌گویند سوئیفت همچنان بسته است

چشمان کاملاً بسته

در تمامی دوره‌های ریاست‌جمهوری رسانه‌های عمومی معمولاً به دو دسته تقسیم می‌شوند: منتقدان و طرفداران. هر کدام از این رسانه‌ها نیز به فراخور موضوع مورد بحث سعی در اثبات نظر خود دارند. برخی موافق نظر دولت و برخی دیگر مخالف نظر دولت. هرچند تا پیش از این تضاد آرای طرفداران و منتقدان بیشتر در مسائل سیاسی نمایان بود اما این بار موضوعی اقتصادی تبدیل به موضوعی سیاسی شد و تمام مخالفت‌‌ها در آن موضوع بازنمایی. این بار سوئیفت مرغ عزا و عروسی شد. موضوعی تخصصی که درک اثبات اتصال یا عدم اتصال آن برای مردم چندان ساده نیست. البته موضوع اصلی سوئیفت نبود اما «هرچه فریاد بود بر سر سوئیفت کشیده شد». موضوع اصلی برجام بود.برای برخی از رسانه‌ها موفقیت دولت در مذاکرات هسته‌ای و اجرایی شدن برنامه برجام خوشایند نبود و سعی کردند به‌ گونه‌ای آن را بی‌اثر نشان دهند؛ چه چیزی در این میان در دسترس‌تر از سوئیفت؟ همین امر موجب شد موضوعی تخصصی تبدیل به موضوعی شود که تمامی مردم از آن سخن می‌گویند و در مورد آن موضع‌گیری می‌کنند. خبری که هرچند ابتدا خوشایند بود و تمام فعالان اقتصادی و تجاری از انتشار آن اظهار خوشحالی کردند اما پس از انتشار اخبار ضد و نقیض در

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 32 ورودی ورودی صفحه 12

تکلیف‌مان را با خودمان روشن کنیم

این روزها به ‌نظر می‌رسد اگر می‌خواهید حرفی بزنید باید حتماً در مورد دوران پسا تحریم باشد، در غیر این صورت شنونده‌ای وجود ندارد یا خوانندگان مطلب تصور می‌کنند چقدر از بازار اخبار و اطلاعات به ‌دور هستید. تیتر تمام روزنامه‌ها در این دوره یا به صورت مستقیم به برجام اختصاص داشته یا حول اتفافات آن می‌‌چرخیده است. در این خصوص تمام مقامات سیاسی و اقتصادی کشور اظهار نظر کرده‌اند و اساتید دانشگاه‌ها به بررسی شرایط آن پرداخته‌اند.از همین روست که این تصور به وجود آمده که اگر در مورد برجام و اتفاقات آن یا شرایط ایجادشده پس از آن صحبت کردید، یعنی انسان مطلعی هستید و به ‌صورت مستقیم موضاعات روز و اخبار را پیگیری می‌کنید؛ اگر در حوزه دیگری صحبت کردید یعنی از قافله اخبار دور افتاده‌اید.تمام این صغری و کبری‌ها را چیدم تا بگویم با وجود اهمیت برجام و شعفی که در روز پس از اجرایی شدن آن میان مردم حکمفرما شد اما باید توجه کرد که بسیاری از مشکلات ما با اجرایی شدن برجام برطرف نمی‌شود؛ مخصوصاً در بخش فناوری اطلاعات و ارتباطات. بسیاری از موضوعات هنوز تکلیف‌شان مشخص نیست و معلوم نیست قرار است برای آن به نتیجه برسیم یا نه. مثلاً همین مکالمه تصویری.

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 31 ورودی ورودی صفحه 15

به وسعت یک خیابان

میزان فروش طی روز دوشنبه اینترنتی از فروش در جمعه سیاه پیشی گرفت. این خبری بود که در روز مخابره آن و درست بعد از روز حراج دوشنبه اینترنتی سرتیتر اخبار رسانه‌های مختلف قرار گرفت و توجه فعالان این بازار را به خود جلب کرد. اما به نظر شما چند درصد از فعالان صنفی ما به این خبر توجه کردند یا حتی این خبر را خواندند؟ یا اصلاً آن را شنیده‌اند؟ منظور فعالان فروشگاهی در فضای مجازی نیستند. منظور صاحبان مشاغلی است که همچنان به صورت گذشته کسب و کار می‌کنند و هنوز حاضر نیستند کوچک‌ترین تغییری در ساختار فعالیت‌شان بدهند.بسیاری از صاحبان کسب و کار هنوز به عادت گذشته خود صبح‌ها مغازه را آب و جارو می‌کنند و منتظر مشتریان‌شان می‌نشینند. این بدان معنا نیست که هیچ آشنایی‌ای با اینترنت و فضای مجازی ندارند یا کسی را ندارند که با این فضا آشنا باشد. این افراد برای بسیاری از فعالیت‌های خود مجبور به مراجعه به دنیای اینترنت هستند و اگر خود نتوانند بخشی از این فعالیت‌ها را انجام دهند سعی می‌کنند از دیگران کمک بگیرند. اما هنوز حاضر نیستند بخشی از فعالیت خود را به این فضا منتقل کنند یا حتی این فضا را نیز به عنوان بازاری جدید

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 33 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 76

بررسی وضعیت دولت‌ الکترونیکی و توسعه فناوری اطلاعات در بودجه سال ۹۵

وقتی ارقام تکلیف یک سال IT را مشخص می‌کنند

مقایسه لایحه بودجه سال آینده با بودجه امسال نشان‌دهنده پررنگ‌تر شدن نقش فناوری اطلاعات و ارتباطات در دولت است. بودجه اختصاص‌یافته به این بخش بیشتر شده است و بسیاری از پروژه‌های ملی که در این بخش تعریف شده‌اند، به نظر می‌رسد بودجه مرتبط با خود را دریافت کرده‌اند و می‌توانند امسال به نتیجه مشخصی برسند. اما این فقط ظاهر ماجراست. اگر ارقام بودجه‌ای را با هم مقایسه کنیم بی‌شک به این نتیجه خواهیم رسید که میزان بودجه اختصاص‌یافته به توسعه دولت‌ الکترونیکی در سال آینده رشد خواهد کرد اما همچنان نقاط ابهامی در این میان وجود دارد. یکی از بخش‌هایی که می‌تواند کمک قابل توجهی به توسعه دولت‌ الکترونیکی کند، اجرایی شدن شبکه ملی اطلاعات و اتصال دستگاه‌های اجرایی کشور به این شبکه است. مرور بودجه نشان می‌دهد هر چند اعتبارات خوبی برای اجرای شبکه ملی اطلاعات پیش‌بینی شده اما این اعتبارات فقط مختص وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات است و برای دستگاه‌های اجرایی بودجه‌ای در این بخش در نظر گرفته نشده ‌است. شبکه ملی اطلاعات زمانی توسعه کافی خواهد یافت که تمامی دستگاه‌های اجرایی به آن متصل شوند، از همین رو به نظر می‌رسد تخصیص بودجه مناسب به این بخش می‌تواند به پیشرفت سریع‌تر آن کمک کند.همچنین در بودجه

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 3 ورودی ورودی صفحه 08

برنامه‌‌ریزی کنید ، اجرا زیاد مهم نیست

برنامه‌ریزی درست و پیاده کردن آن برنامه بدون توجه به تغییر در ساختار دولت یکی از لوازم توسعه‌یافتگی به شمار می‌آید. کمتر برنامه یا پروژه‌ای در کشورهای توسعه‌یافته به چشم می‌خورد که تغییر در ساختار دولت موجب اجرا نشدن یا معطل ماندن آن شود. مهم نیست برنامه توسط کدام دولت تنظیم شده باشد، دولت چپ‌گرا باشد یا راست‌گرا، تندرو باشد یا میانه مهم این است که به تصویب مجلس یا نهادهای تصمیم‌سازشان رسیده باشد تا آن برنامه بدون هیچ تغییری به اجرا درآید. اما متاسفانه در ایران تمامی برنامه‌ها وابسته به دولت و ساختار دولت است، اگر برنامه‌ای در دولت پیشین به تصویب رسیده باشد و ساختار دولت تغییر کند بی‌شک اجرای آن برنامه در هاله‌ای از ابهام فرو می‌رود.بررسی‌های صورت‌گرفته روی برنامه‌ها و پروژه‌های مختلف نشان می‌دهد برنامه‌ای موفق‌تر بوده که توسط یک دولت به تصویب رسیده باشد و به وسیله همان دولت نیز به اجرا درآید. با توجه به این آسیب‌شناسی، دولت‌ها تصمیم می‌گیرند برنامه‌های کوتاه‌مدت تنظیم کنند و سعی می‌کنند آن برنامه را در یک دوره زمانی کوتاه به اجرا درآورند و اگر به مرحله اجرا نرسید می‌کوشند با افتتاح آن پروژه در اواخر دولت خود پرونده کاری‌شان را موفق جلوه دهند فارغ از اینکه امکان بهره‌برداری

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 30 ورودی ورودی صفحه 14

چالش نوآوری

یکی از چالش‌های به پا شده در شبکه‌های اجتماعی این روزها چالش کارت ملی است. مردم عکس‌های چاپ شده روی کارت ملی خود را با دیگر عکس‌های فضای مجازی‌شان مقایسه می‌کنند و با دیگران به اشتراک می‌گذارند. هر چند شاید هدف طراحان اصلی این چالش اشاره به تفاوت زندگی افراد در فضای عمومی و شخصی‌شان باشد اما می‌توان به این نتیجه نیز رسید که امکان شناسایی افراد از طریق کارت ملی‌شان تقریباً غیر ممکن است. این در شرایطی است که در وضعیت فعلی تصویر کارت ملی و در نهایت شناسنامه تنها فاکتور شناسایی افراد برای دریافت خدمات عمومی دولتی یا هر خدمت دیگری به شمار می‌رود.از همین روست که طراحان و مجریان کارت ملی هوشمند به این نتیجه رسیده‌اند که برای شناسایی افراد تنها نمی‌توان به فاکتور عکس بسنده کرد و باید فاکتورهای دیگری برای شناسایی مانند فاکتور بیومتریک یا امضای دیجیتال را نیز به کارت افزود. تقریباً پروژه کارت ملی هوشمند به مراحل نهایی خود رسیده‌ است و به تدریج تمامی شهروندان در نوبت تعویض کارت ملی قرار خواهند گرفت. اما آیا امکان استفاده از تمامی مشخصه‌های پیش‌بینی‌شده روی کارت فراهم شده است؟ آیا دستگاه‌های مختلف دولتی می‌دانند برای کارایی بهتر از کارت باید چه زیرساختی فراهم کنند یا

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 32 خدمت و تجارت تجارت الکترونیکی صفحه 66

پنجره واحد تجارت فرامرزی در انتظار جلسه هماهنگی

درهای بسته یک اتاق شیشه‌ای

روزها و هفته‌های گذشته سرتیتر بسیاری از خبرها و گزارش‌ها اجرایی شدن برجام و رفع موانع ارتباط با دنیای بین‌الملل بود. بسیاری از گزارش‌ها نشان‌ از آغاز مذاکرات تجاری، ماه‌ها پیش از اجرایی شدن این موافقت بین‌المللی داشت. فعالان بازار برداشته شدن سد تحریم را جشن گرفته‌اند و امیدوارند بتوانند در دوره کوتاهی محدویت‌های اعمال‌شده طی دوره تحریم را پشت سر بگذارند.در چنین شرایطی به نظر می‌رسد بازارهای بین‌المللی برای پذیرش تجار ایرانی آماده است اما آیا ما نیز زیرساخت‌های خود را برای پیوستن به آن بازار آماده کرده‌ایم؟طی سال‌هایی که ما در جزیره خود زندگی می‌کردیم فرآیندهای تجاری تغییر کرده ‌است، مدل کسب و کار و مدل ارتباط بازرگانان و ارتباط دولت‌ها با یکدیگر تغییر کرده است. فرآیندها از حالت کاغذی به تدریج به حالت الکترونیکی درآمده‌اند. حتی لزوم استفاده از اسناد الکترونیکی و ایجاد پنجره واحد الکترونیکی به عنوان یکی از الزامات پیوستن به سازمان تجارت جهانی مطرح می‌شود. در چنین شرایطی ما هنوز نتوانسته‌ایم اختلافات برای تولی‌گری پنجره واحد تجارت را به نتیجه برسانیم و با گذشت زمان و پیشرفت کار این اختلافات هر روز پیچیده‌تر می‌شود. مرکز توسعه تجارت الکترونیکی اعلام کرده است:«در پنجاه و یکمین نشست شورای معاونان وزارت صنعت، معدن و تجارت وضعیت پیشرفت

