نسخه فیزیکی

  • شهر کتاب مرکزی تهران – خیابان دکتر شریعتی – بالاتر از خیابان استاد مطهری – نبش کوچه کلاته – فروشگاه مرکزی شهر کتاب
  • شهر کتاب کاشانک نیاوران، کاشانک، نرسیده به سه راه آجودانیه
  • نشر ثالث خیابان کریم‌خان زند، بین خیابان ایرانشهر و ماهشهر، پلاک ۱۵۰
  • شهر کتاب سعادت آباد انتهای خیابان ایران‌زمین، جنب فرهنگسرای ابن‌سینا، شهر کتاب ابن‌سینا

خدمت و تجارت

6
شماره 6 خدمت و تجارت دولت الکترونیکی صفحه 58

زندان‌بانی به سبک مدرن

دالتو‌ن‌ها به بهشت می‌روند

برادران دالتون با آن لباس‌های یکدست راه‌‌راه‌ مشکی و زرد آدم‌بدهای قصه بودند که آخر هر فصل بعد از یک مجادله نفسگیر با لوک خوش‌شانس، پشت میله‌های بازداشتگاه زندانی می‌شدند… اینجای قصه نقطه مشترکی است بین تمام تبهکارانی که به دست قانون می‌افتند؛ اقامت در اتاق‌های نمور و تاریک؛ جایی دور از خانه و آزادی. دالتون‌ها بعد از آن در یک دور تسلسل باطل همیشه برای رهایی از زندان در سرشان نقشه می‌کشیدند و با فرارشان لوک را به مخمصه می‌انداختند. اما دنیای ارتباطات و فناوری‌های نو گویا دیگر این مفاهیم را هم تغییر داده و دست‌کم استثنائاتی برای بخشی از جامعه دربند قائل شده ‌است. همین چند وقت پیش بود که سیدمرتضی بختیاری وزیر مشهدی‌تبار دولت احمدی‌نژاد خبر جالبی اعلام کرد. خبر این بود:«آزادی تعدادی از زندانیان با استفاده از دستبندهای الکترونیکی»؛ آن موقع وعده داده شد که امسال گروهی از زندانیان به ‌صورت آزمایشی با دستبندهای الکترونیکی آزاد خواهند شد. این رویداد اگرچه در ایران تازگی دارد اما در برخی کشورهای پیشرفته به موضوع قابل هضمی بدل شده است. سازمان زندان‌ها با استناد به ماده ۲۱۱ برنامه پنجم توسعه که به ‌طور مفصل به مفاهیم حقوقی قضایی پرداخته و برخی دیگر از مقررات موجود چنین مسوولیتی یافته است.

شماره 6 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 63

مروری اجمالی بر فرآیندهای کاری در بورس الکترونیکی

پای پل حافظه در تالار مرکزی نمایشگر

رضا چند روز پیش پا به ۴۰سالگی گذاشت اما با موهای جوگندمی‌اش پیرتر از سنش به نظر می‌رسد. تقریبا ۱۰ سال پیش برای همیشه کار کردن در یک شرکت مهندسی را کنار گذاشت و تصمیم گرفت برای خودش کار کند، با پولی که پس‌انداز کرده بود سرمایه‌گذاری در بورس را آغاز کرد و کارش بورس شد. از صبح ساعت ۹ به بورس می‌رود و تقریبا ۱۲ و نیم تا یک آنجا را ترک می‌کند و به سمت خانه‌اش روانه می‌شود.هر چند گاهی از اینکه شرکت سابقش را ترک کرده، شکایت می‌کند و می‌گوید:«اگر آنجا کار می‌کردم درآمد ثابت و مطمئنی داشتم.» اما به نظر نمی‌رسد زیاد هم از این روند ناراضی باشد. این روزها بیشتر در خانه می‌ماند و به خنده می‌گوید دورکاری می‌کند. در تمام مدتی که در خانه است پشت کامپیوترش نشسته و به صفحه معاملات بورس چشم دوخته ‌است. راه‌اندازی سیستم معاملات آنلاین موجب شد هر از چند گاهی به خودش مرخصی بدهد و به جای اینکه هر روز به ساختمان بورس بیاید و هر روز با کارگزارش تماس بگیرد بخشی از کار را خودش از راه دور انجام می‌دهد. همچنین در دسترس بودن اطلاعات به طرق گوناگون نیز او را از مراجعه حضوری بی‌نیاز کرد.با راه‌اندازی

