نسخه فیزیکی

  • شهر کتاب مرکزی تهران – خیابان دکتر شریعتی – بالاتر از خیابان استاد مطهری – نبش کوچه کلاته – فروشگاه مرکزی شهر کتاب
  • شهر کتاب کاشانک نیاوران، کاشانک، نرسیده به سه راه آجودانیه
  • نشر ثالث خیابان کریم‌خان زند، بین خیابان ایرانشهر و ماهشهر، پلاک ۱۵۰
  • شهر کتاب سعادت آباد انتهای خیابان ایران‌زمین، جنب فرهنگسرای ابن‌سینا، شهر کتاب ابن‌سینا

حقوق فناوری

43
شماره 43 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 96

هفت نکته درباره منشور حقوق شهروندی

یک اعلامیه روحانی

روز بیست و نهم آذرماه بود که رئیس‌جمهور منشور حقوق شهروندی را امضا و رونمایی کرد. تهیه، تدوین و ابلاغ این منشور جزو یکی از وعده‌های انتخاباتی حسن روحانی بود. در این مطلب، با رویکرد به حوزه فناوری اطلاعات، نگاهی می‌اندازیم به این منشور و ابتدا به دو سوال مبنایی پاسخ می‌دهیم. ۱٫ سوال نخستی که باید به آن پاسخ داد، مساله مبنای حقوقی این منشور است. آیا دولت، اساساً صلاحیت تهیه و تدوین چنین منشوری را داشته است؟ دولت خود می‌گوید که «منشور حقوق شهروندی با هدف استیفا و ارتقای حقوق شهروندی و به منظور تدوین «برنامه و خط مشی دولت»، موضوع اصل ١٣۴ قانون اساسی، تنظیم شده است». اصلی که می‌گوید:«ریاست‏ هیات‏ وزیران‏ با رئیس‏‌جمهور است‏ که‏ بر کار وزیران‏ نظارت‏ دارد و با اتخاذ تدابیر لازم‏ به‏ هماهنگ‏ ساختن‏ تصمیم‏‌های‏ وزیران‏ و هیات‏ دولت‏ می‏‌پردازد و با همکاری‏ وزیران‏، برنامه‏ و خط مشی‏ دولت‏ را تعیین‏ و قوانین‏ را اجرا می‏‌کند. در موارد اختلاف‏ نظر یا تداخل‏ در وظایف‏ قانونی‏ دستگاه‏های‏ دولتی،‏ در صورتی‏ که‏ نیاز به‏ تفسیر یا تغییر قانون‏ نداشته‏ باشد، تصمیم‏ هیات‏ وزیران‏ که‏ به‏ پیشنهاد رئیس‏‌جمهور اتخاذ می‌شود لازم‏‌الاجراست‏. رئیس‏‌جمهور در برابر مجلس‏ مسئول‏ اقدامات‏ هیات‏ وزیران‏ است‏.» بدین ترتیب در شرایطی که

شماره 43 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 998

نگاهی به فرایند قانونی‌ای که باید برای راه‌اندازی یک کسب و کار آنلاین دریافت کنید

پرش سه گام برای یک کسب و کار آنلاین

تصور کنید شما هم یکی از افرادی هستید که می‌خواهید یک کسب‌ و کار آنلاین راه بیندازید. در این صورت حتماً مایلید بدانید که برای آغاز به کار خود باید چه کارهایی انجام دهید. این یک راهنمای کوچک، خلاصه و ساده‌شده حقوقی برای شماست تا روند قانونی برای ایجاد کسب و کار خود و دریافت مجوزهای فعالیت را بدانید. البته پرواضح است که گرفتن مجوز فقط یک گام ابتدایی است و باید صدها کار دیگر انجام داد تا آن کسب ‌و کار واقعاً از نظر اقتصادی هم راه بیفتد و به سود برسد. گام نخست: اولین قدم برای ایجاد یک کسب ‌و کار این است که از یک شخص حقیقی به یک شخص حقوقی تبدیل شوید یا به عبارت بهتر، یک شرکت تاسیس کنید. برای این کار چند راه وجود دارد. نخست اینکه کار را بسپارید دست یک وکیل تا صفر تا صد کار را برایتان انجام دهد. دوم هم اینکه کار را به ده‌ها موسسه ثبت شرکتی بدهید که روزانه آگهی‌شان را به در و دیوار شهر یا در روزنامه‌ها می‌بینید. با این حال، اگر کمی حوصله داشته باشید می‌توانید کار را خودتان در دست بگیرید. کافی است که به سایت اداره ثبت شرکت‌ها مراجعه کنید (sherkat.ssaa.ir) و فرآیندی