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 1 ورودی ورودی صفحه 7

ما چه می‌خواهیم

شروع هر پدیده جدیدی می‌تواند سخت باشد حال می‌خواهد انتشار یک نشریه جدید باشد یا شبکه یکپارچه بانکی یا ارائه خدمات الکترونیکی و راه‌اندازی شبکه ملی اطلاعات. ناتوانی در اجرای یک پروژه زمانی مشخص می‌شود که با وجود سپری شدن مدت مدیدی همچنان اجرای آن یا چگونگی اجرای آن در محاق بماند.همان‌طور که اگر دست‌اندرکاران یک نشریه پس از گذشت چند ماه از فراهم شدن مقدمات کار نتوانند نشریه قابل قبولی را مقابل خوانندگان قرار دهند ناتوانی آنان در کاری که بر عهده‌شان قرار گرفته، مشخص می‌شود، مدیران یک پروژه نیز اگر نتوانند در طول دوره پیش‌بینی‌شده از عهده مسوولیت‌شان برآیند ناتوانی‌شان مشخص می‌شود، حال این ناتوانی چه در بخش پیش‌بینی یا تصمیم‌سازی باشد چه در بخش اجرا.پروژه‌های دولت ‌الکترونیکی نیز از این قاعده مستثنی نیستند، هر چند مدیران ما به‌ گونه‌ای برآورد می‌کنند و کارنامه قابل قبولی از خود ارائه می‌دهند و عملکرد خود را با پیشینیان‌شان می‌سنجند اما اگر واقعا پیش‌بینی‌های آنان درست بود باید طی چند سال گذشته جهش‌های قابل توجهی را تجربه می‌کردیم، با این حال در گزارش‌های سالانه بین‌المللی به تدریج رتبه پایین‌‌تری کسب کرده‌ایم، به‌ گونه‌ای که هم‌اکنون تقریبا در قعر تمامی جداول بین‌المللی قرار گرفته‌ایم! می‌خواهد این جداول مربوط به پهنای باند بین‌المللی

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 29 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 71

ممنوعیت راه چاره نیست

اولین نکته‌ای که قبل از ورود به موضوع باید به آن اشاره کنم این است که تنها باری که از کدهای USSD استفاده کردم، برای خرید مجوز طرح ترافیک بود. پیش از آن هیچ ‌گاه از این کدها استفاده نمی‌کردم، چرا که اعتقاد داشتم استفاده از بستر اینترنت هم ساده‌تر و هم ایمن‌تر است. همیشه این سوال برایم مطرح بود که چرا بانک مرکزی مسیر امن‌تری را در اختیار مردم قرار نمی‌دهد. به این نکته از این رو اشاره کردم که بگویم طرفدار USSD نیستم. با این وجود هیچ‌گاه تصور نمی‌کنم که ممنوعیت راه مناسبی برای هدایت مردم به استفاده از تکنولوژی صحیح‌تر باشد. نمی‌توانیم مسیری را که مردم برای برآورده کردن نیازهایشان از آن استفاده می‌کنند -بدون اینکه مسیر جایگزینی به آنها پیشنهاد دهیم- مسدود کنیم. این عمل درست مانند این است که بگوییم چون میزان مرگ و میر در جاده‌های ما زیاد است بهتر است هیچ‌ کس از اتومبیل شخصی خود استفاده نکند و وارد جاده‌ها نشود. باید دنبال راه‌حل بود؛ ممنوعیت ساده‌ترین مسیر انتخابی است. بستر موبایل هم درست مانند همین است. شهروندانی که آشنایی چندانی به اینترنت نداشتند برای برآورده کردن نیازهایشان سراغ USSD می‌رفتند چرا که مطمئن بودند یک بانک پشتیبان آن است و بانک

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 7 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 83

دست دوستی اپراتورها و بانک‌ها

اجرای پروژه سپاس از دستور بانک مرکزی خارج شد. از دستور کار خارج شدن این طرح به معنای متوقف شدن اجرای طرح موبایل بانک یا پرداخت موبایلی نیست. بلکه بانک مرکزی با توجه به تغییرات زیادی که طی یک سال اخیر در زمینه روند فناوری در دنیا ایجاد شده ‌است، تصمیم گرفته مدل پیاده‌سازی پرداخت از طریق موبایل را تغییر دهد.ناصر حکیمی معاون فناوری اطلاعات بانک مرکزی دلیل کنار گذاشته شدن پروژه سپاس را هزینه بالای اجرایی شدن این طرح دانست و گفت اجرایی شدن آن نه برای بانک‌ها و نه برای شرکت‌ها جذابیت داشت. به اعتقاد او اجرای طرح‌هایی با موفقیت به نتیجه می‌رسد که اجرایی شدن آنها برای شرکت‌های طرف‌های مختلف یک طرح جذاب باشد.حکیمی معتقد است:«کیف پول الکترونیکی باید به عنوان ابزار بانکی صادر شود. کارت بانکی شما اگر هوشمند باشد طبیعی است قابلیت کیف ‌پول بانکی را نیز خواهد داشت. اگر قرار است از موبایل بهره گرفته شود باید توجه کرد که به آن به عنوان یک ابزار جدید نگاه کنیم.»طبق گفته حکیمی پروژه موبایل بانک این ‌بار با همکاری مستقیم اپراتورهای تلفن همراه پیش خواهد رفت.سید محمود احمدی که تا پیش از آمدن «کرمانشاه» به عنوان معاون فناوری‌های نوین بانک مرکزی، مسئول پیگیری پروژه‌های فناوری

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 29 ورودی ورودی صفحه 12

رسانه‌ها بی‌گناهند

زمانی که نامه امضاشده مدیرعامل شاپرک در خصوص ممنوعیت استفاده از کدهای USSD به منظور خرید، در رسانه‌های مختلف و شبکه‌های اجتماعی منتشر شد، اولین موضع‌گیری‌ای که صورت گرفت این بود که چرا این نامه انتشار یافته است. نباید این نامه در اختیار همه قرار می‌گرفت. بالا و پایین نامه را نگاه کردم هیچ نشانی از محرمانه بودن روی این نامه منعکس نشده بود. از سویی اگر این نامه در رسانه‌های مختلف هم منتشر یا درج نمی‌شد، پس از اعمال این ممنوعیت مردم متوجه آن می‌شدند و مطمئناً ضرر آن بیشتر از فایده‌اش بود.اما برخی از فعالان این بازار نظر دیگری داشتند؛ به عقیده آنان اگر این نامه منتشر نمی‌شد شاید تصمیم‌گیرندگان یا امضاکنندگان این نامه از اجرایی شدن آن منصرف می‌شدند.طبق ماده ۵ قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات که سال گذشته به تصویب رسیده است و آیین‌نامه اجرایی آن نیز تقریباً دو هفته پیش از مصوبه ممنوعیت استفاده از USSD به تصویب هیات دولت رسید، موسسات عمومی مکلفند اطلاعات موضوعی این قانون را در حداقل زمان ممکن و بدون تبعیض در دسترس مردم قرار دهند.در تبصره این ماده آمده است: اطلاعاتی که متضمن حق و تکلیف برای مردم است باید علاوه بر موارد قانونی موجود از طریق

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 1 خدمت و تجارت بانکداری الکترونیکی صفحه 66

بررسی آنچه بر شبکه پرداخت کارتی کشور گذشت

آیا شاپرک اوج خواهد گرفت

نبود نظارت کافی روی پایانه‌های فروش، رقابت بی‌دلیل شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات پرداخت برای نصب پایانه‌های فروش، رعایت نشدن استانداردهای امنیتی از سوی pspها، توجه نکردن به دستورالعمل‌های بانک مرکزی، انجام تراکنش‌های بانکی روی دستگاه‌های pos و همچنین افزایش چشمگیر میزان تراکنش‌های انجام‌شده روی پایانه‌های فروش و پراکندگی ایجادشده در پایانه‌های فروش و شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات پرداخت از جمله دلایل شکل‌گیری شبکه پرداخت الکترونیکی کشور بود.طبق آمار بانک مرکزی مبلغ تراکنش‌ها روی پایانه‌های فروش طی یک سال منتهی به مهرماه سال ۹۱ تقریبا شش برابر شده است و از ۱۹۲ هزار و ۳۵۳ میلیارد و ۹۱۹ میلیون و ۷۸۸ هزار و ۵۲ ریال به ۷۹۷ هزار و ۴۲۰ میلیارد و ۹۵۹ میلیون و ۹۵۴ هزار و ۹۷۲ ریال رسیده است. اگرچه کارشناسان بانک مرکزی این رقم را چندان دقیق نمی‌دانند و دلیل این افزایش ناگهانی را انجام برخی از تراکنش‌های بانکی روی دستگاه‌های pos‌ می‌دانند اما همین افزایش نشان‌دهنده نیاز به یک نگاه مدیریتی جدا روی این میزان تراکنش‌هاست. هرچند برای رفع این مشکلات پیشنهادهای مختلفی روی میز مدیران بانک مرکزی قرار داشت اما آنان برای پیشبرد کار خود الگویی مانند شتاب را انتخاب کردند چراکه یک بار آن را آزموده بودند و با وجود انتقادهایی که به آن وارد می‌شود

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 18 باشگاه مدیران شرکت‌گردی صفحه 52

یک روز در شرکت خدمات انفورماتیک، قلب بانکداری الکترونیکی کشور

تراکنش‌های پرشتاب

شرکت خدمات انفورماتیک سال ۷۲ به نام بهنمایان و بهسازان ثبت شد ولی همان سال تغییر نام داد تا حدود یک دهه بعد وارد بورس شود و البته سرمایه ثبت‌شده‌ای معادل ۲۸۰ میلیارد تومان در اختیار دارد. ایجاد و توسعه شبکه ماهواره‌ای کشور، اولین نظام‌های جامع بانکداری و نرم‌افزاری، نزدیک به یک دهه پیش شبکه انقلابی شتاب و چند سال بعد ساتنا را راه‌اندازی کرده‌است؛ چالشی به نام هدفمندی یارانه‌ها را دوام آورده و حالا نوبت سامانه تراکنش‌های پایانه‌های فروش است. بانک‌هایی از ملی و صادرات گرفته تا خود بانک مرکزی هستند که از راه‌حل جامع شرکت خدمات استفاده می‌کنند و از سوی دیگر حتی یک بانک هم در سراسر ایران نیست که از سرویس‌های ملی پرداخت این شرکت استفاده نکند. باید به این ترکیب، بانک‌هایی مانند کارآفرین و کشاورزی را اضافه‌ کرد که از سامانه کارت شرکت خدمات بهره ‌می‌برند. سامانه‌‌‌های شتاب، پایا، ساتنا، سوئیفت، نماد، کاشف، اعتبارات اسنادی و چندین و چند سرویس بین‌بانکی دیگر تضمین می‌کنند که این شرکت برای مدت‌ها همچنان به بازار شبکه‌‌های بین بانکی خدمات ارائه خواهد کرد. فقط طی سال گذشته ۱۰ میلیارد تراکنش شتابی در شرکت خدمات انفورماتیک انجام شده و ۹ میلیارد و ۷۰۰ تراکنش را در شاپرک مدیریت کرده است.

شماره 3 ورودی ورودی صفحه 11

خانه هایمان را امن کنیم

مادربزرگ صندوقی داشت که تمام وسایل باارزشش را در آن نگه می‌داشت، صندوقش را نیز معمولا در جایی مخفی می‌کرد و کسی از جای آن مطلع نبود، هروقت هم در عالم بچگی جایش را پیدا می‌کردم سریع جایش را عوض می‌کرد. همیشه می‌گفتم:«مامانی چرا این صندوقت رو قایم می‌کنی من که کاریش ندارم؟» او هم با خنده جواب می‌داد:«مواظب مالت باش و همسایه‌ت رو دزد نکن.» این عادت همچنان در همه ما باقی مانده است، همیشه مواظب اسناد و دارایی‌های باارزش خود هستیم، شناسنامه و مدارک خود را در جای مطمئن قرار می‌دهیم تا کسی به‌جز خود ما به راحتی نتواند به آن دسترسی داشته باشد و اگر اتفاقی افتاد و آنها را گم کردیم، سریعا اطلاع می‌دهیم.گاو صندوق‌های بزرگ می خریم و مدارک خود را در آن نکه می‌داریم تا مبادا چشم نامحرم به آن بیفتد. اگر مهمان غریبه‌ای داشته باشیم معمولا وسایل باارزش را آشکارا رها نمی‌کنیم چرا که نمی‌شناسیم‌شان و به آنها اطمینان نداریم.این آداب دنیای واقعی است اما به نظر می‌رسد این آداب دردنیای مجازی تغییر کرده‌ است،علاوه بر اینکه هر روز عکسهایی که تا پیش از این در آلبوم‌های خانوادگی نگهداری می کردیم و به غیر از آشنایان کسی از آنها مطلع نبود روی سایت‌های

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 2 خدمت و تجارت خدمات الکترونیکی صفحه 58

نگاهی به وضعیت آمارگیری شاخص‌های توسعه تجارت الکترونیکی

در غیبت اعداد

سال ۱۳۸۴ با تصویب برنامه جامع توسعه تجارت الکترونیکی، دولت وزارتخانه‌ها و دستگاه‌های مختلف را موظف به اجرای پروژه‌هایی کرد که در صورت اجرایی شدن آنها در دوره‌های زمانی مشخص‌شده وضعیت تجارت الکترونیکی به طور کامل متفاوت می‌شد؛ برنامه‌ای تنظیم‌شده در ۴۳ ماده با دوره زمانی‌های مشخص. طرح‌ها و پروژه‌هایی که باید حداکثر سال ۸۶ به نتیجه می‌رسیدند اما این برنامه نیز مانند بسیاری دیگر از برنامه‌های تصویب و ابلاغ‌شده در موعد مقرر به نتیجه نرسید و هنوز بسیاری از مواد آن معطل مانده‌اند. اجرایی شدن برنامه‌ای که ماحصل فعالیت کارگروه تجارت الکترونیکی شورای عالی فناوری اطلاعات به ریاست مسعود موحدی معاون وقت وزارت بازرگانی بود، همزمان شد با تغییر دولت. دولت نهم برخلاف دولت پیشین چندان عقیده‌ای به توسعه فناوری اطلاعات و ارتباطات و گسترش خدمات الکترونیکی نداشت از همین رو بسیاری از پروژه‌های طراحی‌شده متوقف یا کند شدند. هر چند پس از گذشت دوره زمانی کوتاه همان پروژه‌ها مجددا در دستور کاری قرار گرفتند.در یکی از بندهای این برنامه پیش‌بینی شده بود مرکز آمار ایران با همکاری وزارت بازرگانی پروژه آمارگیری از شاخص‌های توسعه تجارت الکترونیکی را اجرایی کنند تا برای بررسی وضع موجود دیگر وابسته به گزارش‌های بین‌المللی نباشیم و بتوانیم آمار و ارقام مورد نیاز را