شماره 6 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 65

بخشی از سند توسعه بورس الکترونیکی

بازار سرمایه در انتظار ۱۳

نقشه راه توسعه بورس الکترونیکی با پیش‌بینی اجرای ۱۳ پروژه سعی در توسعه بازار سرمایه دارد. این پروژه‌ها که از برگزاری آزمون‌های الکترونیکی گرفته تا طراحی و پیاده‌سازی مرکز داده بازار سرمایه را دربر می‌گیرد، قرار است ظرف مدت چهار سال بورس الکترونیکی را متحول کند.نقشه راه سند توسعه الکترونیکی که برای اولین بار در هفتمین همایش توسعه و تجارت الکترونیکی در کنار چهار سند دیگر رونمایی شد، کلیات و اهداف اجرا و توسعه بورس الکترونیکی را مشخص می‌کند.طبق این سند چشم‌انداز توسعه ICT در بازار سرمایه در یک پاراگراف خلاصه می‌شود:«فناوری اطلاعات و ارتباطات در راستای توسعه بازار سرمایه با تکیه بر زیرساخت‌های امن، پایدار و در دسترس، امکان اطلاع‌رسانی شفاف و به‌موقع، انجام معامله منصفانه و نظارت اثربخش بر بازار را از طریق کانال‌های ارتباطی متنوع برای فعالان بازار سرمایه فراهم می‌کند.»در این سند تلاش شده علاوه بر اینکه پروژه‌های مورد نیاز برای پیشبرد بورس الکترونیکی تعیین شود، هدف از تدوین آن نیز مشخص شود.«بهره‌برداری مطلوب از فناوری اطلاعات و ارتباطات در بازار سرمایه، نیازمند یک برنامه جامع و پویاست تا هم‌افزایی اثربخش و کارایی راهبردها، رویکردها و برنامه‌های توسعه‌ای را ارتقا دهد. هدف از تدوین برنامه راهبردی توسعه فناوری اطلاعات و ارتباطات در بازار سرمایه، شفاف‌سازی وضعیت

شماره 6 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 66

مروری بر فعالیت چند شرکت مطرح در حوزه بازار سرمایه

شرکت‌های خصوصی چگونه بورس را متحول کردند

حرکت تدریجی و مداوم بازار سرمایه به سمت رشد و بلوغ در سال‌های اخیر، مرهون ایجاد زیرساخت‌های نرم‌افزاری و سخت‌افزاری بوده و بدون شک در بازاری که ثانیه‌ها و لحظه‌ها در آن اهمیت بسیار بالایی دارند، حساسیت این زیرساخت‌ها نیز بسیار بالا خواهد بود. تجهیز بورس اوراق بهادار ایران به سامانه معاملاتی پیشرفته در سال ۱۳۸۷ و امکان دسترسی مستقیم سرمایه‌گذاران به هسته معاملات بورس از طریق معاملات برخط (Online Trading) در سال ۱۳۸۹ و همچنین شکل‌گیری و ارائه خدمات تحلیلی توسط شرکت‌های پردازش اطلاعات مالی که یکی از نهادهای مالی تعریف‌شده در بازار سرمایه هستند، راه را برای گسترش بازارهای بورس مبتنی بر خدمات الکترونیکی گشوده‌اند. ارتباط بورس‌ها با دنیای الکترونیکی و فناوری اطلاعات مانند هر بازار یا پدیده‌ دیگر، تحولی گسترده در آن ایجاد کرده است. بورس الکترونیکی در دنیا نخستین بار با راه‌اندازی سامانه معاملاتی خودکار در ایالات متحده ظهور پیدا کرد که در ابتدا، به یک تابلوی اعلانات رایانه‌ای محدود می‌شد و قیمت سهام و میزان تقاضا برای هر سهم را نشان می‌داد. در ابتدای سال ۱۹۶۹ سیستم‌هایی معروف به سیستم‌های معاملاتی دیجیتال (ECNs) برای نمایش سهام معرفی شدند و در اواخر دهه ۱۹۸۰ بود که بسیاری از پیشگام کارگزاری بورس با بررسی دقیق‌تر روی تجارت

