نسخه فیزیکی

  • شهر کتاب مرکزی تهران – خیابان دکتر شریعتی – بالاتر از خیابان استاد مطهری – نبش کوچه کلاته – فروشگاه مرکزی شهر کتاب
  • شهر کتاب کاشانک نیاوران، کاشانک، نرسیده به سه راه آجودانیه
  • نشر ثالث خیابان کریم‌خان زند، بین خیابان ایرانشهر و ماهشهر، پلاک ۱۵۰
  • شهر کتاب سعادت آباد انتهای خیابان ایران‌زمین، جنب فرهنگسرای ابن‌سینا، شهر کتاب ابن‌سینا

خدمت و تجارت

31
شماره 31 خدمت و تجارت تجارت الکترونیکی صفحه 66

بازار گرم خرید اینترنتی در ایران و دنیا در آخرین روزهای سال میلادی

آیا می‌توان در ایران «جمعه سیاه» داشت

دوباره روزهای پایانی سال میلادی فرا رسید و از گوشه و کنار دنیا خبر حراج‌های استثنایی از روز مجردها در چین گرفته تا جمعه سیاه و دوشنبه سایبری در آمریکا و برخی کشورها مانند کانادا، بریتانیا، برزیل، پرتغال، آلمان، امارات متحده عربی، مصر، شیلی، کلمبیا و ژاپن به گوش می‌رسد.اما در این میان امسال خبری برای کاربران شبکه‌های اجتماعی و فضای مجازی ایرانی جالب و قابل توجه بود؛ برای نخستین بار فروشگاه اینترنتی بامیلو Black Friday را برگزار کرد. با اینکه طبق رسوم آمریکا دوشنبه سایبری مختص خریدهای اینترنتی است اما رامتین منزهیان موسس و رئیس هیات مدیره شرکت ایده نوین تجارت روماک و مالک بامیلو در خصوص هدف از برگزاری حراج در بلک فرایدی گفت:«بلک‌فرایدی یک واقعه جهانی است ودر میان ایرانیان نسبت به دوشنبه سایبری شناخته‌شده‌تر بود به همین جهت بامیلو برای اولین بار همزمان با دیگر کشورهای جهان این حراج را در ایران برگزار کرد. هدف اصلی برگزاری این رویداد فراهم کردن فرصت خرید برابر، کالاهای متنوع و باکیفیت برای همه کاربران ایرانی بود که به‌ دنبال خرید با قیمت‌های مناسب هستند. معمولاً فرصت برابری برای خرید در همه شهرها و روستاهای ایران وجود ندارد. ما سعی کرده‌ایم این فرصت را در قالب این حراج استثنایی برای

شماره 31 خدمت و تجارت بانکداری الکترونیکی صفحه 70

معرفی سرویس Interac e-Transfer

ایمیل نقش باجه را بازی می کند

امروزه تکنیک‌های جدید فناوری اطلاعات، سهولت دسترسی به اینترنت و موبایل تاثیرات زیادی بر صنعت بانکداری در دنیا گذاشته است. بانک‌ها و موسسات مالی با استفاده از این زیرساخت‌ها، سرویس‌‌ها و محصولات ویژه‌ای برای مشتریان خود فراهم کرده اند. ارائه این سرویس‌ها در صنعت بانکداری، منجر به سهولت کاربری و ایجاد ارزش افزوده‌ برای بانک‌ها و مشتریان بانکی شده است.سرویس Interac e-Transferمخفف Interac Email Money Transfer و کلمه Interac به معنای تعامل است. این سرویس در سال ۲۰۰۴ توسط شرکت Acxsys برای بانک‌ها و موسسات مالی کشور کانادا ارائه شد. کاربر می‌تواند برای انتقال وجه به صورت مستقیم از حساب بانکی خود به حساب بانکی شخص دیگری که دارای ایمیل یا شماره تلفن همراه است، اقدام کند. هدف از ارائه سرویس مذکور، انتقال وجه به صورت امن، آسان، سریع، با میزان مبلغ محدود است، همچنین استفاده از آن برای کلیه سنین مناسب است. دامنه کاربرد این سرویس برای استفاده افراد حقیقی و شرکت‌های تجاری کوچک است.این سرویس به همراه سرویس بانکداری اینترنتی در بانک‌ها ارائه می‌شود. این سرویس هنوز در ایران ارائه نشده و میان کارشناسان بانکی تقریباً ناشناخته است، در حالی که می تواند نقش مکملی برای اینترنت بانک بازی کند. دامنه کاربرد کانادا یکی از کشورهایی است که