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 2 خدمت و تجارت خدمات الکترونیکی صفحه 66

گفت‌وگو با ناصر حکیمی مدیر فناوری اطلاعات و ارتباطات بانک مرکزی

جلوی حفره نقدینگی را گرفتیم

در اولین هفته پس از تعطیلات طولانی‌مدت نوروز وارد اتاق مدیر فناوری اطلاعات بانک مرکزی می‌شویم. هنوز شیرینی‌های نوروزی روی میزش است. از او دلیل خلوتی دفتر را می‌پرسیم، با لبخند می‌گوید:«تا پایان فروردین‌ماه عید است و تعطیل.» ناصر حکیمی پس از اینکه مدیر فناوری اطلاعات بانک مرکزی شد و پست مدیریت نظام‌های پرداخت را تحویل داد از برج شیشه‌ای نیلگون بلوار میرداماد به ساختمان کوچک گوشه حیاط بانک مرکزی نقل مکان کرد. دفترش دنج‌تر و بزرگ‌تر از جای قبلی است اما اینجا دیگر نمای کوچک‌شده‌ای از شهر زیر پایش نیست. هر چند به نظر نمی‌رسد مدیران بانک مرکزی با توجه به ترافیک کاری‌شان اصلا توجهی به منظره‌ روبه‌رویشان داشته باشند.وقتی ما وارد اتاقش شدیم هنوز چراغ‌های اتاق خاموش بود، خودش در بیرون ساختمان جلسه‌ای داشت و تقریبا همزمان با ما وارد دفترش شد. به تازگی تعطیلات سال نو تمام شده بود و به نظر می‌رسید هنوز روزهای شلوغ کاری‌اش آغاز نشده است اما انبوه پرونده‌هایی که روی میزش بود خلاف این موضوع را ثابت می‌کرد. ناصر حکیمی ظاهر آرامی دارد اما برخلاف ظاهرش بسیار سریع صحبت می‌کند و برای اینکه از گفته‌هایش جا نمانید باید همراهش بدوید. سرعت حرف زدنش به حدی است که اگر قبلا سوال‌هایتان آماده نباشد

شماره 4 ورودی ورودی صفحه 10

گام‌های آهسته

دنیای ما دنیای خدمات و سرویس‌های الکترونیکی است، همه به دنبال دریافت سرویس به صورت الکترونیکی هستیم و دوست داریم به ‌جای اینکه از خانه خارج شویم و در این گرمای ذوب‌کننده تابستان به یکی از ادارت دولتی مراجعه کنیم، زیر خنکای کولر لم دهیم و تقاضای خود را برای دریافت سرویس مطرح کنیم. اما در بیشتر مواقع این خواسته ما در این دنیای مجازی در حد یک رویا باقی می‌ماند چراکه همیشه یک جای کار لنگ می‌زند، یا اینترنت خوب کار نمی‌کند یا سرویس به صورت کامل کار نمی‌کند و یا اینکه با وجود ارائه سرویس به صورت الکترونیکی به دلیل نقص قوانین امکان ارائه سرویس به صورت کاملا الکترونیکی وجود ندارد. طی سال‌های گذشته هر گاه سرویس جدیدی ارائه شده است، به دنبال آن دستگاه مربوطه و دولت باید به فکر پیدا کردن راهکارهای قانونی برای قانونی شدن آن سرویس باشند همین امر موجب شده تا دردسر ارائه سرویس‌ها بیشتر از حالت عادی باشد.مسوولان به جای اینکه به فکر سیاستگذاری برای ارائه سرویس باشند به فکر آن هستند که قوانین ارائه آن سرویس را در قالب آیین‌نامه و بخشنامه به گونه‌ای تنظیم کنند تا آن سرویس قابلیت ارائه داشته باشد اما جای خالی قانون آن همیشه باقی می‌ماند.

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 3 خدمت و تجارت دولت الکترونیکی صفحه 71

چگونه امنیت مجازی شهروندان میان کشاکش‌های دولتی گم شد

دو چشم بی‌سو

اگر بدانید اطلاعاتی که برای ثبت‌نام فرزندتان در یکی از مدارس کشور وارد سامانه ثبت‌نام اینترنتی دانش‌آموزان مدارس موسوم به سناد می‌کنید به راحتی قابل دسترس یا اطلاعات شما به عنوان یک دانشجو در سایت سازمان سنجش به راحتی یافت می‌شود، بدون اینکه حتی کسی متوجه درز اطلاعات شود، چه احساسی خواهید داشت؟ یا اگر بدانید حتی اطلاعات ملک یا منزل مسکونی‌تان در سامانه ثبت و صدور اسناد مالکیت نیز قابل رویت است به چه نتیجه‌ای می‌رسید؟شاید بگویید اگر اسم فرزندم را بدانند که در کدام مدرسه ثبت‌نام شده چندان حائز اهمیت نیست، یا به عنوان یک دانشجو اگر بدانند در چه رشته‌ای قبول شده‌ یا تحصیل می‌کنم چه اهمیتی دارد؟ یا حتی اگر بدانند زمین یا ملک من در کدام منطقه است‌؟ هرچند شاید این اطلاعات به تنهایی از اهمیت چندانی برخوردار نباشند اما اگر تجمیع شوند حتما اهمیت خواهند یافت و می‌توانند امنیت اقتصادی و اجتماعی شما را به خطر بیندازند.اینها ساده‌ترین مثال‌هایی بود که در حوزه شنود و دسترسی غیرمجاز اطلاعات سایت‌ها و پورتال‌ها می‌توان زد؛ از این دست پورتال‌ها بسیارند، پورتال‌هایی که بیش از یک میلیون کاربر دارند اما به دلیل بی‌اطلاعی یا سهل‌انگاری مسوولان آن اطلاعات بدون اینکه رمزنگاری شوند رد و بدل می‌شوند. دارندگان

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 8 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 62

گفت‌وگو با مدیرعامل مرکز ملی شماره‌گذاری کالا و خدمات

بدنه دولت مخالف شفاف‌سازی است

احمد غلامزاده در طبقه چهارم مرکز ملی شماره‌گذاری کالا و خدمات در یک اتاق بزرگ و نورگیر منتظر ما بود، کرکره‌های کشیده‌شده مانع تابش مستقیم خورشید به درون اتاق می‌شد. رئیس مرکز ملی شماره‌گذاری کالا پشت به نور نشسته بود و هنگام ورود ما فقط تصویر تاریکی از وی را دیدیم که با نزدیک شدن ما به میزش این تصویر تاریک روشن‌تر می‌شد، او مانند بیشتر مواقع کت‌ و شلوار طوسی بر تن داشت و مانند همیشه چهره‌ای آرام. به سختی می‌توان خوشحالی یا ناراحتی را از چهره‌اش خواند حتی وقتی خبر متوقف شدن اجرای پروژه‌ای که برایش هشت سال زحمت کشیده است نیز پخش می‌شود، نمی‌توان از چهر‌ه‌اش چیزی خواند. غلامزاده در ابتدا مشخص کرد با توجه به اینکه مرکز ملی شماره‌گذاری کالا و خدمات زیرمجموعه وزارت صنعت، معدن و تجارت است، از همین رو وی موظف است هر تصمیمی را که وزیر می‌گیرد اجرا کند، حتی اگر نظر کارشناسی‌اش با نظر وزیر مخالف باشد. او به صورت شفاف گفت:«من اینجا نظر کارشناسی می‌دهم اما در جایگاه مدیرعامل مرکز موظف به تبعیت از دستور وزیر هستم.» حال با تمام این توضیحات با رئیس مرکز ملی شماره‌گذاری کالا و خدمات در خصوص چرایی تصمیم وزیر به گفت‌وگو نشستیم که در

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 6 ورودی ورودی صفحه 14

سرویس و بخش خصوصی دو عنصر فراموش‌شده

دولت دهم شعارش دولت‌ الکترونیکی و توسعه سرویس‌های ۲۴×۷ بود اما رویای دریافت خدمات الکترونیکی به صورت کامل به دل مشتاقان استفاده از این خدمات ماند و هنوز کسی نمی‌تواند بگوید خدماتش را به صورت کاملا الکترونیکی می‌تواند دریافت کند. اما همین که این جمله از دهان شما خارج می‌شود بسیاری از دولتی‌ها می‌گویند تعداد خدمات الکترونیکی ارائه‌شده از ۳۰۰ نیز گذشته است و برای اثبات گفته خود به برخی از خدمات بانکی اشاره می‌کنند و خدماتی که سازمان سنجش به صورت الکترونیکی ارائه می‌دهد. اگر پای صحبت آنها نشسته و گفته‌هایشان را به دقت گوش کرده باشید، حتما شما نیز به یاد دارید که مثال‌های آنها از این موارد فراتر نمی‌رود.اما واقعیت این است که این مدیران دولتی هیچ‌گاه خودشان نخواسته‌اند خدماتی را الکترونیکی دریافت کنند اگرنه متوجه شده بودند خدمت الکترونیکی وجود ندارد. وقتی برای دریافت خدمت باید به دفاتر پیشخوان دولت یا پلیس +۱۰ مراجعه کنیم، نمی‌توانیم به آن خدمت بگوییم خدمت الکترونیکی. شاید بتوان نام خدمت غیرمتمرکز را روی آن گذاشت؛ در اصل به‌ جای اینکه مردم برای دریافت یک خدمت به یک دستگاه دولتی مراجعه کنند، به دفاتر مختلفی مراجعه و خدمات خود را از آن طریق دریافت می‌کنند. یکی از مشکلاتی که دولت یازدهم

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 4 خدمت و تجارت تجارت الکترونیکی صفحه 65

نگاهی به نقاط ضعف و قدرت قانون تجارت الکترونیکی

قانون تجارت الکترونیکی نیازمند اصلاح

عرف بین‌المللی می‌گوید قانون تجارت الکترونیکی باید هر سه سال یک بار مورد بازبینی قرار گیرد اما چه چیز ما شبیه عرف بین‌المللی است که تدوین و بازنگری قوانین‌مان شبیه آن باشد!قانون تجارت الکترونیکی در ۲۴ دی‌ماه ۸۲ به تصویب شورای نگهبان رسید و همان زمان توسط دولت وقت ابلاغ شد، تقریبا ۱۰ سال از عمر قانون تجارت الکترونیکی می‌گذرد و اگر می‌خواستیم طبق عرف بین‌المللی رفتار کنیم باید سه بار قانون‌مان را مورد بازنگری قرار می‌دادیم اما تاکنون حتی یک بار هم این قانون مورد بازنگری و اصلاح قرار نگرفته است.این قانون جزو اولین قوانینی است که در ایران برای فضای مجازی تدوین شده است همین امر لزوم بازنگری در آن را نشان می‌دهد چرا که از آن زمان تاکنون علاوه بر اینکه زیرساخت‌های ارتباطی تغییر کرده است، بسیاری از فرآیندهای اجرایی و نگاه به فناوری اطلاعات و همچنین ارتباطات دستگاه‌های اجرایی و دولتی با یکدیگر تغییر کرده‌اند. اگر آن زمان واژه تجارت الکترونیکی در ایران و جهان واژه جدیدی بود دیگر از عمر آن گذشته است؛ باید روی بسترهای توسعه‌ای آن کار کرد.تصویب و ابلاغ قانون تجارت الکترونیکی در دی‌ماه ۸۲ موجب شد گزارش آمادگی الکترونیکی سال ۲۰۰۳ روی دیگری از ایران را در آمادگی الکترونیکی و ارائه

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 8 ورودی ورودی صفحه 15

زندگی پشت پرده شک

نزدیک به یک دهه در نشریه‌ای کار می‌کردم که سرانجام پس از سال‌های متمادی به دلایل مختلف مجبور به ترک آنجا شدم. بعد از گذشت مدت بسیار کوتاهی وقتی آن نشریه را ورق می‌زدم دیگر هیچ ردی از خودم در آنجا نمی‌دیدم، دیگر نه صفحه‌بندی‌ شبیه سابق بود و نه نگارش متن‌ها، انگار باید هر چه از ما در آنجا مانده بود پاک می‌شد، چه خوب، چه بد! همه با یک پاک‌کن پاک شدند. دیگر در شرایط فعلی در آن نشریه هیچ چیز آشنایی نمی‌بینم. در این یک سال گذشته با خودم فکر می‌کردم چرا باید هر آنچه بود نیز از بین برود. چه خوب و چه بد! اما وقتی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در مراسم افتتاح تلکام اعلام کرد:«وضعیت ICT کشور را به هشت سال قبل بازمی‌گردانیم.» به پاسخ سوالم رسیدم. هر چند منظور وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات گذر از وقفه‌ای هشت‌ساله و سرعت بخشیدن به فناوری اطلاعات بود اما به نظر می‌رسید واژگانش را به درستی انتخاب نکرده چراکه محمود احمدی‌نژاد هم وقتی بر مسند قدرت نشست، در همان سال اول در بسیاری از مراسم رسمی اعلام می‌کرد:«وضعیت را به قبل از اصلاحات بازمی‌گردانم.» وزیر صنعت، معدن و تجارت نیز تقریبا همین مسیر را رفت. او

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 6 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 70