شماره 6 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 69

بورس الکترونیکی: گذشته، حال، آینده

اول اینکه فناوری اطلاعات به عنوان یک توانمندساز، فراهم‌کننده بسترهای لازم برای شکل‌گیری و توسعه بخش‌های مختلف جامعه الکترونیکی است. ما امروزه با پدیده‌هایی مانند تجارت الکترونیکی، دولت الکترونیکی، آموزش الکترونیکی، بیمه الکترونیکی و بالاخره بورس الکترونیکی مواجه هستیم. توسعه کاربردهای این فناوری در حوزه‌های مالی باعث شده در حوزه بازار سرمایه با پارادایم‌های جدید ارائه خدمات مالی روبه‌رو شویم که برخی از شاخصه‌های این پارادایم در جدول آمده است.نکته مهم دوم اینکه الکترونیکی شدن یک نقطه نیست. مثلا این‌گونه نیست که اگر ما این سامانه را راه‌اندازی کردیم، دیگر کاملا الکترونیکی شده‌ایم. بلکه یک فرآیند است یا به عبارت دیگر دارای مراحل تکاملی است. چند سالی است بورس کشور الکترونیکی شده، منتها مهم این است که بدانیم در کدام مرحله از مراحل بلوغ و تکامل قرار داریم و چه اقداماتی را برای رسیدن به مراحل بالاتر باید انجام دهیم. مطالعه و بررسی وضعیت زیرساخت‌ها و کاربردهای فناوری اطلاعات و ارتباطات در بازار سرمایه خود گویای این موضوع است که ما از مراحل پیدایش و اولیه گذشته و در حال عبور از مرحله تراکنش‌های برخط به مرحله یکپارچگی و تحول هستیم. طی چند سال اخیر حدود ۵۰ پروژه کلیدی در حوزه ICT بازار سرمایه انجام شده که مهم‌ترین آنها عبارتند

شماره 6 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 70

گفت‌وگو با عباس احمدی، مدیرعامل شرکت مدیریت فناوری بورس تهران

ایده‌آل نیستیم اما قابل قبولیم

تصویر کنونی از به‌کارگیری فناوری اطلاعات در بازار سرمایه را در قیاس با هفت سال پیش یک رویا می‌داند؛ زمانی که چندان هم دور نیست اما تصور چنین روزی برای تحلیلگران گذشته در آینده دورتری می‌گنجیده ‌است. عباس احمدی مدیرعامل شرکت مدیریت فناوری بورس تهران است؛ شرکتی که نبض معاملات آنلاین را در بازار سرمایه ایران به ‌دست دارد. اهل غلو کردن نیست. با ارائه آمار و اعداد سعی دارد تصویر روشنی از وضعیت بورس الکترونیکی برایمان بسازد. آن‌طور که او می‌گوید ۷۰ درصد تعداد معاملات و ۴۰ درصد ارزش‌شان این روزها اینترنتی در تالارهای شیشه‌ای جابه‌جا می‌شود.در این گفت‌وگو علاوه بر اینکه به روش‌های دسترسی مردم برای خرید و فروش آنلاین سهام نگاهی شده، عملکردی را که این شرکت برای توسعه و بهبود فرآیندهای الکترونیکی شدن و دسترسی ذی‌نفعان بازار سرمایه به سامانه معاملات داشته، مروری کرده‌ایم. سایت TSETMC از چه زمانی شکل گرفته است ؟ تقریبا از سال ۱۳۸۵ این سایت با ترکیبی مشابه ترکیبی که امروز می‌بینید مشغول سرویس‌دهی‌ است. از سال ۸۳ نیز سایت TSESC ایجاد شد. پیش از راه‌اندازی این پایگاه، اطلاعات بازار سرمایه چطور به دست مخاطبانش می‌رسید؟ پیش از آن معمولا روش به این صورت بود که مردم باید اطلاعات قیمت را یا