شماره 31 خدمت و تجارت بانکداری الکترونیکی صفحه 73

راهکاری جهت کاهش هزینه

در سال‌های اخیر بانکداری سنتی به وسیله ظهور بانکداری الکترونیکی دچار تحولاتی شده تا آنجا که پدیده‌ای به نام دگرگونی شعب در بانکداری جایگاه خاصی پیدا کرده است. سرچشمه ظهور این مفهوم تغییراتی است که در بانکداری از ارائه کلیه خدمات بانکی در شعبه به سمت ارائه خدمت در کانال‌های دیگر اتفاق افتاده و در نتیجه آن تغییرات زیادی در عملکرد، هزینه‌ها و کارایی بانکداری رخ داده است.یکی از مهم‌ترین کانال‌های ایجاد این تغییرات ظهور تکنولوژی Virtual teller machine یا خود بانک است. بسیاری ازکارشناسان بانکی با این دیدگاه که هزینه ایجاد شعبه بسیار بالاست و از سویی میزان تراکنشهای خرد بانکی کاهش پیدا کرده است، سعی در ارائه این سرویس دارند اما برخی دیگر نیز با این نظر مخالفند اما بررسی موردی یک بانک در ایران نیز همین امر را ثابت می کند. یک نمونه بانک ایرانی مورد مطالعه قرار گرفت و مشخص شد سهم تراکنش‌های خرد شعب در ایران نیز روند کاهشی گرفته است. شکل ۱ این روند را به خوبی نشان می‌دهد. همان‌طور که در شکل ۱ مشاهده شد سهم تراکنش‌های خرد کم شده است اما تعداد تراکنش‌های شعبه برخلاف اکثر کشورهای دنیا در ایران روندی صعودی دارد که در شکل ۲ قابل بررسی است. مهم‌ترین علل

شماره 31 خدمت و تجارت مدیریت سرویس صفحه 74

شرح مسئولیت‌ها و چالش‌های راهبری سرویس

همه برای یک هدف…

اگر این باور را بپذیریم که موجودات زنده دارای پویایی هستند و بر تمامی آنها نیز چرخه عمری حاکم است، به طور قطع و یقین به سرویسی صفت پویا و ارزش‌محور تعلق می‌گیرد که از چرخه حیاتی پیروی کند و ساکن و بی‌تغییر نباشد. بر مبنای توصیه بهروش‌ها و چارچوب‌های معتبر مدیریت سرویس فناوری اطلاعات، این چرخه حیات، تمامی عمر یک خدمت را – از پیش از خلق و ارائه تا تعالی و بهبود – مشتمل شده و برای اتفاقات و اقدامات لازم در هر مرحله فرآیندهایی را پیش‌بینی و تدوین می‌کند و به کار می‌بندد. مبتنی بر ویرایش سوم از بهروش ITIL، چرخه حیات هر سرویس در فضای فناوری اطلاعات مشتمل بر پنج فاز: راهبرد، طراحی، انتقال، راهبری و نهایتاً بهبود مستمر خدمات است؛ اما به‌رغم وجود پیوند مابین گام‌های هر سرویس، این فازها نه به لحاظ اهمیت نه از منظر ماهیت و نه از دیدگاه طول دوره عمر با یکدیگر همسان نیستند. اگر سرویس را مانند یک موجود انسانی فرض کنیم، می‌توان این تشبیه را قائل شد که دو فاز نخست، دوران پیش از تولد او بوده و فاز انتقال لحظه پا گذاشتن وی به دنیای جدید است اما فاز راهبری سرویس را باید معادل تمامی دوره عمر