گفت‌وگو با عباس احمدی، مدیرعامل شرکت مدیریت فناوری بورس تهران

ایده‌آل نیستیم اما قابل قبولیم

تصویر کنونی از به‌کارگیری فناوری اطلاعات در بازار سرمایه را در قیاس با هفت سال پیش یک رویا می‌داند؛ زمانی که چندان هم دور نیست اما تصور چنین روزی برای تحلیلگران گذشته در آینده دورتری می‌گنجیده ‌است. عباس احمدی مدیرعامل شرکت مدیریت فناوری بورس تهران است؛ شرکتی که نبض معاملات آنلاین را در بازار سرمایه ایران به ‌دست دارد. اهل غلو کردن نیست. با ارائه آمار و اعداد سعی دارد تصویر روشنی از وضعیت بورس الکترونیکی برایمان بسازد. آن‌طور که او می‌گوید ۷۰ درصد تعداد معاملات و ۴۰ درصد ارزش‌شان این روزها اینترنتی در تالارهای شیشه‌ای جابه‌جا می‌شود.در این گفت‌وگو علاوه بر اینکه به روش‌های دسترسی مردم برای خرید و فروش آنلاین سهام نگاهی شده، عملکردی را که این شرکت برای توسعه و بهبود فرآیندهای الکترونیکی شدن و دسترسی ذی‌نفعان بازار سرمایه به سامانه معاملات داشته، مروری کرده‌ایم. سایت TSETMC از چه زمانی شکل گرفته است ؟ تقریبا از سال ۱۳۸۵ این سایت با ترکیبی مشابه ترکیبی که امروز می‌بینید مشغول سرویس‌دهی‌ است. از سال ۸۳ نیز سایت TSESC ایجاد شد. پیش از راه‌اندازی این پایگاه، اطلاعات بازار سرمایه چطور به دست مخاطبانش می‌رسید؟ پیش از آن معمولا روش به این صورت بود که مردم باید اطلاعات قیمت را یا

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 10 ورودی ورودی صفحه 15

تمایز نقشه راه با سند چیست؟

زمانی وقتی صحبت از راهبری فناوری اطلاعات و ارتباطات می‌شد همه یکصدا می‌گفتند ما برنامه کلان و آینده‌نگری برای این حوزه نداریم و نمی‌دانیم قرار است در یک دوره زمانی مشخص از کجا به کجا برسیم. دستگاه‌های مختلف مانند جزیره‌هایی جداافتاده از یکدیگر هر کدام بر حسب سلیقه مدیر بالادستی‌اش یکسری پروژه‌ را تعریف می‌کردند و تا زمانی‌ که آن مسوول بر مسند مدیریت باقی بود، پروژه نیز اجرا می‌شد و اگر کنار گذاشته می‌شد، آن پروژه نیز مانند بسیاری از پروژه‌های دیگر از دستور کار خارج. اما تقریبا از اوایل دهه ۸۰ برنامه‌ریزی برای فاوا نیز در دستور کاری قرار گرفت و علاوه بر اینکه در برنامه‌های توسعه‌ای پنج‌ساله نیم‌نگاهی به آن کردند برای این حوزه نیز برنامه‌های مستقلی نوشتند. با نزدیک شدن به دهه ۹۰ شیب برنامه‌نویسی برای فاوا نیز شدت گرفت، به‌گونه‌ای که تقریبا طی یک دوره ۱۰ ساله، ۱۰ سند مختلف در این حوزه نوشته شد. این بار نیز صدای مدیران و مجریان طرح‌ها بلند شد که چرا این‌قدر سند برای این حوزه نوشته می‌شود، بهتر نیست یک سند به صورت کامل اجرا شود؟مشکل فقط اینجا نبود؛ برخی از این برنامه‌های مدون‌شده نقشه راه نام می‌گرفتند برخی دیگر سند و دیگری برنامه جامع راهبردی و دیگری

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 7 خدمت و تجارت تجارت الکترونیکی صفحه 72

گفت وگو با غلام نبی فیضی چکاب عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی

قانون تجارت الکترونیکی همان اول خودش رانقض می‌کند

دکتر غلام نبی فیضی چکاب را کمتر کسی است که در حوزه تجارت کار کند و نشناسد.عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی و وکیل پایه یک دادگستری. چهره خندانی دارد و بسیار شمرده سخن می‌گوید، صحبت کردنش در حین مصاحبه یادآور جلسه دادگاه است. شمرده و محکم. کمتر پایان‌نامه‌ای است که اشاره‌ای به تجارت الکترونیکی داشته باشد و او در آن دخیل نباشد. جزو اولین اساتید دانشگاه است که به صورت مستقیم روی مسائل حقوقی مربوط به تجارت‌الکترونیکی کار کرده و اکثر مقالاتش روی این موضوع متمرکز شده است. او عضو شورای راهبردی بازنگری و اصلاح قانون تجارت ایران بود، قانونی که بیش از ۸ سال است در انتظار تصویب به سر می‌برد. با او در صبح یکی از روزهای گرم تابستان قرار گفت‌وگو داشتیم؛ جلسه‌ای که پیش از آن دو دفعه کنسل شده بود اما او این‌بار در اتاقش در طبقه ۱۴ برج توسعه منتظر ما بود. با او درخصوص لزوم بازنگری در قانون تجارت الکترونیکی صحبت کردیم؛ انتقاداتی که گاهی ما را متعجب می‌کردو گاهی به خنده می‌انداخت. در زیر متن کامل گفت‌وگو را می‌خوانید: آیا زمان مناسبی برای تغییر قانون است؟ در مورد اینکه زمان مناسبی برای اصلاح قانون تجارت الکترونیکی هست یا خیر باید بگویم هم

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 28 خدمت و تجارت بانکداری الکترونیکی صفحه 70

آیا شرکت خدمات انفورماتیک با شتاب به ویزا و مستر می‌رسد؟

جنجال برای اتصال به شبکه‌های بین‌المللی

خبر اتصال شبکه بانکی به شبکه‌های بانکی بین‌المللی زمانی درصدر قرار گرفت که مدیرعامل شرکت خدمات انفورماتیک یکی از برنامه‌های آتی این شرکت برای دوران پساتحریم را آماده‌کردن شتاب به منظور اتصال سوئیچ‌های بانکی منطقه‌ای و همچنین اتصال به ویزا و مستر عنوان کرد.پس از انتشار این خبر به صورت ناگهانی همه این سوال را مطرح کردند که چرا شرکت خدمات انفورماتیک باید اقدام به اتصال شبکه‌ بانکی به شبکه ویزا و مستر کند. هر کدام از بانک‌ها یا شرکت‌ها می‌توانند برای انجام مذاکرات با آنها اقدام کنند و این مزیت رقابتی را نباید فقط در اختیار یک شرکت قرار داد. اما به نظر می‌رسد آنها فراموش کردند این سوال را مطرح کنند که این شرکت با لباس رقابتی خود در این مذاکرات حضور پیدا می‌کند یا با لباس حاکمیتی؟طبق مقررات حاکم بر شتاب یکی از وظایف مرکز شتاب ایجاد ارتباط با مراکز بین‌الملل برای انجام تراکنش‌های کارت‌های پرداخت است. بر این اساس طبیعی است شرکت خدمات انفورماتیک به عنوان مجری این شبکه و بازوی اجرایی بانک مرکزی، مقدمات اجرایی لازم را برای اتصال به شبکه‌های بین‌المللی فراهم کند.پیش از انتشار این خبر و درست پیش از اوج گرفتن تحریم‌ها زمانی که بحث اتصال شبکه بانکی کشور به کشورهای منطقه

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 11 ورودی ورودی صفحه 15

آرزوهای بزرگ

وقتی اسفندماه ۹۱ در اوج ترافیک و شلوغی روزهای پایانی اسفندماه اولین شماره پیوست منتشر شد، لبخند رضایتی روی لبانم نشست، از خروجی کار تقریبا راضی بودیم و بعد از روزهای سختی که پشت سر گذاشته بودیم پنجره امیدی برایمان باز شده بود. انگار تمام مشکلات رفع شده بود. اما آن شماره اولین قدم برای ورود به مسیری بود که هنوز برای ما هموار نشده بود. سال ۹۲ برای من همه چیز تازگی داشت، آلیسی بودم در سرزمین عجایب. علاوه بر اینکه در مجله‌ای تازه متولدشده مشغول به کار بودم و ساختمان آن نیز به مکانی جدید منتقل شده بود، شکل کار من نیز تغییر کرده بود. اگر تا قبل از این فقط خبرنگار صرف بودم و وظیفه‌ای جز تهیه خبر و نوشتن گزارش نداشتم و به نظرم این سخت‌ترین کار دنیا بود؛ حال علاوه بر آن، مسوولیت اداره بخشی از کار یا مدیریت آن نیز بر دوشم بود. اگر در گذشته مجری صرف بودم و می‌توانستم دلیل تمام بدی‌ها را به گردن دیگری بیندازم حال بخشی از این بدی‌ها به گردن من بود. باید تصمیم می‌گرفتم، اجرا می‌کردم، در تصمیم دوستان مشارکت می‌کردم و آنها را در تصمیم خود مشارکت می‌دادم. ما یک تیم بودیم و اگر تا قبل

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 9 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 61

نماد بانک مرکزی از نیمه بهمن می‌آید

امضایی که هویتش گم شد

استفاده از ابزارها و خدمات الکترونیکی از علایق پدرم است،اما همیشه به دلایل مختلف با آنان به مشکل برمی‌خورد و همیشه با سوالات بنیادین مواجه می‌شود و انتظار دارد من به عنوان خبرنگار این حوزه بتوانم به تمامی سوالاتش پاسخ دهم. یکی از درگیری‌های او تعدد کارت‌های بانکی‌اش است و طی این سال‌ها همیشه از من می‌خواهد به مدیران بانکی بگویم چرا باید برای انجام کارهای بانکی مختلف از چند کارت یا توکن استفاده کند. چرا هر بانک باید توکن متفاوتی برای استفاده از حساب‌های اینترنتی‌اش بدهد و نمی‌توان از یک توکن برای تمام حساب‌ها استفاده کرد؟او از من انتظار دارد جواب تمام این سوالات را بدانم و بگویم چه زمانی تمامی این مشکلات برطرف می‌شود، طی سال‌های گذشته همواره به او گفته‌ام اگر امضای الکترونیکی ارائه شود و کاربران در محیط مجازی شناسایی شوند، بخش بزرگی از این مشکلات رفع می‌شود اما زمانی‌ که سال گذشته امضای الکترونیکی‌اش را برای پرداخت مالیات گرفت من با مشکل دیگری مواجه شدم؛ چرا این امضا را نمی‌تواند همه جا استفاده کند؟ حال که این امضا را گرفته چرا باید برای انتقال وجه از توکن استفاده کند؟ توضیح دادم هنوز خدمات بانکی قابلیت استفاده از امضای الکترونیکی را ندارند. حال با اجرایی شدن

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 12 ورودی ورودی صفحه 15

زندگی‌ام را به اشتراک نمی‌گذارم

من یک روزنامه‌نگارم، آن هم نه روزنامه‌نگاری که در حوزه فرهنگ و سینما یا اقتصاد کار می‌کند. حوزه تخصصی من آی‌تی است. بیشتر مخاطبانم که با کارم آشنا می‌شوند انتظار دارند آخرین فناوری‌های روز دنیا را بشناسم و بعد از آن دنبال من در فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی می‌گردند. همیشه می‌پرسند «در فیس‌بوک که هستید؟» وقتی با جواب منفی من مواجه می‌شوند می‌گویند:«شما چرا؟ شما که باید این فضا را کاملا بشناسید و اصلا بخشی از کار شماست؟» این حرف آنان و انتقادشان را قبول دارم، به خاطر عضو نبودنم بسیاری از مواقع دیرتر از سایرین از اخبار مطلع می‌شوم یا اگر به من بگویند فلان خبر در فیس‌بوک یا در فلان شبکه اجتماعی منتشر شده باید از کسی بخواهم آن را برایم جای دیگری ذخیره یا در نهایت ایمیل کند.اما من چرا عضو فیس‌بوک نشدم؟دوست ندارم هر جا می‌روم به تمام دنیا اعلام کنم که کوله‌بار خود را بسته‌ام و به فلان شهر یا فلان کشور سفر کرده‌ام و برای اثبات ادعای خود عکسم را نیز ضمیمه‌اش کنم. اگر به مسافرت می‌روم فقط برای لذت بردن از آن می‌روم، هنوز برایم جا نیفتاده است که بخواهم به همه عالم اعلام کنم من روزهای خوش یا غم انگیزی را

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 10 خدمت و تجارت دولت الکترونیکی صفحه 60

مروری بر 12 سال سندنویسی آی‌تی در ایران

نوشته‌هایی بر باد

شروع کار من به عنوان خبرنگار در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات تقریبا به سال ۸۱ و آغاز برنامه تکفا برمی‌گردد. هنگام اجرایی شدن آن برنامه هنوز خبرنگار تازه‌کاری بودم که همه‌چیز برایم تازگی داشت و با کمترین خبری در این حوزه ذوق‌زده می‌شدم و این تصور برایم ایجاد می‌شد که مهم‌ترین خبر سال را به دست آورده‌ام اما امروز…در آن زمان هر گاه خبری از انتشار سند یا نقشه راهی در زمینه فناوری اطلاعات و ارتباطات مطرح می‌شد با این رویا که از این پس همه‌چیز طبق برنامه‌ریزی پیش خواهد رفت، سراغ تدوین‌کنندگان و مجریان آن طرح می‌رفتم تا شاید من نیز نقشی در اجرایی شدن آن سند داشته باشم اما امروز…در طی این سال‌ها به فراخور کارم بارها با افرادی که سندی را تنظیم کرده‌اند گفت‌وگو کرده‌ام و بارها اسناد مختلف حوزه فاوا را با این رویکرد که خبر یا گزارشی از آن تهیه کنم زیر و رو کرده‌ام و همیشه امیدوارم بودم سندی که به نظر من شباهت زیادی با سندهای گذشته داشته، اجرایی شود اما این رویای من فقط در مورد تعداد کمی از اسناد محقق شده است.طرح تکفا، سند راهبردی امنیت فضای تبادل اطلاعات کشور، طرح تکفا ۲، سند راهبردی جامعه اطلاعاتی، طرح تسما، سند