شماره 43 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 100

ماجرای پهپاد میدان انقلاب چه بود

سوم دی‌ماه امسال، ساکنان مناطق مرکزی و غربی تهران، صدای مهیب تیراندازی را در ساعات نزدیک به ظهر شنیدند. بعد از مدتی مشخص شد این صدا مربوط به یک سامانه پدافندی بوده و یک پهپاد را در نزدیکی میدان انقلاب تهران ساقط کرده است. قرارگاه پدافند هوایی خاتم‌الانبیای ارتش جمهوری اسلامی ایران، در همان روز اطلاعیه‌ای صادر کرد و ماجرا را این‌طور توضیح داد:«با توجه به اعلام قرارگاه پدافند هوایی خاتم‌الانبیا(ص)ی ارتش مبنی بر ضرورت هماهنگی هر گونه اقدام پروازی، صبح امروز یک فروند پرنده، که بدون هماهنگی اقدام به پرواز بر فراز شهر تهران کرده بود، مورد اصابت سامانه‌های پدافندی قرارگاه پدافند هوایی خاتم‌الانبیا(ص)ی ارتش قرار گرفت. گفتنی است پس از بررسی‌های انجام‌شده، این پرنده یک فروند کواد کوپتر بوده که معمولاً برای فیلم‌برداری و عکاسی به کار گرفته می‌شود و در پرواز فوق نیز در جهت ساخت یک مستند مورد استفاده قرار گرفته بود.» در شماره ۳۹ پیوست مطلبی داشتیم با عنوان دردسرهای کوتوله‌های دوست‌داشتنی و آنجا نوشتیم که در زمینه پهپادها «در ایران با وضعیت خلاء مقرراتی روبه‌رو هستیم. البته چنین موضوعی در صحنه عملی نیز قابل لمس است. در حال حاضر می‌توانید از چندین و چند سایت و حتی اسباب‌بازی‌فروشی‌های سطح شهر پهپاد را تهیه کنید

شماره 43 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 101

گفتاری در فلسفه گارانتی

کالاهای فناوری اطلاعاتی این روزها، همگی با گارانتی یا ضمانت و نیز خدمات پس از فروش عرضه می‌شوند. در شرایطی که این موضوع به صورت یک حق برای مشتری درآمده و بدیهی شمرده می‌شود، همچنان می‌توان از طرف عرضه‌کنندگان این سوال را موجه دانست که وقتی مشتری عالماً و عامداً به خرید یک کالا می‌پردازد، چرا باید او تا مدتی تضمین کند که این کالا را پس خواهد گرفت یا تا مدتی، هزینه تعمیرات آن را بر عهده خواهد داشت؟ این وضعیت را از نظر حقوقی چگونه می‌توان توجیه کرد؟ فلسفه حق گارانتی یا ضمانت چیست؟ قانون مدنی ایران در ماده ۴۲۲ تا ماده ۴۳۷ از مفهومی به نام خیار عیب صحبت می‌کند. در ماده ۴۲۲ آمده که «اگر بعد از معامله ظاهر شود که مبیع معیوب بوده مشتری مختار است در قبول مبیع معیوب یا اخذ ارش یا فسخ معامله». می‌توان گفت که این مفهوم، به نوعی در حال صحبت کردن از گارانتی است. ماده می‌گوید وقتی کالایی که خریداری می‌کنیم عیب دارد، می‌توانیم از فروشنده بخواهیم آن مبیع را پس بگیرد یا تفاوت قیمت عیب و کمال کالا را از او بگیریم یا اینکه اساساً معامله را فسخ کنیم و پول خود را پس بگیریم. با این حال،

