نسخه فیزیکی

  • شهر کتاب مرکزی تهران – خیابان دکتر شریعتی – بالاتر از خیابان استاد مطهری – نبش کوچه کلاته – فروشگاه مرکزی شهر کتاب
  • شهر کتاب کاشانک نیاوران، کاشانک، نرسیده به سه راه آجودانیه
  • نشر ثالث خیابان کریم‌خان زند، بین خیابان ایرانشهر و ماهشهر، پلاک ۱۵۰
  • شهر کتاب سعادت آباد انتهای خیابان ایران‌زمین، جنب فرهنگسرای ابن‌سینا، شهر کتاب ابن‌سینا

خدمت و تجارت

40
شماره 40 خدمت و تجارت دولت الکترونیکی صفحه 70

در حاشیه نخستین ثبت‌نام الکترونیکی سرشماری نفوس و مسکن چه گذشت؟

خانه رنگین‌کمانی

سال ۹۰ چنین روزهایی در هر کوچه و پس‌کوچه‌ای که قدم می‌گذاشتیم مامورانی را می‌دیدیم که کاغذ و قلم به دست آمار خانواده‌ها را می‌گرفتند. حال پنج سال می‌گذرد و نوبت به یک سرشماری دیگر رسیده است اما با یک تفاوت عمده. هشتمین سرشماری امسال برای نخستین بار به صورت الکترونیکی انجام می‌گیرد و این طرح از صبحگاه سوم مهر آغاز به کار کرد. همیشه در ایران طرح‌های بزرگ آی‌تی مانند هدفمندی یارانه‌ها و کارت هوشمند سوخت در عین حال که باعث گسترش این صنعت می‌شوند، ضعف‌هایمان را نیز نمایان می‌سازند. طرح سرشماری آمار نفوس و مسکن هم از این قاعده مستثنی نبود. در ساعات آغازین اجرای این طرح بسیاری از کاربران هنگام مراجعه به سایت سامانه با پیغام خطا و تکمیل ظرفیت سایت مواجه شدند. به طوری که در پایان روز اول طرح از ۴۰۰ هزار مراجعه به سایت تنها ۳۰ هزار مورد موفق به ثبت اطلاعات خود شدند.ابعاد بیشتری از این ماجرا در سخنان بعدی مسئولان نمود یافت. به عنوان مثال به گفته وزیر ارتباطات به دلیل آماده نبودن دیتابیس مرکز آمار ایران این اختلال رخ داد و با اینکه وزارت ارتباطات برای میزبانی اعلام آمادگی کرده بود اما مرکز آمار حاضر به انجام این کار نشد. البته

شماره 40 خدمت و تجارت دولت الکترونیکی صفحه 74

طرح دولت الکترونیکی در پیچ تند اجرا نشدن

تعلیقی ۱۴ساله برای اجرای یک طرح دولتی

طرح دولت الکترونیکی حدود ۱۴ سال است که تصویب شده اما با گذشت این زمان طولانی همچنان این طرح نتوانسته به طور کامل در کل دستگاه‌های دولتی اجرایی شود. سرپرست دفتر آموزش سازمان حفاظت محیط زیست می‌گوید در حال حاضر تنها ۲۰ درصد خدمات دستگاه‌های دولتی الکترونیکی شده است. او معتقد است الکترونیکی شدن خدمات دولت راه‌حلی قطعی برای حفظ محیط زیست است که می‌تواند از گسترش فساد اداری هم جلوگیری کند. تصویب آیین‌نامه اجرایی تحقق دولت الکترونیکی در ایران به ۱۵ تیرماه سال ۸۱ بازمی‌گردد که بر اساس آن دولت مکلف به ارائه خدمات غیرحضوری به مردم در راستای بهبود کیفیت، کاهش هزینه‌ها و گردش سریع اطلاعات بین دستگاه‌های اجرایی شد. اما با گذشت نزدیک به ۱۴ سال از تدوین این آیین نامه، ایران وضعیت قابل قبولی در بخش دولت الکترونیکی ندارد. این طرح سال ۸۴ متوقف شد و به تبع آن در اجرای دولت الکترونیکی در کشور وقفه ایجاد شد. پس از گذشت یک سال تبصره «۱۳» قانون بودجه سال ۸۵، دستگاه‌های اجرایی را به ایجاد سامانه‌های الکترونیکی ارائه کلیه خدمات دولتی مکلف کرد و پس از آن در سال ۸۶ شورای عالی فناوری اطلاعات، سند نظام جامع فناوری اطلاعات کشور را به تصویب رساند تا بار دیگر