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 13 ورودی ورودی صفحه 16

جاده فریاد می زند

رایانش ابری در دنیا بسیار جوان و در ایران هنوز به دنیا نیامده است، تصمیم‌گیران و مجلسیان می‌گویند باید در برنامه‌های آتی توسعه‌ای پیش‌بینی‌های لازم در این زمینه صورت گیرد و پروژه‌های آن به تدریج طراحی شوند. این پیشنهادها در شرایطی مطرح می‌شود که به نظر می‌رسد هنوز نیاز به استفاده از رایانش ابری در کشور حس نشده است هنوز این واژه برای بسیاری ناشناخته است و وقتی اسم رایانش ابری به میان می‌آید، به چند دیتاسنتر یا مجازی‌سازی دیتاسنترها محدود می‌شود. در چنین شرایطی نگاه دستوری به راه‌اندازی این فناوری موجب تعریف یکسری پروژه و در نهایت اختصاص بودجه‌ای کلان برای آن و احتمالا اجرایی نشدن یا بدون کاربرد ماندن آن می‌شود. اگر قرار است پروژه‌ای در نهایت موفق شود باید نیاز به اجرایی شدن آن در لایه‌های مختلف سیاستگذاری و اجرایی کشور حس شود و آگاهی و دانش متخصصان فناوری به آن کافی نیست.اما چرا با وجود مزایای مختلفی که رایانش ابری دارد و با وجود علاقه زیاد ایرانی‌ها به فناوری، این نوع فناوری در ایران راه نیفتاد و چندان جذابیتی ندارد؟چرا ما از این فناوری کشورهای دیگر استفاده نکرده ایم مگر غیر این است که اصلی ترین خصوصیت این نوع فناوری به اشتراک گذاری زیرساخت های مشترک

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 26 ورودی ورودی صفحه 16

کجا ایستاده‌ایم

معمولاً ما عادت کرده‌ایم خودمان را خیلی دست بالا بگیریم. وقتی از ایران و ایرانی صحبت می‌کنیم به نظر می‌رسد تافته جدابافته‌ای هستیم، از نظر هوش و استعداد در دنیا سرآمد هستیم و بهترین فرهنگ و آداب و رسوم را ما داریم. همیشه به گذشته خود می‌نازیم و می‌گوییم منشور حقوق بشر از روی لوح کوروش نوشته شده است و در نهایت نتیجه می‌گیریم ایران و ایرانی همه‌چیزتمام است. نه نقصی دارد نه تناقضی. شنیدن این حرف‌ها خوشایند است اما زمانی بیشتر خوشایند می‌شود که این نشانه‌ها در شرایط فعلی نیز بروزی داشته باشد. هیچ وقت دوست نداریم بگوییم در شرایط فعلی در چه موقعیتی قرار داریم و در کجای دنیا قرار گرفته‌ایم. انتشار گزارش‌های سالانه بین‌المللی هرساله ما را از یک خواب ۲۴۰۰ ساله بیدار می‌کند اما متاسفانه زمان بیداریمان کوتاه است و به سرعت فراموشش می‌کنیم.وقتی نام ایران در گزارش‌های بین‌المللی کنار کشورهایی قرار می‌گیرد که از نظر وسعت، جمعیت و منابع انسانی به اندازه یکی از استان‌های ایران نیز نیستند، دیگر شنیدن موفقیت‌های تاریخی جذاب نخواهد بود. مرور گزارش جهانی فناوری اطلاعات در سال ۲۰۱۵ نشان می‌دهد با وجود تلاش‌هایی که طی سال‌های گذشته صورت گرفته است، هنوز در وضعیت بسیار نامناسبی قرار داریم. در هیچ کدام

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 25 ورودی ورودی صفحه 15

قدرتمندتر کیست؟

اگر مسافر خط راه‌آهن- تجریش باشید متوجه تغییرات ایجادشده در این خط شده‌اید. مسافران دیگر نمی‌توانند به ‌جای کرایه مسیر خود وجه نقد بپردازند و حتماً باید از کارت‌بلیت استفاده کنند. علاوه ‌بر این از دستگاه‌های کارتخوان درون اتوبوس نیز نمی‌توانند استفاده کنند و باید از دستگا‌ه‌هایی استفاده کنند که درون ایستگاه‌ها جانمایی شده‌اند. برای این ساماندهی به نظر می‌رسد شهرداری اتوبوس‌های خصوصی فعال در این خط را نیز به خط‌های دیگر منتقل کرده و فقط اتوبوس‌های مخصوص شرکت اتوبوسرانی در این خط تردد می‌کنند؛ یعنی همان اتوبوس‌های قرمز آکاردئونی. تمام این تغییرات موجب شده نظم هرروزه این خطوط به‌ هم بریزد. صف‌های طولانی ایجاد شود و مردم نیز همه سرگردان خرید کارت یا قرض گرفتن کارت دیگران. این تغییر کوچک چنان ترافیکی در خطوط ایجاد کرده که موجب می‌شود اتوبوس‌ها دیرتر حرکت کنند و در نتیجه مسافران بیشتر در ایستگاه‌ها بمانند؛ مردم نیز به تبع آن اعتراض‌شان بلند ‌شود که مگر سیستم قبلی چه ایرادی داشت که مدلش را تغییر دادند.درست مثل صف‌های ایجادشده در روزهای ابتدایی استفاده از کارت بنزین. آشنایی با هر تغییر زمان می‌برد اما مقاومت در برابر آن چیز دیگری است. گاهی کسانی که با تغییر مواجه می‌شوند، قدرتی ندارند؛ طبیعی است در چنین شرایطی

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 24 ورودی ورودی صفحه 17

سیاسی نگاه نکنیم

از زمانی که بحث ادغام شوراها در دولت اول محمود احمدی‌نژاد مطرح شد، بحث ادغام شوراهای فناوری اطلاعات نیز به تبع آن داغ شد. هر چند آن زمان کارشناسان حوزه معتقد بودند هدف و منظور، ادغام شوراهای دیگر بود اما باد ادغام بالاخره در شوراهای فاوا نیز وزید. در آن زمان کارشناسان حوزه چون همگان با تصمیم ناگهانی رئیس‌جمهور مخالف بودند، به تحلیل کارشناسی برخاستند و با اینکه همه آنان با ادغام موافق بودند و می‌گفتند تمامی این شوراها می‌تواند در دل یک شورا خلاصه شود؛ اما با آن رویکرد نیز مخالفت می‌کردند و بر آن ایراد قانونی می‌گرفتند و می‌گفتند خاستگاه تشکیل هر کدام از این شوراها با دیگری متفاوت است . تشکیل شورای عالی فضای مجازی نیز موجب شد بار دیگر بحث ادغام شوراها مطرح شود. برخی از کارشناسان معتقد بودند تشکیل شورای عالی فضای مجازی و تجمیع وظایف سیاستگذاری ذیل این شورا عملاً شوراهای عالی دیگر را زیرمجموعه خود قرار می‌دهد؛ اما در همان زمان قرار شد دبیرخانه شوراها مانند بازوهای اجرایی شورای عالی فضای مجازی عمل کنند. حال که بار دیگر مساله ادغام شوراها آن هم فقط شورای عالی فناوری اطلاعات و ارتباطات با شورای عالی فضای مجازی مطرح شده‌ است، این سوال مطرح می‌شود که

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 14 ورودی ورودی صفحه 14

نه فقط مه و خورشید

صحبت از کیفیت اینترنت مثل صحبت از آلودگی هواست. همه می‌دانند آلودگی هوا در وضعیت نگران‌کننده‌ای قرار دارد اما پیدا کردن راهکاری برای از بین بردن این آلودگی کار چندان ساده‌ای نیست، همه به یک باران یا یک وزش باد در جهت مناسب امیدوارند.کیفیت دسترسی به اینترنت نیز درست همین وضعیت را دارد؛ از رئیس‌جمهور گرفته تا وزیر و در نهایت مصرف‌کننده نهایی همه می‌دانند سرعت دسترسی به اینترنت چندان مناسب نیست، قطع و وصل شبکه زیاد است و نمی‌توان با این وضعیت گامی در جهت دولت الکترونیکی برداشت اما همه فقط امیدواریم بادی در جهت مناسب بوزد. هر گاه یکی از مسوولان از این وضعیت گلایه می‌کند، به‌ جای اینکه از فردای آن روز کیفیت دسترسی به آن بهبود یابد یا سایر مسوولان در جهت بهبود آن گام بردارند، ابر و باد و مه و خورشید دست به دست هم می‌دهند که نه‌تنها کیفیت دسترسی بهبود نیابد بلکه وضعیت از آنچه هست بدتر شود و این روند تا چند روز ادامه خواهد داشت و جالب اینجاست که کسی نیز معترض نمی‌شود.به نظر می‌رسد همه در یک توافق جمعی بر نامناسب بودن کیفیت اینترنت با یکدیگر به اجماع رسیده‌اند؛ شعب بانکی برای یک روز تقریبا کامل نمی‌توانند سرویس‌های خود را

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 15 ورودی ورودی صفحه 15

همان که بود

عادت کرده‌ایم وقتی صحبت از ایران می‌شود از تاریخ چند هزار ساله‌مان بگوییم و از فرهنگ عظیمی که داریم. از اینکه روزی قدرت برتر بودیم و هیچ کشوری یارای مقاومت در برابر ما را نداشت. از کورش بگوییم و داریوش. و از منشور کورش به عنوان اولین اعلامیه حقوق بشر یاد کنیم. هیچ کدام‌مان دوست نداریم به آمارهای امروز جهانی مراجعه کنیم؛ به آمارهایی که ایران را تقریبا در انتهای جداول قرار داده‌اند. دوست نداریم جدول‌هایی را ورق بزنیم که همسایه‌های ما در آنها، کشورهای کوچکی هستند که جمعیت‌شان به اندازه جمعیت یکی از استان‌های ما هم نمی‌رسد اما واقعیت همین جداول هستند و ما در رویای روزهای گذشته درجا زده‌ایم.گزارش جهانی فناوری اطلاعات در سال ۲۰۱۴ نیز نمونه‌ای از این دسته از گزارش‌هاست. ورق زدن این گزارش نشان می‌دهد ما برای توسعه فناوری اطلاعات و ارتباطات هیچ کاری نکرده‌ایم. نه آمادگی زیرساختی داریم و نه آمادگی سیاسی و قانونگذاری. بازرگانان ما با فناوری آشنایی ندارند و شهروندان ما از اینترنت فقط سرگرمی‌اش را می‌شناسند.بررسی آمار و ارقام نشان می‌دهد امتیاز ما همان است که طی سال‌های گذشته بوده، سال‌هاست که در جا زده‌ایم، نه به آمار کشورهای دیگر توجه کرده‌ایم و نه به برنامه‌‌ریزی‌های صورت‌گرفته برای افق ۱۴۰۰ و

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 23 ورودی ورودی صفحه 18

زمان گرگ و میش

امسال شهرداری برای صدور مجوزهای طرح ترافیک سالانه از عادت همیشگی خود که انتشار برچسب‌های مخصوص برای شیشه اتومبیل بود، پیروی نکرد. بلکه کارتی صادر کرده که مشخصات دارنده خودرو و خودرو در آن ثبت شده و این کارت در سایر ترمینال‌های حمل و نقل شهری قابل استفاده است. در اصل دارندگان خودرو دارای طرح ترافیک می‌توانند از آن به عنوان کارت بلیت اتوبوس یا مترو استفاده کنند، علاوه بر اینکه این کارت اگر کمتر برای ورود به حوزه طرح ترافیک مورد استفاده قرار گیرد، به دارنده کارت جایزه‌ای تعلق می‌گیرد و کارتش برای استفاده از خطوط حمل و نقل عمومی شارژ می‌شود.در اصل شهرداری با اجرای این پروژه به صورت خیلی زیرپوستی به دنبال پیاده‌سازی پروژه کیف پول الکترونیکی خود است؛ پروژه‌ای که مدت‌ها به دلیل مخالفت بانک مرکزی به تاخیر افتاده است. در شرایط فعلی شهرداری تهران با همکاری بانک شهر بسیاری از حوزه‌های حمل و نقل شهری را تحت پوشش کیف پول الکترونیکی خود قرار داده است و اگر پروژه تاکسی‌هایش نیز نهایی شود به نظر می‌رسد استفاده از این کارت‌ها گستره بزرگی از شهروندان را تحت پوشش خود قرار خواهد داد و این سوال باقی می‌ماند که آیا دیگر نیازی به کیف ‌پول الکترونیکی خواهد بود؟در