شماره 31 خدمت و تجارت دولت الکترونیکی صفحه 76

آیا کارت‌ هوشمند سلامت هم مشمول مرور زمان می‌شود

کی یزد به تهران می‌رسد

وقتی پس از سه ماه پیگیری‌های مداوم بالاخره توانستیم با محمد توانایی مدیر کل درمان غیرمستقیم سازمان تامین اجتماعی قرار گفت‌وگو بگذاریم، فهمیدیم آنچه دو ماه پیش با تیتر «آغاز پایلوت کارت هوشمند سلامت در یزد» سرتیتر روزنامه‌ها و خبرگزاری‌ها شده بود، شاید عملی شود اما نه به این زودی‌ها و به گفته توانایی، آنچه در یزد پایلوت شد پروژه نسخه الکترونیکی بود نه کارت سلامت هوشمند و آنچه قرار بود شهریورماه به سرانجام برسد نیز نسخه الکترونیکی بود اما به دلایلی به تعویق افتاد. با این اوصاف به نظر می‌رسد هنوز خیلی زود است بیمارستان‌ها از انباشت حجم پرونده‌ها خلاص شوند، اما امکان دارد در آینده نه‌چندان دور پزشکان از سیستم دستی و سنتی نسخه‌نویسی فارغ شوند و به نسخه الکترونیکی روی آورند. به اعتقاد توانایی آنچه سبب شد این پروژه نسبت به کارت هوشمند سلامت برای اجرا سریع‌تر مهیا شود، این بود که نسخه الکترونیکی یک ماژول کوچک‌تر از پروژه کلان کارت سلامت است و به‌رغم کارت سلامت که به زیرساخت‌های وسیع‌تر و امکانات بیشتر نیاز دارد، در نسخه الکترونیکی نیازی نیست بسیاری از اطلاعاتی که روی کارت هوشمند وجود دارد، لحاظ شود و برای این طرح فقط کد ملی بیمار لازم است. محمد توانایی در خصوص استفاده

شماره 31 خدمت و تجارت گفت‌وگو صفحه 78

گفت‌وگو با مدیر کل دفتر راهبری سیستم‌های تامین اجتماعی

بیشترین داده را در اختیار داریم

سازمان تامین اجتماعی جزو سازمان‌هایی است که تقریباً تمامی مردم کشور به گونه‌های مختلف با آن در ارتباط هستند. از همین رو جمع‌آوری اطلاعات و سازماندهی این اطلاعات در این سازمان از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. چندین سال است که این سازمان و مسئولان آن اعلام کرده‌اند در حال جمع‌آوری اطلاعات و ایجاد پایگاه‌های داده برای آن هستند. طبیعتاً حجم اطلاعات در اختیار سازمان تامین اجتماعی از چنان اهمیتی برخوردار است که میزان سرمایه‌گذاری قابل توجهی را نیز طلب می‌کند. با این وجود هنوز خروجی مشخصی از طرح‌هایی که بارها در مورد آنها صحبت شده، بیرون نیامده است. از همین رو در مورد وضعیت این پروژه‌ها تصمیم به انجام گفت‌وگو با سید ابوالحسن‌پور حسینی، مدیر کل دفتر راهبری سیستم‌های تامین اجتماعی گرفتیم اما متاسفانه وی حاضر به انجام گفت‌وگوی حضوری به دلیل انبوه کارهایش نشد و وقتی پیگیری مصرانه‌مان را طی ماه‌های متمادی دید، در نهایت قبول کرد به پرسش‌های ما به صورت کتبی پاسخ دهد. متنی که در زیر می‌خوانید پاسخی است که ایشان در جواب سوال‌های ما ارسال کرده است: بارها در گفت‌وگوهای خود به حجم داده‌های تولیدشده در تامین اجتماعی اشاره کرده‌اید. چه برنامه‌هایی برای جمع‌آوری داده اجرا شده است؟ با حجم بسیار زیاد مخاطبان سازمان تامین