شماره 40 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 76

امنیت شبکه بانکی کشور، دغدغه همزمان مردم و مسئولان

«کاشف» امنیت به دل بانک‌ها ننشست

کاشف یکی از زیرمجموعه‌های بانک مرکزی است که آمده تا امنیت شبکه بانکی کشور را تامین کند. نزدیک به سه سال از تاسیس کاشف می‌گذرد با این حال هنوز هم این شرکت نامی ناشناخته در اذهان عمومی است و یکی از دلایل اصلی آن نبود مرجعی مشخص برای تامین مالی این مجموعه است. ناشناخته ماندن کاشف در جامعه سبب شده مردم نتوانند آنچنان که باید به امنیت سیستم بانکی کشور مطمئن باشند و با انتشار هر خبری درباره اختلال در سیستم مالی یکی از بانک‌ها هراس در دل مردم می‌نشیند و فکر خارج کردن سپرده‌ها از بانک‌ها قوت می‌گیرد. ایجاد کمیته امنیت در بانک‌ها یکی از راه‌حل‌های تامین امنیت شبکه بانکی است؛ راه‌حلی که در حال حاضر تنها به صورت یک پیشنهاد به بانک‌ها ارائه شده و هنوز الزام قانونی برای آن وجود ندارد. به نظر می‌رسد کاشف نه‌تنها در ذهن ناشناخته است که سیستم بانکی کشور نیز آن‌طور که شایسته است به رشد این شرکت کمک نمی‌کند و هنوز فرهنگ «همه کارها را خودمان انجام می‌دهیم» در نظام بانکی کشور جاری است.امنیت شبکه بانکی واژه‌ای است که ‌همزمان با رونق گرفتن بانکداری الکترونیکی در جامعه مطرح شده و علاوه بر مسئولان، ذهن مردم عادی را نیز درگیر کرده است.

شماره 40 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 78

مشاور رئیس‌کل بانک مرکزی:

ریسک‌ها را باید بشناسیم

هر جا موضوع پول به میان می‌آید، امنیت آن نیز برای مردم از اهمیت ویژه‌ای برخوردار می‌شود. هیچ کس دوست ندارد پولش را جایی نگه دارد که احتمال ریسکی برای آن وجود دارد. به همین دلیل خبرهای مربوط به امنیت بانک‌ها برای مردم عادی از اهمیت بیشتری برخوردار است تا خبر مربوط به امنیت پتروشیمی. به صورت عادی مردم می‌گویند ما باید مراقب پول خودمان باشیم و دولت باید نگران مسائل بزرگ‌تر یا حتی حساس‌تر باشد. با توسعه بانکداری الکترونیکی نیز اخبار مربوط به امنیت اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. هر چند بانک‌ها به طور مرتب اعلام می‌کنند از وضعیت مناسب امنیتی برخوردارند و امکان نفوذ به بانک وجود ندارد اما آیا این گفته مورد تایید است؟ در این خصوص با مجید نوری مشاور رئیس کل بانک مرکزی در امور امنیتی به گفت‌وگو نشسته‌ایم که در زیر می‌خوانید: یکی از موضوعاتی که به صورت مرتب مطرح می‌شود این است که وضعیت امنیتی بانک‌ها در چه سطحی قرار دارد؟بحث تهدید زمانی معنا پیدا می‌کند که ریسک‌های موجود برایتان شناخته شده باشد، مانند شهر تهران؛ شما می‌گویید این شهر زلزله‌خیز است، روی گسل قرار گرفته و احتمال اینکه صدمه ببیند زیاد است. پس باید کاری انجام دهیم تا اگر زلزله آمد کمترین صدمه

مهرک محمودیدبیر تحریریه
شماره 40 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 82