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 16 ورودی ورودی صفحه 15

قانون‌نویسی در فضای مجرد

حدود سه سال پیش درست زمانی ‌که مرکز توسعه تجارت‌ الکترونیکی توسعه مراکز میانی را در دستور کاری خود قرار داده بود و برای صدور امضا تبلیغ می‌کرد، وزارت کشور اعلام کرد بابت صدور کارت‌های هوشمند برای هر شهروند امضایی صادر خواهد کرد. در ابتدا این تصور به ‌وجود آمد که طبق روال قانونی ثبت احوال نیز یک مرکز میانی ایجاد می‌کند و زیر نظر ریشه اقدام به صدور امضا خواهد کرد اما پس از گذشت مدتی مشخص شد منظور مسوولان از این اظهار نظر ایجاد مرکز ریشه‌ای مجزا یا تولی‌گری مرکز ریشه است. آنان می‌خواستند تولی‌گری مرکز ریشه را با این استدلال که بخش هویت کشور زیر نظر وزارت کشور است و این بخش نیز باید زیر نظر وزارت کشور باشد، در اختیار گیرند. هر چند به دلیل نص قانون این امر عملی نشد اما نه‌تنها هنوز کارت‌های هوشمند و امضای آن به نتیجه نرسیده ‌است بلکه روند توسعه امضای دیجیتال نیز کند شد. با این وجود به نظر می‌رسد مدیران ما از چنین تجربه‌هایی درس نمی‌گیرند و هنوز بر سر اجرای برخی از پروژه‌ها و مدیریت و تولی‌گری آنان با یکدیگر اختلاف دارند. در این میان قانون‌نویسان ما نیز بی‌تقصیر نیستند، زمانی که هر کدام از قوانین و

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 27 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 72

مدیرعامل شرکت توسعه و نوآوری بانک شهر:

با بانک‌های دیگر در رقابت نیستیم

بانک شهر به عنوان بانک شهرداری‌ها به نظر می‌رسد تصمیم گرفته کلیه خدمات بانکی- شهری را به مردم ارائه دهد. همین امر موجب بروز برخی نگرانی‌ها میان بانک‌های دیگر شده است. به عقیده آنان این نوع فعالیت بانک شهر در ارائه سرویس‌های شهری به تدریج موجب به‌وجود آمدن انحصار می‌شود. از سویی به دلیل نوع مدیریت و برنامه‌های طراحی شده برای بانک شهر طبیعی است این بانک به سمت ارائه سرویس‌های شهری به شهروندان حرکت کند. از جمله این سرویس‌ها ارائه کارت شهروندی است. ارائه این کارت از دیر باز توسط بانک‌های مختلف در دستور کار قرار می‌گرفت اما به دلیل اینکه توانایی رایزنی با شهرداری را نداشتند در نهایت منجر به شکست می‌شد. حال ارائه این سرویس از سوی بانک شهر در دستور کار قرار گرفته است. در این خصوص با مسیح قائمیان مدیرعامل شرکت توسعه و نوآوری بانک شهر به گفت‌وگو نشسته‌ایم که در زیر می‌خوانید: به تازگی بانک شهر سرویس‌های کارت شهروندی را توسعه و به بخش‌های مختلف نیز سرایت داده است، همین امر موجب اعتراض برخی از بانک‌ها شده چرا که اعتقاد دارند امکان رقابت در چنین شرایطی وجود ندارد.این طبیعی است که هر بانکی کارت خود را صادر کند و سرویس‌های خود را ارائه دهد

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 22 ورودی ورودی صفحه 21

شاید … شاید

روزهای آخر سال وقتی مسیر خانه تا تحریریه را طی می‌کنم، پرسه‌زنی مردم برای خریدهای پایان سال هوایی‌ام می‌کند. با خودم روزهای باقیمانده سال را می‌شمارم و همچنین روزهای باقیمانده تا خروجی آخرین شماره نشریه. به خودم نوید می‌دهم که بعد از خروجی مجله، کجاها بروم و چه کارهایی انجام دهم. یک لیست برای خودم درست می‌کنم از چیزهایی که می‌خواهم بخرم و جاهایی که می‌خواهم بروم. اما روزها کندتر می‌گذرد و فرآیند خروجی مجله طولانی‌تر می‌شود.نیمه دوم سال همیشه کارها بیشتر است. به نظر می‌رسد تمامی همایش‌ها و نمایشگاه‌ها در نیمه دوم سال برگزار می‌شود. یعنی درست زمانی که دوست داری بیشتر استراحت کنی، از تغییر رنگ برگ درختان لذت ببری، در زیر باران قدم بزنی و برف‌بازی کنی باید تمام روز در دفتر تحریریه بنشینی و کار کنی. درست برعکس در گرماگرم روزهای تابستان هیچ نمایشگاهی برگزار نمی‌شود و همایشی نیست اما باز هم تو در دفتر تحریریه نشسته‌ای، این بار از گرمای هوا فرار کرده‌ای و صندلی خودت را در مقابل کولر به تمام پرسه‌گردی‌های سطح شهر ترجیح می‌دهی.اولین شماره نشریه درست در همین روزها منتشر شد؛ سالگرد نشریه تقریبا با روزهای اسفند هماهنگ است. به نظر می‌رسد از ابتدا به گونه‌ای برنامه‌ریزی کرده بودیم که روزهای

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 26 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 76

ناصر حکیمی مدیرکل فناوری اطلاعات بانک مرکزی:

همه چیز در یک سال تغییر کرد

انجام دادن گفت‌وگو درست سر ظهر یک روز گرم تابستان آن هم در ماه رمضان کار آسانی نیست؛ هم برای مصاحبه‌کننده و سخت‌تر از آن برای مصاحبه‌شونده. ناصر حکیمی مدیر کل فناوری اطلاعات بانک مرکزی بعد از یک جلسه فشرده به مصاحبه رسید و تقریباً دیگر توانی برایش باقی نمانده بود. وقتی به او گفتم کلی سوال در ذهنم هست که نمی‌دانم از کجا شروع کنم و کدام را مطرح کنم، گفت:«شما هر چه بپرسید من جواب می‌دهم.» همین اتفاق هم افتاد. در ادامه می‌توانید متن کامل گفت‌وگو با وی را بخوانید:   زمانی‌ که نقشه راه گذشته تقریباً به انتهای خود رسیده بود، برنامه‌ریزی برای نقشه راه آتی یا به قولی نقشه ۱۴۰۰ در دستور کار قرار گرفت. نقشه راه قبلی با دو سال تاخیر یعنی سال ۹۲ تقریباً به اتمام رسید. از آن زمان حدوداً دو سال می‌گذرد. طبق برنامه‌ریزی‌ها تا پایان سال ۱۴۰۰ یعنی شش سال دیگر باید به اهداف پیش‌بینی‌شده در نقشه ۱۴۰۰ دست یابید. تاکنون چه اقداماتی برای محقق شدن اهداف صورت گرفته است؟در حقیقت برنامه قبلی امسال به پایان رسید. پروژه چکاوک آخرین سامانه پیش‌بینی‌شده در برنامه قبلی بود که امسال راه‌اندازی شد. اما در کنار سامانه‌هایی که برنامه قبلی بود چند سامانه دیگر

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 25 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 65

چ مثل چک، چ مثل چکاوک

هیچ کدام از سامانه‌های افتتاح‌شده بانک مرکزی این شانس را نداشتند که برایشان جشن رونمایی برگزار شود اما با پیاده‌سازی سامانه چکاوک در پنجم خردادماه در استان خراسان رضوی، این سامانه در کلیه استان‌های کشور پیاده‌سازی شد و برای به پرواز درآمدن چکاوک جشن گرفتند.به نظر می‌رسد مشکلات پیاده‌سازی سامانه چکاوک یا سامانه ساکن‌سازی فیزیک چک آن‌قدر زیاد بود که بهره‌برداری کامل آن برای بانک مرکزی مانند برگزاری یک جشن مسرت‌بخش بود.مدیر کل فناوری اطلاعات بانک مرکزی پس از پیاده‌سازی چکاوک اذعان می‌کند چکاوک پروژه پرچالشی بود، چرا که در زمان کوتاه ۲۰۰ هزار نفر در ۳۰ شعبه بانکی با یکدیگر هماهنگ می‌شدند. اما مشکل اصلی در جایی بود که فرآیند داخلی بانک‌ها با یکدیگر هماهنگ نشده بود.برای اجرایی شدن این سامانه ۲۷ تا ۲۸ هزار شعبه کشور باید تجهیز می‌شدند و حدود ۵۰ هزار نفر آموزش می‌دیدند و نزدیک ۲۴ اتاق پایاپای تعطیل می‌شدند. کاری که مطمئناً دردسرهای اجرایی خاص خودش را دارد. تعطیلی اتاق‌های پایاپای از آن رو پرچالش بود که علاوه بر اینکه نیروی انسانی به کار گرفته‌شده در اتاق‌های پایاپای طبق گفته مسئولان بانک مرکزی باید جذب شبکه بانکی کشور می‌شدند، سر و سامان دادن به نیروی انسانی که حال سیستم کاری‌شان فرق می‌کرد، کار چندان

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 24 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 68

سعید مهدیون معاون تنظیم مقررات مرکز ملی فضای مجازی:

باید بازار را رصد کنیم

کافی است در قسمت جست‌وجوی گوگل واژه «بیت‌کوین» را تایپ کنید تا از تعداد زیاد سایت‌هایی که امکان خرید و فروش و مبادله بیت‌کوین با ریال را فراهم کرده‌اند، خبردار شوید. همین موجب شده است با وجود سکوت تقریباً هوشمندانه مسئولان کشور نسبت به بیت‌کوین بخشی نیز برای سیاستگذاری روی آن اقدام کنند. اما سیاستگذاری برای بیت‌کوین چندان ساده نیست. هنوز این نوع پول جایگاه واقعی خود را پیدا نکرده است و بسیاری بین پول بودن یا کالا بودن آن با یکدیگر اختلاف نظر دارند. از سویی هیچ کدام از کشورهای دیگر نیز قانون خاصی در مورد آن تدوین نکرده‌اند و همه منتظرند تا ببینند آینده چه خواهد شد. اما مرکز ملی فضای مجازی در این میان سریع‌تر عمل کرده است. این مرکز تصمیم‌ گرفته این بار همگام با کشورهای دیگر در جهت قانونگذاری و سیاستگذاری برای بیت‌کوین قدم بردارد تا دیگر ایران مصرف‌کننده صرف نباشد. سیاستگذاری و قانونگذاری برای بیت‌کوین را معاونت تنظیم مقررات مرکز ملی فضای مجازی بر عهده گرفته است. به منظور مشخص شدن وضعیت روند سیاستگذاری برای بیت‌کوین با سعید مهدیون معاون تنظیم مقررات مرکز ملی فضای مجازی به گفت‌وگو نشسته‌ایم که در ادامه می‌خوانید: معمولاً بانک‌های مرکزی کشورها و سازمان‌های بورس وارد سیاستگذاری برای بیت‌کوین

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 15 خدمت و تجارت بانکداری الکترونیکی صفحه 60

بانک مرکزی با نظام شفافیت و تمرکز اطلاعات به سراغ بانک‌ها می‌رود

چشم سوم

وقتی ماجرای اختلاس سه هزار میلیاردی کشف و تیتر بزرگ رسانه‌ها شد، بسیاری از نبود نظارت کافی بر سیستم بانکی گفتند و نقش بانک مرکزی را در این میان زیر سوال بردند.وقتی تعداد معوقات بانکی چنان افزایش یافت که دیگر داد مسوولان دولتی و بانکی نیز درآمد، باز هم از نبود نظارت کافی بر سیستم بانکی گفتند و پیکان اتهام را به سمت بانک مرکزی گرفتند. وقتی این پیکان تیزتر شد که هر کدام از بخش‌های دولت رقم‌های متفاوتی از ۸۰ هزار تا ۱۵۰ هزار میلیارد تومان برای میزان معوقات بانکی اعلام می‌کردند. تعدد این ارقام به اندازه‌ای بود که اعتراض مسوولان نیز بلند شد و در نهایت معاون نظارتی بانک مرکزی رقم رسمی مطالبات معوق بانکی را حدود ۸۵ هزار میلیارد تومان اعلام کرد.هرچند تخلفات مالی و میزان بالای معوقات بانکی امروز تیتر بزرگ اخبار و رسانه‌ها شده است و تمامی بخش‌های کشور از گروهی صحبت می‌کنند که به سادگی پول بانک‌ها و مردم را به جیب‌ زده‌اند و حالا هم کاسه ندارم به‌ دست گرفته‌اند و نتیجه این اقدام آنان بی‌نصیب ماندن اکثر مردم از خدمات بانکی شده است، اما خود بانک‌ها پیشتر پیش‌بینی چنین روزی را می‌کردند و در جلسات مختلف خود بارها اقدام به برنامه‌ریزی برای

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 21 ورودی ورودی صفحه 19

باید زبان مشترک بیابیم

انتشار آمار بین‌المللی هر از چند گاهی تکانی به مسئولان اجرایی بخش‌های مختلف می‌دهد. آنان متوجه می‌شوند در چه زمینه‌هایی ضعیف عمل کرده‌اند و در چه زمینه‌هایی خوب. متوجه می‌شوند کدام کشورها پیشرفت کرده‌اند و کدام کشورها درجا زده‌اند و جایگاه ما در میان کشورهای جهان و منطقه کجاست. می‌توانند متوجه شوند برنامه‌ریزی‌هایشان برای توسعه موفقیت‌آمیز بوده یا مسیری که انتخاب کرده‌اند، همسو با تحولات جهانی بوده یا به سمتی اشتباه گام برداشته‌اند. البته رسیدن به تمامی این نتایج به نوع نگرش مدیران اجرایی کشور بستگی دارد. می‌توانند از این آمار بهره‌ برند و خطاهای خود را اصلاح کنند یا می‌توانند بدون توجه به آن همان مسیری را که در گذشته پیش گرفته‌اند، ادامه دهند. این دو نگاه متفاوت طی دوره‌های مختلف در میان سیاستگذاران و مدیران اجرایی ما حاکم بوده ‌است. گاهی اوقات مدیران سعی کرده‌اند از آمار بین‌المللی بهره برند و در دوره‌ای دیگر بدون توجه به آن حرکت کرده‌اند و خود را مبرا از طبقه‌بندی‌ها دانسته‌اند. در دوره‌هایی که مدیران کشور تصور می‌کردند تمام برنامه‌ریزی‌هایشان صحیح است و هیچ نیازی به مقایسه‌های جهانی نیست و تمامی آمار جهانی را نشانه‌ای از بدگمانی به ایران تلقی می‌کردند، نتیجه‌اش فاصله بیشتر ایران از استانداردهای بین‌المللی شد.هیچ شکی نیست که