شماره 31 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 79

نگاهی به مزایا و معایب استاندارد EMV

کالایی گران به نام امنیت

سال ۸۳ بانک مرکزی با اعلام نیاز به استفاده از کارت هوشمند با تبعیت از استاندارد EMV و مطابقت با برنامه کاربردی VSDC از بانک‌ها خواست برنامه مهاجرت خود به کارت هوشمند را اعلام کنند. اما هیچ کس این دستورالعمل بانک مرکزی را جدی نگرفت و برنامه‌ای برای پیاده‌سازی استاندارد جدید طراحی نشد و همچنان بانک‌ها به صدور کارت‌های مغناطیسی خود ادامه دادند. پروژه EMV به دلایل متعددی همچون گران بودن، نبود زیرساخت‌های مناسب، مشکلات و آسیب‌های استفاده از EMV در کشور محقق نشد؛ پروژه‌ای که به دلیل فضای پساتحریم و اتصال به شبکه جهانی پرداخت از دید بانک مرکزی و بسیاری از صاحب‌نظران ضروری است و باید مقدمات لازم برای اجرایی کردن و پیاده‌سازی آن در کشور هر چه سریع‌تر فراهم شود. هر چند به باور برخی نیز اجرای آن تنها بر چرخه کارت‌های بین‌المللی ضروری است و نیازی به پیاده‌سازی آن روی چرخه کارت‌های داخلی نمی‌دانند. عده‌ای دیگر هم به دلیل فراهم نبودن شرایط و زمان‌بر بودن آن، به طور کلی ضرورت چندانی برای تحقق آن نمی‌بینند. پیشینه شکل‌گیری استاندارد EMV با ظهور کارت‌های هوشمند در دنیا، انتظار می‌رفت کاربرد آنها در سیستم‌های بانکی بیش از سایر حوزه‌ها باشد اما به دلیل مزایای پیشینیان آنها یعنی کارت‌های مغناطیسی،

شماره 31 خدمت و تجارت پرونده - خدمت و تجارت صفحه 83

چشم‌انداز اکوسیستم کارت و پرداخت در ایران

مهاجرت، ضرورتی انکارناپذیر

چندی پیش خبری در رسانه‌ها منتشر شد حاکی از اینکه سارقان حرفه‌ای با دستکاری دستگاه پایانه فروش و با شگرد کپی عابربانک‌های مردم، در مدت‌زمانی محدود توانسته بودند مبالغ کلانی از سپرده‌های مالباختگان سرقت کنند. البته هر از چند گاهی اخباری در این خصوص در رسانه‌ها منتشر می‌شود ولی این مورد اخیر، نشان می‌دهد که باید یک واکاوی مجدد با لحاظ کردن چشم‌انداز آینده این صنعت و اکوسیستم صورت گیرد. از این رو با توجه به تجربه‌ای که در این حوزه، بازیگران این صنعت تاکنون داشته‌اند، بر آن شدم سلسله مباحثی را در این خصوص به شکل تحلیلی و موشکافانه از ابعاد مختلف کلان و جزیی مطرح کنم. معتقدم این سلسله نوشتارهایی که در حال حاضر و آینده مطرح خواهد شد، می‌تواند در چشم‌انداز کلی این صنعت، اثربخش و برای بازیگران این صحنه سودآور و برای عامه مردم جامعه مفید واقع شود. سرپرست اداره پیشگیری از جرائم سایبری پلیس فتا گفت:«در آخرین شگرد مجرمان سایبری مشاهده شده که این افراد با جمع‌آوری مدارک موجود در پاکت‌ها که در سطل زباله دستگاه‌های خودپرداز یا بانک‌ها بوده از حساب مشتریان سرقت می‌کنند.» (فرارو – ۲۵۲۴۶۸ – ۲۰/۸/۹۴) از روی پیامکی که به گوشی تلفن همراهم آمد متوجه برداشت از حسابم شدم در

شماره 30
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51
شماره 32