باج‌افزارهای سارقان دنیای مدرن

باج‌گیری به سبک جدید

باج‌افزارها از مهم‌ترین و خبرسازترین بدافزارها به شمار می‏روند. باج‌افزارها گونه‌ای از بدافزارها هستند که با محدود کردن دسترسی کاربر به سیستم برای لغو محدودیت، درخواست باج می‌کنند. امروزه مجرمان سایبری قادرند به‌ سادگی باج‏افزارهای بسیار قدرتمندی ایجاد و توزیع کنند و با گرو نگه‌ داشتن منابع دیجیتال یا استفاده از روش‌های رمزنگاری به منافع مالی دست یابند. باج‎افزارها در مدت کوتاهی از یک حمله ضعیف به تهدید گسترده‌ای برای شبکه‌های کوچک و بزرگ بسیاری تبدیل شده‎اند. به‌ عنوان مثال یک حمله باج‎افزاری در هند توانست پس از آلوده کردن سه بانک، یک سازمان دارویی و تعداد زیادی کاربر عادی، میلیون‎ها دلار خسارت به وجود آورد. به‌ طور کلی باج‏افزارها به علت استفاده از رمزنگاری (که ابزاری جهت ایجاد امنیت است) برای ایجاد مخاطرات امنیتی حائز اهمیت هستند. موفقیت باج‏افزار بستگی به عکس‎العمل اکثر قربانیان دارد. کشورهایی که بیشترین وابستگی را به اینترنت دارند، از جمله ایالات ‌متحده آمریکا، ژاپن، انگلیس، ایتالیا، آلمان و روسیه اصلی‏ترین اهداف باج‎افزارها بوده‏اند.در این مقاله به ماهیت و نحوه عملکرد و انتشار باج‏افزارها پرداخته خواهد شد. مروری کلی بر تاریخچه و روند پیشرفت این نوع بدافزار صورت گرفته و انواع اصلی آن بیان شده و روش‏هایی برای پیشگیری و مقابله با باج‌افزار توضیح داده

شماره 40 خدمت و تجارت گفت‌وگو صفحه 85

سرپرست مدیریت آمار و فناوری اطلاعات وزارت بهداشت، درمان، و آموزش پزشکی:

بلوغ اطلاعاتی در کشور اتفاق نیفتاده است

بالاخره پس از ۱۱ سال در هفته دولت، شبکه ملی اطلاعات رونمایی شد؛ شبکه‌ای که به گفته مسئولان بخشی از آن مربوط به اتصال نهادها و وزارتخانه‌ها به یکدیگر است تا تبادل اطلاعات به صورت الکترونیکی از طریق این شبکه انجام شود. از میان وزارتخانه‌ها، وزارت‌ بهداشت در دولت گذشته با پیاده‌سازی طرح شبکه ملی سلامت به عنوان یکی از شبکه‌های اختصاصی شبکه ملی اطلاعات، از پیشگامان حرکت در مسیر تحقق شبکه ملی اطلاعات شده بود. اما اینکه پس از گذشت چند سال تا چه میزان این اتصالات برقرار شد و سرنوشت سامانه‌های سلامت به کجا انجامید، در گفت‌وگویی تفصیلی با محمود تارا سرپرست مدیریت آمار و فناوری اطلاعات وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مورد بحث قرار گرفته است که در زیر می‌خوانید: بحث الکترونیکی کردن خدمات درمانی همواره در دستور کار بوده و برای ارائه این سرویس‌ها نیز مسئولان اعلام کرده‌اند سامانه‌های مختلفی ایجاد شده است اما هنوز حس ارائه خدمات درمانی الکترونیکی یا حتی الکترونیکی شدن پرونده بیماران هنگام مراجعه به بیمارستان‌ها و مراکز درمانی وجود ندارد. به عنوان اولین سوال می‌پرسم؛ سرانجام پرونده الکترونیکی سلامت چه شد؟در ابتدا باید توضیحی در خصوص پرونده الکترونیکی سلامت و ابعاد آن بدهم تا متوجه شوید در چه مرحله‌ای از

شماره 39
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51
شماره 41