شماره 43 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 102

حقوق فاوا در دوران ترامپ

وقتی این نوشته را می‌خوانید، احتمالاً دونالد ترامپ، در کاخ سفید مستقر و به طور رسمی رئیس‌جمهور آمریکا شده است. او را شاید بتوان متفاوت‌ترین رئیس‌جمهور در این کشور دانست و مطمئناً این تفاوت باعث تغییرات در حوزه‌های مختلفی خواهد شد. از این روست که باید پرسید او در حوزه فناوری اطلاعات و به طور خاص در زمینه حقوق فناوری اطلاعات چه تغییراتی به وجود خواهد آورد. مخصوصاً با توجه به اینکه ایالات متحده و به طور مشخص سیلیکون‌ولی، قطب فناوری اطلاعات جهان است و غول‌های ارتباطی جهان در این منطقه حضور دارند. در حالی که هنوز ترامپ در کاخ سفید حاضر نشده، سخت است که بتوانیم شماتیکی دقیق از آنچه او اجرا خواهد کرد رسم کنیم، مخصوصاً وقتی بدانیم که او پیش از انتخابات و در برنامه تبلیغاتی خود، تقریباً چیزی در این زمینه بیان نکرده است. با این حال از معدود اطلاعاتی که در این زمینه وجود دارد و نیز جلسه مهمی که او با مدیران صنعت آی‌تی برگزار کرد، می‌توان برداشت‌هایی کرد که در اینجا به برخی آنها اشاره می‌کنیم. بگذارید ابتدا به ناامیدی‌ها اشاره کنیم. بسیاری از مدیران شرکت‌های آی‌تی قبل از انتخابات ریاست جمهوری، به طور مشترک از رقیب او حمایت کرده بودند و ترامپ

شماره 43 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 103

آیا تکنولوژی واقعاً در نقض حریم خصوصی متهم است

نشریه هاروارد لا ریویو، یکی از معتبرترین نشریات حقوقی جهان که البته به صورت دانشجویی اداره می‌شود، در شماره‌های اخیر خود چند مطلب را به بحث در مورد حقوق و اینترنت اختصاص داده است. در اینجا چکیده‌ای از آن مطالب را خواهید خواند با این توضیح که برای خوانایی بهتر متن از ترجمه متعهدانه صرف نظر و صرفاً گزارشی از ایده هر مقاله نوشته شده است. در نخستین مقاله از این دست، ارس گیسر (Urs Gasser)، استاد حریم خصوصی در دانشکده حقوق دانشگاه هاروارد و رئیس موسسه برکمن این دانشگاه در زمینه حقوق و اینترنت، از رابطه بین فناوری، حقوق و حریم خصوصی نوشته است. ایده اصلی گیسر در این مقاله مبتنی بر یکسری از مفروضات تاریخی است. او دغدغه حریم خصوصی را امری تاریخ‌مند و البته معاصر تعریف می‌کند و می‌گوید که در زمان‌های دور، اساساً افراد نگرانی خاصی در مورد حریم خصوصی خود نداشتند. آنها صرفاً با داشتن یک خانه و دیوار و پرچینی که دور آن بوده، می‌توانستند مطمئن باشند حریم مطمئنی برای خود دارند و تمام نگرانی‌شان نقض فیزیکی این حریم بود که آن هم قابل پیشگیری بود و البته با کمی ممارست، قابل پیگیری. با این حال، دنیا همیشه بر این منوال سپری نشد. از

شماره 43 حقوق فناوری حقوق فناوری صفحه 104

دولت اینترنت را نخواهد کشت، حتی اگر بخواهد

نشریه هاروارد لا ریویو، یکی از معتبرترین نشریات حقوقی جهان که البته به صورت دانشجویی اداره می‌شود، در شماره‌های اخیر خود چند مطلب را به بحث در مورد حقوق و اینترنت اختصاص داده است. در اینجا چکیده‌ای از آن مطالب را خواهید خواند با این توضیح که برای خوانایی بهتر متن از ترجمه متعهدانه صرف نظر شده و صرفاً گزارشی از ایده هر مقاله نوشته شده است. در دومین مقاله، پائول اوهم (Paul Ohm)، استاد حقوق دانشگاه جرج تاون، در مورد مخالفت‌های همیشگی با قواعدگذاری در زمینه ارتباطات و به طور خاص، اینترنت می‌گوید. دولت در معنای عام خود (یعنی حاکمیت) همواره برای شهروندان موجودی مزاحم بوده که وجودش به خاطر منافع مهمی که از آن صیانت می‌کرده ضروری بوده است. در این چارچوب فکری، دولت همان پدر بداخلاقی است که هیچ کس او را دوست ندارد ولی همه می‌دانند که او نان‌آور خانه است و ضامن بقای خانواده و البته صیانت‌گری خوب از امنیت و حریم آن. بر همین اساس است که دخالت دولت، همواره امری نکوهیده شناخته می‌شود. بسیار در زبان مردم عامی شنیده‎ایم که می‌گویند اگر دولت دست به هیچ کاری نزند، به عنوان مثال، عبور و مرور در خیابان ساده‌تر است، چرا که مردم خودشان بلدند

شماره 42
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51
شماره 44