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 6 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 74

علاقه مندان به سرمایه گذاری در بورس چطور ترس شان را کنار بگذارند

بـــازی در تالارهای شیشه ای

یکی از دغدغه‌های اصلی عموم مردم برای ورود به بورس، عدم آگاهی و آشنایی با ساز و کارهای سرمایه‌گذاری در این بازار و نگرانی از ریسک بالای سرمایه‌گذاری است، چراکه بورس بازاری با سطوح مختلف ریسک است. این ریسک‌ها از فعالیت‌های بی‌دغدغه‌ای مانند اوراق اجاره (صکوک) و صندوق‌های سرمایه‌گذاری گرفته تا سرمایه‌گذاری در بخش‌های پرریسک بازار و ابزارهای نوین سرمایه‌گذاری که هرروزه به این بازار افزوده می‌‌شود، را شامل می‌شود که از ورود افراد بسیاری به این بازار جذاب جلوگیری می‌کند. از طرفی در جامعه با طبقاتی از مردم از لحاظ سرمایه‌ و دارایی روبه‌رو هستیم؛ گروهی از افراد که سرمایه‌های نقدی در اختیار دارند، اما به دلایل مختلف مانند اندک بودن سرمایه، نداشتن اطلاعات کافی یا تصمیم به سرمایه‌گذاری کوتاه‌مدت، نمی‌توانند این سرمایه‌ها را به کار گیرند. همچنین افراد با سرمایه‌های خرد، شاید هیچ گاه امکان سرمایه‌گذاری کلان مانند خرید یک مجموعه تولیدی بزرگ یا احداث یک پالایشگاه یا کارخانه پتروشیمی و… را نداشته باشند و با وجود داشتن رویای مشارکت در تولید و صنعت، این امکان بسیار دور از ذهن به نظر آید و به ناچار جذب بازارهای بی‌ثبات دیگری چون طلا، سکه و ارز می‌شوند. البته شاید در نگاه اول، سرمایه‌گذاری در بازارهای طلا، سکه و ارز

شماره 6 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 78

نقش XBRL در توسعه بورس الکترونیکی

زبان برچسب ها

نهادهای نظارتی و دولتی همواره با مدیریت، پردازش و تحلیل حجم انبوهی از داده‌ها روبه‌رو هستند. در گذشته تبادل اطلاعات بین سازمان‌های گزارش‌دهنده و نهادهای نظارتی که مسوولیت جمع‌آوری اطلاعات را بر عهده دارند، به صورت کاغذی انجام می‌گرفت. این شیوه گزارشگری مالی به دلیل عدم ارائه اطلاعات به موقع، محدودیت در پردازش سریع داده‌های حجیم و هزینه بالای توزیع اطلاعات نتوانسته پاسخگوی استفاده‌ کنندگان اطلاعات برای دسترسی به اطلاعات به‌روز باشد.همزمان با ظهور تکنولوژی‌های اطلاعاتی، بسیاری از نهادهای نظارتی به کمک فرم‌های تحت وب اقدام به جمع‌آوری گزارش‌ شرکت‌ها کردند. گذار از گزارشگری سنتی به گزارشگری مبتنی بر اینترنت اگرچه مزایای زیادی برای نهادهای نظارتی به ارمغان آورد اما توجه آنها را به لزوم به‌کارگیری استانداردی واحد برای گزارشگری مالی معطوف کرد. XBRL (eXtensible Business Reporting Language) یا زبان گزارشگری تجاری توسعه‌پذیر، یک رویکرد استاندارد جهانی است که تبادل اطلاعات و به خصوص گزارشگری مالی را در سراسر جهان متحول ساخته است. این زبان که عضوی از خانواده‌ زبان‌های «XML» است، به منظور معناشناسی متون مرتبط با گزارشگری طراحی شده است. این زبان به جای قرار دادن اطلاعات مالی در قالب یک متن -صفحه استاندارد اینترنت یا متن چاپی- برای هر یک از اقلام داده‌ها به طور اختصاصی برچسبی

شماره 5
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46
شماره 7