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 16 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 69

کدام دستگاه مسئول پنجره واحد فرامرزی خواهد شد

یک بستر و دو رویا

زمانی ‌که محمدرضا نعمت‌زاده وزیر صنعت، معدن و تجارت در روز پایانی اردیبهشت‌ماه گذشته در شورای معاونان بر ایجاد پنجره واحد تجاری تاکید و مرکز توسعه تجارت ‌الکترونیکی را ملزم به اجرایی کردن این طرح در دوره زمانی کمتر از یک سال و در ۱۵ اسفندماه ۹۳ کرد و حتی مسوولان اجرای این پروژه نیز برای اینکه الزام مقام بالادستی خود را رعایت کنند برای آن روزشمار طراحی کردند، این تصور ایجاد شد که گره از یکی از پروژه‌هایی که از آغاز اجرایی شدنش پنج سال گذشته اما هنوز به نتیجه نرسیده، باز شده است.به طوری که طی چند ماه گذشته مرکز توسعه تجارت الکترونیکی به طور منظم با بخش‌های مختلف اجرایی کردن پنجره واحد جلسه برگزار کرده است و طبق برنامه زمان‌بندی و کاریشان هر هفته حداقل دو جلسه برای بررسی نتایج این پروژه برگزار می‌شود. اما درست در گرماگرم پیشبرد این جلسات بود که در نیمه تیرماه هیات دولت مصوبه‌ای به تصویب رساند که گرهی دیگر بر مسیر این پروژه چندین‌ساله زد. طبق این مصوبه گمرک ایران مسوول اجرایی پنجره واحد تجاری فرامرزی ایران شد. در این آیین‌نامه آمده است:«در اجرای ماده ۱۲ قانون گمرکی، دستگاه‌های صادرکننده مجوز در امر صادرات، واردات و ترانزیت موظفند ظرف یک ماه

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 20 ورودی ورودی صفحه 18

شعارهایی که شاید محقق شوند

امسال ردیف بودجه‌ای مجزا برای توسعه دولت‌ الکترونیکی در نظر گرفته شده‌؛ ردیف بودجه‌ای که یادآور ردیف بودجه تکفاست. در آن دوره زمانی با وجود تمام انتقاداتی که کارشناسان فناوری اطلاعات و ارتباطات به طرح تکفا وارد می‌کردند، اختصاص ردیف بودجه‌ای خاص برای آن موجب شد فناوری اطلاعات و ارتباطات قدم‌های اولیه خود را بردارد و خشت اولیه‌ بسیاری از پروژه‌هایی که هم‌اکنون به نتیجه رسیده‌اند، آن زمان گذاشته شد. طول عمر ردیف بودجه تکفا تقریبا چهار سال بود و قرار بود طرح‌هایی که در آن زمان آغاز شده بودند، به سرانجام برسند؛ برخی از آن طرح‌ها به نتیجه رسیدند و برخی دیگر نیز به هر دلیلی هنوز نیمه‌کاره باقی مانده‌اند.حال اختصاص ردیف بودجه‌ای مستقل برای دولت ‌الکترونیکی نیز می‌تواند به درخت نیمه‌جان دولت ‌الکترونیکی در ایران توانی تازه دهد. تکرار این واژه و به نتیجه نرسیدن بسیاری از پروژه‌هایی که بارها وعده اجرایی و نهایی شدن آنها داده شده، موجب شده واژه دولت‌ الکترونیکی به ابزاری برای تبلیغات دولت‌ها تبدیل شود؛ ابزاری که سبب می‌شود برای دوره‌ای از زمان، اهالی فناوری اطلاعات و ارتباطات را با خود همسو سازد و از توان آنان برای رسیدن به اهداف خود بهره‌گیرند. تخصیص این ردیف بودجه شاید بتواند این اعتماد ازمیان‌رفته را

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 23 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 65

فاز یک سپاس به اتمام رسید

کیف پول ِبانک مرکزی خالی است

فاز یک سامانه پرداخت سیار به اتمام رسید اما هنوز مقررات مربوط به صدور کیف پول الکترونیکی نهایی نشده است.هر چند مدیران بانک مرکزی بارها به لزوم پیاده‌سازی و تدوین قوانین مربوط به کیف پول الکترونیکی تاکید کرده‌اند اما هنوز این قوانین نهایی نشده است و تا زمانی که قوانین مشخصی برای راهبری کیف‌ پول الکترونیکی تدوین نشود، نمی‌توان امیدوار بود که این سرویس در اختیار مردم قرار گیرد.طبق گفته مسئولان بانک مرکزی موضوعی که مانع نهایی شدن آیین‌نامه کیف ‌پول الکترونیکی می‌شود، پیچیدگی این آیین‌نامه و تعدد بخش‌های درگیر با این موضوع است. از سویی مسئولان بانک مرکزی عقیده دارند تاخیر و تعلل در نهایی کردن و ابلاغ آیین‌نامه کیف ‌پول الکترونیکی بهتر از آن است تا آیین‌نامه‌ای ناقص تدوین شود و پس از مدتی مشکلاتی برای کشور به‌ وجود آورد. این نوع تفکر موجب شده دوره انتظار آیین‌نامه کیف‌ پول الکترونیکی از چهار سال نیز بگذرد. پله اول تقریباً برای اولین بار در سال ۸۷ بانک مرکزی دستورالعملی صادر کرد که در آن نحوه صدور کیف پول الکترونیکی را به صورت بسیار کلی بیان کرده بود. آن زمان هنوز اپراتورها اقدام جدی‌ای در زمینه انتقال وجه از طریق شبکه‌های تلفن همراه یا صدور کیف ‌پول الکترونیکی انجام نداده

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 5 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 32

گفت‌وگو با حسن بنیانیان رئیس کمیسیون فرهنگی و پیوستنگاری شورای عالی انقلاب فرهنگی

همراه اول هم باید پیوست فرهنگی بنویسد

ساختمان جدید دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی در خیابان طالقانی هنوز کامل نشده‌ است، ساختمانی بلند و تقریبا خلوت. هنوز از هیاهوی ساختمان قدیمی این دبیرخانه در خیابان فلسطین خبری نیست، بیشتر اتاق‌ها تزئینات چندانی ندارند و رنگ سفید اتاق‌ها خلوت بودن آن را بیشتر به رخ می‌کشد. اتاق رئیس کمیسیون فرهنگی و پیوستنگاری نیز از این قاعده مستثنی نیست، اتاقی به نسبت بزرگ با میز و صندلی در میان آن، هنوز تصویری به دیوار آویخته نشده ‌است و کتابخانه‌ای که جزو جدایی‌ناپذیر اتاق‌های دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی‌ است برای آن در نظر گرفته نشده است. حسن بنیانیان با لبخندی از من استقبال می‌کند، به محض اینکه صحبتش را آغاز می‌کند لهجه اصفهانی‌اش لبخندی روی لبانم می‌آورد، او در میانه صحبتش لهجه را یک ارزش فرهنگی قلمداد می‌کند و می‌گوید اگر به افراد آموزش‌های لازم در مورد این ارزش فرهنگی داده شود هیچ‌گاه لهجه‌شان را از بین نمی‌برند. با توجه به سمتش در دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی با وی در مورد چیستی و چرایی پیوستنگاری فرهنگی صحبت کردیم و در پایان گفت‌وگو او کتابی با عنوان چیستی ضرورت آثار پیوست فرهنگی به قلم خودش به من هدیه داد، که اگر من پیشتر آن را خوانده بودم احتمالا سوال‌هایم

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 17 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 64

چرا کربنکینگ در ایران شکل نگرفت

بانک‌های بزرگ از تغییر می‌ترسند

وقتی اولین شعب بانک‌های خصوصی افتتاح شد، مردمی که برای افتتاح حساب به آن شعب رفتند با تصویر عجیبی مواجه شدند، لازم نبود برای گرفتن خدمات در صف بایستند و برای از دست دادن نوبت خود با دیگران دعوا کنند، سیستمی زمان ورود آنان را ثبت می‌کرد و بر حسب آن برای ایشان نوبتی تعیین می‌کرد. از سوی دیگر لازم نبود برای رسیدن نوبت‌شان بایستند بلکه صندلی‌هایی بود که می‌توانستند روی آن بنشینند و انتظار بکشند اما از این مهم‌تر روی گشاده کارمندان بانک بود؛ پیش از اینکه بانک‌های خصوصی راه بیفتند بداخلاقی جزو ذات کارمندان بانک‌ها شده بود.اما تفاوتی دیگر و بسیار مهم پس از مدتی به چشم آمد؛ در شعبه‌های معمول بانک‌های دولتی هر کدام از باجه‌های بانکی یک کار را انجام می‌دادند؛ یک باجه قبض آب و برق می‌گرفت، یک باجه حساب سپرده باز یا پول واریز می‌کرد، باجه دیگر مربوط به حساب‌های قرض‌الحسنه بود و در نهایت یک باجه نیز کارهای مربوط به چک را انجام می‌داد. از همین رو اگر مشتری قرار بود چندین کار را همزمان انجام دهد باید به باجه‌های مختلفی رجوع می‌کرد. اما در بانک‌های خصوصی تمامی این کارها توسط یک فرد و باجه صورت می‌گرفت، مسوول یک باجه همه کارهای یک

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 22 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 79

رئیس مرکز توسعه تجارت الکترونیکی

فروشگاه‌های اینترنتی فقط نماد می‌خواهند

وقتی تب خرید داغ می‌شود فروشگاه مجازی و فروشگاه فیزیکی چندان تفاوتی با یکدیگر ندارند. روزهای اسفند نیز تب خرید تمامی بخش‌های کشور را فرا می‌گیرد. خیابان‌ها و مراکز خرید جای سوزن انداختن ندارند و هر کس به دنبال یافتن کالاهای مورد نیازش است. از این حجم خرید فروشگاه‌های مجازی نیز بی‌بهره نیستند؛ طی سال‌های گذشته با توجه به گسترش و بازاریابی‌ای که انجام داده‌اند، توانسته‌اند برای خودشان جایی باز کنند و حال بسیاری از افراد بخشی از خریدهای خود را به صورت مجازی انجام می‌دهند. اما بخشی نیز هنوز به این فروشگاه‌های مجازی اعتماد ندارند و نگران عواقب بعدی آن هستند. در خصوص وضعیت فروشگاه‌های اینترنتی با محمد گرکانی‌نژاد رئیس مرکز توسعه تجارت الکترونیکی به گفت‌وگو نشسته‌ایم که در زیر می‌خوانید: به نظر می‌رسد تعداد فروشگاه‌های اینترنتی هر روز بیشتر می‌شود؛ تبلیغات سطح شهر که این‌گونه نشان می‌دهد. هم‌اکنون چه تعداد فروشگاه‌ اینترنتی از شما نماد اعتماد گرفته‌اند؟بالغ بر هفت هزار فروشگاه اینترنتی از ما نماد اعتماد گرفته‌اند اما تعداد متقاضیان دریافت نماد از این تعداد بسیار بیشتر است، حدود ۹ هزار نفر متقاضی دریافت نماد در سیستم ثبت‌نام کرده‌اند اما از این تعداد نزدیک به چهار یا پنج هزار فروشگاه‌ غیرفعال هستند. یعنی تقاضایی را مطرح کرده‌اند و

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 18 خدمت و تجارت بانکداری الکترونیکی صفحه 80

دغدغه‌های راه‌اندازی سپاس

آیا بالاخره سامانه سپاس راه می‌افتد؟

«فاز اول سپاس تا دو ماه آینده به بهره‌برداری می‌رسد.»با به بهره‌برداری رسیدن سامانه سپاس متقاضیان دریافت کیف‌ پول الکترونیکی می‌توانند امیدوار باشند که مجوز فعالیت آنها نیز به زودی صادر شود. فاز اول سپاس مربوط به پرداخت‌هایی است که از طریق گوشی تلفن‌ همراه و اپراتورهای موبایل صورت می‌گیرد؛ بخشی که صدور مجوزش تقریبا چهار سال به طول انجامیده است.البته پیش از راه‌اندازی سامانه سپاس محمود احمدی دبیرکل بانک مرکزی در هفته دولت خبر راه‌اندازی سامانه سپاس را داده بود. او اعلام کرد:«طی یک ‌سال اخیر فعالیت‌های زیادی برای الکترونیکی کردن پرداخت‌های خرد صورت گرفته است، با توجه به مشکلات پول خرد در مبادلات روزمره مردم، سامانه کیف پول الکترونیکی (سپاس) راه‌اندازی شد. در واقع با استفاده از امکانات سپاس، پرداخت‌های ریز نظیر کرایه سفرهای شهری، عوارض و خریدهای جزیی که در حال حاضر از طریق اسکناس و سکه صورت می‌پذیرد، با ابزارهای متنوع الکترونیکی جایگزین می‌شوند.»هم‌اکنون شرکت خدمات انفورماتیک و شرکت‌های متقاضی دریافت مجوز ارائه خدمات کیف‌ پول الکترونیکی در حال انجام تست‌های فنی روی سامانه سپاس و زیرساخت فنی شبکه‌های ایجادشده توسط متقاضیان دریافت مجوز ارائه خدمات کیف‌ پول هستند. به نظر می‌رسد به جز جیرینگ شرکت دیگری نیز در این حوزه در حال تست زیرساخت‌های فنی

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 20 خدمت و تجارت دولت الکترونیکی صفحه 62

مروری بر کلیات نظام پایش اطلاعات

وقتی اعداد معنا پیدا می‌کنند

چندی پیش گفت‌وگوی یکی از وزیران ایران را با همتایش در کره جنوبی مقایسه می‌کردم و طریق استفاده کردن‌شان از آمار را. وزیر ایرانی به صورت مرتب از کلمه حدود استفاده می‌کرد و اگر آماری ارائه می‌کرد، فاصله‌شان بسیار زیاد بود. مثلا از او در مورد اعتبار در نظر گرفته‌شده برای طرح سوال کردند و او پاسخ داد:«حدود ۱۰ تا ۱۲ میلیارد تومان برای این طرح در نظر گرفته شده است.» حال آنکه همتای کره‌ای‌اش به صورت دقیق رقم مورد نظر پروژه را اعلام کرد، حتی به رقم اعشارش نیز اشاره کرد. در جایی دیگر از گفت‌وگو وقتی در مقابل سوالی در مورد تعداد افراد شاغل در این پروژه از او سوال شد، با همان روش پاسخ داد و گفت تقریبا ۲۰ تا ۳۰ هزار نفر درگیر این کار هستند. بار اول تفاوت رقم اول تا دوم دو میلیارد تومان بود و بار دوم تفاوت به ۱۰ هزار نفر رسید. این یک مثال ساده بود؛ اگر کمی دقت کنید بارها با این‌گونه مثال‌ها مواجه می‌شوید. معمولا مسئولان ما دید درستی نسبت به ارقام ندارند، ارقام و آمار برای آنها از اهمیت چندانی برخوردار نیست. در اصل ۱۰ میلیارد و ۱۲ میلیارد چندان تفاوتی برای آنها ندارد. شاید از همین روست

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 19 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 66

مدعیان راه‌اندازی مرکز ریشه تعدادشان افزایش یافت

دست بالای دست بسیار است

تعداد مدعیان راه‌اندازی مرکز ریشه به عدد ۴ رسیده است. زمانی فقط بانک مرکزی و پس از آن سازمان ثبت احوال متولی زمامداری مرکز ریشه بودند، حال سازمان اسناد و املاک کشور و قوه قضائیه نیز می‌خواهند مرکز ریشه مستقل راه‌اندازی کنند.اختلاف بر سر راه‌اندازی مرکز ریشه اختلاف جدیدی نیست. از همان زمان که قانون تجارت‌ الکترونیکی تدوین می‌شد، سیاستگذاران و قانونگذاران بر سر چندریشه‌ای بودن یا تک‌ریشه‌ای بودن با یکدیگر اختلاف نظر داشتند، برخی معتقد بودند باید برای بخش‌های مختلف کشور ریشه‌های مختلف ایجاد کرد و در نهایت آن بخش‌هایی را که نیاز به ارتباط با یکدیگر دارند، به یکدیگر متصل کرد اما برخی دیگر اعتقاد داشتند بهتر است یک مرکز ریشه در کشور ایجاد شود و همه ذیل همان مرکز ریشه فعالیت کنند. در نهایت هیچ ‌کدام از این دیدگاه‌ها نتوانست به صورت کامل به اجرا درآید و قرار شد به غیر از مرکز ریشه اصلی کشور بانک مرکزی نیز به صورت مستقل برای خود مرکز ریشه ایجاد کند. در آیین‌نامه ماده ۳۲ قانون تجارت الکترونیکی آمده است:«سیستم بانکی می‌تواند با اخذ مجوز شورا در حوزه نظام بانکی مرکز ریشه مستقل ایجاد کند که در این صورت مرکز یادشده وابسته به مرکز توسعه تجارت الکترونیکی موضوع این ماده

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 11 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 32

استاد دانشگاه استیونس و مشاور سازمان ملل در پیاده‌سازی شهرهای هوشمند

شهروند پایه شهر هوشمند است

علی مستشاری استاد سیستم‌های فنی و اجتماعی دانشگاه استیونس آمریکاست، با او در یکی از جلسات انجمن مهندسان مشاور آشنا شدم و پس از اتمام سخنرانی‌اش از او قول گرفتم طی روزهایی که در ایران است گفت‌وگویی انجام دهیم، نتیجه‌اش مصاحبه با وی بود در یکی از روزهای ابتدایی زمستان؛ صبح زود به کوه رفته بود و طبق گفته خودش از درکه تا محل گفت‌وگو -تقریبا در نزدیکی پارک ساعی- را پیاده آمده بود اما درست سر ساعت ۱۰ صبح رسید. او به عنوان مدیر شبکه‌های جهانی شهرهای هوشمند سازمان ملل اجرای چندین شهر هوشمند را در دستور کار خود دارد . کالی (کلمبیا) فرایبورگ (آلمان) ملبورن (استرالیا) فیلادلفیا (آمریکا) شهرهایی هستند که هم‌اکنون هوشمندسازی آنها در دستور کار او و گروهش قرار دارد. وی توانسته است شهر هوبوکن را هوشمند و این شهر را به عنوان یکی از نمونه‌های موفق هوشمندسازی شهری معرفی کند. در زیر گفت‌وگوی ما را با او در زمینه چگونگی هوشمندسازی شهرهای مختلف بخوانید: طی سال‌های اخیر با گسترش فناوری اطلاعات و ارتباطات از سویی و از سوی دیگر با گسترش جمعیت‌های شهری بیشتر مدیران شهرها یا دولتشهرها به این نتیجه رسیده‌اندکه یکی از راه‌های از بین بردن مشکلات شهری و ایجاد یک شهر توسعه‌یافته

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 11 گزارش ماه میزگرد صفحه 47

میزگرد بررسی رویکرد و کارنامه فناوری دولت تدبیر و امید در سال 92

جلوی آی تی را مدیران ضعیف گرفتند

تردیدی نیست که محور مناقشات و مذاکرات نیمه دوم سال اخیر در فضای فناوری اطلاعات و ارتباطات ایران تقابل انتظارات و اقدامات در راهبری ICT کشور بود.حجم خواسته‌های فروکوفته و دوباره بیدارشده سال‌های گذشته چنان فراوان است که در تمامی زمینه‌های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی نمودهای ملموسی داشته و در این میان حوزه فناوری هم استثنا نیست. دولت تازه به وزارتخانه راه یافته هم دیگر دومین صد روز نخست خود را پشت سر گذاشته است و به تدریج صدای انتقاداتی که تغییراتی ملموس در زمینه‌هایی مانند اینترنت، بخش خصوصی، تجارت‌ الکترونیکی و تنظیم مقررات و در یک کلام راهبری فناوری اطلاعات و ارتباطات کشور طلب می‌کنند، رو به تزاید است. به فراخور یک احتیاط و بی‌توجهی تاریخی تاکنون این صدا‌های انتقاد در بازار فناوری بسیار پراکنده و اغلب غیرمدون بوده است. شناخته‌شده‌ترین این فریادهای طلب وعده در حد چندین یادداشت پراکنده از سوی جمعی فعال صنفی است که در دهه اخیر در توسعه تشکل‌های صنفی موثر بوده‌اند و اکنون نیز از جایگاهی حقیقی به بیان عقیده می‌پردازند. از سوی دیگر مقامات رسمی نیز تاکنون در پاسخ به این مسائل به برخی زمزمه‌های پراکنده و پیچیده در لفافه پشت تریبون سخنرانی‌ها یا همایش‌ها بسنده کرده‌اند و از همین رو کمتر میدان

شماره 12 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 27

آیا حریم خصوصی در فضای مجازی ایران محقق می شود

عریانی

پرحرفی من در دوران کودکی یکی از نگرانی‌های مادرم بود. از وقتی که پایم را به داخل خانه می‌گذاشتم تا زمانی‌ که می‌خوابیدم از دوستان و کارهایی که کرده بودیم تعریف می‌کردم. از سمیرا می‌گفتم که کیف جدید خریده و از آرزو که مادرش کارمند است و خودش غذایش را داغ می‌کند و از معلم‌مان که لکه‌ای ریخته بود روی لباسش و یادش رفته بود لباسش را عوض کند. مادرم در تمام این مدت به حرف‌هایم با لبخند گوش می‌داد و تنها نگرانی‌اش از این پرحرفی‌های من، تکرار همین عادت در مدرسه بود. وقتی خاطرات روزانه‌ام تمام می‌شد، مادرم می‌گفت:«مهرک یادت باشد چیزی را نباید از خانه در مدرسه تعریف کنی.» وقتی قیافه متعجب من را می‌دید سعی می‌کرد برایم توضیح دهد که باید حریم امن خانه را به رسمیت بشناسیم و کسی جز خودمان اجازه ورود به این حریم ندارد.حق جل و اعلی می‌بیند و می‌پوشد. همسایه نمی‌بیند و می‌خروشد.نعوذبالله اگر خلق غیب‌دان بودی / کسی به حال خود از دست کس نیاسودی» (گلستان سعدی-باب هشتم)هر چند آن‌ زمان سعی می‌کردم توصیه مادرم را رعایت کنم و چیزی از خانه تعریف نکنم؛ نگویم به سینما رفته‌ام یا با پدرم برای دوچرخه‌سواری به پارک رفته‌ایم، اما امروز خودم با تمام

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 13 گزارش ماه گفت‌وگو صفحه 26

پرسه‌زنی در نمایشگاه کارت و پرداخت خاورمیانه

نمایشگاهی به گرمای دوبی

صبح دوشنبه، ساعت ۹، فضای خارجی رطوبت و گرمای هوا در دوبی حتی در ساعت‌های اولیه روز نیز چندان خوشایند نیست، بازدیدکنندگان از نمایشگاه کارت و پرداخت خاورمیانه برای اینکه از این گرما فرار کنند به سرعت سعی می‌کنند خود را به مکان‌های سربسته برسانند. هر کدام کارتی به دست دارند و وارد سالن نمایشگاه می‌شوند؛ چهاردهمین نمایشگاه کارت و پرداخت خاورمیانه. نمایشگاهی که در ابتدا در لابی یکی از هتل‌های امارات برگزار می‌شد پس از گذشت چند دوره از برگزاری‌اش‌ تبدیل به یکی از رویدادهای مهم در حوزه پرداخت خاورمیانه شده است. اگر این گردهمایی در ابتدا فقط برای متخصصان قابل توجه بود تا با حضور در سمینارهای علمی آن با آخرین دستاوردها آشنا شوند و با یکدیگر تبادل نظرکنند، حال برای تجار نیز جذابیت دارد چرا که می‌توانند محصولات‌شان را بفروشند و بازارهای جدید بیابند. ۱۵۰ شرکت در حوزه کارت و پرداخت دور هم جمع شدند تا جدیدترین دستاوردهای خود را نمایش دهند. صبح دوشنبه، ۲۰ اردیبهشت، ساعت ۹:۳۰، فضای داخلی راهروهای سالن‌های مرکز تجارت جهانی دوبی هنوز خلوت است، شرکت‌های حاضر در نمایشگاه خدمات پرداخت و کارت(cards&payments 2014 ) منتظر اتمام مراسم افتتاحیه هستند و خود را برای یک گردهمایی بزرگ دو روزه در روزهای ۲۳ و

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 14 گزارش ماه پرونده - گزارش‌ماه صفحه 27

کیفیت گمشده در اینترنت ایرانی

خزیدن در میان دوندگان

داستان اینترنت در ایران داستان عجیبی است، اگر با برگزاری اجلاس سران کشورهای اسلامی در سال ۷۶ فصل جدیدی در اینترنت کشور آغاز شد، امروز نیز با اولتیماتوم رئیس‌جمهور به وزیر ارتباطات برای بهبود شبکه، فصل دیگری از این داستان ورق می خورد.تا پیش از اینکه رئیس‌جمهور نسبت به وضعیت دسترسی به اینترنت اعتراض خود را رسما اعلام کند، مسوولان کشور متفق‌القول بودند که کیفیت دسترسی به اینترنت مناسب است، با اینکه بخش خصوصی و فعالان این بازار بارها در نشست‌های مختلف اعلام کرده بودند اگر می‌خواهیم تبدیل به کشور اول منطقه شویم باید کیفیت دسترسی به اینترنت را بهبود بخشیم که با وضعیت فعلی امکان پیاده و اجرایی کردن دولت الکترونیکی وجود ندارد اما وزیر اسبق ارتباطات که این روزها روی صندلی مجلس شورای اسلامی نشسته است، سرعت ۱۲۸kbps را برای کار با اینترنت کافی می‌دانست و خود در مصاحبه‌ای اعلام کرد من بسیاری از کارهایم را با همین سرعت به سرانجام می‌رسانم، مقاله دانلود می‌کنم و به اطلاعات مورد نیاز دسترسی دارم؛ وزیر سابق نیز هر گونه اختلال در اینترنت را تکذیب می‌کرد و می‌گفت کیفیت دسترسی به اینترنت مناسب است:«من اختلالی در شبکه نمی‌بینم.» تا اینکه انتقادات و اعتراضات به حدی بالا گرفت که خودش در گفت‌وگویی

مهرک محمودیدبیر تحریریه